Limfa ospy krowiej oraz nozod.

Fragmentaryczne próby lekowe Finckego i Swana.

Obserwacje: Schuklitsch, A. H. Z., vol. 4, p. 12 ; Kanstatt, A. H. Z., vol. 45, p. 373 ; Power, Phil. Jour. of Hom., vol. 1, p. 493 ; Berridge, Am. J. H. M. M., vol. 8, p. 126 ; Le Normand, Hygea, vol. 10, p. 68 ; Hencke, A. H. Z., vol. 45, p. 373.

Vacc. oznacza Vaccininum ; Var. — Variolinum ; S. — Swan ; F. — Fincke ; M. — Morrison ; Ma. — Matthes ; W. M. — W. w Magdeburgu ; C. — Craigin ; B. — Blakly ; Mo. — Mossa ; A. — Anderson.

AUTORYTETY KLINICZNE.

Przewlekłe zapalenie spojówek , Morrison, Hom. Rev., vol. 18, p. 223 ; Krwawienie z nosa, wyleczone przez szczepienie , Matthes, N. E. M. G., vol. 6, p. 7 ; Chorobliwy lęk przed ospą prawdziwą , Swan, Med. Inv., Jan, 1871, p. 190 ; Hah. Mo., vol. 6, p. 172 ; Wyprysk, wyleczony przez szczepienie , Hom. Phys., Feb., 1884, p. 41 ; Ospa prawdziwa , Kazkowski, B. J. H., vol. 31, p. 599 ; Craigin, Med. Inv., vol. 8, p. 538 ; Med. Jour., vol. 9, p. 367 ; Mossa, H. Kl., 1871, p. 98 ; Magdeburg, H. Kl., 1872, p. 9 ; Morrison, Hom. Rev., vol. 18, p. 687 ; Hah. Mo., vol. 10, p. 223 ; Blakly, Hah. Mo., vol. 7, p. 403 ; Swan, Hah. Mo., vol. 7, p. 490 ; (2 przypadki), Med. Adv., May, 1890, p. 287 ; Schnappauf, B. J. H., vol. 9, p. 470 ; Dudgeon, vol. 10, p. 263 ; Russell, vol. 10, p. 620 ; Blakly, T. H. M. S. Pa., 1872, p. 122.

UMYSŁ [1]

Płacz. Vacc. F.

Zły humor, z niespokojnym snem. Vacc. A.

Nerwowy, niecierpliwy, drażliwy ; skłonność do przejmowania się różnymi rzeczami. Vacc. F.

Majaczenie z gorączką początkową. Var. S.

Lęk przed śmiercią ; gwałtowne pobudzenie i błaganie, by powiedzieć mu, czy umrze, a zanim kończy zdanie, zapada w głęboki sen z głośnym oddechem. Var. S.

Chorobliwy lęk przed zarażeniem się ospą prawdziwą. Vacc. S.

SENSORIUM [2]

Zawroty głowy. Var. S.

Omdlenie przy próbie wstania.

W GŁĘBI GŁOWY [3]

Czołowy ból głowy. Vacc. A.

Czoło bardzo gorące, twarz czerwona i obrzmiała, tętnice szyjne gwałtownie pulsują. Var. S.

Wrażenie, jakby czoło miało rozszczepić się na dwoje w linii pośrodkowej, od nasady nosa do szczytu głowy. Vacc. F.

Kłucia w prawej skroni. Vacc. F.

Ból głowy : z dreszczem lub po nim ; w całej głowie ; szczególnie w czole ; silny na szczycie głowy ; jakby ciasna opaska mocno obejmowała głowę ; silny, przeszywający, pulsujący ; < przy każdym uderzeniu tętna. Var. S.

Nieznośny ból potylicy. Var. S.

Dziwaczne, trudne do opisania odczucie w całym mózgu. Var. S.

SKÓRA GŁOWY [4]

Wykwit podobny do crusta lactea. Vacc. A.

WZROK I OCZY [5]

Tinea tarsi i zapalenie spojówek u kobiety, æt. 28, utrzymujące się jako następstwo ospy przebytej w niemowlęctwie ; spojówki boleśnie wrażliwe. Vacc. M.

Osłabienie oczu ; wrażenie w czole, jakby było rozszczepione. Vacc. F.

Zapalenie powiek. Vacc.

Zaczerwienienie oczu i twarzy, z małymi krostkami na twarzy i dłoniach. Vacc. F.

Zapalenie rogówki podczas ospy prawdziwej i po szczepieniu. Vacc. lub Var.

Przewlekłe zapalenie oczu z utratą wzroku. Var. S.

Źrenice zwężone. Var. S.

SŁUCH I USZY [6]

Głuchota. Var. S.

WĘCH I NOS [7]

Przewlekły nieżyt. Vacc. S.

Uczucie pełności w głowie, z wyciekiem z nosa. Vacc. S.

Krwawienie z nosa poprzedzone uczuciem skurczu nad brwiami i między nimi, wkrótce po zjedzeniu mięsa ; miesiączka dość obfita i zbyt częsta ; wyleczone ponownym szczepieniem. Ma.

GÓRNA POŁOWA TWARZY [8]

Zaczerwienienie i obrzmienie twarzy, dreszcz przebiegający w dół grzbietu. Vacc. F.

Skóra twarzy i szyi o głębokiej, ciemnopurpurowej barwie. Var. S.

DOLNA POŁOWA TWARZY [9]

Opadanie żuchwy podczas snu, z drżeniem po obudzeniu. Var. S.

Obrzmienie szyi pod prawym uchem (ślinianki przyusznej), z odczuciem cięcia. Vacc. F.

ZĘBY I DZIĄSŁA [10]

Zęby pokryte grubym, brunatnym śluzem. Var. S.

SMAK, MOWA, JĘZYK [11]

Język pokryty dość suchym, żółtym nalotem, przez który prześwitują brodawki. Vacc. F.

Gruby, brudnożółty nalot na języku. Var. S.

Podczas snu język wysunięty, pokryty czarnym nalotem ; po uniesieniu chorego z trudem daje się wciągnąć z powrotem ; wygląda jak masa gnijącego mięsa. Var. S.

JAMA USTNA [12]

Suchość jamy ustnej i języka. Vacc. A.

PODNIEBIENIE I GARDŁO [13]

Gardło bardzo bolesne, zaczerwienienie cieśni gardzieli. Var. S.

Gardło i cieśń gardzieli głęboko purpurowoszkarłatne, o zgorzelinowym wyglądzie ; oddech potwornie cuchnący. Var. S.

Bolesne połykanie. Var. S.

Wrażenie, jakby gardło było zamknięte. Var. S.

Wrażenie guzka po prawej stronie gardła. Var. S.

Błonica z potwornym cuchnięciem z ust. Var. S.

APETYT, PRAGNIENIE. UPODOBANIA, AWERSJE [14]

Pokarm, zwłaszcza woda, ma mdławo-słodki smak. Var. S.

Brak apetytu, wstręt do smaku, zapachu i wyglądu jedzenia. Vacc. A.

Kawa smakuje kwaśno. Vacc. F.

DOŁEK PODSERCOWY I ŻOŁĄDEK [17]

Ćmiący ból w dołku podsercowym, z krótkim oddechem. Vacc. F.

Bolesność dołka podsercowego i całej okolicy nadbrzusznej. Var. S.

Silny ból w okolicy przedsercowej, częste nudności oraz wymioty treścią żółciową i krwistą. Var. S.

Częste wymioty żółciowe. Var. S.

Gdy tylko wypije mleko, zaraz je wymiotuje. Var. S.

PODŻEBRZA [18]

Kłucie w okolicy wątroby, przy brzegu najniższego żebra, w linii pachowej. Vacc. F.

Kłucie w okolicy śledziony. Vacc. F.

STOLCE I ODBYTNICA [20]

Wodniste, krwiste stolce. Var. S.

Kilka brunatnych, zielonych, a w końcu trawiastozielonych stolców, bezbolesnych, luźnych, o nieznośnie cuchnącym zapachu ; bez pragnienia ; ostatni stolec śluzowaty, z niewielką ilością krwi. Var. S.

Czerwonka. Var. S.

Zaparcie. Var. S.

NARZĄDY MOCZOWE [21]

Mocz : intensywnie zabarwiony, podobny do brandy ; mętny i cuchnący ; pozostawia trudne do usunięcia plamy barwy herbaty różanej. Var. S.

MĘSKIE NARZĄDY PŁCIOWE [22]

Powiększenie jądra. Var. S.

Twardy obrzęk lewego jądra wskutek stłuczenia. Var. S.

ODDYCHANIE [26]

Utrudnione oddychanie. Var. S.

Krótki oddech, z ćmiącym bólem w dołku podsercowym i uciskiem w okolicy serca. Vacc. F.

Astma. Var. S.

KASZEL [27]

Dokuczliwy kaszel, z surowiczą, a czasem krwistą plwociną. Var. S.

Odchrząkiwanie gęstego, lepkiego, cuchnącego śluzu. Var. S.

W GŁĘBI KLATKI PIERSIOWEJ I PŁUCA [28]

Kłucie po lewej stronie klatki piersiowej, z przodu pod dolnymi żebrami. Vacc. F.

Kłucia po prawej stronie z przodu pod dolnymi żebrami, od prawej ku lewej, następnie w odpowiadającym miejscu po lewej stronie, lecz od lewej ku prawej ; trwają pięć minut i są odczuwane w wątrobie oraz śledzionie. Vacc. F.

SERCE, TĘTNO I KRĄŻENIE [29]

Gorączkowe pobudzenie serca i tętnic. Vacc. A.

SZYJA I GRZBIET [31]

Sztywność szyi, z napiętym ciągnięciem w mięśniach, < przy ruchu. Var. S.

Ból u podstawy mózgu i w szyi. Var. S.

Ból grzbietu. Vacc. A.

Ćmiący ból grzbietu, < w okolicy lędźwiowej, opasujący talię. Vacc. S.

Dreszcze niczym strumienie lodowatej wody, spływające od przestrzeni między łopatkami do okolicy krzyżowej. Var. S.

Nieznośny, ćmiący ból okolicy lędźwiowej i krzyżowej. Var. S.

Ból, jakby grzbiet był złamany. Var. S.

Bóle mięśni grzbietu jak w reumatyzmie ; < przy ruchu. Var. S.

KOŃCZYNY GÓRNE [32]

Silne bóle lewego ramienia w miejscu szczepienia ; rano nie mógł go unieść. Vacc. F.

Dłonie lodowato zimne podczas początku choroby. Var. S.

Obrzmienie ramienia, które było na wpół porażone. Var. S.

Bóle reumatyczne nadgarstków i dłoni. Vacc. S.

KOŃCZYNY DOLNE [33]

Ból rozdzierający w lewym udzie, biegnący w dół. Vacc. F.

Bolesność kończyn dolnych, jakby były przegrzane lub nadmiernie przeciążone. Vacc. A.

Nogi bolały niepomiernie ; chory ledwie mógł się poruszać ; uczucie łamania w kościach oraz jakby kości ulegały rozkruszaniu. Vacc. A.

Reumatyzm mięśniowy ; < przy ruchu. Var. S.

SPOCZYNEK. POZYCJA. RUCH [35]

Ruch : sztywność szyi < ; ból reumatyczny grzbietu < ; reumatyzm mięśniowy <.

Noszenie : dziecko chce być noszone.

NERWY [36]

Niepokój ruchowy. Vacc. A.

Ogólne złe samopoczucie. Vacc. A.

Ospałość, znużenie. Vacc. A.

Zmęczenie całego ciała, z przeciąganiem się i uczuciem ziewania ; nienaturalne wyczerpanie. Vacc. S.

SEN [37]

Budzi się w środku nocy wskutek bólu czoła i oczu, jakby były rozszczepiane, oraz kłucia w skroniach. Vacc. F.

GORĄCZKA [40]

Gorączka z uczuciem gorąca, pragnieniem, rzucaniem się, płaczem i niechęcią do jedzenia. Vacc. A.

Dreszcz ze wstrząsaniem ciała. Vacc. F.

Bardzo silny dreszcz, po którym następuje wysoka gorączka. Var. S.

Intensywna gorączka, rozpoczynająca się dreszczami spływającymi po grzbiecie jak strumienie zimnej wody, wywołującymi drżenie i szczękanie zębami. Var. S.

Gorączka z intensywnym, promieniującym gorącem ; ciało parzy przy dotyku. Var. S.

Gorąca gorączka, bez pragnienia. Var. S.

Bardzo obfity, cuchnący pot. Var. S.

UMIEJSCOWIENIE I KIERUNEK [42]

Lewa strona : twardy obrzęk jądra ; ból rozdzierający w udzie ; uczucie ciężkości w ramieniu.

Prawa strona : wrażenie guzka w gardle ; kłucia w skroni ; obrzmienie pod uchem.

Od prawej ku lewej : kłucia pod żebrami.

Od lewej ku prawej : kłucia pod żebrami.

ODCZUCIA [43]

Jakby ciasna opaska mocno obejmowała głowę ; jakby czoło było rozszczepione ; dziwaczne odczucie w całym mózgu ; jakby gardło było zamknięte ; jakby po prawej stronie gardła znajdował się guzek ; jak strumienie lodowatej wody spływające po grzbiecie ; ból, jakby grzbiet był złamany ; jakby kończyny dolne były przegrzane lub nadmiernie przeciążone ; jakby kości nóg były połamane i ulegały rozkruszaniu.

Ból : u podstawy mózgu i w szyi ; w grzbiecie.

Nieznośny ból : w potylicy.

Przeszywający : w głowie.

Tnący : w obrzmieniu pod prawym uchem.

Rozdzierający : w lewym udzie, biegnący w dół.

Silny ból : w okolicy przedsercowej ; w miejscu szczepienia na lewym ramieniu.

Kłucia : w prawej skroni ; w okolicy wątroby ; w okolicy śledziony ; w klatce piersiowej pod dolnymi żebrami.

Ból reumatyczny : w mięśniach grzbietu ; w nadgarstkach i dłoniach .

Pieczenie : skóry.

Ćmiący ból : w dołku podsercowym ; w grzbiecie ; w okolicy lędźwiowej i krzyżowej.

Ciągnięcie : w mięśniach szyi ; w górnej szczęce i zębach.

Ucisk : w okolicy serca ; w krzyżu.

Bolesność : w okolicy nadbrzusznej ; w kończynach dolnych.

Uczucie ciężkości : w lewym ramieniu.

Uczucie pełności : w głowie.

Mrowienie : skóry.

Pełzanie : w grzbiecie.

Świąd : osutki ; wykwitu krostkowego.

DOTYK. RUCH BIERNY. URAZY [45]

Stłuczenie : twardy obrzęk lewego jądra.

SKÓRA [46]

Skóra gorąca i sucha. Vacc. A.

Uogólniona wysypka podobna do ospy krowiej. Vacc. A.

Po czwartej dawce rozcieńczenia w miejscu szczepienia powstają małe krostki. Vacc. A.

Osutka z ostro zakończonych krostek, zwykle małych, rzadko dużych i ropiejących, suchych, osadzonych na małych czerwonych otoczkach ; często przeplatana małymi, okrągłymi, czerwonymi plamkami ; niekiedy silnie swędząca. Var. S.

Czerwone krostki lub plamy w różnych okolicach ciała, najbardziej widoczne po rozgrzaniu. Vacc. A.

Wykwit krost wypełnionych zielonkawożółtą ropą, o ciemnoczerwonej podstawie i okrągławym lub podłużnym uwypukleniu, przypominający ospę rzekomą ; niektóre krosty wielkości grochu, inne mniejsze, bez zagłębienia pośrodku ; pojawiają się wraz z okrągłym, twardym stwardnieniem wyczuwalnym w skórze (jak śrut) i bardzo swędzą. Vacc. F.

Wybroczynowa, rumieniowa wysypka w dolnej części brzucha, o kształcie trójkąta, którego wierzchołek znajduje się przy spojeniu łonowym, a podstawa przebiega poprzecznie przez brzuch w sąsiedztwie pępka ; także na bocznej powierzchni tułowia aż do pachy, zajmując fałdy pachowe, odpowiadającą im część ramienia oraz mięsień piersiowy większy. Var. S.

Dziecko, æt. 8 miesięcy, otrzymało kroplę limfy ze zdrowej zmiany poszczepiennej, rozcieńczoną stu kroplami wody destylowanej i dobrze wytrząśniętą ; czwartego dnia na twarzy pojawiły się małe, jasnoczerwone krostki, które następnego dnia przekształciły się w pęcherzyki o perłowym wyglądzie, z zagłębionymi wierzchołkami i otoczone czerwonymi otoczkami ; ósmego dnia dziecko było bardzo niespokojne, krzyczało i płakało, stale chciało być noszone ; bezsenne, z gorączkowym gorącem, szybkim tętnem, pragnieniem i ciągłym pragnieniem ssania, choć niewiele wypijało ; zaparcie, intensywnie zabarwiony mocz ; pęcherze ospowe sprężyste, napięte, twarde, perłowe ; zapalne zaczerwienienie i obrzmienie twarzy ; dziesiątego dnia na czole i nosie pęcherze ospowe zlały się, zmętniały, wypełniły ropnym płynem i nieco się pomarszczyły ; jedenastego dnia krosty pękły i wydzieliły ropną treść, która utworzyła żółtawobrunatne strupy, później ciemniejące ; zmiany te przez długi czas ropiały i sączyły się, po czym stopniowo wygoiły się w ciągu około czternastu dni ; cały przebieg przypominał crusta lactea ; później dziecko było zupełnie zdrowe, lecz nadal miało na czole i policzkach małe, bardzo białe plamki, bez blizn ; kolejne, powtarzane co sześć miesięcy szczepienia były nieskuteczne. Vacc. A.

Mrowienie i pieczenie skóry całego ciała, najintensywniejsze na skórze czoła oraz w dolnej i przedniej części owłosionej skóry głowy ; okolice te zabarwiają się szkarłatnym rumieńcem lub osutką podobną do bezpośredniego zwiastuna wysypki ospowej. Vacc. A.

Straszliwe bóle grzbietu po prawej stronie kręgosłupa oraz nad łopatką i pod nią ; mięśnie bolesne przy dotyku, nudności, bóle całego ciała, szczególnie nóg ; język czysty ; tętno 120 ; Variolin. cm. ; ciało całkowicie pokryte dużymi krostami, twarz stanowi jedną masę zlewających się krost, tętno nadal szybkie, stałe odkrztuszanie lepkiego śluzu, jama ustna i cieśń gardzieli wyścielone krostami, nawet język nimi pokryty ; zaparcie, chwilami łagodne majaczenie ; osiem dni później temperatura 104 1/2 ; tętno 120, bardzo słabe i okresowo zanikające ; wielki lęk przed śmiercią ; błagał, by powiedzieć mu, czy musi umrzeć, a zanim kończył zdanie, zapadał w głęboki sen z chrapliwym oddechem, żuchwa opadała na pierś, źrenice były zwężone, zęby pokryte grubym, brunatnym śluzem, środek języka całkowicie czarny, błona śluzowa jamy ustnej i gardła głęboko purpurowoszkarłatna, o zgorzelinowym wyglądzie, a oddech potwornie cuchnący ; skóra twarzy i szyi głęboko ciemnopurpurowa ; zapach ciała podobny do cuchnącej pary ; niewielka kontrola nad językiem i żuchwą, która zwisała, a podczas snu język wysuwał się niczym masa rozkładającej się wątroby ; próba mówienia po obudzeniu wywoływała gwałtowne drżenie żuchwy i języka, który z trudem wciągano z powrotem do jamy ustnej ; był sztywny, lecz wyglądał jak masa gnijącego mięsa ; mocz ciemno zabarwiony, oddawany swobodnie przez cały napad ; do tej chwili kontynuowano cm., następnie podano jedną suchą dawkę cmm. na język ; następnego dnia chory niemal wracał do zdrowia ; wyzdrowiał dobrze, z nielicznymi tylko śladami. Var. S.

Silny dreszcz, po którym nastąpiła wysoka gorączka ; silny ból grzbietu, jakby był złamany ; ból całej głowy, bardzo silny i stały w potylicy ; częste wymioty żółciowe ; gruby, brudny, żółtawy nalot na języku ; gwałtowne majaczenie i skurcze ; w nocy przed pojawieniem się wysypki uporczywe zaparcie ; trzeciego dnia bardzo gęsty wysiew krost ospy prawdziwej, które wkrótce przybrały postać zlewającą się, Variolin. cmm. S.

Vaccininum 6, w wodzie, przez jeden dzień przy ścisłej diecie, powtórzone po ośmiu dniach, zapobiegawczo w sześciuset przypadkach. W. M.

W ciągu ostatnich osiemnastu lat leczyłem bardzo wiele przypadków ospy prawdziwej i ospy rzekomej, niektóre o najcięższym przebiegu, a jednak nigdy nie straciłem pacjenta, gdy stosowałem wirus krowiankowy jako lek ; ponadto w żadnym z tak leczonych przypadków nie wystąpiły krwotoki, majaczenie ani gorączki wtórne, a chorzy nigdy nie zostali oszpeceni bliznami ospowymi. C.

Stosowałem ten lek i widziałem jego stosowanie w licznych ciężkich przypadkach ; przy leczeniu Variolin. 200 choroba skraca się niemal lub zupełnie o połowę, cierpienia chorego znacznie się zmniejszają, gorączka wtórna nie występuje albo jest dużo łagodniejsza, krosty nie pękają, lecz zasychają lub więdną i odpadają, okres ropienia ulega niepomiernemu przyspieszeniu i skróceniu, a u chorych nie pozostają blizny. B.

Vaccininum 200th szybko złagodziło cięższe objawy ospy prawdziwej u dziecka, æt. 6 miesięcy ; dwa dni przed pojawieniem się wysypki zostało ono ponownie zaszczepione (po ośmiodniowej przerwie) w obrębie znamienia w pobliżu prawej brodawki sutkowej ; połykanie utrudnione wskutek zajęcia języka i cieśni gardzieli ; liczne duże krosty rozsiane na owłosionej skórze głowy, twarzy, tułowiu i kończynach. M.

Około dziesiątego lub dwunastego dnia choroby, zlewająca się ospa prawdziwa ; chory zupełnie niewidomy wskutek obrzmienia powiek, policzków i czoła ; z nosa nie widać nic prócz dwóch krwawych otworów, z których wydobywają się skrzepła krew i ropa ; podobna treść była również stale usuwana z gardła i jamy ustnej podczas silnego kaszlu, towarzyszącego chorobie od początku ; Vaccin. 3d cent. trit. C.

Ospa prawdziwa ; swoisty zapach powoduje intensywne nudności ze strony żołądka ; przekrwienie ku głowie, kołatanie serca ; po dwóch godzinach przyjął dawkę Variolin. 30 ; godzinę później pełzanie w grzbiecie i uczucie zimna w kończynach dolnych ; zimne stopy ; uczucie bezwładu ruchowego i ciężkości lewego ramienia ; brak apetytu ; sen zaburzony przez gorąco ; nad ranem nieco potu na całym ciele ; następnego dnia ciągły uciskający ból głowy, szczególnie w potylicy ; tętno nieco pobudzone ; niechęć do pracy umysłowej ; podczas czytania gorąco w głowie i czole ; osłabienie podczas chodzenia ; ból stawów kończyn górnych i dolnych, jak przy kulawiźnie ; pod wieczór znów stan gorączkowy ; ból uciskający w krzyżu, schodzący do kości krzyżowej (Glonoin. 3 złagodziło ból głowy) ; w łóżku ciągnięcie w górnej szczęce i zębach ; sen pełen marzeń sennych ; nad ranem ponownie pot ; mocz o zapachu amoniakalnym ; czwartego dnia czerwone krostki na grzbiecie lewej dłoni, utrzymujące się przez kilka dni bez wypełnienia ropą ; praca umysłowa nadal powoduje gorąco w czole i ucisk w głowie ; nie zachorował na ospę prawdziwą. Mo.

Trzeciego dnia wysypki, gdy krosty się wypełniły i zlały na twarzy, intensywny świąd ; Variolin. 1m. w wodzie, co dwie godziny ; drugiego dnia świąd niemal ustąpił, krosty kurczyły się ; trzeciego dnia zasychały ; piątego dnia strupy odpadły z twarzy ; siódmego dnia odpadły pozostałe strupy, a język się oczyścił. S.

Język obłożony jakby kawałkiem białego aksamitu, w ospie prawdziwej, z bólem głowy, bólem grzbietu itd. Var. S.

Wyprysk wyleczony przez szczepienie u dwojga dzieci. A.

OKRES ŻYCIA, KONSTYTUCJA [47]

Chłopiec, æt. 6 ; ospa prawdziwa.

Mężczyzna, æt. 23 ; ospa prawdziwa.

Mężczyzna, æt. 25 ; ospa prawdziwa.

Młoda kobieta, wyglądająca na zdrową i krzepką ; krwawienie z nosa po zjedzeniu mięsa ; wyleczone ponownym szczepieniem.

Kobieta, æt. 28, cierpiąca od niemowlęctwa ; zapalenie spojówek.