Croton tiglium, Linn. (Tiglium officinale, Klotzch).

Rodzina naturalna , Euphorbiaceæ.

Nazwy zwyczajowe nasion , nasiona oleju krotonowego, Puergirkörner, Piñones de Maluco, Grames de Tilley, Petit Pignon d'Inde.

Przygotowanie , nalewka z oleju otrzymanego z nasion.

Źródła.

1 , Hermann, Praktische Mitt. (z Mat. Med. Rotha); 2 , 25-letnia dziewczyna przyjęła jedną kroplę na cukrze, ze zbioru Buchnera, Archiv. f. Hom. Heil, 19, 116; 3 , skutki jednej kropli u młodej, czarnowłosej dziewczyny, ibid.; 4 , skutki trzech kropli u 26-letniej dziewczyny z próchnicą zębów, ibid.; 5 , skutki trzech kropli u innej dziewczyny, ibid.; 6 , skutki trzech kropli u 36-letniej kobiety (przyjętych z powodu pokrzywki), ibid.; 7 , skutki trzech kropli roztartych z cukrem i przyjętych w trzech dawkach u 26-letniej dziewczyny, ibid.; 8 , skutek trzech kropli u 23-letniego studenta, ibid.; 9 , 20-letnia dziewczyna przyjmowała codziennie jedną ósmą kropli, następnie trzy ósme, potem pół, a później ponownie trzy czwarte kropli dziennie, ibid.; 10 , 32-letni mężczyzna przyjął jedną kroplę na cukrze, ibid.; 11 , dr S. T., lat 26, przyjmował wielokrotnie dawki wynoszące trzy dziesiąte, pół i trzy czwarte kropli oraz jedną kroplę, ibid.; 12 , 32-letnia kobieta przyjmowała pół kropli przez kilka dni, a następnie trzy czwarte kropli, ibid.; 13 , K. M., lat 26, skutki wąchania roztworu dwóch kropli w 100 częściach Al., następnie czystego oleju, a także przyjmowania dawek po dwie lub trzy krople, ibid.; 14 , B., 27-letni mężczyzna, przez około siedem tygodni przyjmował liczne dawki, każda od jednej dziesiątej kropli do jednej kropli, ibid.; 15 , skutki wcierania pięciu kropli w ramię u 15-letniej dziewczyny, ibid.; 16 , Commensur. Jour. d. Pharm., 13, s. 394, skutki dostania się pewnej ilości do oka, ibid.; 17 , Tavernier, Froriep's Notizen, 12, s. 287, wtarł nieco oleju wokół pępka, ibid.; 18 , C. M. wtarł nieco oleju w okolicę lewego mięśnia naramiennego, a następnie niewielką ilość nieco poniżej tego samego miejsca, ibid.; 19 , tenże, skutki wdychania oparów podczas wcierania oleju w ramię; 20 , tenże, skutki wcierania oleju powyżej pępka; 21 , dr Joret, skutki przyjęcia doustnie jednej lub dwóch kropli (Archiv. Gén. de Méd., 1833), A. H. Z., 4, s. 69; 22 , A. H. Z. Mon. Bl., 9, s. 62, mężczyzna wypił pewną ilość omyłkowo, przyjmując około pół uncji; 23 , Rumph, skutki działania całej rośliny, zwłaszcza liści, Herb. Amboin, t. 4, s. 98, za Wibmerem; 24 , Buchner, skutki żucia nasiona i wyplucia go, Toxicologie, 1827, za Wibmerem; 25 , Wibmer, skutki jednej kropli sporządzonej w postaci dwóch pigułek, przyjętych w odstępie pół godziny; 26 , Landsberg, skutki połowy dużego nasiona, Pharmacog. Euphorb. Diss. Berol., 1831, za Wibmerem; 27 , tenże, skutki jednej kropli na cukrze; 28 , tenże, skutki wcierania oleju w brzuch; 29 , Hencke, skutki wcierania oleju w okolicę pępkową, Archiv. f. Hom. 20, 2, 183; 30 , tenże, próba lekowa z 2. roztarciem nasion; 31 , dr Brentzer, próba lekowa z 15. rozcieńczeniem, ibid.; 32 , tenże, próby lekowe z 4. rozcieńczeniem; 33 , Connell, skutki ogólne, ze zbioru Buchnera, Archiv. Hom., 19, 1, 119; 34 , Piedagnel, skutki ogólne, ibid.; 35 , Meinel, skutki wcierania oleju w okolicę pachwinową, Fr. Mag., 4, 966 (z Deutsch Kl., 1851); 36 , Guttseit, skutek dwóch kropli, powtórzonych po dwóch dniach, zastosowanych z powodu uporczywego zaparcia, Fr. Mag., 4, 274 (z Med. Zeit., 1846); 37 , Græfe i Walther, skutki jednej kropli, Fr. Mag., 1, 592 (Rust's Mag., 1836); 38 , Hutchinson, ogólne skutki wtarcia sześciu kropli w skórę, Bost. Med. and Surg. Jour., 8, 411; 39 , skutki dwóch kropli przyjętych z powodu skąpej miesiączki, z poprzedniego źródła; 40 , Pereira, skutki pyłu, z którym zetknięto się podczas opróżniania opakowań nasion, Mat. Med., 2, 1, 606; 41 , Prujer, Rust's Mag., 19, 3, 525, ze zbioru Rotha (Mat. Med.); 42 , Koehler, Rust's Mag., 46, s. 45, ibid.; 43 , Romberg, Casp. Wochen., 1835, ibid.; 44 , Brandes, Hufel. Journ., 57, s. 120, ibid.; 45 , pominięto; 46 , Horn's Archiv., 60, s. 574, ibid.; 47 , Murray, App. Med., 4, 150, ibid.; 48 , Cohansen, Act. nat. cur., 9, s. 39, ibid.; 49 , Boudet, Abeille Méd., 1845, ibid.; 50 , Vautherin, skutki wtarcia dwunastu kropli w okolicę żołądka, Monograph des Graines de Crot. Tig., Paris, 1864; 51 , Med.-Chir. Rev., lipiec 1834 (All. Med. Zeit.), ogólne skutki stosowania zewnętrznego; 52 , Mayet i Hallé, zatrucie trzech osób truskawkami nasączonymi olejem, Ann. d'Hyg., 35, 193; 53 , Maurezin, zatrucie 6-letniej dziewczynki trzema gramami podanymi w „café au lait”, Gaz. des Hôp, czerwiec 1868; 54 , pominięto; 55 , C. C. Shayer, ogólny opis zatrucia pięciu osób wskutek zjedzenia ptaków, na które rozlała się pewna ilość oleju Crot., Am. J. of Med. Sei., styczeń 1867 (ptaki przed przyrządzeniem dokładnie umyto); 56 , Tilbury Fox, ogólne skutki wcierania, Lancet, kwiecień 1867; 57 , S. R. Percy, ogólne skutki stosowania wewnętrznego i zewnętrznego, Am. Med. Times, 55, 170; 58 , Brydone, skutki jednej łyżeczki mieszaniny równych części oleju krotonowego i oliwy z oliwek, Ed. Med. Jour., 1861; 59 , J. L. Bunting, zatrucie kobiety jedną uncją, Med. Record, 3, 274 (Boston Med. and Surg. Jour.); 60 , Keith, skutki jednej łyżeczki u chłopca, podanej omyłkowo na krztusiec (Ed. Med. Jour), z Br. J. of Hom., 2, 129; 61 , Berridge, próba lekowa przeprowadzona na mężczyźnie kilkoma dawkami 200. rozcieńczenia, Lehrmann (A. J. of H. M. M., 1874, s. 128); 62 , Marchand, próba lekowa na sobie z dwiema pigułkami oleju krotonowego przyjętymi w chlebie, „Du Croton Tiglium”, Paris, 1861; 63 , Vautherin, skutki ośmiu lub dziesięciu kropli przyjętych omyłkowo z pożywieniem, „Des Graines de Croton Tiglium”, Paris, 1864, s. 88.

UMYSŁ

Emocje.
Niechętny do mówienia; nie zgłasza żadnych dolegliwości (po trzech godzinach), 60.
Przygnębienie, 9.
Głębokie przygnębienie, 12.
Niepokój, 13.
Silny niepokój, 13 ; (po jednej godzinie), 55.
Swoiste uczucie niepokoju, jak gdyby miało wydarzyć się jakieś nieszczęście, 32.
Nastrój pełen troski, 32.
Drażliwy, 32.
Zrzędliwość i rozdrażnienie; wszystko jest dla niego nieprzyjemne, 14. [10.]
Ponury nastrój, 19.
Jest bardzo ponury i niezadowolony, 14.
Intelekt.
Nie ma ochoty pracować; znacznie chętniej tańczyłby, niż zajmował się swoimi obowiązkami, 14.
Myślenie utrudnione, 32.
Utrata pamięci, 14.

GŁOWA

Zamroczenie i zawroty głowy.
Zamroczenie głowy, 8, 31.
Zamroczenie w głowie, zwłaszcza w skroniach, 14.
Zamroczenie głowy natychmiast po wstaniu, 14.
Zamroczenie głowy, z otępieniem i uciskiem w czole, 13.
Zamroczenie głowy, szczególnie okolicy czołowej, z uciskiem i uczuciem ciężkości, 13. [20.]
Zamroczenie głowy, zwłaszcza po prawej stronie, z uciskiem skierowanym w dół od szczytu głowy, tak że czasami występuje kłucie schodzące w dół, poniżej ucha, z upośledzeniem słuchu w prawym uchu, 14.
Zamroczenie całej głowy, utrzymujące się przez całą noc, 13.
Zamroczenie całej głowy po wyjściu na świeże powietrze, 13.
Silne zamroczenie głowy wraz z wymiotami, które również trwały trzy dni, oraz utratą apetytu, 11.
Silne zamroczenie całej głowy, z uciskiem w kierunku okolicy czołowej i nudnościami, 19.
Bardzo silne zamroczenie głowy, 18.
Zamroczenie przedniej części głowy, zwłaszcza okolicy czołowej, 18.
Zamroczenie w czole, 13, 14.
Zamroczenie lewej połowy potylicy, 14.
Zamroczenie w potylicy, 14. [30.]
Zawroty głowy, 9.
Zawroty głowy tak silne, że ledwie mogła pozostać w pozycji siedzącej, zwłaszcza podczas spoglądania w górę, 9.
Zawroty głowy i zamroczenie, trwające przez całe popołudnie, 14.
Zawroty głowy, zwłaszcza po prawej stronie, z uciskiem w prawym oku, 14.
Zawroty głowy z nudnościami, tak że była zmuszona wyjść na świeże powietrze, gdzie poczuła się gorzej, pobladła i wydawała się bardzo słaba oraz wyczerpana, 5.
Napady zawrotów głowy podczas chodzenia na świeżym powietrzu, 14.
Uczucie zawrotów w głowie, 13.
Uczucie zawrotu w czole, 19.
Doznał bardzo silnych zawrotów głowy i upadł nieprzytomny, 40.
Głowa — objawy ogólne.
Uczucie w głowie jak po napojach odurzających, 14. [40.]
Uczucie ciężkości głowy (po pół godzinie), 1.
Uczucie ciężkości i zamroczenia całej głowy, z kłuciem w oczach, 14.
Głowa ciężka, otępiała i zamroczona, rano po przebudzeniu, 13.
Bóle głowy, nasilające się zwłaszcza w południe, a szczególnie przez kilka godzin po obiedzie, 13.
Ból głowy dniem i nocą przez trzy dni, obejmujący przednią i górną część głowy; tępy, ciągły i wywołujący znaczne zamroczenie; odpoczynek ani praca nie mają na niego wpływu, 61.
Ból głowy jak wskutek zaburzeń żołądkowych, 32.
Ból głowy z zamroczeniem, po którym następują ogólne uczucie gorąca i obfite poty, 34.
Bardzo silny ból głowy, 36.
Palący ból w głowie, 40.
Uczucie pełności w głowie, 13. [50.]
Głowa pełna i zamroczona, z uczuciem ciężkości w czole, 13.
Głowa bardzo pełna i ciężka, tak że nie była w stanie czytać, 2.
Napływ krwi zdaje się wznosić z brzucha do głowy, z ciepłem skóry i potem, 13.
Kłujący ból głowy, promieniujący do szczytu głowy (drugi dzień), 12.
Kłujące szarpnięcia w głowie, 14.
Nadwrażliwość głowy; podczas chodzenia na dworze ciężar kapelusza wywołuje u niego ból głowy (co wcześniej się nie zdarzało). Gdy zdjął kapelusz, ból głowy ustąpił (po półtorej godziny), 1.
Szarpnięcia w głowie, 13.
Czoło.
Ból w czole, z rwaniem promieniującym do prawej skroni, gdzie utrzymuje się przez dwie godziny jako ból kłujący, 12.
Lekki ból w czole, ustępujący po półgodzinnym pozostawaniu w spokoju, 31.
Bardzo silne bóle w czole, z pulsującym napięciem i uciskiem skierowanym na zewnątrz oraz ogólnym zamroczeniem głowy, nasilone po spożyciu niewielkiej ilości piwa i chleba, 13. [60.]
Uczucie pełności i ucisk w okolicy czołowej, 13.
Ból z uczuciem napięcia w czole, z uciskiem i kłuciem, 13.
Ucisk w czole, 14.
Ucisk po prawej stronie czoła i w okolicy skroniowej, 19.
Ból uciskający w lewej połowie czoła, 14.
Kłucie w czole podczas chodzenia, 14.
Skronie.
Ból w lewej okolicy skroniowej, jakby przypalonej rozżarzonymi węglami, 11.
Ucisk w skroniach, 14.
Kłucie w lewej skroni, 14.
Szczypiący ból w skroniach, 14.
Szczyt głowy. [70.]
Rwanie w głowie, w kierunku szczytu głowy, 10.
Boki głowy.
Kłucie jak igłami po prawej stronie mózgu, nad okiem, 12.
Potylica.
Uciskowy ból głowy w potylicy, 11.
Zewnętrzne powłoki głowy.
Kłucie skóry głowy na szczycie, 14.
Uczucie pełzania w potylicy, 14.

OKO

Objawy przedmiotowe.
Oczy bardzo błyszczące, chwilami o osobliwym wyglądzie, 59.
Gwałtowne zapalenie jednego oka, 16.
Gwałtowne zapalenie oczu oraz prącia i moszny wskutek nieumyślnego dotknięcia oczu i narządów płciowych palcami po zastosowaniu leku (dwa przypadki), 51.
Objawy podmiotowe.
Uczucie ciężkości i osłabienie oczu, 19.
Bardzo silne bóle oka (działanie miejscowe), 16. [80.]
Bardzo silne bóle, po których następuje obrzęk całego oka i połowy twarzy (wskutek dostania się niewielkiej ilości oleju do oka), 16.
Kłucie w środku lewego oka, a następnie pewne oznaki podobnego kłucia w prawym, 14.
Oczodół.
Lekki ból z uczuciem napięcia nad prawym oczodołem, z uciskiem po prawej stronie potylicy, 32.
Powieki.
Gwałtowne drganie powiek, 13.
Kurczowy ból prawych powiek, zwłaszcza w kierunku zewnętrznego kącika oka, 14.
Zrywające kłucie w prawym zewnętrznym kąciku oka, z częstymi skurczami i drganiem całego oka, 19.
Narząd łzowy.
Łzawienie i wodnisty wyciek z nosa, 13.
Obfite łzawienie, 40.
Spojówka.
Zapalne zaczerwienienie spojówki lewego oka, 11.
Gałka oczna.
Kłucie w lewej gałce ocznej, 14.
Źrenica. [90.]
Źrenice rozszerzone, 40.
Wzrok.
Wzrok upośledzony, oczy nieruchomo wpatrzone i błyszczące, 5.
Wzrok przyćmiony, jakby w pokoju był dym, 9.
Wzrok łatwo zanika, 19.
Wzrok łatwo zanika, jakby przed oczami znajdowała się zasłona, 13.
Wzrok zanika w pokoju, z lekkimi zawrotami głowy, 13.
Mgła przed prawym okiem, po której następuje osłabienie tego oka, 14.

UCHO

Kłucie pod lewym uchem, 14.
Uczucie ciągnięcia i skręcania w kierunku otworów obu uszu, 13.
Tępy, ciągnący ból w kierunku otworów obu uszu, 13. [100.]
Szczypiący ból w lewym uchu, 14.
Skurczowe, szczypiące bóle głęboko w lewym uchu, 11.*
Słuch.
Szum w uszach, 16.
Szum w uszach i pewnego rodzaju zawroty głowy; nie był w stanie stać z obawy przed upadkiem, 16.
Wraz z nudnościami zanikały słuch i wzrok, 2.

NOS

Objawy przedmiotowe.
Zwiększone wydzielanie z błony śluzowej nosa (po wąchaniu oleju), 14.
Katar z niewielką wydzieliną z nosa, trwający kilka dni, 10.
Katar z niewielką wodnistą wydzieliną, 13.
Objawy podmiotowe.
Suchość nosa i gardła, 11.
Pieczenie w prawym nozdrzu, zmuszające go do pocierania go (po trzech godzinach i trzech kwadransach), 1. [110.]
Uczucie pieczenia w nosie i ustach, 40.
Bóle ciągnące, biegnące przez nos do jego nasady, a stamtąd do mózgu, 19.
Stałe podrażnienie nosa i spojówek oczu (od oparów oleju), 14.

TWARZ

Objawy przedmiotowe.
Wyraz twarzy zdradzający cierpienie, 40.
Twarz wyrażająca zmęczenie i osłabienie, 63.
Twarz blada i dość wychudła (po trzech kwadransach), 60.
Twarz blada, z uczuciem zimna, 13.
Lekkie żółtaczkowe zabarwienie, 36.
Twarz, dłonie i palce stóp sinicze, 22.
Obrzęk twarzy i dłoni (wskutek rozcierania ziaren w moździerzu), 41. [120.]
Obrzęk i zaczerwienienie twarzy oraz powiek, pokrytych drobnymi pęcherzykami (od wyziewów), 44.
Objawy podmiotowe.
Wzmożone ciepło i pieczenie w prawej połowie twarzy, rozpoczynające się w kąciku ust, 14.
Złudne uczucie, jakby po twarzy pełzały owady, 32.
Wargi.
Wargi obrzmiewają i stają się bardzo bolesne (zastosowanie zewnętrzne), (1 lub 2 krople), 57.
Wargi suche, popękane, 11.
Wargi suche i napięte, wieczorem, 14.
Pieczenie w kąciku ust, z lekkim obrzękiem na zewnętrznym brzegu, trwające kilka dni, 14.
Napięcie w kąciku ust, 14.

JAMA USTNA

Zęby.
Ból ciągnący w prawym dolnym kle, 14.
Uczucie obolałości lewego dolnego zęba trzonowego podczas żucia, 14.
Dziąsła. [130.]
Bolesny obrzęk dziąsła po wewnętrznej stronie prawej szczęki, 11.
Dziąsło łatwo krwawi rano podczas mycia, 14.
Język.
Język biały, z odciskami zębów (jeden przypadek), (po osiemnastu godzinach), 55.
Język obłożony białym nalotem, 13, 26.
Język czerwony, gładki, lśniący i suchy pośrodku (drugi dzień), 60.
Język obłożony i suchy (drugi dzień), 58.
Wykwity wyraźnie widoczne u nasady języka, na podniebieniu miękkim i tylnej ścianie gardła (trzeci dzień), 54.
Obrzęk i drętwienie języka, 40.
Pieczenie i uczucie skurczu w języku i gardle (w ciągu dwudziestu czterech godzin), 41.
Uczucie piekącego żaru jak od pieprzu, początkowo niezbyt wyraźne, lecz stopniowo narastające, odczuwane kolejno na podniebieniu, języczku podniebiennym, cieśni gardzieli, w gardle, języku i wargach (po kilku sekundach), 63. [140.]
Stwierdził, że język wydaje mu się zbyt duży, aby mieścił się w ustach, i jakby był pozbawiony czucia; ugryzł go dwa lub trzy razy, aby sprawdzić, czy zachowało się w nim jakiekolwiek czucie. Podczas badania nie można było jednak stwierdzić żadnej zmiany wielkości ani wyglądu języka lub okolic jamy ustnej, 40.
Bolesne łaskotanie czubka języka, 13.
Uczucie, jakby czubek języka był wrażliwy na działanie prądu, ze słodkawo-gorzkim smakiem, 19.
Ogólnie — jama ustna.
Zapalenie jamy ustnej, warg i gardła, 23.
Obrzęk podniebienia utrzymujący się przez kilka dni, 26.
Kilka pęcherzyków w jamie ustnej, na podniebieniu twardym, 32.
Kilka krost w jamie ustnej (z nawrotem pieczenia w ustach i gardle), (jeden przypadek), (po osiemnastu godzinach), 55.
Suchość w jamie ustnej, 26.
Suchość w jamie ustnej bez pragnienia (po pół godzinie), 1.
Suchość w jamie ustnej z uczuciem drapania w gardle, 11. [150.]
Skarży się, że ma zupełnie wyschnięte usta, 40.
Pieczenie w ustach i gardle (po godzinie), 55.
Uczucie pieczenia w jamie ustnej i gardle, 59.
Usta wydają się jakby poparzone, 26.
Piekące drapanie w ustach i gardle, schodzące daleko w dół przełyku, nieustępujące jak dawniej po zimnej wodzie, trwające ponad dwie godziny (wkrótce), 30.
Ślina.
Zwiększone wydzielanie śliny, 13, 14 ; (po godzinie), 62 ; (po czterech godzinach), 1.
Obfite nadmierne ślinienie, wkrótce, 36.
Obfite wydzielanie śliny i śluzu, 13.
Gromadzenie się wodnistej śliny w ustach, 9.
Smak.
Smak początkowo przyjemny, podobny do czekolady, lecz wkrótce po nim pojawia się swoiste pieczenie (działanie prażonego nasienia), 26. [160.]
Smak początkowo słodkawy, później niezwykle gorzki i palący; drapiąco-palący smak występował jednocześnie ze wzmożonym ciepłem i nagromadzeniem śliny, 26.
Gryzący, palący smak w ustach i gardle (1 lub 2 krople), 57.
Smak czasem palący, czasem drapiący (po kropli oleju), 46.
Smak mdły, 26.
Mdły, przyprawiający o nudności smak, 13.
Smak kleisty, 13.
Nieprzyjemny smak (natychmiast), 54 ; (drugi dzień), 58.
Ostry kwaśny smak wznoszący się z żołądka, 11.
Uczucie pieczenia wzniosło się powyżej wejścia do przełyku i towarzyszy mu niezwykle gryzący smak w tylnej części jamy ustnej, podobny do smaku ziela angielskiego (po godzinie), 62.
Nieco gorzki smak w ustach (natychmiast), 9. [170.]
Smak jak po migdałach, 14.
Woda ma mdły, przyprawiający o nudności smak i wywołuje uczucie pustki; chory pije bardzo mało z powodu silnego pieczenia w gardle, 13.

GARDŁO

Objawy obiektywne.
Zaczerwienienie i szczypanie w gardle (trzeci dzień), 54.
Gardło zaczerwienione i bolesne (drugi dzień), 60.
Chrząkanie i odkrztuszanie śluzu o kwaśnym smaku, podobnym do octu, 12.
Objawy subiektywne.
Suchość w gardle, z uczuciem wzmożonego podrażnienia gardła podczas wdechu, niemal jak przy łagodnej anginie gardłowej (w ciągu dwudziestu czterech godzin), 1.
Gardło suche.
Uczucie, jakby w gardle znajdował się kęs, którego chory nie był w stanie połknąć, 14.
Ból gardła (wkrótce), 60.
Pieczenie w gardle, 11 ; (natychmiast), 54. [180.]
Pieczenie w gardle i żołądku, 22.
Pieczenie w gardle, jak po zjedzeniu pieprzu, 12.
Pieczenie i skurcz gardła oraz języka, 37.
Stałe pieczenie i skurcz gardła, 24.
Dotkliwe pieczenie i drapanie w gardle, 13.
Ból palący w gardle, 40.
Intensywne uczucie pieczenia w gardle i na całej długości przełyku (po pół godzinie), 58.
Uczucie ciepła w gardle i wzdłuż przełyku, niekiedy sięgające dołka podsercowego i trwające kilka minut (natychmiast), 21.
Skarży się, że gardło mu puchnie, 40.
Drapanie w gardle, 10. [190.]
Drapanie w gardle, trwające sześć godzin, 9.
Drapanie w gardle, powodujące częste chrząkanie, 11.
Drapanie w gardle, gorzej podczas wydechu, 46.
Drapanie w gardle, po którym następuje pieczenie w klatce piersiowej, 6.
Lekkie drapanie w gardle z uczuciem ciepła w tylnej części jamy ustnej, trwające pół godziny i ustępujące po zimnej wodzie (wkrótce), 30.
Piekące drapanie w gardle i gardzieli, 13.
Uczucie otarcia w gardle, 9.
Nieznośnie gryzące uczucie w gardle i na całej długości przełyku, 52.
Szarpnięcia i przeszywające bóle przebiegające przez gardło, 13.
Drapanie i mrowienie w gardle, 8. [200.]
Łaskotanie, po którym następuje drapanie, a następnie pieczenie w miejscu połączenia podniebienia twardego z miękkim (wkrótce), 14.
Języczek podniebienny i migdałki.
Zaczerwienienie i wydłużenie języczka podniebiennego, 14.
Obrzęk migdałków, bolesnych przy ucisku z zewnątrz, 11.
Łaskotanie w prawym migdałku (po kwadransie), 1.
Gardziel, gardło i przełyk.
Wzmożone ciepło w gardzieli, 14.
Pieczenie w gardzieli; ustępuje przy wdechu; nasila się przy wydechu, 14.
Drapanie w gardzieli, po którym następuje pieczenie, a później łaskotanie w krtani, 14.
Uczucie ciepła wzdłuż gardła i przełyku, sięgające dołka podsercowego i trwające kilka minut (wkrótce), 34.
Pieczenie w gardle i jelitach (od wyziewów), 44.
Pieczenie w gardle (ponownie drugiego dnia), nieco łagodzone przez picie wody, 1. [210.]
Gryzące uczucie w gardle, 54.
Silny ból w przełyku (wkrótce), 53.
Pieczenie wznoszące się w górę przełyku, 14 ; (po trzech kwadransach), 62.
Kłucie przy wejściu do przełyku (podczas połykania dawki), 53.
Częsta potrzeba przełykania, które zawsze wywołuje ból po lewej stronie przełyku, jakby przez jego ścianę wtłaczano małą kulkę, 30.
Stała, nieodparta potrzeba przełykania śliny, z dotkliwym bólem głęboko w przełyku, jakby małą kulkę wypychano przez jego lewą stronę; objaw trwa pół godziny i ustępuje po zimnej wodzie, 30.
Przełykanie.
Utrudnione przełykanie, 26.
Zewnętrzna okolica gardła.
Obrzęk ślinianek podżuchwowych, bolesnych przy dotyku, 11.

ŻOŁĄDEK

Apetyt.
Bardzo duży apetyt po całkowitym ustąpieniu bólów, 62.
Głód bez apetytu, 32.
Nienaturalny głód z uczuciem pustki w żołądku, 32.
Apetyt obniżony, 11. [220.]
Apetyt i pragnienie bardzo nieznaczne, 11.
Utrata apetytu, 9, 12, 40.
Całkowita utrata apetytu, 27, 46.
Niewielki apetyt podczas obiadu, z uczuciem sytości po zjedzeniu bardzo małej ilości (po sześciu godzinach), 1.
Wstręt do zwykłego śniadania, zupy à l’eau (po jedenastu godzinach), 1.
Mimo braku apetytu, a nawet uczucia pełności, zjada o zwykłej porze obiadu swoją normalną porcję (po pięciu godzinach), 1.
Pragnienie.
Znaczne pragnienie (drugi dzień), 58.
Silne pragnienie, 60 ; (po godzinie), 62.
Niechęć do piwa, 11.
Odbijania i czkawka.
Odbijania, 9, 32 ; (po jednej, dwóch i czterech godzinach), 1. [230.]
Odbijania z pojawianiem się wody w ustach, 4.
Odbijania, nudności i osłabienie, 14.
Stałe odbijania wodą z żołądka, 9.
Puste odbijania, 11, 32.
Puste odbijania, zwłaszcza po południu, 32.
Puste odbijania, po których następują nudności, 9.
Gryzące i piekące odbijania, 62.
Wodniste odbijania, 12.
Odbijania żółciowe wieczorem, 14.
Czkawka, ziewanie, 32.
Zgaga. [240.]
Zgaga, 14.
Zgaga z pewnymi nudnościami; po obiedzie, 32.
Nudności i wymioty.
Nudności, 3, 8 ; (po godzinie), 12 , itd.
Nudności i zawroty głowy, nasilające się na świeżym powietrzu, 4.
Nudności z napływem kwaśnej wody do ust, 12.
Nudności i odbijania, 26.
Nudności i odbijania po każdym napoju, 27.
Nudności i potrzeba zwymiotowania (po pół godzinie), 9.
Nudności ze skłonnością do wymiotów po wypiciu niewielkiej ilości mleka, 13.
Nudności i wymioty (większe dawki), 57. [250.]
Czasami nudności, rzadko wymioty; te ostatnie zwłaszcza u kobiet, 21.
Stałe nudności z nagromadzeniem wody i śliny w ustach oraz lekką dreszczowością, 13.
Nietypowe nudności, 13.
Sen głęboki do północy, po czym zakłócony przez silne nudności, po których nastąpiły nagłe wymioty dość dużą ilością kwaśnego płynu o niezwykle silnym zapachu; po wymiotach biegunka z uczuciem, jakby płyn przelewał się w brzuchu, 11.
Silne nudności, 2.
Silne nudności, jak przed wymiotami, 7.
Nieznośne nudności ze wzdęciem jelit i kruczeniem w okolicy nadbrzusza (po trzech i pół godzinach), 1.
Nieustanna potrzeba zwymiotowania, którą usiłuje powstrzymać (po pół godzinie), 1.
Odruchy wymiotne z wymiotami treścią pokarmową i niewielką ilością wody, 9.
Częste odruchy wymiotne z nagromadzeniem wody w ustach, 13. [260.]
Gwałtowne odruchy wymiotne i wymioty z burczeniem w brzuchu i biegunką, 39.
Gwałtowne odruchy wymiotne z bardzo utrudnionymi wymiotami żółtawą wodą o oleistym zapachu oraz słodkawo-gorzkim, oleistym smaku (po półtorej godziny), 13.
Musiał z całej siły oprzeć się o umywalkę, aby przeciwstawić się skurczowym odruchom wymiotnym, 13.
Wymioty (jeden przypadek), 52.
Wymioty, po których nastąpiła biegunka, 22.
Wymioty, kruczenie i biegunka, dwadzieścia cztery razy z rzędu, 41.
Silne wymioty (po pięciu minutach), 60.
Silne wymioty (po pięciu minutach) treścią zawierającą liczne smugi białej, lśniącej substancji przypominającej emulsję, zmieszanej z przejrzystym, ciągliwym płynem (po trzech kwadransach), 60.
Gwałtowne i bardzo obfite wymioty przez trzy kwadranse (wkrótce), 53.
Nagłe, gwałtowne, często powtarzające się wymioty białawo-żółtym, pienistym płynem; z niezwykle gwałtownymi skurczami żołądka, 13. [270.]
Wymioty jasną, ciągliwą treścią (jeden przypadek), (po osiemnastu godzinach), 55.
Wymioty bardzo dużą ilością kwaśnego płynu o silnym zapachu, 11.
Po jedzeniu wymioty niewielką ilością wody, śluzu i pokarmu, ze stałymi nudnościami, 9.
Wymioty śluzem o gorzkim smaku, 2.
Wymioty żółcią, 9.
Żołądek.
Zapalenie żołądka i jelit (nadmierne dawki), 57.
Burczenie w żołądku z uczuciem ciężkości w klatce piersiowej, 13.
Niepokój, ucisk i rozpieranie w okolicy nadbrzusza, z silnymi nudnościami, 13.
Uczucie ciepła i pieczenia w dołku podsercowym, 9.
Uczucie pustki w żołądku (po godzinie), 30.* [280.]
Nieprzyjemne uczucie pustki i głodu oraz burczenie w brzuchu (po pół godzinie), 32.*
Uczucie pustki i głodu, 32.
Bardzo silne uczucie pustki w żołądku przed jedzeniem, 11.
Uczucie zapadania się w żołądku wraz z uczuciem osłabienia (po dwóch godzinach), 32.*
Żołądek wydaje się zwiotczały i jest bolesny przy ucisku, 13.
Ból w nadbrzuszu przez kilka dni, 40.
Silny ból w nadbrzuszu (dwa przypadki), 52.
Gdy wymioty trwały już kwadrans, zaczęła skarżyć się na silny ból żołądka, który jednak nie nasilał się przy ucisku, 58.
Pieczenie w żołądku, 4.
Pieczenie w żołądku jak od żarzących się węgli, 4. [290.]
Pieczenie i uczucie przepełnienia w żołądku (po dziesięciu minutach), 1.
Ból palący w żołądku, 40.
Nadbrzusze wydaje się gorące i napięte, 40.
Uczucie pełności i ucisku w żołądku o północy, po którym nastąpiły nudności, a następnie łatwe wymioty pokarmem zjedzonym na kolację; potem pot na twarzy i uczucie ulgi; po pół godzinie ponowne wymioty treścią żołądkową o nieco gorzkim smaku, po których spał dobrze aż do rana, 14.
Uczucie pełności w żołądku, 13.
Uczucie przepełnienia w żołądku, które utrudnia oddychanie (po trzech kwadransach), 1.
Napięcie w okolicy nadbrzusza, 34.
Ściskanie w żołądku, 13.
Pewne ściskanie w górnej części żołądka, 8.
Kurcz żołądka i górnej części brzucha, 13. [300.]
Ucisk w żołądku, 14 ; (po kwadransie), 1.
Ucisk w okolicy nadbrzusza, 13.
Ucisk w dołku podsercowym, 9, 13, 19.
Ucisk w żołądku przed południem, 30.
Ucisk w żołądku z niepokojem, 13.
Ucisk w okolicy nadbrzusza i uczucie pełności, 20.
Ucisk i pełność w okolicy żołądka i klatki piersiowej, 13.
Ucisk i ściskanie w okolicy nadbrzusza, 13.
Ucisk w żołądku, który przechodzi w nudności z nagromadzeniem śliny w ustach (po kwadransie), 1.
Ucisk w żołądku z dolegliwościami brzusznymi, 14. [310.]
Ucisk w żołądku z uczuciem łaskotania, mdłościami i lekkimi ruchami skurczowymi, jak przed wymiotami, 19.
Przejściowy ucisk w dołku podsercowym, 32.
Nieznaczny ucisk w żołądku, 12.
Uczucie ciężaru i gorąca w nadbrzuszu, takie jak po wypiciu mocnego alkoholu (po piętnastu minutach); gorąco zdaje się promieniować we wszystkich kierunkach z jednego punktu; ogranicza się do żołądka i jest nieprzyjemne, lecz niebolesne (po dwudziestu pięciu minutach); przechodzi w pieczenie i rozciąga się do wpustu (po pół godzinie); ustępuje na minutę lub dwie po wypiciu szklanki wody jęczmiennej, 62.
Bóle tnące w żołądku, później poniżej żołądka, po których następuje rozdzieranie w jelitach po prawej stronie, w pobliżu jelita krętego, 12.
Bóle tnące poniżej żołądka, 12.
Gwałtowny ból kolkowy w żołądku i brzuchu, 27.
Drapanie w żołądku, po którym następują lekkie nudności, 6.
Piekące drapanie rozciągające się w dół, do żołądka i wzdłuż przewodu jelitowego, 30.
Nadwrażliwość okolicy nadbrzusza na dotyk, 14.

BRZUCH

Podżebrza. [320.]
Ból uciskający w lewym podżebrzu (po dziewięciu godzinach), 1.
Ucisk w okolicy śledziony, 12.
Kłucie w śledzionie wieczorem, 14.
Tętnienie w okolicy śledziony, 32.
Okolica pępkowa.
Bolesne ruchy wokół pępka, z nasileniem bólu przy dotyku lub ucisku, 13.
Tępe, robakowate ruchy z lekkim bulgotaniem wokół pępka, 13.
Napięcie między pępkiem a dołkiem podsercowym, 14.
Napięcie i ruchy wokół pępka, z uciskiem w kierunku odbytu, podczas leżenia, 13.
Kurczowe ściskanie wokół pępka, 9.
Kurczowe ściskanie i bóle szczypiące w brzuchu, wokół pępka, rozciągające się na lewą stronę jelit, 19. [330.]
Gwałtowny, tępy, skurczowy ból umiejscowiony w okolicy pępkowej, znacznie silniejszy podczas siedzenia ze zgiętym tułowiem niż przy wyprostowaniu lub chodzeniu, 13.
Ucisk ze szczypaniem powyżej pępka, 14.
Ból tnący wokół pępka, jak gdyby w jelitach dwa noże cięły ku sobie, ustępujący po dwóch wypróżnieniach; następnie wodnisty stolec bez żadnych innych dolegliwości, 5.
Bóle tnące wokół pępka, 12.
Kłucie na lewo od pępka, 14.
Bóle rozdzierające wokół pępka po obiedzie, 9.
Bóle wokół pępka, jak gdyby jelita się skręcały, po których następuje ból rozdzierający po lewej stronie brzucha (po godzinie), 12.
Szczypanie i napięcie w pępku przy wychodzeniu na zewnątrz, z napieraniem ku górze, do okolicy nadbrzusza, oraz nagłymi nudnościami, 13.
Bóle kolkowe wokół pępka, 14.
Kolka tak silna, że chora ledwie mogła złapać oddech; ból tnący zdawał się umiejscowiony wokół pępka, rozciągał się ku górze, do żołądka, i zmuszał ją do zginania się wpół; stamtąd rozchodził się na lewą stronę brzucha, 12. [340.]
Bardzo przemijająca kolka poniżej pępka wieczorem, ze wzdęciem brzucha, po której następuje naglące parcie na stolec, 14.
Cały brzuch.
Uczucie pełności, napięcie i burczenie w brzuchu, 13.
Wzdęcie brzucha gazami, z uczuciem ciężkości, 30.
Brzuch pełny, z napięciem powłok brzusznych, 13.
Brzuch pełny i wzdęty, z kurczowym ściskaniem powyżej pępka, 10.
Słyszalne, lecz tylko nieznacznie odczuwane poruszenie jelit (po kilku minutach), po którym następują płynne wypróżnienia (po dwudziestu minutach); w ciągu sześciu lub ośmiu godzin utrzymywania się działania leku oddał piętnaście bardzo obfitych stolców, 63.
Ruchy w jelitach stają się wyczuwalne, z towarzyszeniem lekkich bólów kurczowo-ściskających, 33.
Bulgotanie w jelitach, jak gdyby znajdowała się w nich wyłącznie woda, głównie po lewej stronie, 12.
Burczenie w brzuchu, 34; (po pięciu minutach), 32.
Burczenie i bulgotanie w brzuchu, 13. [350.]
Burczenie w jelitach, 13.
Burczenie w jelitach po lewej stronie, 13.
Burczenie i głośne odgłosy w jelitach (po półgodzinie), 29.
Burczenie w jelitach i oddawanie cuchnących gazów po wstaniu oraz podczas podnoszenia się, 13.
Głośne przelewanie w jelitach (po trzech kwadransach do godziny), 21.
Głośne przelewanie w jelitach i kilka odbijań (po półtorej godziny), 1.
Wzdęcia, 32.
Wzdęcia z lekkimi, lecz często nawracającymi bólami kolkowymi, 30.
Wzdęcia, po których wkrótce pojawia się nagląca potrzeba oddania stolca; nagłe wypróżnienie, z oddawaniem gazów; stolec rzadki, skąpy (drugi dzień), 29.
Dużo gazów, 13. [360.]
Oddawanie dużej ilości gazów wieczorem, 32.
Łatwe oddawanie gazów podczas chodzenia; zapowiedź rychłego stolca, 13.
Oddawanie cuchnących gazów, 13.
Częste oddawanie cuchnących gazów, 14.
Częste odchodzenie cuchnących gazów, 30.
Stała potrzeba oddawania gazów, które jednak uchodziły nagle, 13.
Bardzo nagląca potrzeba oddania gazów podczas siedzenia, 13.
Ruchy, burczenie i bulgotanie, z bolesnością pępka przy dotyku, 13.
Nieznaczne ruchy i wciągania, z bólami ciągnącymi w nadbrzuszu i okolicy pępkowej, po których następuje stolec, 13.
Niepokój, kurczowe ściskanie i szczypanie w brzuchu, 8. [370.]
Nieprzyjemne odczucie w jelitach, z burczeniem w brzuchu, trwające pół godziny (po godzinie), 30.
Uczucie, jak gdyby miała wystąpić biegunka (po czterech dniach), 32.
Nieprzyjemne odczucie w brzuchu, jak gdyby miała wystąpić biegunka, 32.
Uczucie ciężkości i nieokreślonego dyskomfortu w całym brzuchu, z wciągniętymi powłokami brzusznymi, 13.
Uczucie ciężkości w nadbrzuszu, 34.
Bóle brzucha, 22.
Bóle brzucha, ustępujące godzinę po zjedzeniu kleiku, 13.
Bóle brzucha z oddawaniem dużej ilości cuchnących gazów, rano po wstaniu, 31.
Bóle powłok brzusznych, zwłaszcza w głębi, tak gwałtowne, że lekki ucisk lub głęboki wdech czyniły ból nieznośnym, 36.
Ból jelit (z nudnościami), (jeden przypadek), 52. [380.]
Uczucie pełności w brzuchu z lekkim kurczowym ściskaniem, 13.
Uczucie pełności w brzuchu, z burczeniem i lekką kolką, 26.
Gwałtowne, dokuczliwe napięcie i rozdęcie całego brzucha, z parciem na stolec, parciem naglącym oraz oddawaniem cuchnących gazów przez odbyt; objawy te są silniejsze podczas siedzenia niż podczas chodzenia lub stania, 13.
Zdawało jej się, że wyraźnie czuje, jak działanie leku postępuje w dół ku kątnicy i wywołuje skurcz; gdy zbliżało się do pępka, powodowało pewne szczypanie, 6.
Kurczowe ściskanie w okrężnicy poprzecznej, powtarzające się przed każdym stolcem, 4.
Kurczowe ściskanie i bulgotanie, z uczuciem pełności w brzuchu oraz uciskiem w kierunku odbytu, 13.
Lekkie, przemijające kurczowe ściskanie po obiedzie, 31.
Bóle kurczowo-ściskające w nadbrzuszu, 13, 14.
Lekkie bóle kurczowo-ściskające w jelitach, nasilające się zwłaszcza przy dotyku, 13.
Gwałtowne bóle kurczowo-ściskające, z burczeniem i bulgotaniem w nadbrzuszu, po których wkrótce następuje oddanie cuchnących gazów, 13. [390.]
Ciągnące bóle skurczowe w nadbrzuszu, zwłaszcza podczas siedzenia, po których następuje ból z uczuciem napięcia, 13.
Ból tnący w jelitach, po którym następuje stolec, 12.
Bóle tnące, parcie naglące i wypróżnienie, początkowo papkowate, potem płynne, ze śluzem i żółcią (po dwóch godzinach), a następnie jeszcze trzy biegunkowe stolce zielonkawożółtej barwy, 1.
Bóle tnące w jelitach i wokół pępka, 12.
Bóle tnące w jelitach, z oddawaniem cuchnących gazów (po dwunastu godzinach), 1.
Kłucie w kątnicy, 14.
Ból rozdzierający w brzuchu podczas jedzenia, 9.
Ból rozdzierający w okrężnicy poprzecznej, 9.
Bóle szczypiące i tnące, głównie w okrężnicy, 9.
Często nawracający ból szczypiący w brzuchu, 14. [400.]
Skurczowe bóle szczypiące w brzuchu i wokół pępka podczas chodzenia, 13.
Bóle kolkowe z burczeniem w brzuchu i uczuciem, jak gdyby miała wystąpić biegunka, trwające pół godziny i ustępujące po oddaniu gazów (drugi dzień), 29.
Gwałtowne bóle kolkowe i oddawanie głośnych, cuchnących gazów (po sześciu godzinach), 29.
Uciskające bóle kolkowe w brzuchu, 13.
Kolka (po godzinie), 62.
Kolka ogólnie, 21.
Kolka po jedzeniu, 14.
Kolka i parcie naglące, 48.
Lekka kolka, 25.
Gwałtowna kolka po jedzeniu i podczas chodzenia, 14. [410.]
Kolka kurczowo-ściskająca, z uciskiem w kierunku odbytu, 13.
Lekka kolka kurczowo-ściskająca, z ciągnięciem w kierunku odbytu, 13.
Kolka wzdęciowa wieczorem, 14.
Kolka wzdęciowa zakłócająca sen; kolka trwała około pół godziny i ustąpiła po oddaniu dużej ilości głośno odchodzących gazów (po sześciu godzinach), 29.
Lekka tkliwość brzucha, bez tkliwości nadbrzusza (jeden przypadek), (po osiemnastu godzinach), 55.
Bolesna nadwrażliwość brzucha, odczuwana szczególnie przy ucisku, 13.
Bolesność brzucha podczas kaszlu, 14.
Cały brzuch obolały i łatwo reagujący bólem, 13.
Chlupotanie w jelitach, jakby wskutek obecności wody (drugi dzień), 12.
Chlupotanie, burczenie i kurczowe ściskanie w jelitach, 13. [420.]
Uczucie, jak gdyby płyn chlupotał w brzuchu, 11.
Podbrzusze i okolice biodrowe.
Bardzo silny ból w dolnej części jelit; nienasilający się pod wpływem ucisku (po dwóch godzinach), 58.
Ból uciskający w podbrzuszu i pęcherzu moczowym, 32.
Nieokreślony ból w lewej okolicy pachwinowej, 14.
Ból z uczuciem napięcia w obu okolicach pachwinowych, 13.
Ból uciskający powyżej kolca biodrowego tylnego górnego lewej kości biodrowej, 32.

ODBYTNICA I ODBYT

Odbytnica.
Uczucie w odbytnicy, jakby miało nastąpić gwałtowne przeczyszczenie, 13.
Odbyt.
Obrzęk i pieczenie, rozciągające się aż do odbytu, 23.
*Przy ucisku na pępek odczuwa się bolesność sięgającą aż do odbytu, gdzie występuje stałe parcie na zewnątrz, 13.
Pieczenie wokół odbytu, tak silne, że ledwie mógł siedzieć, 14. [430.]
Pieczenie i świąd w odbycie, 13.
Uczucie zwężenia, chwilami z kłuciami w odbycie podczas chodzenia, 11.
Ciągnięcie ku odbytowi, jakby łatwo mogła wystąpić biegunka, 13.*
Ból w odbycie, jakby tkwił w nim czop i napierał na zewnątrz, 13.*
Ból jak od otarcia, z pieczeniem w odbycie, po poruszaniu się, 14.
Po oddaniu stolca bardzo bolesne uczucie otarcia wewnątrz odbytu, z wrażeniem, jakby odbytnica była obrzęknięta i miała się wysunąć, oraz ze stałym pragnieniem ponownego wypróżnienia; ściśnięcie brzucha i ucisk w kierunku jelit, powodujące ból promieniujący do narządów płciowych i kończący się w żołędzi prącia kłuciem, wskutek czego ból wywołał u niego wielki niepokój i uczucie ucisku, a chory był zmuszony pozostawać w możliwie największym bezruchu; z towarzyszącym potem na czole i nudnościami oraz zanikaniem wzroku i słuchu; ból był gwałtowniejszy przy pochyleniu tułowia niż podczas siedzenia, jazdy konnej lub chodzenia, przy czym chodzenie było niemal niemożliwe z powodu silnego bólu jak od otarcia po zewnętrznej stronie odbytu; ból stopniowo ustępował podczas spoczynku, gdy odbyt zdawał się wracać na miejsce i kurczyć; następnie występowały ogólne wyczerpanie, rozdrażnienie i utrata apetytu, 13.
Drapanie w odbycie natychmiast po oddaniu stolca, 14.
Pulsowanie, kłucie i pieczenie w odbycie, 13.
Świąd odbytu (po dwunastu godzinach), 1.
Świąd odbytu, zmuszający go do pocierania, 30.
Parcie. [440.]
Parcie na stolec rano, w łóżku; po wstaniu stolec dość miękki, jasnobrązowy, po którym wystąpiło bardzo bolesne uczucie otarcia w odbycie, 13.
Parcie na stolec, z uczuciem pełności w brzuchu i pozornym uczuciem wypełnienia odbytnicy; stolec był skąpy i trudny do oddania, 13.
Parcie i parcie naglące podczas siedzenia przy wypróżnieniu, przy czym jednak wydalono bardzo mało rzadkiego, zielonobrązowego stolca, oddanego w trzech porcjach i z wielką siłą, jakby wystrzelonego z odbytnicy, 13.
Silne parcie i napór ku odbytnicy, 13.
Silne parcie na stolec; wypróżnieniu towarzyszyły ściskające, skurczowe bóle brzucha; stolec dość miękki, ciemnobrązowy, cuchnący, 13.
Natychmiastowe parcie na stolec po powrocie do domu, 13.
Nagłe parcie na stolec; nie zdołał dotrzeć do ustępu, mimo to musiał długo siedzieć, 8.
Częste bezskuteczne parcie na stolec (trzeci dzień); czwartego dnia nastąpił zwykły stolec z pewną kolką, po którym wystąpiły nieznaczne bóle w odbytnicy, 13.
*Stałe parcie na stolec, po którym następuje nagłe, papkowate wypróżnienie, wystrzeliwane z odbytnicy, brudnozielone i cuchnące, 13.
Wkrótce po posiłku południowym parcie naglące i skąpe wypróżnienie z domieszką śluzu (po pięciu i pół godzinach), 1.

STOLEC

Biegunka. [450.]
Biegunka, 24.
Biegunka z parciem, 32.
Nadmierne przeczyszczenie (większe dawki), 57.
Obfite wypróżnienia (wywoływane wielokrotnie przez naniesienie dwóch lub trzech kropli na powierzchnię pozbawioną naskórka wskutek powstania pęcherza), (Rayer), 51.
Gwałtowne przeczyszczenie z silnym bólem jelit (po ośmiu minutach); wypróżnienia były bezbolesne i najwyraźniej mimowolne; kał zawierał liczne pasma białej, lśniącej substancji przypominającej emulsję, zmieszanej z dużą ilością przezroczystego, ciągliwego płynu (po trzech kwadransach), 60.
Nawrót przeczyszczenia po ustąpieniu pierwszego napadu (jeden przypadek), (po osiemnastu godzinach), 55.
Liczne wypróżnienia; pierwsze kłaczkowate, pozostałe żółte i zielone, 7.
Bardzo częste stolce (dwa przypadki), 52.
Dwanaście biegunkowych stolców bez kolki (drugi dzień), 54.
Obfite wypróżnienie (po półtorej godziny), następnie wypróżnienia w odstępach przez kolejnych trzydzieści godzin; łącznie około trzynastu wypróżnień, 59. [460.]
Stolec początkowo grudkowaty, z domieszką licznych białych punkcików; drugi zawierał wiele białych, długich (3 cale) robaków, cienkich jak nitki; pozostałych dziewięć wypróżnień było cuchnących i żółciowych albo śluzowatych, a na końcu wodnistych, 6.
Dziesięć obfitych, śluzowych stolców, z pewną kolką, lecz bez parcia naglącego (po godzinie), 62.
Pięć stolców z obfitym potem, zwłaszcza na czole, 41.
Pięć miękkich, śluzowatych wypróżnień bez ściskania, z pewnym parciem naglącym, 25.
Cztery gwałtownie wydalone stolce, 41.
Trzy wodniste stolce (drugi dzień), 12.
Działa na jelita jak silny środek przeczyszczający, wywołując trzy lub cztery obfite, wodniste wypróżnienia (1 lub 2 krople), (po jednej lub dwóch godzinach), 57.
Dwa bardzo obfite wypróżnienia (po jednej i dwóch godzinach), 58.
Dwa dość skąpe stolce biegunkowe, 53.
Dwa brudnożółte, mączyste stolce, 11. [470.]
Po zwykłym porannym stolcu po trzech godzinach nastąpił drugi, 13.
Stolec uformowany (wkrótce), po którym nastąpił stolec płynny z nieznacznymi borborygmami i lekką kolką w nadbrzuszu i podżebrzu; trzeci stolec, również płynny (po dwóch i pół godzinach); czwarty stolec (płynny), (po trzech i pół godzinach); oraz piąty, także płynny (po sześciu i pół godzinach), 46.
Papkowaty, jasnobrązowy stolec pokryty śluzem, z częstym parciem, po którym wystąpiły burczenie i przelewanie się po lewej stronie brzucha; po kolejnej godzinie drugi stolec, bardzo miękki, papkowaty, śluzowy, oddawany z naglącym parciem, szarozielony i brudnobrązowy, wydalony z dużą siłą, 13.*
Miękkie stolce, bez parcia naglącego i bez gorąca w odbycie, 21.
Wodniste stolce po południu (drugi dzień), 12.
Niezwykle obfite stolce, 33.
Obfity stolec z burczeniem w brzuchu, 32.
Stolec biegunkowy, jasnożółty, z towarzyszącym potem , uczuciem pełzania w potylicy i uciskiem na krtań, zwłaszcza po lewej stronie, 14.
Miękki stolec, 13.
Papkowaty stolec, z pieczeniem w odbycie, 10. [480.]
Codziennie o zwykłej porze rzadki stolec, 30.
Rzadki stolec z drapaniem na tylnej lewej ścianie odbytu, 14.
Rzadki stolec z oddawaniem gazów jelitowych po południu; wieczorem ponownie pojawia się parcie na stolec, lecz bez skutku, 32.
Stolec bardzo rzadki, jak żółtawa woda, wydalony z dużą siłą, 21.*
Rzadki, płynny stolec z oddawaniem gazów jelitowych (drugi poranek), 29.
Wodnisty, bezbolesny stolec (po trzech i pół godzinach), 62.
Śluzowaty stolec z parciem naglącym, 12.
Stolec z pewnym burczeniem i kolkowymi bólami w nadbrzuszu i podżebrzach, 27.
Stolec początkowo kałowy, następnie wodnisty, z lekkim bólem kłującym w brzuchu, 3.
Zaparcie. [490.]
Zaparcie (drugi dzień), 46.
Po kilku dniach wystąpiło zaparcie, 27.
Zaparcie (brak zwykłych codziennych wypróżnień), a w końcu, po siedmiu godzinach, skąpe wypróżnienie wywołane wysiłkiem mięśni brzucha, bez udziału perystaltyki jelit, 1.
Zwykły poranny stolec nie wystąpił, lecz wieczorem powoli i z trudem oddano niezadowalający, miękki stolec (trzeci dzień), 29.
Stolec kruchy, twardy, oddany z wysiłkiem, 13.
Stolec kleisty, 11.

NARZĄDY MOCZOWE

Cewka moczowa.
Pieczenie w cewce moczowej podczas oddawania moczu, 14.
Mikcja wywoływała pieczenie w cewce moczowej, 11.
Parcie na mocz, 14.
Mikcja.
Częsta mikcja, 13, 14. [500.]
Mikcja niemal co pół godziny, 11.
Zwiększone wytwarzanie moczu, 11.
Zwiększone wytwarzanie moczu, który był mętny i zamglony, 26.
Znaczny wzrost ilości moczu, 15.
Ilość moczu znacznie zwiększona, 33.
Oddawanie dużej ilości żółtego moczu, 14.
Obfite wytwarzanie moczu, 10, 19.
Obfita mikcja, ilość moczu co najmniej równa ilości wypitych płynów, 14.
Mocz.
Mocz blady, pienisty, 13.
Mocz blady, wytrącający biały osad, 14. [510.]
Mocz pozostawiony na noc jest blady, pomarańczowożółty, z nieznacznym mętnym osadem, początkowo nieco kłaczkowatym, 13.
Mocz pozostawiony przez noc wyglądał na niemal krwistoczerwony i wytrącił gęsty, śluzowy osad, 11.
Mocz nocą i rano ciemny, ogniście czerwony, wytrącający bardzo kłaczkowaty, mętny osad z domieszką pewnych jaśniejszych substancji; powierzchnia pokryta oleistą błonką, 13.
Pieniący się mocz rano, 14.
Mętny mocz, 36.
Mocz powodujący pieczenie, wkrótce mętniejący i wytrącający obfity brunatny osad, 30.
Mocz zawiera obłoczkowaty osad, który jednak stopniowo zanika, a po dwudziestu czterech godzinach tworzą się brunatnawe kryształy, zdające się unosić w miejscach, gdzie wcześniej znajdowały się zmętnienia, i przylegające do ścianek naczynia, 14.

NARZĄDY PŁCIOWE

Męskie.
Wewnętrzna powierzchnia napletka jest nieznacznie zmieniona zapalnie i podrażniona, z niewielką wydzieliną, 32.
Stałe bolesne wzwody, 13.
Podczas próby lekowej, wbrew zwyczajowi, rano nie występował wzwód, 30. [520.]
Pieczenie w żołędzi prącia podczas oddawania moczu, 14.
Pieczenie w żołędzi prącia przy oddawaniu moczu, po którym natychmiast ponownie pojawiało się parcie na mocz, 14.
Bolesna nadwrażliwość prącia z zaczerwienieniem żołędzi i kłuciami w cewce moczowej, 13.
*Częsty żrący świąd żołędzi prącia i moszny, 30.
Moszna pomarszczona, z silnym świądem, szczególnie zakłócającym sen; świąd ustępował po drapaniu, które jednak wywoływało rozkoszne uczucie; dolegliwość ta była uciążliwa przez kilka dni, 31.*
*Żrący, swędzący ból moszny, utrzymujący się przez cały dzień, gorszy podczas chodzenia; nie było żadnej wysypki, jedynie zaczerwienienie tej okolicy (trzeci dzień), 29.
Lewe jądro podciągnięte, prawe rozluźnione, 14.
Ciągnięcie w lewym powrózku nasiennym, utrudniające chodzenie, 14.
Żeńskie.
Miesiączka skąpa (po czternastu dniach), 3.

NARZĄDY ODDECHOWE

Krtań, tchawica i oskrzela.
Nieżyt krtani, 32. [530.]
Gromadzenie się śluzu w krtani, który wieczorem nieco rzęzi, 14.
Nagromadzenie śluzu w krtani, 13.
Nagromadzenie śluzu w krtani, z łaskotaniem i podrażnieniem, 13.
Stałe gromadzenie się śluzu w oskrzelach, którego nie jest w stanie usunąć, 14.
Częste chrząkanie, kaszel i podrażnienie wywołujące kaszel, 14.
Ucisk w krtani, zwłaszcza po lewej stronie, podczas oddawania stolca, 14.
Pobudzenie do kaszlu z nagromadzeniem śluzu w tchawicy, 32.
Głos.
Mowa cicha, 13.
Głos głuchy; stale zmuszony jest chrząkać, 14.
Głos raczej głuchy niż ochrypły, jak przy silnym przeziębieniu, 14. [540.]
Głos przytłumiony (drugi dzień), 60.
Głos ochrypły i szorstki, 14.
Kaszel i odkrztuszanie.
Kaszel wieczorem, z odkrztuszaniem białej śluzowej wydzieliny i gnieceniem w klatce piersiowej, 14.
Kaszel z utrudnionym odkrztuszaniem żółtawej wydzieliny; plucie krwią, po czym odkrztuszanie żółtawej wydzieliny utrzymywało się przez długi czas, 36.
Częsty kaszel rano, z odkrztuszaniem, 14.
Stały kaszel, 13.
Odkrztuszanie dużej ilości lepkiego śluzu o kwaśnym smaku, 11.
Oddychanie.
Oddech krótki i przyspieszony, 40.
Oddychanie powolne i bezsilne, 59.
Częstość oddechów 12, 22. [550.]
Oddychanie skrępowane, 13.
Oddychanie utrudnione i bolesne, 36.
Oddychanie niespokojne, skrępowane i utrudnione, 13.
Utrudnione oddychanie ze ściskaniem klatki piersiowej, 13.
*Uczucie, jakby nie mógł wprowadzić dostatecznej ilości powietrza do pęcherzyków płucnych i nie mógł całkowicie rozprężyć płuc, 14.
*Przy wdechu wydaje się, jakby nie mógł rozprężyć płuc, 14.
Utrudnione oddychanie, 34.
Bardzo krótki oddech po oddaniu stolca, 14.
Oddychanie przez nos zablokowane, 13.
Duszność nasilona przy wchodzeniu po schodach, 14.

KLATKA PIERSIOWA. [560.]

Uczucie pustki w klatce piersiowej, 14.
Swoisty dyskomfort w klatce piersiowej i brzuchu, 27.
Swoiste złe samopoczucie w klatce piersiowej i brzuchu, zmuszające go do ziewania i przeciągania się, 46.
Uczucie, jakby w płucach znajdował się śluz, którego nie można usunąć chrząkaniem, wraz z utrudnionym oddychaniem i lekkim świstem przy głębokim wdechu i wydechu, 14.
Bóle w klatce piersiowej, 36.
Uczucie pełności w klatce piersiowej, nieco utrudniające oddychanie, 13.
Uczucie pełności, ucisk i pieczenie w obu jamach klatki piersiowej, 13.
Uczucie pełności w obu jamach klatki piersiowej, z piekącymi kłuciami w lewej połowie klatki piersiowej oraz w kierunku obu łopatek, 13.*
Ściskanie w klatce piersiowej, 40.
Ucisk odczuwany głęboko, w środkowej części klatki piersiowej, 14. [570.]
Gniecenie w klatce piersiowej, 14, 20.
Gniecenie w klatce piersiowej wieczorem, 14.
Gniecenie w klatce piersiowej przy głębokim wdechu, 14.
Gniecenie i niepokój, 13.
Silne gniecenie w klatce piersiowej wieczorem, 14.
Kłucia w lewej połowie klatki piersiowej, 13.
Rwanie wzdłuż brzegów żeber, rozciągające się ku tyłowi i w dół, do krzyża, 2.
Bolesność klatki piersiowej przy dotyku, 14.
Nagłe tętnienie w okolicy aorty, 14.
Przód.
Przejściowy ucisk nad mostkiem (po siedmiu godzinach), 1.
Boki. [580.]
Ból uciskający w lewej połowie klatki piersiowej i lewym podżebrzu (po dziesięciu godzinach), 1.
Ból uciskający w lewej połowie klatki piersiowej, z uczuciem gniecenia (po dwunastu godzinach), 1.
Kłucie w lewej połowie klatki piersiowej, 14.
Kłucie w dolnej jednej trzeciej prawej połowy klatki piersiowej podczas wdechu, 14.
Silne kłucia przeszywające środkową część lewej strony klatki piersiowej po południu, 14.
Tętnienie w tylnej części prawej jamy klatki piersiowej, 14.
Częste tętnienie z bulgotaniem w dolnej części prawej strony klatki piersiowej, między szóstym a siódmym żebrem; następnego dnia bardzo częste tętnienie i pulsowanie w tej samej okolicy, 14.

SERCE I TĘTNO

Okolica przedsercowa.
Bardzo wyraźne pulsowanie i kołatanie serca, 13.
Szczypanie w okolicy przedsercowej podczas wydechu, które powtórzyło się po godzinie, 14.
Częste kłucie w okolicy przedsercowej, 14. [590.]
Kilka szarpnięć po lewej stronie serca, 10.
Czynność serca.
Kołatanie serca po południu, 14.
Kołatanie serca po obiedzie, zwłaszcza po położeniu się, 14.
Gwałtowne kołatanie serca, 34.
Tętno.
Tętno przyspieszone, 26.
Tętno szybkie i słabe (wkrótce), 27.
Tętno drobne i szybkie (po trzech kwadransach), 60.
Tętno drobne, dość szybkie, 13.
Tętno częste i słabe, 46.
Tętno tak słabe i szybkie, że nie można go było policzyć (po trzech godzinach), 60. [600.]
Tętno 108, bardzo słabe, 59.
Tętno 120 (po godzinie i trzech kwadransach), 60.
Tętno 150 i bardzo słabe (po dwóch godzinach i trzech kwadransach), 60.
Tętno drobne, słabe, 64, 22.
Tętno pełne, 13.
Tętno słabe (jeden przypadek), (po osiemnastu godzinach), 55.
Tętno słabe i drobne, 33.
Tętno drobne, ścieśnione (po czterech godzinach), 1.
Tętno początkowo słabe i drobne, następnie silniejsze i pełniejsze niż zwykle, 33.

SZYJA I PLECY

Szyja.
Ból mięśni po lewej stronie karku przy potakiwaniu głową (po czterech godzinach), 30. [610.]
Uczucie pełności, wznoszące się z brzucha do szyi, z uciskiem w gardle, 14.
Ucisk po prawej stronie szyi, 13.
Ucisk i ciągnięcie w kręgach szyjnych, 14.
Kłucie między karkiem a potylicą, 14.
Plecy.
Bardzo silne bóle pleców i okolicy lędźwiowej, w przestrzeni między kręgami lędźwiowymi, żebrami rzekomymi a kością biodrową, 56.
Okolica lędźwiowa.
Ciepło rozpoczynające się przy kręgach lędźwiowych, 14.
Bóle w krzyżu, 36.
Gwałtowne kłucie w okolicy lewej nerki po południu, zapierające dech, 14.
Kłucia w lewej okolicy nerkowej (po czterech i pół godzinach), 1.

KOŃCZYNY — OBJAWY OGÓLNE

Drżenie rąk i stóp, 11. [620.]
Słabość rąk i nóg (od wyziewów), 44.
Bóle kończyn, 34.

KOŃCZYNY GÓRNE

Uczucie ciężkości i znużenie obu ramion, 13.
Rwanie w prawej kończynie górnej, rozciągające się do ramienia, a następnie w dół do palców, 12.
Bark.
Ból uciskający w prawym stawie barkowym, 14.
Kłucie w lewym stawie barkowym, 14.
Rwanie w prawym barku, 12.
Ramiona.
Uczucie ciężkości ramienia, które łatwo się męczy, 20.
Uczucie ciężkości i napięcia w obu ramionach, 13.
Ból po wewnętrznej stronie lewego ramienia, 32. [630.]
Ból reumatyczny w lewym ramieniu, budzący go ze snu i ustępujący w ciągu dnia, 32.
Napięcie i znużający ból w obu ramionach, 13.
Napięcie i ucisk w prawym ramieniu, z uczuciem znużenia rozciągającym się do ręki, 13.
Rwanie w prawym ramieniu, a następnie w prawym stawie barkowym, 14.
Nagły ból rwący w lewym ramieniu, zwłaszcza w mięśniu naramiennym, trwający dwie godziny (po czterech godzinach), 32.
Łokieć.
Ból świdrujący w lewym łokciu w południe, 14.
Przedramię.
Ciągnięcie w prawym przedramieniu, 14.
Rwanie w lewym przedramieniu, 14.
Nadgarstek.
Ciągnięcie powyżej prawego nadgarstka, wieczorem, 14.
Palce.
Ciągnięcie i rwanie w lewym palcu środkowym, 14. [640.]
Ból rwący w stawach palców prawej ręki, trwający kilka godzin, 30.

KOŃCZYNY DOLNE

Znużenie i wyczerpanie w kończynach dolnych, 13.
Uczucie skrajnego osłabienia i wyczerpania w nogach, 13.
Biodro.
Ból z uczuciem napięcia w lewym stawie biodrowym, utrudniający podniesienie się z siedzenia, 11.
Udo.
Uczucie jakby porażenia lewego uda, 14.
Obudził się po północy z uczuciem, jakby uda były ciężkie jak ołów, 13.
Pieczenie i obrzmienie pośladków w miejscu, w którym stykają się przy odbycie, po poruszaniu się, 14.
Swędzące pieczenie w środkowej części lewego uda, 14.
Szczególnie bolesny ucisk w udach, 13.
Ból jak w miejscu odparzonym między lewym udem a moszną (drugi dzień), 30.
Kolano. [650.]
Napięcie i kłujące mrowienie w stawach kolanowych, 13.
Przejściowy ból kurczowy w prawym stawie kolanowym (po dziesięciu minutach), 32.
Uczucie pełzania w obu kolanach, 13.
(Uczucie pełzania i rwanie w stawach kolanowych), 13.
Podudzie.
Drgania nóg podczas południowej drzemki, 14.
Bóle nóg i stóp, 36.
Rwanie w lewej nodze, 10.
Staw skokowy.
Uczucie ciężkości i ucisk w kostkach wieczorem, 14.
Kłucie rozciągające się od prawej kostki bocznej do przedniej części stopy, 14.
Stopa.
Przy wchodzeniu po schodach stopy odmawiały mu posłuszeństwa, 14. [660.]
Uczucie słabości nerwowej w stopach, 12.
Kłucie na brzegu lewej stopy, jakby ją skręciła, podczas siedzenia, 12.
Reumatyczne bóle rwące w lewej stopie, 14.
Częsty ból w lewej stopie, jak po skręceniu, 32.
Szarpnięcia w lewej stopie podczas siedzenia, 14.
Częsty ból kurczowy w podeszwie lewej stopy oraz po jej wewnętrznej stronie, 32.
Chwilami szarpnięcia i rwanie w podeszwie lewej stopy, 10.
Palce stóp.
Podczas chodzenia trzykrotnie, raz po raz, napadają go kłujące i rwące bóle jak po skręceniu, zwłaszcza w lewej kości śródstopia palucha, wskutek czego nie jest w stanie prawidłowo stanąć na tej stopie, 14.
Gwałtowne kłucie w lewym paluchu, a po kwadransie także w prawym, 14.
Reumatyczny ból rwący w prawym paluchu, 14. [670.]
Bolesne mrowienie i kłucie w prawym paluchu, w miejscu wrastania paznokcia w skórę, 14.
Uczucie pełzania w prawym małym palcu stopy, 14.
Uczucie pełzania podobne do szarpnięć w prawym paluchu, 14.

CROTON TIGLIUM. OBJAWY OGÓLNE

Przedmiotowe.
Nagłe wychudzenie, 36.
Drżenie całego ciała, 12.
Osłabienie, 26, 33.
Znaczne osłabienie, 32, 36.
Znaczne osłabienie przy wstawaniu rano, z drżeniem rąk i stóp, 11.
Bardzo znaczne osłabienie, 48.
Krańcowe osłabienie, 13. [680.]
Krańcowe osłabienie całego ciała, z częstymi lekkimi nudnościami, 18.
Po oddaniu stolca krańcowe osłabienie i pewien ból brzucha, 13.
Ogólne krańcowe osłabienie, 36.
Stan zapaści, 40.
Podczas wymiotów i przez dwie godziny po nich stała skłonność do omdlewania oraz śmiertelne, nieopisane uczucie krańcowego wyczerpania (jeden przypadek), (po osiemnastu godzinach), 55.
Napady omdlewania, 16.
Leżał w stanie letargu, niekiedy podkurczając się, jak gdyby z bólu (po trzech godzinach), 60.
Bardzo niespokojny ruchowo; rzucał się konwulsyjnie, jak gdyby z bólu (po godzinie i trzech kwadransach), 60.
Na ogół leżał spokojnie na brzuchu, lecz niekiedy rzucał się (po dwóch godzinach i trzech kwadransach), 60.
Niespokojne, pełne udręki rzucanie się w łóżku, z utratą snu, 13. [690.]
Niepokój, 34.
Podmiotowe.
Niechęć do wszelkiego wysiłku, 13.
Znużenie, 26.
Znużenie z krańcowym osłabieniem kończyn, rano po przebudzeniu, 13.
Ogólne znużenie i wyczerpanie, ze złym humorem, 13.
Uczucie słabości, 32.
Wrażenie zupełnego otępienia całego ciała, 13.
Ogólne uczucie choroby, 26, 34.
Ogólne uczucie choroby, gorsze po zjedzeniu chleba z masłem; była zmuszona się położyć, 9.
Dyskomfort po obiedzie, 31. [700.]
Złe samopoczucie, które szybko ustępuje; lecz pewien rodzaj nudności utrzymuje się jeszcze długo (w ciągu godziny), 1.
Częste kłucia, z obfitym potem na czole, 39.
Rozdzierające bóle po lewej stronie, ciągnące się od pachwiny w górę do prawej brodawki sutkowej, trwające kilka minut, 12.
Ból wywołujący nudności nasila się podczas leżenia, 13.

SKÓRA

Przedmiotowe.
Zaczerwienienie skóry (od rozcierania nasion w moździerzu), 41.
Nieznaczne zaczerwienienie skóry, z uczuciem zimna, po którym w końcu następuje lekkie ciepło, 18.
Zaczerwienienie o większym lub mniejszym zasięgu, zależnie od osobniczej podatności; stopniowo nasila się ono, aż dochodzi do ogólnego, choć umiarkowanego obrzmienia, które najwyraźniej obejmuje części położone głębiej, niż obserwowałem po zastosowaniu jakiegokolwiek innego zewnętrznego środka drażniącego. Następnie, po okresie wynoszącym od sześciu do dwunastu godzin, pojawiają się liczne pęcherzyki — jedne odrębne, inne zlewające się, różniące się wielkością i kształtem; początkowo zawierają jedynie przejrzysty płyn surowiczy, później wyraźną, gęstą ropę, a ostatecznie przechodzą w drobne strupy. Powstałe zaczerwienienie nie ma żywej barwy, lecz matowy odcień pyłu ceglanego. Zjawiska te, choć mają regularny przebieg, różnią się nasileniem zależnie od okolicy, na którą naniesiono olej; na brzuchu nigdy nie udało mi się wywołać zaczerwienienia tak intensywnego jak w innych częściach ciała. Nad umięśnionymi okolicami ramion i nóg działanie nie jest tak gwałtowne jak tam, gdzie kości leżą bardziej powierzchownie. Zgodnie z moimi obserwacjami najsilniejsze działanie występuje — w podanej kolejności — na twarzy, skórze owłosionej głowy, krtani i klatce piersiowej. Po naniesieniu oleju krotonowego na twarz i skórę owłosioną głowy często występuje róża, lecz nigdy nie widziałem, aby rozwinął się proces niszczący lub ropny; ilekroć go stosowano, jedynym następstwem jego użycia na którejkolwiek części szyi, brzucha lub kończyn była róża. Ogólnie jego działanie jest pewne po zastosowaniu na każdą część ciała, z wyjątkiem okolicy nad mięśniami brzucha; przynajmniej nigdy nie widziałem, aby po naniesieniu na jakąkolwiek inną część ciała nie wywołał opisanych następstw, 38.
Powiększenie gruczołu skórnego w prawej powiece dolnej, w odległości pół cala od caruncula lachrymalis; skóra czerwonawa i uniesiona, a zmiana wielkości nasiona gorczycy; ustępuje po czterech dniach, 14.
Wykwity suche.
Wykwit czerwonych krostek wielkości nasion prosa, z gryzącym świądem i bólem jak od otarcia przy dotykaniu lub pocieraniu (po zastosowaniu zewnętrznym), 29.
Rumień z krostami (drugi dzień), tworzący następnego dnia strupy, 28. [710.]
Wykwit po prawej stronie przegrody nozdrzy; podczas mycia rano miejsce było bolesne przy dotyku, czerwone, wielkości grochu; tego samego dnia utworzył się na nim mały, nieznacznie wyniosły strup, który złuszczył się szóstego dnia; naskórek pozostawał czerwony i tkliwy, po czym złuszczył się ponownie, 14.
Wykwit z piekącym świądem wokół szyi; pojawiają się drobne, twarde i nieznacznie wyniosłe krostki osadzone na czerwonym podłożu, utrzymujące się przez cztery lub pięć dni (po siedmiu dniach), 31.
Wykwit grudkowy na twarzy, 14.
Rumień twarzy (nierzadko), często symetryczny, utrzymujący się przez kilka dni, z wyraźnym gorącem; występował także wtedy, gdy nie mogło dojść do bezpośredniego naniesienia leku na twarz, 56.
Wykwity wilgotne.
*Wykwit pęcherzykowy na mosznie i prąciu (dłonie pacjenta nie dotykały tych okolic), (po wcieraniu oleju w kończyny), 49.
Wykwit drobnych pęcherzyków w kącikach ust, na prawej powiece górnej i lewym pośladku (wywołany dotykaniem tych okolic dłońmi pokrytymi wymiocinami), (drugi dzień), 53.
Róża pęcherzowa twarzy, kończąca się złuszczeniem po czterech godzinach (po zewnętrznym zastosowaniu na szyję), 43.
Kilka swędzących pęcherzyków na brodzie, które zlewają się i tworzą łuskowaty strup, wilgotniejący pod uciskiem; po około pięciu dniach strup złuszcza się i pozostawia czerwone miejsce, utrzymujące się przez długi czas (po czterech dniach), 32.
Na lewym udzie, naprzeciw moszny, czerwone, wilgotne miejsce wydzielające cuchnącą ciecz; jest boleśnie obolałe przy dotyku i podczas chodzenia, które wywołuje również dokuczliwe szczypanie, 30.
Wykwity krostkowe.
Wykwit wywołany zastosowaniem zewnętrznym można podzielić na 5 stadiów: 1. Zaczerwienienie skóry; 2. Powstawanie pęcherzyków; 3. Przekształcanie się pęcherzyków w krosty; 4. Wysychanie krost; 5. Wysychanie i odpadanie strupów.

Te poszczególne okresy lub stadia nie zawsze dają się zaobserwować; są najbardziej widoczne, gdy wcierano 10 lub 12 kropli oleju w część skóry, pod którą znajduje się dużo tkanki komórkowej. Pacjent początkowo odczuwa mrowiące ciepło, po którym szybko pojawia się znaczne zaczerwienienie, sięgające o około cal poza obszar pocierania. Zmiany te zazwyczaj zauważa się po siedmiu lub ośmiu godzinach, niekiedy po jednej lub dwóch, a innym razem dopiero po dziesięciu lub dwunastu godzinach; różnice w wymaganym czasie zależą niewątpliwie od delikatności skóry. Po upływie od czternastu do dwudziestu sześciu godzin na objętej stanem zapalnym skórze pojawiają się miriady drobnych, gęsto skupionych pęcherzyków; niekiedy kilka z nich znacznie się powiększa, tworząc prawdziwe pęcherze wypełnione mętną chłonką, która szybko zmienia się w treść ropną. W dwunastu spośród trzydziestu jeden przypadków opisanych przez naszego autora pęcherzyki przeszły w złuszczanie bez procesu ropienia. Zwykle płyn surowiczy przybiera wygląd ropy po upływie od trzydziestu sześciu do pięćdziesięciu czterech godzin od naniesienia oleju. Po kolejnych jednym lub dwóch dniach ropa zaczyna się wydzielać i tworzy nad krostami szarawe strupy, a złuszczanie zazwyczaj kończy się ósmego lub dziewiątego dnia. Jeżeli olej krotonowy wciera się w część skóry, na której niedawno wywołano pęcherze, wykwit — jak można oczekiwać — pojawia się szybciej i jest obfitszy, 51. [720.]

Swoisty wykwit krostkowo-pęcherzykowy (zastosowanie zewnętrzne), 57.
Wykwit grudkowo-krostkowy (drugi dzień), 50.
Krosty są bardziej dojrzałe; ich podstawy są objęte stanem zapalnym; niektóre są większe od pozostałych i utraciły już zapalną otoczkę, lecz są pełne i napięte. Na mosznie znajdują się duże pęcherze, a na wzgórku łonowym kilka krost; żołądź prącia jest częściowo pozbawiona naskórka (wskutek kontaktu z dłonią pacjenta pokrytą olejem). Mocz ma ciemniejszą barwę; oddawanie moczu powoduje ból na końcu prącia z powodu stanu żołędzi i napletka (trzeci dzień), 50.
Wykwit nie szczypie zbyt silnie; występuje pewne gorąco. Rozlane zaczerwienienie zajętej okolicy, pokrytej licznymi białymi, lśniącymi, napiętymi krostami, mającymi jedynie nieznaczne otoczki. Krosty, które wczoraj znajdowały się na tym samym etapie rozwoju, są obecnie wyschnięte. Pojawiły się nowe drobne pęcherzyki grudkowe; inne, otoczone otoczkami, właśnie przekształcają się w prawdziwe krosty (czwarty dzień), 50.
Krosty, które wyschły wczoraj, pozostawiły jedynie żółtawe plamki lub strupy utworzone z ropy i zaschniętego naskórka; te, które wówczas osiągnęły pełny rozwój, zapadły się. Widoczne są bardzo drobne wyniosłości bez otoczek, godne uwagi ze względu na regularny kształt, niewielkie rozmiary i zupełny brak otaczającego zaczerwienienia; są to krosty powstałe między blaszkami a warstwą rogową naskórka (krosty śródnaskórkowe), (piąty dzień), 50.
Ogólne zaczerwienienie zmniejszyło się. Krosty są mniej liczne; wśród nich znajdują się wyniosłe i wrażliwe krosty otoczone otoczkami, których zawartość ma czerwonawy odcień wskutek domieszania do ropy krwinek; są to krosty skórne lub krosty. Zauważono krostę, na której szczycie znajdowała się druga, mniejsza. Jest to krosta dwupiętrowa. Obecne są grube strupy powstałe wskutek rozdrapania krost przez pacjenta (szósty dzień), 50.
Wykwit i zaczerwienienie zmniejszone; więcej strupów po rozerwanych krostach. Ognisko opryszczkowe, położone mniej więcej w środku wykwitu, prawie zniknęło (siódmy dzień), 50.
Rozwój tych późniejszych krost wydaje się szybszy niż w pierwszych dniach, tak że krosty w pełni dojrzałe wczoraj obecnie nie pozostawiły prawie żadnego śladu; ustąpiło nawet uniesienie naskórka.

Krosta dwupiętrowa, obserwowana już wcześniej, jest rozwinięta; górne piętro, utworzone przez krostę śródnaskórkową, powiększyło się, prawdopodobnie wskutek endosmozy; jego obwód nie pokrywa się już z obwodem dolnej krosty (ósmy dzień), 50.

Wszystkie krosty zapadły się; rozpoczyna się złuszczanie drobnych krost pozbawionych obwódek (dziewiąty dzień), 50.
Złuszczanie postępuje; ognisko opryszczkowe pojawia się ponownie (dziesiąty dzień), 50. [730.]
Tu i ówdzie nowe, lśniące i napięte krosty osiągają dojrzałość, podczas gdy inne zasychają; ognisko opryszczkowe zniknęło (jedenasty dzień), 50.
Gdy strupy odpadają ze rozdrapanych krost, pozostają po nich dołki, natomiast pozostałe krosty nadal są uniesione, wskutek czego pod ręką wyczuwa się szorstkość. Jeszcze długo po odpadnięciu strupów ich miejsca zaznacza brunatnawe przebarwienie, podobne do miedzianego odcienia wykwitów kiłowych (dwunasty dzień), 50.
Zaczerwienienie zmniejsza się, a złuszczanie nadal się rozszerza (czternasty dzień), 50.
Powstawanie krost i niemal uogólnione zapalenie powłok brzusznych, po którym po kilku dniach następuje złuszczanie, 28.
Krosty gęsto pokrywające całą mosznę i twarz; krosty na bocznej powierzchni moszny spłaszczyły się i przekształciły w ropiejące owrzodzenia; w innych miejscach krosty wyschły i uległy złuszczeniu, 35.
Cały brzuch, nawet tam, gdzie nie nakładano oleju, pokrył się licznymi drobnymi, uniesionymi krostami, otoczonymi jaskrawoczerwoną obwódką, lecz bez świądu i bez objawów ogólnych (po dwóch godzinach); w nocy rozpoczął się silny świąd, zakłócający sen i powodujący ogólny dyskomfort; następnego ranka zaczerwienienie było mniej wyraźne, a każda krosta miała wierzchołek nieco bledszy od otaczającej ją skóry; ucisk na wykwity nie był bolesny, wywoływał jednak pewną tkliwość; stopniowo krosty bladły i znikały bez tworzenia strupów ani złuszczania; ósmego dnia pozostało tylko kilka bladoczerwonych plam, nie większych niż ziarno kukurydzy, 17.
Nieznaczne zaczerwienienie, po którym wkrótce następuje pieczenie; następnego ranka, podczas leżenia w łóżku na lewym boku, pulsowanie, napięcie i częste szarpnięcia w lewym ramieniu, rozciągające się do palców; te skurczowe szarpnięcia mimowolnie zginały palce; zauważyli dużą liczbę dużych i małych, odosobnionych, okrągławych krost z czerwonymi wierzchołkami; świąd i pieczenie nasilały się przy dotyku lub ruchu, zwłaszcza przy pocieraniu ręką; ramię i bark wydawały się ciężkie; cała skóra była nieznacznie zaczerwieniona; miejsce było w dotyku szorstkie i nierówne; małe krosty zniknęły, pozostawiając białawe, lśniące, drobne wyniosłości; cała skóra stała się biaława; duże krosty pozostawały czerwone nawet po pięciu dniach, kiedy zaczęły stopniowo się zmniejszać, z jedynie bardzo nieznacznym białawym złuszczaniem, zauważalnym tylko podczas pocierania ręką, gdy na włosach ramienia znajdowano kilka drobnych łusek; świąd prowokujący do drapania utrzymywał się przez około dwa tygodnie, podobnie jak występujące naprzemiennie uczucie ciężkości i napięcia w ramieniu, 18.
Drugiego dnia występował pewien świąd w miejscu, w które wcierano olej, lecz otaczająca skóra, nawet tam, gdzie olej jej nie dotknął, była jeszcze bardziej zaczerwieniona; wykwit bardzo licznych, odosobnionych, dużych i małych, ciemnoczerwonych krost; poruszanie ramieniem powoduje pewien świąd i pieczenie; dotyk lub odsłonięcie chorego miejsca, nawet w pokoju, nasilały bolesne pieczenie i świąd; całe miejsce było uniesione, nierówne i szorstkie; małe krosty zniknęły po kilku dniach, pozostawiając nieznaczne uniesienie skóry; duże pozostawały przez pięć dni odosobnione i czerwone, 18.
Wykwit opryszczkowy na mosznie (po wtarciu oleju w brzuch), 28.
Objawy podmiotowe.
Świąd po półgodzinie, po którym następuje bolesne pieczenie, 28. [740.]
Kłucie w dolnej trzeciej lewego podudzia, 14.
Kłucie w pierwszych palcach prawej stopy, 14.
Uczucie pełzania w okolicy lędźwiowej, jakby chodziły po niej chrząszcze, 6.
Świąd lewej powieki górnej, 14.
Świąd prawej powieki dolnej, 14.
Świąd moszny, 32.
Świąd lewego palca środkowego i prawego palca serdecznego, 14.
Częsty świąd, a właściwie piekące szczypanie jak od robactwa, w okolicy łonowej i na żołędzi prącia (drugi dzień), 30.
Bardzo dokuczliwy, drażniący świąd moszny (drugi dzień), 29.
Kłujący świąd i pieczenie podeszwy prawej stopy, 14. [750.]
Żrący świąd moszny, zakłócający sen, ustępujący po pocieraniu, które jednak wywoływało wzwody (trzeci dzień), 29.
Żrący świąd moszny oraz wilgotne, cuchnące miejsce na udzie; miejsca te później wysychają i ulegają złuszczeniu, 30.

SEN I SNY

Senność.
Ziewanie przez niemal całe przedpołudnie, 14.
Częste ziewanie, 14.
Senność, 13.
Senność i wyczerpanie, 18.
Senność około południa, tak że chciał się położyć; po położeniu się po obiedzie niemożność zaśnięcia, z pewnym kołataniem serca, 14.
Wielka senność i słabość (od wyziewów), 49.
Niemal nieodparte pragnienie snu, 26.
Łatwe zasypianie, po którym pojawia się zimno, zwłaszcza w poprzek pleców, 18. [760.]
Zasypianie ze znużenia, z licznymi niespokojnymi snami, 13.
Po wymiotach zapadł w głęboki sen, który trwał cztery godziny, 53.
Bezsenność.
Sen niespokojny, 12.
Sen niespokojny, z licznymi snami, 11.
Sen bardzo niespokojny i pełen snów, 18.
Sen lekki, zakłócany przez liczne sny, 11.
Sen z nagłym budzeniem się, chociaż nie mógł sobie przypomnieć, aby coś mu się śniło, 13.
Noc niespokojna, pełna snów, 13.
Śpi, leżąc na plecach; nagłe przebudzenie po polucji, 13.
Sny.
Sen z bardzo licznymi snami, 13. [770.]
Sen zakłócany przez liczne sny, 10.
Sen z przytłaczającymi snami do godziny pierwszej w nocy, kiedy nagle obudził ją gwałtowny ból głowy, 13.
Noc pełna przerywanych snów; nie mógł sobie przypomnieć, by kiedykolwiek wcześniej przeżył tak niespokojną noc, 14.
Sny o wydarzeniach dnia podczas popołudniowej drzemki, 14.

GORĄCZKA

Dreszczowość.
Powierzchnia ciała zimna, 40.
Powierzchnia ciała chłodna, 33.
Skóra chłodna, lepka, 39.
Uczucie zimna i dreszcze, 14.
Uczucie zimna, zwłaszcza w brzuchu, 8.
Po południu uczucie zimna zmusiło go do położenia się do łóżka, w którym przez długi czas nie mógł się rozgrzać, 8. [780.]
Bardzo przemijające napady zimna, obejmujące zwłaszcza całe plecy, 13.
Łatwo marznie, 19.
Zimno, zwłaszcza kończyn dolnych, tak że wydawała się pokryta gęsią skórką; musiała położyć się do łóżka, aby się ogrzać, 2.
Uczucie zimna, słabość i wyczerpanie, 22.
Dreszcze na całym ciele (po trzech i pół godzinach), 1.
Kończyny chłodne, 22.
Kończyny zimne, 63.
Zimno stóp, sięgające aż do łydek, 14.
Uczucie zimna w brzuchu, 14.
Nagłe oziębienie i zblednięcie rąk, z bardzo pomarszczonymi palcami, 13. [790.]
Stopy zimne (po godzinie i trzech kwadransach), 60.
Stopy i nogi zimne (po dwóch godzinach i trzech kwadransach), 60.
Kończyny raczej zimne (po trzech kwadransach), 60.
Gorąco.
Podwyższona temperatura całego ciała, po której pojawia się uczucie ciepła połączone z kłuciem i pieczeniem, 14.
Ciepło ciała, zwłaszcza twarzy, 26.
Ciepło na całym ciele, po którym pojawia się uczucie zimna w okolicy kręgów lędźwiowych, 14.
Ciepło powierzchni ciała, zwłaszcza rąk, które zwykle są zimne, z wyraźnie obrzękniętymi i wydatnymi żyłami, 13.
Ogólnie wzmożone ciepło całego ciała, z nieznacznym potem, 13.
Skóra, początkowo chłodna, staje się ciepła, po czym zawsze występuje obfite pocenie się, 33.
Wzmożone uczucie ciepła w całym ciele, 13. [800.]
Gorąco ciała, 12.
Gorąco i uczucie niepokoju, tak że szukała krzesła, 6.
Uczucie gorąca ze wzmożonym ślinieniem, 46.
Uderzenia gorąca, 12.
Gorący i spocony, z tętnem dochodzącym do 190 (po pięciu i pół godzinach), 60.
Objawy gorączkowe, 36.
Stan gorączkowy (wraz z wykwitem krost), 28.
Pełzające ciepło w powłokach brzusznych, 14.
Swędzące ciepło w górnej trzeciej prawej piszczeli, 14.
Gorąco twarzy, 13. [810.]
Nieznaczne pobudzenie gorączkowe w całej górnej części brzucha, 13.
Pieczenie policzków, 14.
Pot.
Pot, 15.
Skóra wilgotna (jeden przypadek), (po osiemnastu godzinach), 55.
Pot na czole, 24.
Pot wystąpił kroplami na czole, a z powodu nudności sądziła, że nie zdoła dojść do domu, 2.

OKOLICZNOŚCI

Nasilenie.
( Rano ), Natychmiast po wstaniu zamęt w głowie; po przebudzeniu ciężkość głowy itd.; po wstaniu ból brzucha itd.; w łóżku parcie na stolec; kaszel; po wstaniu słabość itd.; po przebudzeniu znużenie itd.
( Przed południem ), Ucisk w żołądku.
( W południe ), Bóle głowy; ból łokcia; podczas snu drgania nóg.
( Po południu ), Odbijania; kłucia przez lewą stronę klatki piersiowej; kołatanie serca; kłucie w okolicy nerki; uczucie zimna.
( Wieczorem ), Wargi suche itd.; odbijania żółciowe; kłucie w śledzionie, kolka poniżej pępka; oddawanie gazów; kolka; śluz w krtani; kaszel itd.; ucisk klatki piersiowej; ciągnięcie powyżej nadgarstka; uczucie ciężkości itd.
( O północy ), Uczucie pełności itd. w żołądku.
( Po północy ), Po przebudzeniu uczucie ciężkości w udach.
( Na świeżym powietrzu ), Zamęt w głowie; zawroty głowy itd.; nudności itd.
( Podczas wchodzenia po schodach ), Duszność.
( Po piwie z chlebem ), Bóle czoła itd.
( Przy zginaniu tułowia ), Ból wewnątrz odbytu.
( Po chlebie z masłem ), Mdłości.
( Podczas kaszlu ), Bolesność brzucha.
( Po obiedzie ), Bóle głowy; zgaga itd.; kurczowe bóle; zwłaszcza w pozycji leżącej kołatanie serca; dyskomfort.
( Podczas jedzenia ), Rozdzierający ból brzucha.
( Po jedzeniu ), Objawy zawsze nasilone; kolka.
( Podczas wydechu ), Drapanie w gardle; pieczenie w cieśni gardzieli.
( Podczas chodzenia ), Kłucie w czole; bóle brzucha itd.; kolka; kłucia w odbycie; bóle palucha stopy.
( Podczas wdechu ), Kłucie w klatce piersiowej.
( Przy głębokim wdechu ), Bóle powłok brzusznych.
( Przy spoglądaniu w górę ), Zawroty głowy.
( W pozycji leżącej ), Ból powodujący nudności.
( Po mleku ), Nudności itd.
( Po poruszaniu się ), Ból odbytu.
( Przy wychodzeniu ), Szarpanie itd. w pępku.
( Przy ucisku ), Bóle powłok brzusznych.
( Przy wstawaniu i podczas wstawania ), Burczenie w jelitach itd.
( W pokoju ), Wzrok zanika itd.
( Podczas siedzenia ), Potrzeba oddania gazów; napięcie itd., bóle w nadbrzuszu; kłucie na brzegu stopy; szarpnięcia w stopie.
( Podczas siedzenia ze zgiętym brzuchem ), Ból w okolicy pępkowej.
( Przed każdym stolcem ), Kurczowe bóle okrężnicy.
( Po oddaniu stolca ), Drapanie w odbycie.
( Przy dotyku ), Kurczowe bóle jelit.
Złagodzenie.
( Po zjedzeniu kleiku ), Bóle brzucha.
( Przy wdechu ), Pieczenie w cieśni gardzieli.
( W spoczynku ), Ból czoła; ból wewnątrz odbytu.

UZUPEŁNIENIE: CROTON TIGLIUM. Źródła.

64 , M. Andral, Gaz. Med. (Bost. Med. and Surg. Journ., t. vi, 1832, s. 194), skutki zastosowania na skórę od 4 do 20 kropli w ponad trzydziestu przypadkach; 65 , dr Maudezin, Gaz. des Hôp., 1869, s. 290, dziecko w wieku sześciu lat przyjęło jednorazowo 3 gramy oleju krotonowego w filiżance kawy; 66 , G. H. Snead, M.D., Rich. and Louis. Med. Journ., 1872, s. 651, pani S. przyjęła dwie łyżeczki oleju krotonowego zmieszanego z dwiema częściami oliwy.

Dziecko dostało niezwykle ostrego bólu w okolicy nadbrzusza, po którym nastąpiły gwałtowne, niezwykle obfite wymioty trwające trzy kwadranse. Następnie zapadło na kwadrans w głęboki sen, po czym poprosiło o jedzenie. Nie miało już bólu w nadbrzuszu ani w brzuchu i oddało tylko dwa obfite stolce. Później na wargach pojawiła się drobna wysypka pęcherzykowa, wywołana kontaktem z olejem; poza tym dziecko wydawało się zdrowe, 65.
Uczucie pieczenia w żołądku i jelitach; gwałtowne i drastyczne przeczyszczenie (wkrótce); tętno 150, ledwie wyczuwalne; cała powierzchnia ciała zlana zimnym, lepkim potem; rysy twarzy zapadnięte; co kilka minut obfite, wodniste, choleryczne wypróżnienia (po dwóch godzinach), 66.
W kilka godzin po wcieraniu (zakładając, że wykonywano je przez kilka minut) chorzy doznawali w tej okolicy silnego mrowienia. U niektórych uczucie to było przemijające, u innych długotrwałe, lecz nigdy w takim stopniu, by wywołać uciążliwe zaburzenia nerwowe; jednocześnie pojawiała się wielka liczba drobnych czerwonych punktów, na których wierzchołkach wkrótce można było dostrzec małe krosty, osiągające pełny rozwój w ciągu trzydziestu do pięćdziesięciu godzin. Wiele z nich zlewało się ze sobą, tworząc duże ogniska wypełnione białym, nieprzezroczystym płynem. Wysypka nasilała się przez trzy lub cztery dni, po czym utrzymywała się bez zmian, a następnie wygasała jak ospa prawdziwa. W niektórych przypadkach, gdy olej nakładano na twarz, wysypka była obfitsza i bardziej nasilona niż w innych okolicach ciała. 64.

Croton Tiglium