Ciemiężyca amerykańska lub zielona. Melanthraceæ.

Ten gatunek Veratrum występuje od Kanady po Karoliny, rosnąc na bagnach, podmokłych łąkach i nad górskimi strumieniami.

Nalewkę przygotowuje się ze świeżego korzenia zebranego jesienią.

Wprowadzony przez Burta, który przeprowadził również jego próbę lekową, Hale's New Rem., p. 1033 ; Am. Obs., vol. 7, p. 1870 ; Berridge and Lillie, N. A. Jour. of Hom., N. S. , vol. 2 (1872), p. 505 ; Sullivan, Allen's Encyclopædia, vol. 10, p. 97.

AUTORYTETY KLINICZNE.

Obłęd , Briry, N. E. M. G., vol. 6, p. 429 ; Przekrwienie mózgu , Palmer, N. Y. S. Tr., pp. 635-641 ; Choroby mózgu i układu mózgowo-rdzeniowego , Hale, N. A. J. H., vol. 15, p. 576 ; Choroby dna oka , McGuire, Hab. Mo., Aug., 1881, p. 449 ; Zaburzenie żołądkowe , Winterburn, T. H. M. S. Mich., 1888 ; Ostre zapalenie żołądka i jelit , Griley, A. J. H. M. M., vol. 3, p. 17 ; Brak miesiączki , Hale, N. A. J. H., vol. 8, p. 409 ; Poronienie , Hale, N. A. J. H., vol. 8, p. 410 ; Drgawki połogowe , Kitchen, Raue's Rec., 1870, p. 271 ; Hand, N. Y. S. Tr., 1871, p. 295 ; Younghusband, A. H. O., vol. 5, p. 466 ; Gorączka połogowa , Hale, N. A. J. H., vol. 8, p. 411 ; Połogowe zapalenie otrzewnej , Brown, Med. Union, vol. 1, p. 42 ; Powikłanie połogowe , Winterburn, T. M. S. Soc. Mich., 1888 ; Hah. Mo., vol. 24, p. 320 ; Zapalenie płuc , Drasche, B. J. H., vol. 26, p. 135 ; Briry, N. E. M. G., vol. 4, p. 451 ; ---, A. H. O., Sept., 1873, p. 468 ; Turrell, Med. Inv., Jan. 1871, p. 149 ; Żółciowe zapalenie płuc , Dayfoot, A. H. O., vol. 10, p. 468 ; Ostre zapalenie błony maziowej (4 przypadki), Moore, B. J. H., vol. 25, p. 256 ; Skurcze , Small, U. S. M. and S. J., vol. 7, p. 159 ; Williamson , T. H. M. S. Pa., 1873 ; Pląsawica , Winterburn, T. H. M. S. Mich., 1888 ; Cooper, B. J. H., vol. 34, p. 272 ; Gorączka malaryczna , Morse, M. I., vol. 2, p. 359 ; Gorączki zwalniające i żółciowe , Pope, N. A. J. H., vol. 9, p. 99 ; Reumatyzm , Searle, A. H. O., vol. 10, p. 111 ; Hasbrouck, A. H. O., vol. 10, p. 255 ; Dayfoot, A. H. O., vol. 10, p. 468 ; Greenleaf, Hasbrouck, Dayfoot, A. H. O., 1873, pp. 256, 468 ; Róża , Searle, A. H. O., vol. 10, p. 111 ; Róża twarzy , J. W. E., Am. Hom., vol. 1, p. 115.

UMYSŁ [1]

Osłupienie ; przekrwienie.

Splątanie, utrata pamięci ; zawroty głowy. θ Przekrwienie mózgu.

Wskutek nagłego przekrwienia mózgu : kłótliwe majaczenie ; głęboka depresja i lęk przed śmiercią ; stan półosłupienia, niekiedy całkowita śpiączka ; drgawki połogowe ; obłęd.

Mania połogowa : milcząca, podejrzliwa ; nie chce widzieć się ze swoim lekarzem, gdyż lekarz zdaje się ją przerażać ; obawia się otrucia ; bezsenna, z trudem można ją utrzymać w sypialni.

Przygnębienie.

Gadatliwość z wyolbrzymieniem idei albo przesadnym mniemaniem o własnych poglądach i zdolnościach ; wszystko wydaje się jej jasne ; teraz jasno rozumie rzeczy, które dawniej były tajemnicze ; nie chce żadnego leku, gdyż przywróciłby ją do poprzedniego stanu ; czasami mówi i śmieje się ; w niektóre dni śmiech jest nieustanny ; długo mówi o jednej rzeczy ; uporczywie mówi i nie zwraca uwagi na to, co się do niej mówi ; nie odpowiada na pytania ; wie o wszystkim, co dzieje się w domu, i nie chce, aby mówiono cokolwiek poza zasięgiem jej słuchu ; leży w łóżku i nie chce wstać nawet na tyle długo, aby zmienić ubranie ; mówi, że dolega jej głowa ; oczy czerwone, wzrok niezaburzony ; apetyt słaby albo kapryśny ; jelita leniwe ; kończyny zimne i wilgotne ; tętno małe i częste. θ Obłęd.

SENSORIUM [2]

Udar słoneczny z krańcowym osłabieniem, stanem gorączkowym i przyspieszonym tętnem.

Ból głowy z zawrotami głowy, zamgleniem widzenia i rozszerzeniem naczyń.

W głowie uczucie pełności i ciężaru.

Zawroty głowy : z nudnościami ; z wymiotami natychmiast po wstaniu.

W GŁĘBI GŁOWY [3]

Czołowy ból głowy : silny ; z wymiotami ; tępy, z bólem neuralgicznym w prawej skroni, tuż przy oku.

Ból głowy rozpoczynający się w karku, z zawrotami głowy, zamglonym widzeniem i rozszerzonymi źrenicami.

Przekrwienie głowy : wskutek wystawnego życia, nadużywania środków pobudzających ; podczas ząbkowania.

Pełność w głowie, tętnienie tętnic ; wzmożona wrażliwość na dźwięki ; brzęczenie w uszach ; podwójne albo częściowe widzenie. θ Udar słoneczny.

Silny ból z pełnością w głowie ; twarz silnie zaczerwieniona ; pieczenie w głowie ; plamki przed oczami ; majaczenie albo pewien rodzaj osłupienia.

Zastoinowy ból głowy wskutek zatrzymania miesiączki ; intensywne przekrwienie, niemal apoplektyczne, z towarzyszeniem bardzo silnych nudności i wymiotów.

Nerwowe albo migrenowe bóle głowy.

Intensywne przekrwienie mózgu : uczucie, jakby głowa miała pęknąć ; z nudnościami i wymiotami ; nagłe skurcze ; wskutek pełnokrwistości, podrażnienia naczyń, udaru słonecznego, pobudzających napojów alkoholowych, ząbkowania u dzieci oraz zahamowania wydzielin ; ciężar albo rozpieranie głowy ; zawroty głowy ; intensywny ból głowy ; pełność i tętnienie tętnic ; osłupienie ; wzmożona wrażliwość na dźwięki, z brzęczeniem, huczeniem itd., oraz podwójne widzenie.

Ściskający ból głowy, nasilający się po ciepłych napojach.

Apopleksja zastoinowa ; intensywny ból głowy ; otępienie, dzwonienie w uszach, przekrwione oczy, niewyraźna mowa, gorąca głowa ; tętno wolne, pełne, twarde jak żelazo ; drgawki ; zamglenie widzenia, nudności i wymioty.

Przekrwienie mózgu i rdzenia kręgowego.

Ostre zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych.

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych ; wysoka gorączka, intensywne przekrwienie, później toczenie głową albo wymioty ; twarz wynędzniała, zimna, tętno wolne ; oddech wysiłkowy ; drżenie, jak gdyby dziecko było wystraszone i znajdowało się na granicy skurczów.

Choroba mózgu i rdzenia kręgowego ; tętno szybkie i nitkowate ; źrenice rozszerzone ; mięśnie pleców i szyi napięte w skurczu, odciągające głowę ku tyłowi na ramiona ; majaczenie ; kaszel skurczowy ; w końcu drgawki tężcowe co pięć albo dziesięć minut przez pięć dni ; opistotonus ; zimny, lepki pot na całym ciele.

Choroba mózgu i rdzenia kręgowego u dziecka ; paląca gorączka, częste wymioty, krzyczy przy próbie poruszenia, odgina głowę do tyłu, wywraca oczy ku górze, przykłada rękę za uszy, toczy głową z boku na bok, tętno nitkowate, szybkie, 150 ; kręgosłup paląco gorący i suchy, z wybroczynami.

Dziecko w wieku 3 miesięcy, bardzo wychudzone, głowa znacznie powiększona i zniekształcona, odciągnięta ku tyłowi ; wskutek skurczu mięśni kręgosłupa dziecko musi leżeć na boku ; oczy wywrócone ku górze, toczenie głową, jęczenie i krzyk, silne gorąco w potylicy i wzdłuż kręgosłupa, oddech słaby i wzdychający, tętno 160 i słabe, wodnista biegunka, mocz skąpy i ciemno zabarwiony.

Zapalenie opon podstawy mózgu.

Podrażnienie mózgu : grożące wodogłowie.

SKÓRA GŁOWY [4]

Prawa strona głowy i twarzy silnie obrzęknięta i pokryta dużymi pęcherzami ; ból głowy ; wysoka gorączka ; brak snu ; brak apetytu ; napadowe nudności ; sporadyczne wymioty wypitą wodą. θ Róża.

Róża ropowicza owłosionej skóry głowy ; czerwone pasmo wzdłuż środka języka, brzegi żółte.

WZROK I OCZY [5]

Podwójne widzenie.

Światłowstręt i zawroty głowy > przy zamknięciu oczu i oparciu głowy.

Chwiejne widzenie.

Zamglenie widzenia : z rozszerzonymi źrenicami ; wskutek przekrwienia podstawy mózgu, z nudnościami i wymiotami ; przy przyjmowaniu pozycji wyprostowanej, z częściowym omdleniem ; chodzenie wywołuje ślepotę z omdleniem ; po utracie płynów ustrojowych.

Wokół świecy pojawiają się ogromne zielone kręgi, które wraz z nadejściem zawrotów głowy stają się czerwone.

Amauroza : wskutek podrażnienia albo przekrwienia nerwu wzrokowego ; wskutek niedokrwistości.

Pani ---, æt. 32, nigdy wcześniej nie miała żadnych dolegliwości oczu ; dobre widzenie ze wszystkich odległości ; zawsze cierpiała na bolesne miesiączkowanie z silnym bólem głowy tuż przed miesiączką albo po niej ; przez ostatnich sześć lat występowały u niej sporadyczne drgawki padaczkopodobne, które całkowicie ustały podczas jedynej ciąży oraz następującego po niej okresu karmienia piersią ; dziecko zmarło w wieku 9 miesięcy, a wraz z powrotem czynności miesiączkowej powróciły bolesne miesiączkowanie, bóle głowy i drgawki, przy czym te ostatnie występowały częściej niż kiedykolwiek ; w okresie miesiączki ból w okolicy oczodołu, stopniowo szerzący się ku tyłowi przez podstawę mózgu do rdzenia ; opistotonus, ciało i kończyny kolejno, od góry ku dołowi, stają się silnie przeczulone, zgodnie z kierunkiem rozwoju bólu ; kilka godzin później te części stają się nieczułe, po czym występują wyraźne zmiany zanikowe mięśni ; szczególnie kończyn dolnych ; nagła całkowita utrata widzenia jakościowego w prawym oku, ze zwężeniem źrenicy ; widzenie lewego oka jedynie nieznacznie zamglone ; brak bólu albo dyskomfortu w oczach aż do dwóch dni po zauważeniu utraty wzroku, kiedy wystąpił silny napad bólu głowy, trwający tydzień, z utratą świadomości, omdleniami i wymiotami, a przedmioty ukazywały się przed oczami jak kule ognia ; stałe pobolewanie jednego albo drugiego oka, < wieczorem, z pojawianiem się gwiazd, błysków ognia itd. ; L. E. V. 15/30 ; R. E. V. = poczucie światła ; choroiditis circumscripta, pojedynczy guzek tuż po zewnętrznej stronie plamki ; guzek oraz tkanki pomiędzy nim a plamką charakterystycznie uwypuklone i żółtoczerwone, natomiast drobne linie i kropki barwnika naczyniówki świadczyły o zbliżającym się zaniku tej tkanki ; po Veratr. vir., R. E. V. 15/80 ; L. E. V. 15/15 ; ograniczony zanik naczyniówki mniej więcej tych samych rozmiarów, pozostałe części naczyniówki i siatkówki pod każdym względem prawidłowe ; bez nawrotu bólu głowy, bolesnego miesiączkowania ani drgawek, widzenie pozostaje dobre.

Pani ---, æt. 21, brunetka ; brązowe tęczówki ; dobra budowa ciała ; w wywiadzie rodzinnym paraplegia, hemiplegia i apopleksja ; przed sześcioma tygodniami wystąpił bardzo silny ból w okolicy krzyżowej, przenikający przez miednicę ; pieczenie, jakby oblewano te okolice wrzącą wodą ; ból i bardzo silne kurcze łydek i stóp, z drętwieniem i świądem ; objawy te poprzedzał bardzo silny ból głowy, rozpoczynający się w karku i u podstawy czaszki ; < w pozycji leżącej ; skóra głowy wrażliwa ; miesiączki rzadkie i skąpe ; ostre zapalenie tkanki łącznej przymacicza ; tępy ból lewego oka ze stopniowym pogarszaniem się wzroku ; pewien ból z uczuciem ciężkości po lewej stronie głowy, > od ucisku, < w pozycji leżącej ; L. E. V. 4/70 ; badanie dna oka ukazuje typową „brodawkę zastoinową”, granice brodawki są całkowicie zatarte i mają charakterystyczny szary, wełnisty wygląd ; zarówno żyły, jak i tętnice duże i kręte ; R. E. V. 15/20, z + 1/49 = 15/15 ; żyły siatkówki wyraźnie kręte i rozszerzone ; po Veratr. vir., R. E. V. 15/15 ; L. E. V. 15/40.

Nagle utraciła wzrok w górnej połowie pola widzenia ; R. E. V. 15/15 ; L. E. V. 15/10 ; tarczę nerwu wzrokowego można wyraźnie obrysować ; jedynie górne naczynia siatkówki dają się prześledzić, i to z trudem.

Drganie powiek, wykręcanie oczu, toczenie gałkami ocznymi, porażenie powiek.

Pourazowa róża powiek ; nadmierna suchość z trudnością poruszania powiekami ; silne gorąco wewnątrz oczu.

SŁUCH I USZY [6]

Głuchota przy szybkim poruszaniu się, z uczuciem omdlewania.

Huczenie w uszach, przekrwienie ; nudności, wymioty.

Brzęczenie w uszach i wrażliwość na hałas.

Porażenie nerwu słuchowego, powodujące głuchotę.

Neuralgia nerwu słuchowego.

Ostre zapalenie ucha.

Uszy zimne i blade.

WĘCH I NOS [7]

Obfite wydzielanie śluzu z nosa.

Świąd najpierw po prawej, potem po lewej stronie skrzydełka nosa.

GÓRNA POŁOWA TWARZY [8]

Twarz : zimna, sina, pokryta zimnym potem ; nos zapadnięty, zimny, siny ; bladość warg i okolicy skrzydełek nosa.

Konwulsyjne drgania mięśni twarzy.

Twarz zaczerwieniona ; przekrwienie mózgu.

Prawe oko całkowicie zamknięte wskutek zapalenia i obrzęku górnej powieki ; połowa czoła i większa część skóry głowy po tej samej stronie objęte zapaleniem i pokryte dużymi pęcherzami ; silny ból ; niepokój ruchowy ; bezsenność ; gorączka ; ból głowy ; język obłożony brudnożółtym nalotem ; cuchnący oddech ; brak apetytu ; czasami znaczne pragnienie ; nudności trwające od jednej do trzech godzin, rzadko wymioty, a wówczas wypitą wodą. θ Erysipelas bullosum.

Róża ropowicza twarzy i głowy ; gwałtowne majaczenie, krzyk, wycie i bicie, tak że potrzeba kilku osób, aby utrzymać ją w łóżku ; tętno wysokie, silne ; brak snu przez sześćdziesiąt godzin ; język bardzo czerwony, na brzegach przechodzący w barwę brunatną, z ciemnoczerwonym pasmem biegnącym przez środek ; szerokości około trzech czwartych cala.

DOLNA POŁOWA TWARZY [9]

Jeden kącik ust ściągnięty ku dołowi.

Wargi suche ; suchość jamy ustnej albo gęsty śluz w jamie ustnej.

ZĘBY I DZIĄSŁA [10]

Ząbkowanie ; przekrwienie mózgu, wzmożone tętno ; drgawki.

SMAK, MOWA, JĘZYK [11]

Język : biały lub żółty, z czerwonym pasmem pośrodku ; suchy lub wilgotny, z białym albo żółtym nalotem bądź zupełnie bez nalotu po obu bokach ; sprawia wrażenie oparzonego ; ma skłonność do wysychania.

JAMA USTNA [12]

Oddech ma szczególnie charakterystyczny zapach, nie nieprzyjemny, lecz przypominający słaby zapach chloroformu lub eteru. θ Gorączka malaryczna.

Suche wargi i gęsty śluz w jamie ustnej ; suchość jamy ustnej i warg przez cały dzień.

Obfite wydzielanie śliny.

PODNIEBIENIE I GARDŁO [13]

Suchość i gorąco w gardle, z silną czkawką.

Pieczenie w gardzieli i przełyku, ze stałą potrzebą przełykania.

Skurcze przełyku, z unoszeniem się pienistego, krwistego śluzu lub bez niego.

Uczucie, jakby w przełyku unosiła się kula.

Ostre zapalenie przełyku na całej jego długości, ze stałą czkawką ; nudności i gwałtowne wymioty.

Ostre skurczowe zwężenie przełyku.

APETYT, PRAGNIENIE. UPODOBANIA, NIECHĘCI [14]

Pragnienie.

CZKAWKA, ODBIJANIE, NUDNOŚCI I WYMIOTY [16]

Czkawka : niemal stała ; bolesna ; ze skurczami górnej części przełyku.

Zgaga, z gorzkim, kwaśnym cofaniem się treści.

Nudności : i wymioty, z zimnym potem ; z zawrotami głowy, po których następuje gorąco powierzchni ciała ; bolesne, puste odruchy wymiotne, z wydaleniem jedynie niewielkiej ilości krwistego śluzu.

Wymioty : długotrwałe ; ciągliwym śluzem po jedzeniu ; krwią ; żółcią ; w chorobach zapalnych i mózgowych ; najmniejsza ilość jedzenia lub napoju zostaje natychmiast zwrócona ; z zapaścią, bardzo wolnym tętnem i zimnym potem.

DOŁEK PODSERCOWY I ŻOŁĄDEK [17]

Ostre, wędrujące bóle w nadbrzuszu i okolicy pępkowej, przechodzące do okolicy łonowej.

Rozdzierający ból obejmujący obszar wielkości dłoni w dolnej części żołądka.

Skręcający, rwący ból w żołądku.

Intensywne ciągnące, skręcające bóle w żołądku, jakby był mocno przyciągany do kręgosłupa, powodujące ból w okolicy grzbietowej.

Co pięć minut bóle osiągają szczyt w postaci gwałtownych wymiotów.

Ostre zapalenie żołądka.

Neuralgiczne lub skurczowe dolegliwości żołądka, z towarzyszeniem wymiotów, odruchów wymiotnych i nadmiernego podrażnienia.

Zgaga i kwaśne odbijania ; mógł przyjmować gorące jedzenie lub napoje w dowolnej postaci, lecz jeden łyk lodowatej wody wywoływał natychmiastowe wymioty bez znaczniejszych nudności, po których następowały puste odruchy wymiotne, często trwające godzinami ; kłujący ból w okolicy grzbietowej, czasami przechodzący na wskroś do pępka.

BRZUCH I LĘDŹWIE [19]

Brzuch jakby wciągnięty po skurczu żołądka.

Ból i bolesność w poprzek brzucha, tuż nad miednicą.

Ból w dolnej części jelit.

Bóle neuralgiczne po prawej stronie pępka, schodzące do pachwiny.

Tnące, uporczywe bóle w okolicy pępkowej, z przelewaniem w jelitach i parciem na stolec.

Zapalenie jelit, z wysoką gorączką i znacznym pobudzeniem naczyniowym ; wymioty ; ciemne, krwiste stolce.

STOLEC I ODBYTNICA [20]

Stolce : krwiste ; czarne w durze brzusznym ; obfite, jasne, rano ; papkowate, z cięciem w jelitach przed wypróżnieniem i po nim.

Ostre zapalenie jelit, z wysoką gorączką oraz ciemnymi i krwistymi stolcami.

Cholera i cholera swojska.

Gwałtowna biegunka i wymioty niemal bez przerwy od godz. 13 do 22 ; leży zgięty wpół w męczarniach ; obfity zimny pot ; częste próby wymiotowania, a równocześnie wodnisty stolec z domieszką drobnych płatków śluzu ; pieczenie w żołądku, który był skurczony i przy ucisku z zewnątrz wydawał się twardy jak kamień. θ Cholera swojska.

Guzki krwawnicze czerwone lub ciemnoniebieskie.

Bóle neuralgiczne w odbytnicy.

NARZĄDY MOCZOWE [21]

Zwiększona ilość moczu, mocz blady, pozostawia czerwonawy osad ; ciężar właściwy obniżony.

Ostre zapalenie pęcherza moczowego, z gorączką.

MĘSKIE NARZĄDY PŁCIOWE [22]

Ostre zapalenie jądra przybiera charakter róży.

ŻEŃSKIE NARZĄDY PŁCIOWE [23]

Ostre zapalenie macicy i jajników, z wysoką gorączką.

Zapalenie tkanki łącznej miednicy.

Przekrwienie narządów miednicy, tkliwość macicy ; gorączka ; gorąco ; niepokój ; kołatanie serca ; miejscowa lub ogólna przeczulica.

Kolka miesiączkowa, poprzedzona znacznym przekrwieniem lub dokuczliwym bolesnym parciem na mocz ; kobiety pełnokrwiste.

Kolka miesiączkowa lub bolesne miesiączkowanie ; silne nudności i wymioty ; pełnokrwistość ; przekrwienie mózgu.

Miesiączka regularna, przez trzy dni poprzedzana najstraszliwszą kolką miesiączkową ; bóle rozchodzą się po całym ciele ; twarz i głowa nabiegłe krwią ; bóle biegną z szyi do głowy ; pulsowanie w głowie, szyi i tętnicach szyjnych ; chwilami wzrok zanika, a innym razem wszystko chaotycznie porusza się przed oczami ; język wydaje się ciężki, lecz jest czysty i wygląda naturalnie ; silne pragnienie ; tętno pełne i skaczące. θ Bolesne miesiączkowanie.

Błoniaste bolesne miesiączkowanie ; bolesność jak od czyraka w okolicy macicy.

Zahamowana miesiączka, z przekrwieniem mózgu ; pełnokrwistość.

Po przemoknięciu w ulewie na kilka dni przed miesiączką — dreszcze, po których nastąpiła intensywna gorączka, przekrwienie głowy, tętnienie i wypełnienie tętnic szyjnych i skroniowych, silne gorąco głowy przy zimnych stopach, intensywny ból głowy, okresowe majaczenie, tętno 120, twarde i pełne. θ Brak miesiączki.

Brak miesiączki wskutek narażenia ; dreszcze, całkowite zahamowanie krwawienia miesiączkowego ; ciężki, uciskający, uporczywy ból w okolicy macicy ; intensywny ból głowy z gorącem, wypełnieniem i tętnieniem tętnic ; majaczenie ; histeryczne łkanie i skłonność do skurczów tonicznych.

CIĄŻA. PORÓD. LAKTACJA [24]

Wymioty podczas ciąży.

Sztywne ujście macicy podczas porodu.

Drgawki połogowe podczas porodu po upuście krwi ; gwałtowne majaczenie ; pobudzenie tętnicze ; zimny, lepki pot.

Intensywne przekrwienie mózgu, sina, ołowiana twarz, głęboka śpiączka lub gwałtowne majaczenie. θ Drgawki połogowe.

Przez niemal cały okres ciąży silne wymioty, stałe nudności z silnym bólem palącym w żołądku, zupełna niemożność zatrzymania pokarmu poza bardzo małą ilością rzadkiego kleiku lub rosołu wołowego, które często wywoływały długotrwałe wymioty ; stały ucisk i uczucie splątania w głowie, z napadami intensywnego palącego bólu, wyczerpanie sił, zimno kończyn, suchość jamy ustnej bez znacznego pragnienia ; ból i ucisk w głowie, obejmujące całą głowę, z uczuciem splątania i częściową utratą pamięci ; twarz zaczerwieniona ; gorąco głowy i twarzy ; tętno drutowate i przyspieszone ; suchość jamy ustnej z pewnym pragnieniem, bez bólu poza bólem głowy ; objawy zwiastujące drgawki: lekka dreszczowość z niewielkimi nudnościami i drganiami mięśni twarzy, po których następowały szybkie drgawkowe ruchy mięśni ciała i kończyn ; źrenice rozszerzone, oddychanie utrudnione, objawy utrzymywały się z krótkimi przerwami przez piętnaście minut ; stan osłupienia, z którego przez piętnaście minut nie można jej było wybudzić ; później ból i ucisk w głowie, z nudnościami i uczuciem omdlenia. θ Drgawki połogowe.

Gwałtowne drgawki rozpoczęły się, gdy główka dziecka przechodziła przez pochwę, i trwały nadal po wydaleniu łożyska ; twarz obrzmiała, sina, wyraz przerażający, znaczne pobudzenie układu tętniczego ; gwałtowne skurcze kloniczne.

Drgawki z manią albo mania utrzymuje się po ustąpieniu drgawek.

Mania połogowa : milcząca, podejrzliwa i nieufna ; nie chciała widzieć lekarza, jego obecność zdawała się ją przerażać, obawiała się, że ją otruje ; zupełna bezsenność, z trudem udawało się zatrzymać ją w sypialni.

W szóstym dniu po porodzie, po wzburzeniu podczas porodu, stan półświadomości, mamrotanie do siebie ; twarz gorąca i zaczerwieniona, kończyny zimne ; tętno pełne i skaczące, 160, temperatura 105,5°F (40,8°C).

Gorączka połogowa : nagłe zahamowanie wydzielania mleka i odchodów połogowych ; intensywna gorączka, niepokój ; nadmierny ból, bolesne parcie, wzdęcie bębenkowe ; skóra zimna i lepka ; tętno szybkie i słabe albo skaczące i twarde, przekrwienie mózgu i majaczenie.

Po poronieniu zatrzymane łożysko ; wysoka gorączka ; silne przekrwienie głowy ; brzuch wzdęty i bardzo tkliwy w okolicy macicy ; nagłe ustanie obfitego krwotoku.

Nagłe zahamowanie odchodów połogowych w czwartym dniu po porodzie wskutek narażenia na przeciąg ; silne dreszcze, przeplatające się z intensywną gorączką i po niej następujące ; rozpierający ból głowy ; tętnienie tętnic ; okresowe majaczenie ; lekkie skurcze ; tkliwość brzucha ; z kłującym bólem macicy i jajników ; piersi wiotkie ; brak wydzielania mleka. θ Gorączka połogowa.

Zapalenie sutka, ze znacznym pobudzeniem tętniczym i nerwowym.

GŁOS I KRTAŃ. TCHAWICA I OSKRZELA [25]

Krup błoniasty (po Aconite).

ODDYCHANIE [26]

Oddychanie : utrudnione, musi siedzieć, zimny pot na twarzy : (U chorego :) częstość zmniejszyła się z 40 do 16, zapalenie płuc ; trudne, drgawkowe, niemal aż do uduszenia ; uczucie ciężkiego brzemienia na klatce piersiowej ; chory musi siedzieć, nie może leżeć ; zimny pot na twarzy.

Ucisk w klatce piersiowej ; lęk.

KASZEL [27]

Kaszel : krótki, suchy, urywany ; wilgotny, rzężący ; < przy przechodzeniu z ciepła do zimna.

W GŁĘBI KLATKI PIERSIOWEJ I PŁUCA [28]

Przekrwienie klatki piersiowej, z przyspieszonym oddechem, nudnościami, wymiotami ; tępe pieczenie w okolicy serca.

Zapalenie płuc, tętno twarde, silne, szybkie ; przekrwienie płuc, z uczuciem omdlenia w żołądku, nudnościami, wymiotami, wolnym lub przepuszczającym tętnem.

Po narażeniu na zimno silne dreszcze i ból głowy, ból po prawej stronie, kaszel ; po pięciu dniach gorączka, szybkie tętno, ból po prawej stronie klatki piersiowej, kaszel, częsty i utrudniony oddech ; obfite, krwiste odkrztuszanie ; przezroczysty śluz z krwią. θ Zapalenie płuc.

Język wydaje się oparzony ; gwałtowne nudności i wymioty co piętnaście minut ; miękki, papkowaty stolec ; lękowy ucisk w klatce piersiowej ; wysoka gorączka. θ Zapalenie płuc.

Trzyma się za bok, skarżąc się, że nie może oddychać ; nie może wykonać pełnego wdechu ; kłujący ból opłucnowy, bardzo silny po prawej stronie. θ Zapalenie opłucnej.

Wysoka gorączka ; twarz zaczerwieniona ; wymioty ; utrudnione oddychanie i odkrztuszanie ropy oraz żywoczerwonej krwi ; język ma czerwone pasmo biegnące przez środek. θ Zapalenie płuc.

SERCE, TĘTNO I KRĄŻENIE [29]

W okolicy serca : pieczenie ; kłucie ; tępy, uporczywy ból.

Uderzenia serca : głośne, silne, ze znacznym pobudzeniem tętniczym ; przytłumione i słabe ; trzepoczące.

Kołatanie serca z dusznością.

Uczucie omdlenia i utrata wzroku : przy wstawaniu z pozycji leżącej ; wskutek nagłych ruchów ; podczas spokojnego leżenia.

Idiopatyczne i reumatyczne zapalenie osierdzia oraz wsierdzia ; gwałtowna gorączka ; tętno pełne, twarde, skaczące ; przekrwienie głowy bez majaczenia ; tętnienie tętnic szyjnych ; stały ból palący, z uciskiem w klatce piersiowej ; uczucie ciężkiego brzemienia na klatce piersiowej ; czynność serca gwałtowna i drżąca ; oddychanie szybkie, utrudnione i wzdychające.

Tętno : nagle przyspiesza, a następnie stopniowo zwalnia poniżej normy ; wolne, miękkie, słabe ; nieregularne, przepuszczające.

SZYJA I PLECY [31]

Tępy, uporczywy ból karku i barków.

Mięśnie pleców skurczone, odciągają głowę ku tyłowi.

Opistotonus : pobudzenie tętnicze ; ręce i stopy zimne ; wstrząsy w kończynach ; przekrwienie mózgu i rdzenia kręgowego ; utrata przytomności.

Gorąco i zaczerwienienie wzdłuż kręgosłupa ; tył głowy gorący ; epidemiczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych.

KOŃCZYNY DOLNE [33]

Ból w jednym lub drugim krętarzu większym podczas leżenia na nim.

Silny ból w stawach biodrowych i wokół kłykci.

Przeszywający ból w prawym biodrze.

Reumatyzm zapalny obejmujący kolana, stawy skokowe i biodra ; stawy obrzęknięte, czerwone, bardzo bolesne i tkliwe ; wysoka gorączka ; utrata apetytu ; obfity pot bez ulgi ; czerwone pasmo wzdłuż środka języka, brzegi białe.

Po gwałtownym wykręceniu kolano tkliwe i obrzęknięte ; silny ból uniemożliwiający sen ; rozdzierająco bolesne zrywania kończyny, opanowane przez zastosowanie szyny. θ Zapalenie błony maziowej.

Prawy staw skokowy sprawia wrażenie zwichniętego, prawie nie może chodzić ; później lewy.

KOŃCZYNY W OGÓLNOŚCI [34]

Reumatyzm, szczególnie lewego barku, biodra i kolana ; wysoka gorączka ; skąpy, czerwony mocz.

Ostry reumatyzm ; kolana, stawy skokowe, nadgarstki i palce rąk znacznie obrzęknięte i bardzo bolesne ; nieco gorączki ogólnej ; na języku widoczne centralne czerwone pasmo, z nalotem na brzegach.

Wędrujące bóle : bóle stawów ; wstrząsanie dreszczem. θ Reumatyzm.

Bardzo gwałtowne wstrząsy galwaniczne w kończynach.

Kurcze podudzi oraz palców rąk i stóp.

Bóle, zwłaszcza wokół kłykci.

SPOCZYNEK. POZYCJA. RUCH [35]

Leżenie: ból głowy <; w pozycji zgiętej wpół, cholera swojska; nie może leżeć, utrudnione oddychanie; spokojne leżenie, uczucie omdlenia i utrata wzroku >; na plecach, z udami zgiętymi ku miednicy.

Wstawanie: uczucie omdlenia i utrata wzroku.

Nagły ruch: uczucie omdlenia i utrata wzroku.

NERWY [36]

Uczucie omdlenia po wstaniu z pozycji leżącej.

Drżenie, jakby dziecko było wystraszone i znajdowało się na granicy napadu skurczowego.

Konwulsyjne ruchy mięśni twarzy. θ Pląsawica.

Pląsawica; drgania i wykręcanie ciała, nieustępujące podczas snu, piana wokół ust; szczękanie zębami; utrudnione połykanie; szarpanie głową lub ciągłe kiwanie nią; pobudzenie seksualne.

Gwałtowne skurcze przypominające porażenia galwaniczne.

Drgawki: wszystkich kończyn, drżenie całego ciała; pojawiają się nagle, z pianą na ustach i gwałtownym miotaniem wszystkich mięśni zależnych od woli; drgania i wykręcanie ciała, kurcze nóg i palców rąk, uczucie jakby stawy skokowe były zwichnięte; histeryczne; po szkarlatynie, ze znacznym rozszerzeniem źrenic i niemożnością zaśnięcia; podczas ząbkowania; połogowe, z manią utrzymującą się po ustąpieniu skurczów; twarz zaczerwieniona, tętno twarde i napięte, pragnienie; padaczkopodobne; z opistotonusem i niedokrwistością wskutek biegunki; szczękościsk.

Drgawki padaczkopodobne, z wysoką gorączką, tętnem 190, szybkim oddechem — 76 na minutę — oraz znacznym podrażnieniem mózgowo-rdzeniowym.

Pląsawica u bezdzietnej kobiety cierpiącej na krwotoczne miesiączki; ciągłe kiwanie głową, gwałtowne konwulsyjne ruchy jednej ręki i miotanie jedną nogą.

Pląsawica trwająca dwa miesiące; cały układ mięśniowy w ciągłym, burzliwym ruchu, twarz wykrzywiana w najstraszliwsze i groteskowe grymasy; głowa stale szarpana; wijące ruchy całego ciała, brak snu.

Pląsawica u kobiety, æt. 30; stałe ruchy głowy, żuchwy, krtani i języka, drgania głowy, szarpnięcia ramion i kończyn dolnych; gdy objawy te ustępują, występuje napad gwałtownego kołatania serca.

Pląsawica od miesiąca; ruchy trwają podczas snu; we śnie miota rękami i nogami; nie jest w stanie utrzymać łyżki; mowa zaburzona, podczas mówienia urywa słowa; skarży się na bóle rąk, jeśli przez kilka chwil trzyma je nieruchomo; nogi i ręce są stale „w ruchu”; odkąd wystąpiły ruchy pląsawicze, chory nieustannie je; ból promieniujący w górę wzdłuż ramion i przez barki do głowy oraz podobny ból w nogach.

Dziewczynka, æt. 13, zaczęła mieć objawy pląsawicze w jedenastym roku życia; niekiedy czuje się zupełnie dobrze, po czym przez kilka dni stroi miny; podrzuca głową; twarz sina i pokryta zimnym potem; ból potylicy, pragnie przyciskać ją do poduszki; tętno wolne, lecz ciężkie; próbując wstać, wykonuje serię podskoków, najwyraźniej dlatego, że nie może unieść jednej stopy nad ziemię bez jednoczesnego uniesienia obu.

Chłopiec, æt. 13; pląsawica św. Wita od czterech lat; zaczął miotać rękami i nogami przed położeniem do łóżka, gdy przemawiano do niego surowo; poprzedniego dnia przestraszył go kominiarz; chłopiec krnąbrny, uparty; znacznie <, gdy nie może postawić na swoim.

Paraliż; mrowienie w kończynach; przekrwienie mózgu.

SEN [37]

Bezsenność.

Śpiączka; sina twarz; skurcze.

Niespokojny sen; sny o tonięciu; o przebywaniu na wodzie.

PORA [38]

Przez cały dzień: suchość w ustach i wargach.

Od godz. 13 do 22: biegunka i wymioty.

TEMPERATURA I POGODA [39]

Przejście z ciepła do zimna: kaszel <.

Po ekspozycji na zimno: dreszcze i ból głowy.

GORĄCZKA [40]

Zimno całego ciała, zimny pot na dłoniach, twarzy i stopach.

Dreszczowość z nudnościami.

Zimno z bladością skóry i wiotkością mięśni; tętno szybkie, lecz słabe.

Obfity, zimny, lepki pot.

Gorączka z podrażnieniem układu nerwowego i przekrwieniem mózgu wywołującym drgawki; szczególnie u dzieci.

Gorączki podczas ząbkowania, z podrażnieniem mózgu, skurczami lub skłonnością do nich.

Szkarlatyna w pierwszym, gorączkowym stadium, gdy pobudzenie tętnicze jest intensywne i występuje przekrwienie mózgu.

Dziewczynka, æt. 13, od dziesięciu dni cierpiała na gorączkę ciągłą; bardzo silny ból pleców; skłonność do spania przez większą część dnia; bardzo silne nudności; czarna biegunka; tętno wahające się w ciągu dnia od 98 do 110; ból i osłabienie kończyn dolnych. θ Dur brzuszny.

Mężczyzna, æt. 18; choruje od dwóch tygodni; wysoka gorączka; tętno 120; twarz silnie zaczerwieniona; uczucie pełności z lekkim bólem i silnym brzęczeniem w głowie; muszki i owady latają przed oczami; skłonny wyskakiwać z łóżka; mówi bez związku; lekki ból z parciem w dół w jelitach, któremu towarzyszy czarna biegunka; znaczne osłabienie kończyn dolnych, ogólne wyczerpanie.

Dziewczyna, æt. 20; gwałtowne zapalenie jelit od trzech dni; tętno 110.

Dziewczynka, æt. 14; wysoka gorączka; twarz zaczerwieniona, gdzieniegdzie białe plamy wielkości monety ćwierćdolarowej.

Gorączki jednodniowe z zawrotami i bólem głowy, zamgleniem wzroku, nudnościami i osłabieniem.

Gorączki zwalniające i żółciowe, niezależne od wpływów miazmatycznych.

Gorączki zastoinowe na obszarach malarycznych.

Dziewczynka, æt. 9, nieprzytomna przez cztery lub pięć godzin; całkowite znieczulenie; serce pracuje z gwałtownym wysiłkiem; tętno na nadgarstku słabe, 150 na minutę; oddech dyszący i nieregularny; kończyny zimne i lepkie; plecy i szyja bardzo gorące; cera popielatoblada, wargi fioletowawe; od czasu do czasu skurczowe drganie ramion i dłoni.

Gorączka mózgowo-rdzeniowa w pierwszym stadium.

Dur brzuszny: tętno pełne, twarde, częste; bardzo silny ból potylicy; majaczenie; czarne stolce; nieustanne mówienie i niezrozumiałe mamrotanie przy otwartych oczach; zez; nastrzyknięte spojówki; wydzielanie żółtego śluzu w przyśrodkowym kącie oka; nocne sklejanie powiek; twarz blada, z zimnym potem; wciskanie potylicy w poduszkę, szarpanie głowy do tyłu, niekiedy do przodu; rozszerzone źrenice; opadanie żuchwy; lewy kącik ust ściągnięty ku dołowi; szczękanie zębami; język obłożony białym nalotem; czerwony pas pośrodku; bicie serca przy obracaniu się w łóżku, wstrząsające lewą stroną klatki piersiowej; tętno nieregularne; mocz ciemny, mętny, cuchnący, oddawany mimowolnie; znaczny niepokój ruchowy; ciągłe poruszanie się — wysuwanie jednej nogi, a następnie jej podciąganie; pozycja na plecach, z udami zgiętymi ku miednicy; skubanie pościeli; subsultus tendinum przypominający porażenia galwaniczne; drgania mięśni twarzy.

Żółta febra; intensywna gorączka z bólami potylicy oraz eretyzmem naczyniowym i nerwowym, grożącym drgawkami; rozwój miejscowych zapaleń; dolegliwości w okolicy przedsercowej; wymioty z zimnym potem na twarzy; znaczne i nagłe zmiany tętna.

NAPADY, OKRESOWOŚĆ [41]

Co pięć minut: bóle osiągają szczyt i kończą się wymiotami.

Przez wiele godzin: bezowocne odruchy wymiotne.

Przez miesiąc: pląsawica.

Przez cztery lata: pląsawica św. Wita.

UMIEJSCOWIENIE I KIERUNEK [42]

Lewa strona: zamglone widzenie; tępy ból oka; ból z uczuciem ciężkości w głowie; reumatyzm barku, biodra i kolana; kącik ust ściągnięty ku dołowi.

Prawa strona: ból neuralgiczny skroni; obrzęk głowy i twarzy, z pęcherzami; utrata wzroku; zapalenie i obrzęk górnej powieki; bóle neuralgiczne od pępka do pachwiny; ból klatki piersiowej; ból przeszywający w biodrze.

Prawa, potem lewa strona: świąd skrzydełka nosa; uczucie jakby stawy skokowe były zwichnięte.

ODCZUCIA [43]

Jakby głowa miała pęknąć; jakby części ciała polewano wrzątkiem; jakby kula unosiła się do przełyku; jakby żołądek był mocno przyciągany do kręgosłupa; uczucie zamętu w głowie; język jakby oparzony; jakby ciężar spoczywał na klatce piersiowej; jakby stawy skokowe były zwichnięte; jakby kończyny przeszywały porażenia galwaniczne.

Ból: w okolicy oczodołu; w łydkach i stopach; w dolnym odcinku jelit; rozchodzący się z macicy po całym ciele; promieniujący z szyi do głowy; po prawej stronie; w stawach; wokół kłykci; w potylicy; w kończynach dolnych.

Intensywny ból: głowy, z bolesnym miesiączkowaniem.

Ból kłujący: w macicy i jajnikach.

Ostre, przelotne bóle: od nadbrzusza i okolicy pępkowej do spojenia łonowego.

Rozdzierający ból: w dolnej części żołądka.

Bardzo silne bóle: w krzyżu i przechodzące przez miednicę; w plecach.

Ból przeszywający: w prawym biodrze.

Ból tnący: w okolicy pępkowej; w jelitach.

Ból sztyletujący: w okolicy grzbietowej, niekiedy sięgający pępka.

Kłucia: opłucnowe po prawej stronie.

Nakłuwanie: skóry.

Drobne kłucie: w okolicy serca.

Rozdzieranie: w żołądku.

Ból neuralgiczny: w prawej skroni; w żołądku; od prawej strony pępka do pachwiny; w odbytnicy.

Ból reumatyczny: w stawach.

Ból skręcający: w żołądku.

Ciągnięcie: w żołądku.

Ucisk: w głowie.

Ból z uczuciem ciężkości: po lewej stronie głowy.

Parcie w dół: w jelitach.

Ból zaciskający: w głowie.

Kurcz: żołądka; łydek i stóp; nóg oraz palców rąk i stóp.

Bolesność: w poprzek brzucha; jak od czyraka w okolicy macicy.

Pobolewanie: w okolicy pępkowej; uciskowe, z uczuciem ciężkości, w okolicy macicy; tępe, w okolicy serca; w tylnej części szyi i barkach.

Pieczenie: w głowie; w gardzieli i przełyku; w żołądku; tępe, w okolicy serca; w klatce piersiowej; w skórze.

Uczucie pełności: w głowie; w tętnicach.

Uczucie rozpierania: głowy.

Uczucie słabości: w żołądku.

Drętwienie: łydek i stóp.

Mrowienie: w kończynach; w skórze.

Gorąco: w oczach; w głowie i twarzy; wzdłuż kręgosłupa ku dołowi.

Suchość: w ustach.

Świąd: łydek i stóp; skrzydełka nosa; skóry.

TKANKI [44]

Przekrwienia, szczególnie podstawy mózgu, klatki piersiowej, kręgosłupa i żołądka.

Puchlina wodna: z gorączką; po szkarlatynie.

Bardzo silne bóle towarzyszące zapaleniom.

Ostry reumatyzm z wysoką gorączką, pełnym, twardym i szybkim tętnem, bólami stawów i mięśni; skąpy, czerwony mocz.

Reumatyzm zapalny z powikłaniami żołądkowymi; język obłożony po bokach, z czerwonym pasem pośrodku; pełzające uczucie zimna; pobolewanie wszystkich kości, po którym następują ból głowy i gorączka; zajmuje szczególnie lewy bark, biodro i kolano.

Zapalenie wsierdzia i osierdzia; ucisk w okolicy serca z biernym zastojem.

DOTYK. RUCH BIERNY. URAZY [45]

Rozcieranie: > ból i świąd.

Udar słoneczny.

Ucisk: > ból głowy.

SKÓRA [46]

Świąd różnych części ciała wskutek pocierania.

Mrowienie i nakłuwanie skóry.

Świąd i pieczenie skóry; wysoka gorączka.

Skóra zimna, lepka, sinawa, niewrażliwa, pomarszczona.

Wykwity z intensywną gorączką.

Rumień i powstawanie pęcherzy na skórze.

Róża ropowicza i pęcherzowa.

Skóra zimna i wilgotna albo gorąca i piekąca.

Szkarlatyna: z intensywnym pobudzeniem tętniczym; w stadium gorączkowym — przekrwienie mózgu lub podrażnienie ośrodków rdzeniowych; drgawki ze znacznym rozszerzeniem źrenic; całkowita bezsenność; następstwa, takie jak reumatyzm i puchlina wodna; gdy występują objawy zapalne.

Odra w stadium gorączkowym, szczególnie gdy zagraża przekrwienie płuc; drgawki przed pojawieniem się wysypki.

Ospa prawdziwa przed pojawieniem się wysypki; przekrwienie mózgu oraz nadmierne nudności, wymioty i znaczne wyczerpanie.

W róży, jeśli wskutek przerzutu zapalenia do mózgu pojawią się objawy mózgowe, z twardym, bardzo pełnym tętnem.

WIEK, KONSTYTUCJA [47]

Osoby pełnokrwiste, plethoryczne.

Chłopiec, æt. 5; reumatyzm.

Dziewczynka, æt. 6; róża.

Chłopiec, æt. 7, delikatnej konstytucji, o chorowitym wyglądzie i kolorycie, przeszedł kilka chorób płucnych; zapalenie płuc.

Chłopiec, æt. 10, skrofuliczny; reumatyzm.

Chłopiec, æt. 11, choruje od miesiąca; pląsawica.

Chłopiec, æt. 13, choruje od czterech lat; pląsawica.

Dziewczynka, æt. 13; pląsawica.

Dziewczynka, æt. 13, choruje od dziesięciu dni; gorączka ciągła.

Dziewczynka, æt. 14; gorączka.

Pan H., æt. 18, choruje od dwóch tygodni; dur brzuszny.

Panna C., æt. 20; gorączka zapalna.

Pani M., æt. 26, pierworódka; drgawki połogowe.

Kobieta, æt. 30; reumatyzm.

Mężczyzna, æt. 35; reumatyzm.

Wdowa, æt. 36, ma dwoje dzieci; od śmierci męża nerwowa i pobudliwa, od lat nieco obłąkana; po napadzie róży; obłęd.

Pani B., æt. 55; żółciowe zapalenie płuc.

Młoda kobieta, silna i plethoryczna, po zamiataniu w pantoflach zimnej, wilgotnej podłogi; brak miesiączki.

Pani G., delikatna, po przemoknięciu w ulewie; brak miesiączki.

Kobieta w średnim wieku, choruje od pięciu dni; róża twarzy.

Kobieta w średnim wieku, otyła; róża skóry głowy.

POWIĄZANIA [48]

Verat. vir. wyleczył skurcze wywołane przez Strychnine.