Rhus Toxicodendron

Dąb lub bluszcz jadowity. Anacardiaceæ.

Próby lekowe przeprowadzone przez Hahnemanna i jego probantów, R. A. M. L, t. 2, s. 357 ; Helbig, Heraclides, t. 1, s. 53 ; Robinson, Br. J. of Hom., t. 25, s. 330 ; Joslin, Am. Hom. Rev., t. 1, s. 553 ; Berridge, N. A. J. of Hom., N. S., t. 3, s. 501 ; oraz liczne mimowolne próby lekowe wskutek zetknięcia z rośliną lub narażenia na jej wyziewy, zob. Allen's Encyclopædia, t. 8, s. 330.

AUTORYTETY KLINICZNE.

• Melancholia , Sorge, A. H. Z., t. 93, s. 109 ; Zaburzenie psychiczne , Hartlaub, Rück. Kl. Erf., t. 1, s. 44 ; Lęk przed otruciem , Dulac, Hom. Cl., t. 3, s. 75 ; Zawroty głowy , Goullon, A. H. Z., t. 88, s. 132 ; Ból głowy , Stens, A. H. Z., t. 91, s. 188 ; Migrena , Hs., A. H. Z., t. 109, s. 207 ; Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych , Sturm, Rück. Kl. Erf., t. 1, s. 128 ; Wykwity na głowie i ozena , Pulte, Rück. Kl. Erf., t. 1, s. 398 ; Zapalenie tęczówki i naczyniówki , Norton, Raue's Rec., 1874, s. 80, z N. Y. J. H., marzec 1873, s. 30 ; Zmętnienie rogówki , Stens, Raue's Rec., 1875, s. 58, z A. H. Z., t. 89, s. 156 ; Zapalenie oczu: reumatyczne, nieżytowe, skrofuliczne, osutkowo-skrofuliczne, w przebiegu róży , Kammerer, Schelling, Gross, Nehrer, Thorer, Lichtenfels, Lobethal, Mschk., B. J. H., t. 6, s. 517–523, Rück. Kl. Erf., t. 1, s. 239 ; Zapalenie spojówek , B., Med. Inv., t. 6, s. 204 ; ptoza, Le Beau, N. A. J. H., t. 19, s. 572 ; Obrzęk pod oczami , Munroe, Mass. Trans., t. 4, s. 374 ; Schorzenie oka , Martin, Hom. Cl., t. 4, s. 149 ; Buchner, B. J. H., t. 2, s. 209 ; Krwawienie z nosa , Gross, Ng., Rück. Kl. Erf., t. 1, s. 414 ; Neuralgia twarzy , Schrön, Rück. Kl. Erf., t. 5, s. 189 ; B. J. H., t. 11, s. 299–301 ; Błonica warg , Nichol, T. H. M. S. Pa., 1887, s. 279 ; Zapalenie ślinianki przyusznej , Fielitz, Hirsch, Rück. Kl. Erf., t. 4, s. 374 ; Reumatyzm żuchwy , Von Tagen, Hom. Cl., t. 3, s. 142 ; Ból zęba , Hartman, Schelling, Rück. Kl. Erf., t. 1, s. 474 ; Ból gardła , Baylies, Hom. Cl., t. 1, s. 219 ; Zapalenie przełyku , Griesselich, Rück. Kl. Erf., t. 1, s. 540 ; Ból w prawym podżebrzu , Kirkpatrick, Hah. Mo., t. 10, s. 167 ; Ból brzucha , Berridge, Hom. Phys., t. 8, s. 554 ; Kolka , Hegewald, A. H. Z., t. 113, s. 31 ; Physconia peritonealis , (3 przypadki), Gauwerky, Rück. Kl. Erf., t. 1, s. 728 ; Zapalenie jelit , Kirsch, Schelling, Rück. Kl. Erf., t. 5, s. 356 ; Nieżyt jelit , Molin, B. J. H., t. 32, s. 696 ; Przepuklina , Schelling, Rück. Kl. Erf., t. 5, s. 384 ; Biegunka , Martin, Hom. Cl., t. 1, s. 137 ; Mann, Hom. Rev., t. 16, s. 482 ; Przewlekła biegunka , Madden, B. J. H., t. 28, s. 717 ; Czerwonka , Bowie, T. H. M. S. Pa., 1886, s. 154 ; Smith, U. S. M. and S. Jour., październik 1870, Raue's Rec., 1872, s. 145 ; Pröll, A. H. Z., t. 113, s. 186 ; Szczelina odbytu , Macfarlan, Hom. Cl., t. 4, s. 73 ; Choroba Brighta (2 przypadki), Bürkner, Rück. Kl. Erf., t. 5, s. 524 ; Osłabienie pęcherza moczowego , Jacobi, B. J. H., t. 33, s. 548 ; Nietrzymanie moczu , Sonnenberg, Rück. Kl. Erf., t. 2, s. 45 ; Trudności w oddawaniu moczu , Diez, Rück. Kl. Erf., t. 2, s. 386 ; Przerzut świnki do jądra , Fisher, Bib. Hom., t. 8, s. 140 ; Obrzęk moszny i prącia , Gross, Rück. Kl. Erf., t. 4, s. 62 ; Guz jajnika , Chauvet, A. J. H. M. M., t. 3, s. 65 ; Wypadanie macicy , Southwick, T. A. I. H., 1888, s. 411 ; Polip macicy , Cuntz, Raue's Rec., 1873, s. 169, z I. H. Pr., 2, s. 60 ; Krwotok maciczny , Kershaw, Org., t. 3, s. 368 ; Brak miesiączki , Thorer, Rück. Kl. Erf., t. 2, s. 252 ; Zastosowanie w bolesnym miesiączkowaniu , Gorton, Hah. Mo., t. 7, s. 513 ; Grypa , Hooper, A. J. H. M. M., t. 9, s. 128 ; Payne, N. E. M. G., t. 4, s. 232 ; Rück. Kl. Erf., t. 3, s. 48 ; Kaszel , Miller, Hah. Mo., t. 7, s. 403 ; Ból w klatce piersiowej , Gregg, Griggs Ill. Rep. (R. radicans), s. 96 ; Krwioplucie , Diez, Rück. Kl. Erf., t. 3, s. 224 ; Zapalenie płuc , Gross, Diez, Rück. Kl. Erf., t. 3, s. 330 ; Sherbino, Hom. Phys., t. 7, s. 120 ; Zastosowanie w gruźlicy płuc , Payne, N. E. M. G., t. 6, s. 167 ; Nerwica serca , Pellicer, Raue's Rec., 1875, s. 130, z El. Crit. Med., czerwiec 1874 ; Schorzenie serca , Cochran, Hah. Mo., t. 6, s. 397 ; Obrzęk gruczołów szyi , Guernsey, M. I., t. 3, s. 281 ; Podrażnienie rdzenia kręgowego , Miller, T. H. M. S., Pa., 1885, s. 181 ; Dittrich, Raue's Rec., 1873, s. 189, z A. H. Z., 85, 78 ; Postrzał lędźwiowy , Drysdale, B. J. H., t. 1, s. 36 ; Brewster, Hah. Mo., t. 10, s. 14 ; Greenleaf, A. H. O., t. 10, s. 258 ; Glover, Hom. Phys., t. 8, s. 618 ; Schorzenie pleców , Wesselhœft, Hom. Cl., t. 3, s. 61 ; Martin, Hom. Cl., t. 4, s. 149 ; Nadwerężenie barku , Stens, A. H. Z., s. 85, t. 189 ; Pieczenie w dłoni i ramieniu , Hesse, A. H. Z., t. 112, s. 68 ; Ból nadgarstka , Smith, Hom. Cl., t. 1, s. 125 ; Nadwerężenie nadgarstka, nadwerężenie kciuka , Gallupe, M. I., t. 6, s. 442 ; B. J. H., t. 24, s. 309 ; Brodawki na rękach , Gross, Rück. Kl. Erf., t. 4, s. 311 ; Uraz biodra , Gallupe, B. J. H., t. 24, s. 308 ; M. I., t. 6, s. 442 ; Zapalenie stawu biodrowego , Hiller, N. A. J. H., t. 26, s. 375 ; Koksalgia , Weber, A. H. Z., t. 89, s. 123 ; Rwa kulszowa , Villers, B. J. H, t. 11, s. 146 ; z Hom. Vierteljahrsch., t. 2, s. 425 ; Bürkner, A. H. Z., t. 111, s. 109 ; Gordon, Hom. Cl., t. 4, s. 29 ; Pratt, M. I., t. 4, s. 132 ; Seip, T. H. M. S. Pa., t. 2, s. 269 ; Martin, Hom. Rec., t. 3, s. 69 ; Carter, Hom. Rec., t. 3, s. 165 ; Peck, Org., t. 3, s. 376 ; Rwa kulszowa , Hendrichs, A. H. Z., t. 109, s. 126 ; Roberts, A. O., t. 4, s. 237 ; Reumatyczna rwa kulszowa , Hughes, B. J. H., t. 22, s. 238 ; hydarthros genu , Sulzer, Raue's Rec., 1874, s. 256, z A. H. Z., t. 87, s. 84 ; Gonagra , Hartmann, B. J. H., t. 12, s. 294 ; Obrzęk stawów kolanowych , Klauber, A. H. Z., t. 112, s. 140 ; Obrzęk w dole podkolanowym , Miller, Hah. Mo., t. 10, s. 163 ; Biały obrzęk kolana , Thomas, A. H. Z., t. 106, s. 46 ; Ropienie w obrębie kolana , Müller, Rück. Kl. Erf., t. 4, s. 289 ; Bóle nóg , Goodno, Hom. Cl., t. 3, s. 140 ; Owrzodzenie nogi , Brewster, Hom. Phys., t. 8, s. 267 ; Skręcenie stawu skokowego , Helmuth, N. Y. J. H., t. 2, s. 272 ; Obrzęk stopy , E. R. S., Hom. Cl., t. 1, s. 198 ; Cuchnący pot stóp , Gorton, U. S. M., and S. J., t. 9, s. 13 ; Przewlekłe zapalenie stawów , Sircar, Calcutta Jour., t. 2, s. 220 ; Wykwity na kończynach , Norton, Hah. Mo., 1875, Times Ret., 1875, s. 135 ; Histeria , Schrön, Rück. Kl. Erf., t. 2, s. 288 ; Pląsawica , Wesselhœft, Mass. Trans., t. 4, s. 363 ; Padaczka , Sircar, Calcutta Jour., t. 1, s. 458 ; Niepokój ruchowy nóg , Rushmore, Org., t. 3, s. 356 ; Utrata koordynacji ruchów nóg , Searle, Hom. Cl., t. 1, s. 101 ; Paraplegia , Smith, N. Y. St. Tr., 1869, s. 519, Raue's Rec., 1871, s. 192 ; Paraliż ,

Rau, Payr, Ægidi, Valenti, Schelling, Rück. Kl. Erf., t. 4, s. 476 ; Niedowład , Sorge, Fischer, Schoff, B. J. H., t. 33, s. 548 ; Peters, N. A. J. H., t. 4, s. 349 ; Reumatyczna kulawizna , Bolle, B. J. H., t. 25, s. 661 ; Porażenie reumatyczne , Hughes, B. J. H., t. 28, s. 793 ; Paralysis agitans , Payr, Rück. Kl. Erf., t. 4, s. 479 : Zimnica , Müller, Gross, Battmann, Mschk, B. in D. Rück. Kl. Erf., t. 4, s. 979 ; A. H. Z., t. 107, s. 148, Elb., A. H. Z., t. 110, s. 11 ; Skeels, Hah. Mo., t. 2, s. 493 ; Mann, Hom. Rev., t. 16, s. 483 ; Pearson, M. I., t. 5, s. 433 ; Hills, Med. Inv., t. 7, s. 583 ; Miller, Org., t. 1, s. 324 ; Martin, Org., t. 2, s. 108 ; Ayres, Org., t. 2, s. 117 ; Sarchet, Org., t. 2, s. 135 ; Gorączka nieżytowa , Mann, Hom. Rev., t. 16, s. 482 ; Gorączki reumatyczne , Kunkel, Raue's Rec., 1874, s. 251, z J. Pr., 1873, s. 237 ; Dur brzuszny , Dunham, Hom. Rev., t. 15, s. 148 ; (5 przypadków), Wurmb & Caspar, B. J. H., t. 12, s. 13–23 ; Reumatyzm , Dixon, B. J. H., t. 28, s. 383 ; Sorge, B. J. H., t. 33, s. 549 ; H. H., Hom. Cl., t. 1, s. 13 ; Hall, Hom. Rev., t. 16, s. 485 ; Hupfield, T. A. I. H., 1880, s. 224 ; Smith, Med. Inv., t. 4, s. 277 ; Reumatyzm zapalny , Baxter, Proc. H. M. S., Ohio, 1874, s. 110 ; Obrzęk uogólniony , Weber, Rück. Kl. Erf., t. 4, s. 354 ; Newton, Hom. Rev., t. 14, s. 340 ; Searle, A. H. O., t. 6, s. 225 ; Puchlina , Hesse, Hom. Phys., t. 7, s. 25 ; Czyraki , Mooers, Am. Hom., t. 1, s. 215 ; Czyraki i ropnie , Chamberlain, N. E. M. G., t. 12, s. 107 ; Karbunkuł , Gross, Rück. Kl. Erf., t. 4, s. 194 ; Stwardnienie gruczołów , Hartmann, Rück. Kl. Erf., t. 4, s. 410 ; Guzki kiłowe , Peters, N. A. J. H., t. 4, s. 535 ; Kiła wtórna , Berridge, Hah. Mo., t. 10, s. 78 ; Róża , Holeczek, Gross, Bethmann, Goullon, Kapper, Schwarze, Rück. Kl. Erf., t. 4, s. 147 ; Berridge, Hah. Mo., t. 9, s. 344 ; Brewster, Hah. Mo., t. 10, s. 14 ; W. J. B., A. J. H. M. M., t. 2, s. 265 ; Payne, N. E. M. G., t. 4, s. 235 ; Zapalenie o charakterze róży , Walker, Med. Inv., t. 5, s. 323 ; Erysipelas bullosum , Goullon, N. A. J. H., t. 4, s. 547 ; Herpes zoster (2 przypadki), Burnett, Raue's Rec., 1874, s. 291, z H. W., t. 8, s. 37 ; Blake, B. J. H., t. 30, s. 119 ; Półpasiec , Russell, B. J. H., t. 30, s. 119 ; Hawley, Hom. Phys., t. 5, s. 168 ; Erythema nodosum , Newton, Hom. Rev., t. 15, s. 212 ; Pokrzywka , Kent, Hom. Phys., t. 4, s. 262 ; Rück. Kl. Erf., t. 4, s. 200 ; Wyprysk , Blake, B. J. H., t. 30, s. 118 ; Elb, A. H. Z., t. 111, s. 164 ; Hedges, U. S. M. and S. J., t. 8, s. 441 ; Eczema rubrum, Eczema impetiginoides, Arcularius , N. A. J. H., t. 20, s. 145–146 ; Crusta lactea , Hooper, A. J. H. M. M., t. 9, s. 128 ; Łuszczyca , Preston, Org., t. 3, s. 373 ; Plamica , Müller, H. in F., Rückert, Rück. Kl. Erf., t. 4, s. 206 : Przewlekłe wykwity , Stapf Jahr, Trinks, Lindner, Rück. Kl. Erf., t. 4, s. 256 ; Swędząca wysypka , Stowe, Org., t. 2, s. 220 ; Płonica , Müller, Rück. Kl. Erf., t. 4, s. 63 ; Farrington, Hah. Mo., t. 7, s. 378 ; Odra , Goullon, B. J. H., t. 30, s. 587, z A. H. Z., styczeń 1872 ; Ospa prawdziwa , Mayrhofer, Rück. Kl. Erf., t. 4, s. 114 ; Zatrucie Rhus , Miller, T. H. M. S. Pa., 1886, s. 152.

UMYSŁ [1]

Roztargnienie ; zapominanie ; trudności w pojmowaniu, nie pamięta niedawnych wydarzeń ; z trudem przypomina sobie rzeczy i nazwy.

Ospałość umysłu; nie potrafi utrzymać żadnej myśli.

Otępienie z mrowieniem w głowie i bólami kończyn, > w ruchu.

Złudzenia wyobraźni ; wizje.

Spokojne, łagodne majaczenie; sądzi, że wędruje po polach albo ciężko pracuje.

Bezładna mowa ; odpowiada pospiesznie albo niechętnie, myślenie zdaje się sprawiać trudność ; odpowiada prawidłowo, lecz powoli.

Niepokój, lękliwość ; < o zmierzchu ; niespokojnie zmienia miejsce ; chce przechodzić z jednego łóżka do drugiego.

Pełen obaw, niespokojny i drżący.

Niewysłowiony lęk z uciskiem w okolicy serca i rozdzierającym bólem w krzyżu.

Wielka trwoga w nocy ; nie może pozostać w łóżku.

Niepokój: podczas siedzenia była zmuszona czegoś się uchwycić, ponieważ z powodu tętniących i ciągnących bólów kończyn sądziła, że nie zdoła utrzymać się w pozycji wyprostowanej ; oraz obawa, jakby chciał odebrać sobie życie ; z utratą sił, jakby miał umrzeć.

Lęk i rozpacz z powodu smutnych myśli, których nie mogła się pozbyć.

Lęk: że umrze ; z niepokojem i wzdychaniem ; przed otruciem.

Drażliwy ; ogólna posępność usposobienia.

W złym humorze, przygnębiony ; łatwo wzrusza się do łez.

Niecierpliwa i rozdrażniona każdym drobiazgiem ; nie znosi, gdy się do niej mówi.

Wielkie przygnębienie z krańcowym osłabieniem ; skłonność do płaczu, zwłaszcza wieczorem, z pragnieniem samotności.

Wstręt do życia: myśli samobójcze ; chce się utopić ; z lękiem przed śmiercią ; z pragnieniem śmierci, bez smutku.

Przygnębienie, zniechęcenie i niezadowolenie ze świata, wieczorem.

Smutna, zaczyna płakać, nie wiedząc dlaczego.

Melancholia, rozdrażnienie i niepokój, jakby miało wydarzyć się nieszczęście albo jakby była sama, a wszystko wokół niej było martwe i nieruchome, albo jakby opuścił ją bliski przyjaciel ; < w domu, > podczas chodzenia na świeżym powietrzu.

Melancholia po zahamowaniu miesiączki wskutek przestrachu i smutku ; wielki niepokój ruchowy i dojmujący lęk, jakby popełniła przestępstwo albo jakby sądziła, że grozi jej straszliwe nieszczęście ; uczucia te pędziły ją z miejsca na miejsce ; nocą nie mogła spokojnie leżeć w łóżku ; pozbawiona snu i wszelkiej chęci do życia ; lekki ból skroni ; niewielkie zawroty głowy ; głowa chłodna ; głęboko przygnębiona psychicznie ; mówiła bardzo mało.

Niepokój i lęk odczuwany w sercu, jakby popełniła przestępstwo albo jakby czekało ją wielkie nieszczęście; pędzona z miejsca na miejsce ; pozbawiona snu i wszelkiej chęci do życia ; stale przygnębiona, mówi mało, brak apetytu, czasami odbijanie przynoszące ulgę ; lekkie zawroty głowy i ból skroni. θ Brak miesiączki wskutek przestrachu.

Po przestrachu uczucie ciężkości w czole ; tydzień później powiedziała matce, żeby na nią nie patrzyła ; wydawała się nieufna i nie chciała nikogo widzieć ; wbiegła z ulicy i powiedziała, że ludzie na nią patrzą ; siedziała spokojnie sama ; oczy miała zamglone, unikała światła ; od tego czasu objawy powracały trzykrotnie, za każdym razem trwając sześć tygodni ; tym razem trwają osiem tygodni, objawy jak poprzednio, lecz bez dolegliwości ocznych ; płacze bez przyczyny, wyobraża sobie, że ludzie mają do niej pretensje, ponieważ nic nie zarabia, zachowuje się dziecinnie ; uczucie ciężkości głowy przy niskim ułożeniu głowy ; tętnienie w skroni, na której leży ; po przeziębieniu biegunka ; przez ostatni tydzień kaszlała w pozycji leżącej, z kłuciami w dołku podsercowym ; ziębnące dłonie i stopy ; częste wypróżnienia.

SENSORIUM [2]

Zawroty głowy : z otępieniem głowy ; jak po upojeniu przy wstawaniu z łóżka ; z uczuciem zimna i uciskiem za oczami ; u osób starszych, < przy podnoszeniu się z pozycji leżącej, obracaniu się lub schylaniu ; podczas stania lub chodzenia ; w pozycji leżącej.

Słabość głowy ; ilekroć obracała głowę, całkowicie traciła świadomość ; przy schylaniu wydawało się jej, że już nigdy nie zdoła się wyprostować.

Splątanie i otępienie głowy.

Otępienie głowy : ucisk w prawej skroni oraz tuż nad prawym oczodołem i za nim ucisk ku dołowi, jak od ciężaru ; niechęć do pracy umysłowej ; oraz uczucie jak po upojeniu, rano ; podczas siedzenia jak po upojeniu, a przy wstawaniu takie zawroty głowy, że wydawało się jej, iż upadnie na przemian do przodu i do tyłu.

Uczucie ciężkości i otępienie głowy podczas poruszania oczami ; boli nawet gałka oczna.

Głowa tak ciężka, że musiała trzymać ją prosto, aby zmniejszyć ciężar napierający ku przodowi, na czoło.

W GŁĘBI GŁOWY [3]

Palenie w czole podczas chodzenia.

Uczucie, jakby w poprzek czoła ciasno przypięto deskę.

Ból lewej skroni i okolicy oczodołu, pojawiający się codziennie przez trzy miesiące i trwający do wieczora ; wywołany przemoknięciem ; > od szybkiego ruchu.

Przy stąpaniu lub potrząsaniu głową mózg wydaje się luźny.

Uczucie przelewania i wstrząsania w mózgu ; każdy krok wstrząsa mózgiem.

Ból, jakby mózg był rozdzierany, < przy poruszaniu oczami.

Ból głowy : oszałamiający, z brzęczeniem ; < podczas siedzenia lub leżenia, na zimnie, rano, po piwie ; > od ciepła i ruchu ; musi się położyć ; powraca po najmniejszym zmartwieniu ; bezpośrednio po posiłku.

Kłucia w głowie, rozchodzące się do uszu, nasady nosa i kości jarzmowych, z bólem zębów.

Uczucie, jakby mięśnie tylnej części głowy skręcono śrubą.

Ból tępy, rozpoczynający się w potylicy, ciągnący się do szczytu głowy, a stamtąd do czoła, gdzie osiąga nieznośne natężenie ; niekiedy wymioty żółcią, które łagodzą ból, lecz wyczerpują chorą ; ból rozpoczyna się rano, trwa do godz. 17.00 i jest szczególnie silny po godz. 15.00, > podczas szybkiego chodzenia na świeżym powietrzu ; napady co tydzień. θ Migrena.

Okresowe napady bólu głowy ; ból szczególnie w tylnej części głowy, tak silny, że chora nie może mówić i musi położyć się do łóżka na 24 godziny, w ciągu których nie mówi, nie je ani nie pije ; najmniejsze rozdrażnienie lub najlżejszy wysiłek na świeżym powietrzu, zwłaszcza jeśli równocześnie oddawała się rozrywce, wywoływał napad następnego dnia. θ Histeria.

Potyliczny ból głowy ; mięśnie bolesne, > od ruchu i ciepła ; wywołany przeciągiem, wilgocią albo przyczynami wewnętrznymi, jak w durze brzusznym.

Ból głowy w potylicy, > po odchyleniu głowy do tyłu.

Bolesne mrowienie w głowie, zwłaszcza w potylicy.

Pobolewanie guzów potylicznych.

Napływ krwi do głowy, z szumem, mrowieniem i tętnieniem ; twarz lśniąca i czerwona ; niespokojne przemieszczanie się.

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych w gorączkach wysypkowych albo po przemoknięciu ; mrowienie kończyn ; wysoka gorączka ; niepokój.

Przez dwa dni całkowita utrata świadomości ; prawe kończyny górna i dolna sparaliżowane ; tętno szybkie, drżące, ledwie wyczuwalne ; mimowolne oddawanie moczu ; oddech bardzo cichy, z częstym jęczeniem ; wygląd trupio blady ; obrzęk powiek ; ciało zimne w dotyku. θ Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych.

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych ; lęk, niepokój, oszołomienie, zawroty głowy ; uczucie pełności i ból jak przy stłuczeniu w głowie, rozchodzący się do uszu ; krwawienie z uszu i nosa ; suchy kaszel, niekiedy z krwawą plwociną ; ból pleców jak po skręceniu ; bóle rwące i napinające, ze sztywnością mięśni i stawów ; wyraziste sny ; różne wykwity.

SKÓRA GŁOWY [4]

Głowa bolesna przy dotyku, obolała jak czyrak.

Skóra głowy wrażliwa, < po stronie, na której się nie leży, przy rozgrzaniu się w łóżku, od dotyku i czesania włosów.

Gwałtowne bóle rwące i ciągnące w okostnej kości czaszki ; < w spoczynku oraz przy wilgotnej, burzowej i zimnej pogodzie ; > po ciepłym owinięciu głowy oraz od suchego ciepła i wysiłku.

Ból głowy, jakby tkanki potylicy skręcono śrubą.

Skłonność do przeziębiania się po zmoczeniu głowy.

Róża pęcherzykowa skóry głowy, szerząca się od lewej strony ku prawej.

Szczypiący świąd skóry głowy, czoła, twarzy i okolicy ust, z wysypką złożoną z krostek podobnych do pokrzywki.

Grube strupy na całej owłosionej skórze głowy, spod których wydobywa się zielonkawa ropa ; silny świąd pod strupami w nocy ; włosy jakby wyżarte.

Wykwity na głowie, nadżerające okoliczne tkanki, z silnym świądem w nocy ; wypływ zielonkawej ropy z prawego nozdrza ; lewe nozdrze nadżarte, z wydzielaniem śluzu z domieszką krwi przy wydmuchiwaniu nosa.

Ropiejące, wilgotne wykwity, tworzące grube, cuchnące strupy ; świąd < w nocy ; włosy są jakby wyżarte ; zmiany szerzą się na barki. θ Strupiejący wyprysk skóry głowy.

Suchy liszaj na owłosionej skórze głowy.

WZROK I OCZY [5]

Niechęć do światła ; dolegliwości skrofuliczne.

Skrajne zaburzenie widzenia.

Zamglenie widzenia ; uczucie jakby zasłony przed oczami.

Powieki czerwone, obrzęknięte, zwłaszcza górne, i kurczowo zamknięte, z obfitymi strumieniami gorących łez przy ich otwieraniu ; workowaty obrzęk spojówki ; żółta, ropno-śluzowa wydzielina ; obrzęk wokół oczu ; ból palący w oku, z silnym światłowstrętem ; kłucia w oczach i skroniach, z zawrotami głowy ; powiek nie można otworzyć ; < wieczorem ; uciskający, palący ból w prawym oku, tak silny, że chory nie znosił nawet najlżejszego dotyku ; dziecko stale leży na twarzy z dłońmi przy głowie ; głowa gorąca, a twarz czerwona. θ Zapalenie tęczówki i naczyniówki.

Pan S., æt. 66, skaza reumatyczna ; zaćmę usunięto zmodyfikowaną metodą cięcia liniowego Græfego ; drugiej nocy po operacji bóle kłujące w oku, niepokój ruchowy, gorączka i pragnienie ; górna powieka obrzęknięta, powieki mocno zamknięte, po otwarciu wypływał obfity strumień gorących łez ; chemosis, zmętnienie cieczy wodnistej, rozpoczynające się ropienie. θ Urazowe ropne zapalenie tęczówki i naczyniówki.

Panna D., æt. 18 ; wykonano nacięcie torebki pozostałej po usunięciu zaćmy ; nudności, wymioty ; godz. 1 w nocy, ostry ból przeszywający w oku, powieki kurczowo zamknięte i obrzęknięte, po otwarciu obfite wydzielanie gorących łez, światłowstręt, chemosis.

Zapalenie tęczówki : pochodzenia reumatycznego lub urazowego albo wskutek narażenia na wilgoć ; zapalenie może rozszerzyć się na naczyniówkę i ją objąć ; bóle przeszywają oczy ku tyłowi głowy, < w nocy ; obfity wypływ gorących łez przy otwieraniu oczu ; w niektórych przypadkach u osób z reumatyzmem lub dną zapalenie może postępować aż do ropienia ; postać ropna albo przypadki z zajęciem ciała rzęskowego i naczyniówki, zwłaszcza pochodzenia urazowego.

Rozszerzenie źrenic wskutek narażenia na zimno i wilgoć.

Krosty i powierzchowne owrzodzenia rogówki, z silnym światłowstrętem ; spojówka bardzo czerwona, aż do chemosis.

Ropienie rogówki, zwłaszcza w następstwie usunięcia zaćmy.

Całkowita ślepota ; między blaszkami rogówki znajduje się gęsty, białawy wysięk ; tęczówka zniekształcona ; irydektomia bez skutku ; chory miewał różę twarzy ; zimna woda zahamowała wysypkę ; od tego czasu osłabienie wzroku, stopniowo przechodzące w całkowitą ślepotę, aż do uzyskania poprawy. θ Zmętnienie rogówki.

Zapalenie rogówki i tęczówki, zwłaszcza o charakterze reumatycznym, wskutek zimnego, wilgotnego powietrza.

Jaskra.

Zapalenie tkanki łącznej oczodołu.

Ból prawej gałki ocznej o takim natężeniu, że chora nie mogła znieść nawet lekkiego dotyku ; zaczerwienienie twardówki i powstanie licznych naczyń krwionośnych ; zmętnienie rogówki, wielka wrażliwość na światło ; tęczówka chorego oka, która w stanie naturalnym była niebieska, jest teraz zielona, brzeg źreniczny niewyraźny, sama źrenica nie reaguje po wystawieniu na światło, soczewka wydaje się dymno zmętniała ; wysypka z czerwonych krostek i krost na nosie oraz policzku nasilała się w miarę pogarszania się czynności oka i odwrotnie ; palący, rwący ból w okolicy chorego oka, < rano i w nocy, pozbawiający chorą spoczynku i snu.

Świąd oczu przy natężaniu wzroku.

Pobolewanie lub ból uciskający w oczach.

Wrażenie, że lewe oko jest ogromnie obrzęknięte i powiększone, chociaż w rzeczywistości takie nie było.

Bóle kłujące biegną od oczu w głąb głowy.

Szczypanie w prawym oku, jak od czegoś ostrego i żrącego.

Szczypanie w oczach ; powieki sklejone rano.

Bóle ciągnące i rwące w okolicy brwi oraz w kościach jarzmowych.

Oczy zamknięte, silnie obrzęknięte i objęte zapaleniem.

Ostre zapalenie spojówek po przemoknięciu.

Silny światłowstręt, obfite, drażniące łzawienie rano i na świeżym powietrzu ; policzek pod okiem usiany czerwonymi krostkami ; powieki kurczowo zamknięte.

Gwałtowne zapalenie prawego oka. θ Zapalenie spojówek.

Workowaty obrzęk spojówki, z żółtą ropną wydzieliną.

Oczy czerwone i sklejone rano.

Nieżytowe zapalenie oczu ; powieki obrzęknięte i całkowicie zamknięte, spod których od czasu do czasu wydobywał się ropny śluz ; przy próbie otwarcia powiek wypływała duża ilość wodnistego płynu, a spojówka wyściełająca powieki była luźna, obrzęknięta, wystawała między powiekami i uniemożliwiała zobaczenie gałki ocznej.

Zapalenie oczu na tle artretycznym, wskutek pracy w wodzie lub przemoknięcia, z bólem rwącym w oczach, zwłaszcza w nocy.

Skrofuliczne zapalenie oczu ; pęcherzyki na rogówce i wokół niej ; silny światłowstręt ; powieki zajęte chorobą i kurczowo zamknięte ; po ich rozchyleniu wytryskuje żółta ropa ; bóle < w nocy.

Skrofuliczne zapalenie oczu ; zajęte prawe oko ; światłowstręt niezbyt silny ; powieki nieznacznie obrzęknięte ; na rogówce niewielkie owrzodzenie skrofuliczne otoczone pęczkami naczyń.

Skrofuliczne zapalenie oczu, z pęcherzykami na brzegu rogówki lewego oka ; ból i światłowstręt niezbyt silne ; wykwity skrofuliczne po wewnętrznej stronie nosa, który był silnie obrzęknięty.

Spojówka lewego oka bardzo czerwona i usiana drobnymi owrzodzeniami ; silny światłowstręt ; częste łzawienie ; obficie sączące wykwity za uszami i na skórze głowy pod włosami. θ Skrofuliczne zapalenie oczu.

Gwałtowne zapalenie gałki ocznej; dwa brudno wyglądające owrzodzenia rogówki lewego oka, wielkości nasion konopi; silny światłowstręt; grube strupy wokół skrzydełek nosa i w kątach ust. θ Skrofuliczne zapalenie oczu.

Skrofuliczne zapalenie oczu; nadmierny światłowstręt, dziecko leży przez cały dzień z twarzą opartą o podłogę; stały niepokój ruchowy, utrata apetytu; wychudzenie.

Prawe oko otoczone obrzękiem, rozciągającym się od brzegu oczodołu do skrzydełek nosa; oczy nieznacznie zaczerwienione, łzawiące w dzień, sklejone w nocy; dziecko stale pociera oczy, jest niespokojne i cierpi na bezsenność. θ Zapalenie oczu w przebiegu róży.

Ziarninowe zapalenie spojówek; < w prawym oku; uczucie ciężkości powiek; < podczas burzliwej pogody, z łuszczką rogówki.

Zapalenie oczu noworodków; powieki czerwone, obrzęknięte i kurczowo zamknięte; niepokój ruchowy w nocy.

Bóle oczu podczas poruszania lub obracania gałkami ocznymi.

Porażenie któregokolwiek z mięśni gałki ocznej, powstałe wskutek reumatyzmu, narażenia na zimno lub przemoczenia stóp.

Pieczenie w przyśrodkowym kącie prawego oka.

Łzawienie oczu; kaprawość oczu.

Długotrwałe nadmierne łzawienie, z objawami wskazującymi na zwężenie przewodu łzowego.

Zapalenie powiek; powieki silnie obrzęknięte.

Prawa górna powieka silnie obrzęknięta, twarda; bóle < od 5 do 7 P. M.; chodzenie nie przynosi ulgi; kiedy porusza okiem, ma wrażenie, jakby przemieszczała się w nim twarda kula; pieczenie, świąd i bóle przeszywające wokół powieki; < w zimnym powietrzu.

Róża powiek, niekiedy pochodzenia urazowego; obfite łzawienie, kurczowe zamknięcie powiek.

Powieki obrzęknięte lub objęte różą, z rozsianymi wodnistymi pęcherzykami; gruczoły Meiboma powiększone, rzęsy wypadają.

Obrzękowe, różowate obrzmienie powiek i twarzy, z drobnymi wodnistymi pęcherzykami rozsianymi na powierzchni oraz bólami ciągnącymi w policzku i głowie.

Powieki wyglądają na czerwone i ogniście rozpalone, jak w róży, i silnie swędzą.

Gwałtowne pieczenie, świąd i kłucie w obrzękniętych powiekach.

Niepowikłane zapalenie powiek, szczególnie w postaci ostrej, ze skłonnością do tworzenia ropnia; powieki silnie obrzęknięte, obfite, bolesne łzawienie; < w nocy, > od ciepłych okładów.

Prosty obrzęk powiek.

Powieki wyglądają jak pęcherze i pozostają zamknięte wskutek znacznego obrzęku.

Powieki obrzęknięte, obfita, żrąca, surowicza wydzielina nadżerająca sąsiednie okolice. θ Zapalenie powiek.

Przewlekłe zapalenie powiek; obrzmienie powiek i twarzy; powiększenie gruczołów Meiboma; wypadanie rzęs; świąd i szczypanie powiek; uczucie suchości oczu; pieczenie w przyśrodkowym kącie oka; żrące łzawienie rano i na świeżym powietrzu albo stałe i obfite łzawienie, które może być żrące lub nie.

Zwiotczenie powiek, z ich obrzmieniem oraz gorącą, zaczerwienioną twarzą.

Uczucie ciężkości i sztywność powiek, jak przy porażeniu, jakby trudno było nimi poruszać.

Opadnięcie prawej powieki u pięcioletniej dziewczynki, zauważone po raz pierwszy, gdy miała pięć dni; ilekroć

chciała otworzyć oko, aby na coś spojrzeć, mimowolnie szeroko otwierała usta, co nadawało jej komiczny wygląd.

Opadnięcie powieki, a także porażenie mięśni gałki ocznej wskutek narażenia na zimno lub wilgoć; u chorego reumatycznego.

Powieki rano sklejone ropnym śluzem.

Wykwit na lewej dolnej powiece; zapalenie spojówki; pieczenie oraz bolesne drgania w zajętej okolicy.

Czerwony, twardy obrzęk podobny do jęczmienia na dolnej powiece, w kierunku przyśrodkowego kąta oka, z bólem uciskającym, utrzymujący się przez sześć dni.

Jęczmienie na dolnych powiekach.

Objawy ze strony powiek zależne od zapalenia głębiej położonych struktur.

SŁUCH I USZY [6]

Niedosłuch, szczególnie głosu ludzkiego.

Ból ucha z pulsowaniem w uchu w nocy.

Drażniąca, nadżerająca wydzielina krwistej ropy z ucha w ostrym zapaleniu.

Różowate, pęcherzykowe zapalenie ucha zewnętrznego i wewnętrznego, z nadmiernym bólem ucha.

Zapalny obrzęk gruczołów pod uszami. θ Po płonicy.

Obrzęk płatka lewego ucha.

Lewostronne zapalenie przyusznicy; szczególnie z ropieniem. θ Płonica.

WĘCH I NOS [7]

Utrata węchu.

Krwawienie z nosa: częste; podczas schylania się; rano; w nocy; ze skrzepami krwi; podczas wypróżnienia lub po wysiłku; w tyfusie plamistym, z pewną ulgą.

Kurczowe kichanie.

Nagłe ustąpienie kaszlu, po którym następuje niezwykle gwałtowne kichanie przez całą noc; rano twarz czerwona, obrzęknięta, chory nie może mówić z powodu kichania; wskazuje na głowę i brzuch. θ Grypa.

Suchość i niedrożność nosa.

Uczucie bolesności w nozdrzach.

Wydzielina z nosa: gęsty, żółty śluz; śluz nosowy bez kataru; zielona, cuchnąca ropa; żółta posoka, z obrzękiem węzłów szyjnych; gorąca, żrąca wydzielina z nozdrzy.

Gorące pieczenie pod lewym nozdrzem, tak że wydychane przezeń powietrze wydawało się gorące.

Obrzęk nosa.

Koniec nosa czerwony i wrażliwy; nos bolesny wewnątrz.

Obrzmienie nosa.

Pęcherzyki opryszczkowe i strupy pod nosem.

Wyprysk po obu stronach poniżej nosa; nos obrzęknięty, od czasu do czasu krwawi.

Wykwit w kątach nosa.

GÓRNA POŁOWA TWARZY [8]

Twarz: ogniście czerwona; blada, zapadnięta, nos spiczasty, sine obwódki wokół oczu; czerwona, gorąca.

Pieczenie oraz bóle ciągnące i rwące twarzy; zęby wydają się za długie; niepokój ruchowy.

Przez kilka kolejnych nocy budził się po około godzinie snu z bólem lewej okolicy skroniowej, rozciągającym się ku głowie, policzkom i zębom po tej samej stronie; ból nasilał się z minuty na minutę, miał charakter palący i rwący oraz zmuszał go do opuszczenia łóżka i chodzenia po pokoju przez trzy godziny w ciągu nocy; wyczerpany kładł się do łóżka i zasypiał, lecz po półgodzinie ponownie się budził i znów musiał chodzić aż do 7 lub 8 A. M.; w dzień zęby po zajętej stronie wydawały się za długie i były rozchwiane, tak że ledwie mógł żuć; czuł się bardzo słaby i zmarznięty. θ Neuralgia twarzy.

Neuralgia twarzy; uczucie wielkiego zimna; < na świeżym powietrzu; gwałtowne zaostrzenie wieczorem; biegunka czerwonkowa.

Po przebywaniu w piwnicy, gdzie obficie się pocił, szczególnie na głowie, powróciły dawne bóle neuralgiczne; chory przyciskał dłoń do lewego policzka, zaciskał zęby, a jego twarz była wykrzywiona bólem.

Napięcie i obrzęk twarzy.

Znaczny obrzęk twarzy, szczególnie powiek i uszu.

Gwałtowne pieczenie obrzękniętej twarzy, powiek i uszu.

Róża szerząca się od lewej strony ku prawej; twarz ciemnoczerwona, pokryta żółtymi pęcherzykami; pieczenie, świąd i mrowienie z kłuciem; majaczenie i wysoka gorączka.

Cała twarz obrzęknięta, oczy prawie zamknięte; uszy obrzęknięte; obrzęk twarzy czerwony, gorący, z napięciem i pieczeniem, prawa strona pokryta pęcherzykami, z których część pękła; owłosiona skóra głowy bardzo wrażliwa na dotyk, szczególnie w okolicy potylicy, będącej siedliskiem bólów uciskających; dzwonienie w uszach z niedosłuchem; częste krótkie drzemki; majaczenie w nocy; powolna, skarżąca się mowa; głębokie przygnębienie; stale leży na plecach, jedynie w rzadkich odstępach wykonuje ociężałe ruchy kończynami; brak apetytu; silne pragnienie; częste, głębokie wdechy ze wzdychaniem; biegunka; kaszel z odkrztuszaniem krwi; mocz sinoczerwony. θ Róża.

Cała twarz, z wyjątkiem czoła, silnie obrzęknięta, gorąca, szorstka w dotyku, jaskrawoczerwona, lśniąca i pokryta pęcherzykami; powieki silnie obrzęknięte, chory nie może otworzyć oczu; przewody słuchowe obustronnie obrzęknięte; bóle kłujące w gardle podczas połykania; boczne okolice pleców bolesne przy dotyku, bez obrzęku ani stwardnienia; język czerwony, suchy; silne pragnienie; częste ziewanie; bolesny ucisk na klatkę piersiową i w okolicy serca; w rzadkich odstępach kaszel z odkrztuszaniem krwi; bóle rwące we wszystkich kończynach; skóra sucha, gorąca; skąpe oddawanie moczu, mocz ciemny; tętno szybkie, słabe. θ Róża.

Róża pęcherzowa; zmiany rozprzestrzeniły się na przednią część skóry głowy, cała twarz pokryta dużymi pęcherzami; gorąco, obrzęk i silny ból; język gładki, bardzo czerwony; silne pragnienie; niepokój; niepokój ruchowy; bezsenność; bardzo szybkie tętno.

Zapalenie rozpoczęło się w uchu zewnętrznym i stopniowo rozprzestrzeniło się na policzek oraz czoło po tej samej stronie, następnie na przeciwległe ucho, policzek i bok głowy, z tworzeniem pęcherzy, pieczeniem i świądem. θ Róża.

Trądzik różowaty.

Strup mleczny; grube strupy oraz wydzielanie cuchnącej, krwistej materii.

Liszajec na twarzy i czole.

Przednia część głowy i prawa strona twarzy pokryte grubym, wilgotnym strupem, spod którego sączy się wodnista, często krwista, cuchnąca posoka; leżąca pod nim skóra szorstka, nadżarta; powieki prawego oka czerwone, obrzęknięte; spojówka czerwona; skóra całego ciała, szczególnie rąk i stóp, szorstka i łuszcząca się, często pokryta grubymi, wilgotnymi strupami; nieznośny, szczypiący świąd zajętych okolic, < ku wieczorowi, w nocy i od ciepła; po drapaniu wydobywa się krwista ropa, przynosząc chwilową ulgę; od chorego dobiega nieznośny odór.

Crusta lactea; strupy na policzkach, szerzące się ku skroniom i na owłosioną skórę głowy, pokrywające nawet powieki; na kilku palcach bolesne owrzodzenia wokół paznokci.

Przewlekłe ropiejące wykwity na twarzy.

DOLNA POŁOWA TWARZY [9]

Kurczowy ból w stawie żuchwowym, blisko ucha, zarówno w spoczynku, jak i podczas poruszania żuchwą, > od ucisku i ciepła.

Ból uciskający i drążący w gruczołach pod kątem żuchwy.

Ból stawów szczękowych, jakby szczęka miała się złamać.

Sztywność szczęk, trzaskanie w stawie szczękowym podczas poruszania; szczęka łatwo ulega zwichnięciu.

Tępy, pobolewający, kurczowy ból w prawym stawie żuchwowym, zarówno w spoczynku, jak i podczas ruchu, z towarzyszącym trzeszczeniem oraz silnym bólem, jakby szczęka miała się złamać, > od ucisku oraz ciepłych pokarmów i napojów.

Reumatyzm stawu szczękowego.

Zapalenie przyusznicy po przeziębieniu; obawiano się ropienia i wykonano nacięcie; obrzęk następnie nieco się zmniejszył, lecz stał się bardziej stwardniały, szczególnie wokół blizny; po narażeniu na wiatr północny lub wschodni występowały zapalenie i obrzęk, podczas których ledwie mogła otworzyć usta.

Owrzodzenie kątów ust, pęcherzyki opryszczkowe wokół ust.

Osutka na policzkach, brodzie i wokół ust.

Opryszczkowe, strupiejące wykwity wokół ust i nosa, ze świądem i pieczeniem.

Krostki wokół ust i na brodzie.

Wargi suche i spierzchnięte, pokryte czerwonawobrunatnymi strupami. θ Tyfus plamisty.

ZĘBY I DZIĄSŁA [10]

Ból zębów z kłuciem u nasady nosa, rozciągającym się ku kościom jarzmowym.

Ból zęba wieczorem, początkowo w zębie z ubytkiem, który wydłużył się i rozchwiał, następnie także w innych zębach, gdzie ból był częściowo kłujący, a częściowo pełzający.

Szarpnięcia bólu zęba w nocy (około 10 P. M.); szarpnięcia rozciągają się do głowy; > od przyłożenia zimnej dłoni.

Ból rwący zębów, > od gorących okładów.

Skaczące, przeszywające bóle, jakby wyrywano zęby; albo powolne bóle kłujące, pulsujące lub rwące, rozciągające się do szczęk i skroni; bolesność twarzy; < w nocy, od zimna, od rozdrażnienia, > od zewnętrznego ciepła; próchnica z tworzeniem strupów.

Uczucie gryzienia w zębach z ubytkami, < od zimna.

Zęby wydają się za długie i zbyt luźne, sprawiają wrażenie zdrętwiałych.

Rozchwianie dolnych siekaczy; nie może nimi gryźć.

SMAK, MOWA, JĘZYK [11]

Smak: gnilny, rano po jedzeniu; metaliczny; pokarm, szczególnie chleb, ma gorzki smak; odrażający, gorzki smak z uczuciem suchości w jamie ustnej, które często budziło ją w nocy.

Język: suchy; bolesny, zaczerwieniony na końcu; bez nalotu, lecz bardzo suchy, co wywołuje potrzebę picia; suchy, czerwony, popękany; ma trójkątny czerwony koniec; biały, często tylko po jednej stronie; żółtawy; pokryty brązowym śluzem; zachowuje odciski zębów; pokryty pęcherzami; u nasady pokryty żółtawobiałym nalotem; grubo obłożony; rano po wstaniu pokryty brązowym śluzem, z wyjątkiem brzegów.

JAMA USTNA [12]

Śpi z otwartymi ustami.

Oddech: gnilny, wyjątkowo cuchnący w durze brzusznym i błonicy.

Suchość jamy ustnej, z silnym pragnieniem.

Woda gromadzi się w jamie ustnej, chory często musi ją wypluwać.

Krwista ślina; wypływa z ust podczas snu.

Duża ilość lepkiego śluzu w jamie ustnej i gardle.

Obie wargi powiększone, wydatne, bolesne przy dotyku i popielatoszare wskutek nacieczenia pod błoną śluzową substancją o wyglądzie białkowym, za którą znajdowała się warstwa ciemnego płynu, prawdopodobnie krwi; twarz, zwłaszcza czoło, sina i chłodna; rysy ściągnięte i zapadnięte; ślinianki podżuchwowe znacznie obrzęknięte; tętno 96, drobne i nitkowate; temperatura 97,3; język obrzęknięty, blady i pokryty cuchnącym śluzem, podobnym pod względem zapachu i barwy do warg; skrajne wyczerpanie. θ Błonica warg.

PODNIEBIENIE I GARDŁO [13]

Uczucie suchości w gardle.

Silne pragnienie i suchość w gardle w stanach durowych.

Nie może pić; przy każdym przełknięciu napój wywołuje krztuszenie, jakby gardło było nieczynne lub sparaliżowane; towarzyszy temu uczucie suchości w tylnej części gardła.

Utrudnione połykanie pokarmów stałych, jak wskutek skurczu.

Bolesne połykanie, szczególnie przy przełykaniu bez pokarmu lub przełykaniu śliny.

Bolesność gardła; utrudnione połykanie z bólami kłującymi; okolica gardła znacznie obrzęknięta z zewnątrz; gruczoły szczękowe i przyuszne znacznie powiększone.

Bolesność gardła jak wskutek wewnętrznego obrzęku, z bólem jak po stłuczeniu, także podczas mówienia, oraz z uciskiem i bólem piekąco-kłującym przy połykaniu.

Gardło bolesne, sprawia wrażenie sztywnego; po nadwerężeniu gardła.

Bóle kłujące lub piekąco-kłujące w migdałkach, < przy rozpoczynaniu połykania.

Zapalenie różycopodobne; ślinianki przyuszne obrzęknięte; zapalenie tkanki łącznej szyi; senność.

Migdałek (prawy) pokryty żółtą błoną.

Gorączka < ku nocy; ból tylnej części szyi ze sztywnością, < przy obracaniu, > po zmianie pozycji; niepokój; zapalenie prawego migdałka z żółtawobiałą, grubą plamą przypominającą irchę; język biały, pokryty grubym nalotem, jego czubek i brzegi czerwone, niemal bolesne, o wyglądzie żywej, pozbawionej nabłonka tkanki; cuchnący oddech; ból kłujący przy połykaniu, < na samym początku połykania; odraza do jedzenia. θ Błonica.

Błonica; dziecko niespokojne, chce być noszone; co pewien czas budzi się, skarżąc się na ból gardła; podczas snu z ust wypływa krwawa ślina; ślinianki przyuszne obrzęknięte; przezroczyste, galaretowate wydzieliny z jelit podczas wypróżnienia lub po nim.

Ból pleców w miejscu odpowiadającym mniej więcej środkowi przełyku, < podczas jedzenia i picia; gdy pokarm dociera do tego miejsca, nie przechodzi dalej, dlatego chora może przyjmować jedynie płyny; próbuje przepchnąć pokarm przez zajęte miejsce, skręcając tułów lub przyjmując dogodną pozycję, po czym odczuwa ulgę. θ Zapalenie przełyku.

Zapalenie przełyku, szczególnie po substancjach żrących.

Ślinianki przyuszne i podżuchwowe silnie zapalne i powiększone; połykanie niemal niemożliwe. θ Błonica. θ Płonica. θ Ospa prawdziwa.

Świnka po lewej stronie.

APETYT, PRAGNIENIE. UPODOBANIA, AWERSJE [14]

Głód bez apetytu.

Brak apetytu odczuwany w podniebieniu i gardle, z uczuciem pustki w żołądku, a jednocześnie żarłoczny głód, który ustąpił po pewnym czasie siedzenia.

Całkowita utrata apetytu na wszelkie pokarmy; nic nie smakuje — ani jedzenie, ani napoje, ani tytoń.

Brak apetytu albo chęć jedynie na przysmaki.

Pragnienie z suchością gardła.

Nieugaszone pragnienie; chce tylko zimnych napojów; < w nocy wskutek suchości w ustach.

Pragnienie: ostryg; słodyczy; piwa; zimnego mleka.

Niechęć do: napojów spirytusowych; mięsa; piwa.

JEDZENIE I PICIE [15]

Po jedzeniu: silna senność; pełność w żołądku; zawroty głowy; uczucie ciężkości w żołądku jak od kamienia.

Po wypiciu lodowatej wody: ból żołądka i nudności.

CZKAWKA, ODBIJANIE, NUDNOŚCI I WYMIOTY [16]

Odbijanie: jakby uwięzione i pozostające po prawej stronie klatki piersiowej; z nudnościami; z mrowieniem w żołądku, < przy podnoszeniu się z pozycji leżącej.

Nudności: po lodowatej wodzie; po jedzeniu, z nagłymi wymiotami; z nadmiernym apetytem i skłonnością do wymiotów; < w nocy i po jedzeniu.

DOŁEK PODSERCOWY I ŻOŁĄDEK [17]

Gwałtowne tętnienie w nadbrzuszu.

Ból piekąco-kłujący lub pulsowanie w dołku podsercowym.

Ból w dołku podsercowym jak przy owrzodzeniu.

Pełność w żołądku, jakby był przepełniony.

Pełność lub uczucie ciężkości, jakby w żołądku znajdował się kamień; po jedzeniu.

Ucisk w dołku podsercowym, jakby był obrzęknięty lub ściągnięty.

Przytłaczające uczucie w żołądku pod wieczór.

Ból żołądka i nudności po lodowatej wodzie.

PODŻEBRZA [18]

Bolesność jak po pobiciu w podżebrzu i brzuchu, < po stronie, na której leży, < przy obracaniu się, najgorsza przy rozpoczynaniu ruchu.

Uciskające ciągnięcie od dołu ku górze w lewym podżebrzu, z lękiem i nudnościami odczuwanymi w klatce piersiowej.

Silny ból prawego podżebrza z wysoką gorączką; chory z trudem oddychał i stale się poruszał; > po jedzeniu.

Bóle przeszywające trwające od dwóch tygodni. θ Ropień wątroby.

BRZUCH I LĘDŹWIE [19]

Wzdęcie brzucha: szczególnie po jedzeniu; przez cały dzień uczucie fermentacji w brzuchu.

Kurczowy i szarpiący ból brzucha.

Ból w okolicy okrężnicy wstępującej.

Ból i skurcz brzucha; chora była zmuszona chodzić pochylona.

Bóle jak od noża po prawej stronie brzucha podczas chodzenia.

Bolesność pępka.

Bolesność ścian brzucha, szczególnie rano podczas przeciągania się; po wysiłku fizycznym.

Uczucie, jakby coś oderwało się w brzuchu.

Widoczne skurcze brzucha powyżej pępka.

Bóle żołądka i brzucha po wypiciu lodowatej wody; od tego czasu za każdym razem, gdy coś zje, występuje kolka, po której następuje prawidłowe wypróżnienie przynoszące ulgę.

Kolka; chory musi chodzić pochylony; < w nocy; po przemoczeniu.

Gwałtowna kolka, > jedynie podczas leżenia na plecach z nogami uniesionymi pionowo.

Zapalenie kątnicy.

Stałe uciskające, palące bóle całej prawej strony brzucha, < przy wstawaniu z siedzenia, lecz szczególnie silne podczas siadania, z uczuciem, jakby w brzuchu znajdował się guz uciskający niczym duży ciężar; z tego powodu oraz wskutek napięcia i zaburzenia obejmujących całą prawą stronę brzucha i sięgających do pachwiny chora nie mogła stać prosto ani łatwo unieść prawej stopy czy wysunąć jej do przodu; cała prawa strona brzucha bardzo napięta i bolesna przy ucisku; wyczuwalny był szeroki, płaski guz ciągnący się od grzebienia kości biodrowej do linea alba, ku górze do wątroby, a ku dołowi do okolicy pachwinowej, jakby zaokrąglający się do wewnątrz i ku tyłowi; twarz zapadnięta, blada, zniekształcona, o cierpiącym wyrazie; brak apetytu; niechęć do jedzenia; umiarkowane pragnienie; uczucie zimna przeplatające się z gorącem; tętno szybkie, twarde; wychudzenie; przygnębienie; uczucie skrajnego wyczerpania. θ Physconia peritonealis.

Wymioty śluzem, żółcią i pokarmem; bezsenność; gorączka; odbijanie gazów; utrata apetytu; jama ustna sucha, kleista; brudnobiały nalot na języku; brzuch rozdęty, bolesny, bardzo wrażliwy na ucisk; kłucia poniżej prawych żeber przy wdechu; ból < po jedzeniu; czwartej nocy nawrót dreszczu; nieugaszone pragnienie; skóra paląco gorąca i sucha; tętno szybkie, drobne i twarde; ból kończyn, jakby były ściśnięte; stopy i kostki drętwieją, jakby zasnęły; oczy bez blasku; twarz blada, zaostrzona, wyrażająca cierpienie.

Zapalenie jelit; bóle rwące, kłujące i palące; wymioty barwy trawiastozielonej; nie znosi najmniejszego dotyku; białawe stolce zawierające ropę; paląca gorączka, < o 1 P. M.; pieczenie w oczach i poniżej nich; suchość dziąseł; tętnienie w skroniach; łaskotanie w gardle; przelewanie w brzuchu, po którym następują wypróżnienia bez treści kałowej; utrudnione oddawanie moczu; skrajnie wrażliwe miejsce po prawej stronie, jeden cal poniżej pępka, którego dotknięcie wywołuje nudności.

Zapalenie jelit lub otrzewnej z objawami durowymi; mimowolne stolce.

Uwięźnięta przepuklina.

Zapalny obrzęk węzłów pachwinowych.

STOLCE I ODBYTNICA [20]

Stolce: wodniste, śluzowe i krwawe, z nudnościami, bólem rwącym schodzącym w dół ud i silnym parciem; pieniste; białe; bezbolesne i niestrawione; krwista woda jak popłuczyny po mięsie wołowym; żółtawobrunatne, krwawe, o trupim zapachu i mimowolne w nocy [dur brzuszny]; ciemne, żółte, wodniste; rzadkie, śluzowe, czerwone lub żółte; galaretowate, z białymi i żółtymi smugami; zielonkawe, śluzowe, z galaretowatymi kuleczkami lub płatkami; grudki przezroczystego śluzu; żółtawobiałe, kałowe; żółte, płynne; ciemnoczerwone [ceglaste], płynne; płynne, barwy sierści wydry [dur brzuszny]; obfite, żółte, wodniste; skąpa, często oddawana krwista woda; występujące naprzemiennie z zaparciem; mimowolne (w nocy podczas snu); cuchnące; pieniste i bezbolesne [żółte, płynne]; bardzo odrażająco pachnące [ciemnożółte, wodniste]; bezwonne [krwiste, wodniste lub żółte, płynne].

Przed wypróżnieniem: stałe parcie z nudnościami i kolką rwącą; kolka tnąca.

Podczas wypróżnienia: kolka tnąca; nudności; parcie; bolesne parcie; bóle rwące schodzące w dół ud; duszność.

Po wypróżnieniu: złagodzenie bólów i parcia; bolesne parcie.

Nocna biegunka z gwałtownym bólem brzucha, > po wypróżnieniu lub podczas leżenia na brzuchu.

Biegunka po marszu boso przez wilgotny teren.

Ciemnobrunatne, rzadkie i bardzo cuchnące stolce osiem lub dziesięć razy dziennie, szczególnie wczesnym rankiem oraz między 4 a 6 P. M.; stolce często zawierały śluz, sporadycznie ropę i często soczewkowate skrzepy krwi; bardzo osłabiony, nie mógł siedzieć poza łóżkiem, ponieważ opuszczenie nóg zawsze wywoływało parcie na stolec, z mimowolnym wypróżnieniem, jeśli nie zareagował natychmiast. θ Przewlekła biegunka.

Nieżyt jelit w okresie wygasania epidemii cholery; dwadzieścia do trzydziestu wypróżnień w ciągu dwunastu godzin; częste wymioty; sinica rąk i twarzy; trupie zimno przedramion, czoła i policzków; przy ucisku jelit słyszalne było pluskanie, wskazujące na obecność mieszaniny płynu i gazów; asfiksja; zupełny upadek sił; apatia psychiczna; płynne, silnie cuchnące stolce z domieszką twardszych grudek; wymioty białawym płynem o zielonkawym odcieniu, mdłym zapachu, zmieszanym ze śluzem; ból głowy; nieustanne pragnienie; częste wzdychanie; bolesne parcie; jelita rozdęte gazami; mdły smak w ustach.

Mimowolne stolce z wielkim wyczerpaniem. θ Dur brzuszny. θ Zapalenie żołądka i jelit.

Cholera dziecięca typu durowego; w nocy dziecko bardzo niespokojne, trzeba często zmieniać jego położenie, aby uzyskało ulgę.

Czerwonka; bolesne parcie z nudnościami, rwaniem i szczypaniem w brzuchu; stolce z bolesnym parciem, po których następują mimowolne wypróżnienia.

Wydzieliny czerwonkowe od wczesnego ranka; wyjątkowo silne i stałe bolesne parcie; silna dreszczowość; stały niepokój.

Krwotok czarną krwią z jelit. θ Dur brzuszny.

Uczucie zwężenia odbytnicy, jakby jedna jej strona zarosła.

Ból przeszywający, biegnący w górę odbytnicy.

Szczelina odbytu z okresowym, obfitym krwawieniem.

Guzki krwawnicze: bolesne, niekrwawiące; wysuwające się po stolcu, z uciskiem w odbytnicy, jakby wszystko miało wypaść.

NARZĄDY MOCZOWE [21]

Ból rwący w okolicy nerek; obrzęk; po narażeniu na wilgoć.

U górnika narażonego na znaczną wilgoć obrzęk twarzy i stóp przechodzący w uogólnione puchnięcie całego ciała; mocz zawiera dużo białka. θ Choroba Brighta.

Silne bóle rwące w okolicy krzyżowej; mocz zawiera krew i białko; uogólnione puchnięcie całego ciała; u mężczyzny narażonego na działanie gorąca. θ Choroba Brighta.

Mocz: gorący; biały; mętny; blady, z białym osadem; ciemny, mętniejący; intensywnie zabarwiony, skąpy i drażniący; mętny już podczas oddawania; czerwony i skąpy; śnieżnobiały osad [moczan amonu]; krwawy, wydalany kropla po kropli, z parciem; ilość zmniejszona, mimo że chory dużo pije; oddawany rozdwojonym strumieniem.

Tenesmus vesicæ; chory wydala kilka kropli krwistoczerwonego moczu.

Zatrzymanie moczu; ból pleców; niepokój, chory nie może pozostać bez ruchu.

Mocz oddawany powoli; schorzenie kręgosłupa; wskutek przemoczenia.

Mocz wypływa kroplami, strumień jest przerywany; pieczenie w okolicy krzyżowej; zaparcie; niedowładne osłabienie z zimnem i drętwieniem lewej ręki oraz stopy; w szóstym miesiącu ciąży.

Częste parcie w dzień i w nocy, ze zwiększonym wydzielaniem moczu.

Mimowolne oddawanie moczu w nocy i podczas spoczynku.

Osłabienie pęcherza u dziewcząt i kobiet, z częstym parciem na mocz; także stałe wyciekanie moczu kroplami u chłopców.

MĘSKIE NARZĄDY PŁCIOWE [22]

Wzwody nocne z parciem na mocz.

Bóle żołędzi prącia wskutek obrzęku napletka, powodującego załupek.

Obrzęk żołędzi i napletka, ciemnoczerwony, różycopodobny.

Kłujące swędzenie na wewnętrznej powierzchni napletka.

Wilgotne pęcherzyki na żołędzi.

Czerwone plamy na wewnętrznej powierzchni napletka.

Wilgotna wysypka na narządach płciowych oraz między moszną a udem.

Wysypka na narządach płciowych, zamykająca cewkę moczową wskutek obrzęku.

Moszna staje się zgrubiała i twarda, z nieznośnym swędzeniem.

Obrzęk moszny i prącia.

Ogromny obrzęk moszny i prącia po płonicy, z nawrotem gorączki; prącie przybrało spiralny kształt.

Wilgotne wykwity lub róża moszny.

Przerzut świnki na prawe jądro.

Rzeżączka; powtarzające się parcie na mocz; pieczenie w cewce moczowej; skąpa, bardzo gęsta wydzielina.

Poty podczas drugiego snu przez miesiąc; pobolewanie żołędzi prącia; po oddaniu moczu wydostaje się kilka kropli. θ Kiła wtórna.

ŻEŃSKIE NARZĄDY PŁCIOWE [23]

Torbiel jajnika, istniejąca od osiemnastu miesięcy u ciężko pracującej kobiety, lat 20, brunetki; cera świeża, różowa; nadwerężyła się przy podnoszeniu ciężaru wkrótce po pierwszym pojawieniu się guza.

Wyraźnie odczuwa macicę jako bolesną i nisko położoną w miednicy, co poważnie utrudnia chodzenie; mikcja częsta i bolesna; silne pieczenie i swędzenie skóry całego ciała; bolesność pleców i podbrzusza; skłonność do reumatyzmu. θ Wypadanie macicy.

Parcie ku dołowi w miednicy podczas chodzenia; swędzenie w odbytnicy; pragnienie kwaśnych pokarmów; bóle najsilniejsze w okolicy prawego jajnika; czuje, jakby miały jej pęknąć plecy; > od leżenia na twardej podłodze lub z poduszką pod plecami; sztywność stawów w spoczynku, ustępująca podczas ruchu.

Wypadanie macicy; po porodzie; wskutek parcia lub podnoszenia ciężarów; u kobiet reumatycznych, których bóle zmuszają do ciągłej zmiany położenia w poszukiwaniu ulgi; < przy wilgotnej pogodzie lub przed burzą.

Bóle jak porodowe i ucisk w brzuchu podczas stania.

Krwotok maciczny, krew skrzepła, z bólami jak porodowe.

Wypływ, który rozpoczął się po ostatnim porodzie, nigdy nie ustał, chwilami przybierając rozmiary silnego krwotoku; podczas spokojnego leżenia lub siedzenia pojawiały się krańcowe zawroty głowy, ustępujące dopiero po wstaniu i chodzeniu.

Polip macicy po przemarznięciu podczas kąpieli morskiej; po kąpieli czuła się odrętwiała i miała ból barków jak po skręceniu, < w nocy około godz. 3; utraciła pamięć, a jej kończyny były niemal sparaliżowane; ból i zawroty głowy; wkrótce potem krwotok maciczny; dwukrotnie usuwano z jej macicy masy polipowatych narośli, lecz krwawienie wkrótce powracało; macica nisko położona w miednicy i odchylona ku tyłowi, jej tylna ściana rozmiękła i obrzęknięta, wypełniająca niemal całą jamę miednicy; ujście rozszerzone, bliznowate, wydzielające rzadką krew; upławy; mocz mętny.

Miesiączka: zbyt wczesna, obfita i przedłużająca się; wydzielina jasna, drażniąca, wywołująca szczypiący ból sromu.

Krwotok miesiączkowy: wskutek nadwerężenia; u kobiet reumatycznych; < w nocy, wymagający ciągłej zmiany położenia w celu znalezienia ulgi.

Bolesne miesiączkowanie błoniaste u kobiet reumatycznych.

Bolesne miesiączkowanie wskutek utrudnionego odpływu; bóle kurczowe, z parciem ku dołowi; ból pleców, < w pozycji poziomej i od leżenia na plecach.

Brak miesiączki: wskutek przemoczenia; z mlekiem w piersiach po przeziębieniu, z częstymi dolegliwościami klatki piersiowej i krwawieniem z nosa.

Brak miesiączki po przemoczeniu podczas ulewy, po którym wystąpił wodniak macicy.

Wypływ cuchnącej, czarniawej, wodnistej wydzieliny z pochwy, z uczuciem rozpierania w głowie, jakby głowa pęczniała.

Napadowe bóle przeszywające całą głowę; < podczas leżenia i > gdy głowa jest uniesiona.

Bolesność pochwy krótko po stosunku lub uniemożliwiająca stosunek.

Ból kłujący w pochwie, nienasilający się przy dotyku.

Zewnętrzne narządy płciowe objęte stanem zapalnym, różycopodobne, obrzęknięte.

Dolegliwości macicy wskutek narażenia na zimną, wilgotną pogodę lub przemoczenia, szczególnie podczas pocenia się.

CIĄŻA. PORÓD. LAKTACJA [24]

W czasie ciąży: upływy krwi; stawy miednicy sztywne przy rozpoczynaniu ruchu.

Zagrażające poronienie wskutek parcia lub nadmiernego wysiłku.

Odchody połogowe nieprawidłowe i cuchnące, utrzymujące się zbyt długo lub często nawracające; kobieta jest niemal krańcowo wyczerpana.

Nieprawidłowa wydzielina z pochwy z przeszywaniem biegnącym ku górze w narządach rodnych oraz uczuciem rozpierania w głowie.

Zbyt długo trwające bóle poporodowe po ciężkim porodzie, podczas którego występowało silne i nadmierne parcie.

Biały obrzęk połogowy, także zapalenie macicy po porodzie; z objawami tyfoidalnymi.

Piersi: obrzmiewają wskutek przeziębienia, pasma zapalne; mlekotok; mleko zanika przy ogólnym uczuciu gorąca.

Przez wiele tygodni po porodzie silny ból prawej kończyny, z drętwieniem od biodra po stopę.

Przez wiele tygodni po porodzie straszliwy kaszel; wydaje się, jakby coś miało zostać wyrwane z klatki piersiowej.

GŁOS I KRTAŃ. TCHAWICA I OSKRZELA [25]

Chrypka: z szorstkością, drapaniem lub uczuciem obnażenia błony śluzowej krtani; szorstkość i bolesność w klatce piersiowej; wskutek nadmiernego wysilania głosu.

Wyczerpanie mięśni krtani wskutek długotrwałego i głośnego używania głosu; chrypka po pewnym czasie milczenia, > od mówienia; < wieczorem i przy zmianie pogody.

Częste łaskotanie i podrażliwość dróg oddechowych, jakby miały wywołać kaszel.

Uczucie zimna w krtani podczas oddychania.

Pieczenie i uczucie obnażenia błony śluzowej krtani.

Gorące powietrze unosi się z tchawicy.

Grypa; drogi oddechowe wydają się zatkane; ból kości; kichanie i kaszel, < od odkrycia ciała; wskutek narażenia na wilgoć; suchy, twardy, łaskoczący kaszel, < wieczorem aż do północy; sztywność pleców i kończyn.

ODDYCHANIE [26]

Oddech przyspieszony; w nocy bardzo krótki.

Ucisk: jakby oddech zatrzymywał się w dołku podsercowym; < po posiłku; z niepokojem, jakby nie można było zaczerpnąć głębokiego oddechu.

Duszność wskutek ucisku i bolesności w dołku podsercowym.

Gorący oddech.

KASZEL [27]

Kaszel: suchy, drażniący; wywołany łaskotaniem w oskrzelach; od odkrycia choćby jednej ręki; z bólem rwącym w klatce piersiowej, ukłuciami, obfitym potem i bólem żołądka; < wieczorem aż do północy albo rano wkrótce po przebudzeniu, od mówienia, położenia się lub spokojnego siedzenia; od łaskotania pod mostkiem; uniemożliwiający sen w nocy; częsty, męczący kaszel wieczorem po położeniu się, z gorzkim smakiem w gardle aż do zaśnięcia, a rano podobny męczący kaszel i podobny smak, utrzymujące się do chwili wstania; krótki, wskutek silnego łaskotania i podrażnienia za górną połową mostka, po którym następuje uczucie przygnębienia i lęku; ilekroć wysuwa ręce spod kołdry; skurczowy, wstrząsający głową; krótki, niepokojący, bolesny, często budzący ją ze snu przed północą, z bardzo krótkim oddechem; suchy w ciągu dnia, szarpiący nadbrzuszem, wywoływany mówieniem lub śpiewaniem; barki i mięśnie karku sztywne i bolesne przy pierwszym ruchu; > podczas wysiłku fizycznego.

W okresie zdrowienia po zapaleniu płuc podczas kaszlu straszliwy ból lewego barku, jakby bark miał rozpaść się na kawałki, a żona musiała przytrzymywać go ręką i ściskać najmocniej, jak potrafiła; ból wywoływał napad kaszlu, a dla uzyskania ulgi chory musiał wstać z łóżka i jak najszybciej wymachiwać ramieniem w przód i w tył.

Ostre przypadki kaszlu ze znacznym wyczerpaniem całego organizmu.

Suchy, twardy, wyniszczający kaszel reumatyczny; przypadek ma skłonność do przybierania ciężkiej postaci z objawami tyfoidalnymi i ulega znacznemu nasileniu w nocy.

Suchy, drażniący kaszel pojawiający się przed dreszczem i utrzymujący się podczas niego.

Nocny suchy kaszel przy niedomykalności zastawki mitralnej.

Kaszel ze smakiem krwi, chociaż krwi nie widać.

Kaszel z odkrztuszaniem jasnoczerwonej krwi i mdłym uczuciem w klatce piersiowej.

Plwocina: drażniąca ropa; szarozielony, zimny śluz o gnilnym zapachu; blada, skrzepła lub brunatna krew.

W GŁĘBI KLATKI PIERSIOWEJ I PŁUCA [28]

Ucisk w klatce piersiowej: w nocy z bólami kłującymi, szczególnie podczas oddychania; niepokój z uczuciem ciężaru w dolnej części klatki piersiowej.

Napięcie w poprzek klatki piersiowej, wieczorem bardzo krótki oddech i osłabienie wszystkich kończyn.

Rano po wstaniu bóle ciągnące i kłujące od lewej brodawki sutkowej aż do łopatki, stopniowo narastające, dopóki nie spowodowały ciężkiego cierpienia; twarz blada.

Ukłucia w klatce piersiowej i jej bokach, szczególnie podczas siedzenia w pochyleniu, mówienia, kichania lub głębokiego wdechu; < w spoczynku.

Mrowienie w klatce piersiowej, z napięciem mięśni międzyżebrowych.

Ostre zapalenie opłucnej z objawami tyfoidalnymi.

Ostry nieżyt; przewody nosowe, krtań, tchawica i oskrzela wydają się zatkane; zaczyna się około zachodu słońca kichaniem oraz suchym, twardym, łaskoczącym kaszlem, utrzymującym się z wielkim nasileniem aż do północy, kiedy wszystkie dolegliwości ulegają >; nawraca następnego ranka.

Po narażeniu na niepogodę: uczucie zimna, ból głowy, utrudnione oddychanie, chwytające bóle po prawej stronie klatki piersiowej, odcinające oddech przy głębokim wdechu; lęk i obawa, że bez ulgi będzie mógł oddychać już tylko przez krótki czas; niespokojny w nocy; obfity wysiew pęcherzyków wokół ust, które pojawiły się w ciągu nocy. θ Grypa.

Zapalenie płuc po narażeniu na deszcz w stanie przegrzania; oddech krótki, utrudniony; kaszel z ukłuciami w bokach; skóra gorąca, sucha; język czerwony, suchy; tętno szybkie, twarde; mocz ciemny, mętniejący po odstaniu i pozostawiający osad; biegunka; osłabiony apetyt; znaczne pragnienie; sen niespokojny, pełen snów; ospały i słaby.

Ukłucia po prawej stronie klatki piersiowej, < od kaszlu i oddychania; oddech krótki, z niepokojem; głęboki oddech niemożliwy; silny kaszel z odkrztuszaniem śluzu i brunatnawej krwi; rzężenia częściowo trzeszczące, częściowo oskrzelowe; bronchofonia po prawej stronie i stłumienie odgłosu opukowego; leży na plecach lub na prawym boku; palące, suche gorąco; tętno napięte, częste; sen niespokojny; przemijające majaczenie; ograniczone zaczerwienienie policzków z zażółceniem alæ nasi, kącików ust i twardówek; nieugaszone pragnienie; utrata apetytu; żółtawobrunatny nalot na języku; gorzki smak; nudności, skłonność do wymiotów, biegunka; ciemnobrunatny mocz. θ Żółciowe zapalenie opłucnej i płuc.

Nawrót zapalenia płuc; niespokojne rzucanie się w nocy; ostry ból po prawej stronie klatki piersiowej w miejscu wcześniej zajętym chorobą, bardzo wrażliwym na dotyk; tętno ponownie szybkie, silne i pełne; kaszel ciężki, ze skąpym odkrztuszaniem śluzu z domieszką krwi; podczas oddychania wrażenie, jakby powietrze zostało uwięzione w nadbrzuszu, wywołując wielki niepokój.

Zapalenie płuc: typ adynamiczny; obfite odkrztuszanie rzadkiej, ropopodobnej wydzieliny silnie podbarwionej krwią.

Plwocina krwista o barwie rdzawego pyłu, odkrztuszana z wielką trudnością, a w najcięższych przypadkach z towarzyszeniem wysokiej gorączki i mimowolnej biegunki; z objawami tyfoidalnymi, często wskutek resorpcji ropy; z rwącym kaszlem i niepokojem ruchowym, ponieważ bezruch nasila ból i duszność; nerwowe zapalenie płuc.

Często nawracający krótki kaszel, z odkrztuszaniem plwociny prążkowanej krwią; ukłucia w lewym boku i ucisk w klatce piersiowej; miesiączka skąpa, ale regularna; przez ostatnie 8 dni, po przeziębieniu, różycopodobna zmiana na grzbiecie prawej ręki, z pieczeniem i kłuciem oraz powstaniem płaskiego owrzodzenia, które rozpoczęło się jako pęcherzyk. θ Krwioplucie.

Krwioplucie: odkrztuszanie krwi staje się niemal nawykiem, wskutek czego chory stopniowo staje się niedokrwisty i słaby, a sama krew uboga; wskutek nadmiernego wysiłku lub gry na instrumentach dętych; krew jasna; ból w dolnej części klatki piersiowej; nawraca pod wpływem najmniejszego wzburzenia psychicznego.

SERCE, TĘTNO I KRĄŻENIE [29]

Uczucie osłabienia i drżenia w okolicy serca; po spacerze klatka piersiowa i serce wydają się słabe.

Uczucie ciągnięcia i sztywność okolicy serca, szczególnie przy rozpoczynaniu ruchu.

Ukłucia w sercu z bolesną niesprawnością ruchową i drętwieniem lewej kończyny górnej.

Kołatanie serca: gwałtowne podczas spokojnego siedzenia, pulsowanie porusza całym ciałem; z niepokojem rano po przebudzeniu; po nadmiernym wysiłku.

Niepowikłany przerost wskutek bardzo intensywnego wysiłku fizycznego.

Powiększenie serca z rozstrzenią; ból w lewym barku i wzdłuż lewej kończyny górnej, która wydawała się zimna i zdrętwiała; ból < o 4 rano; uczucie omdlewania i trzepotania w żołądku oraz lewej połowie klatki piersiowej; uczucie bulgotania w okolicy serca, z bolesnością lewej strony; leżenie na niej wywołuje silne kołatanie serca i ból serca.

Utrudnione oddychanie podczas wchodzenia po schodach; głęboki wdech albo nagłe uniesienie lewej kończyny górnej wywoływały chwilowy, ostry, kłujący ból w środkowej części przedniego odcinka czwartej przestrzeni międzyżebrowej po tej samej stronie; czynność serca nieznacznie przyspieszona; jakiś czas wcześniej chory przemókł i pozostawał mokry przez kilka godzin.

Organiczne choroby serca, z bólem kłującym i bolesnością; drętwienie i niesprawność lewej kończyny górnej.

Pobolewanie lewej kończyny górnej, z chorobą serca.

Myalgia cordis.

Tętno: przyspieszone, słabe, nikłe i miękkie; drżące albo niewyczuwalne; niekiedy częstsze niż uderzenia serca; nieregularne; zmienia się pod wpływem piwa, kawy lub alkoholu.

ŚCIANA KLATKI PIERSIOWEJ [30]

Uczucie drętwienia w klatce piersiowej.

Ból w klatce piersiowej, jakby mostek był wciskany do wewnątrz.

Mialgia lub reumatyzm mięśni klatki piersiowej.

SZYJA I PLECY [31]

Sztywność karku z bolesnym napięciem podczas poruszania; pochodzenia reumatycznego; wskutek przeciągu.

Ból mięśni karku, jakby te okolice zdrętwiały i jakby przez długi czas leżało się w niewygodnej pozycji, pod wieczór.

Twardy obrzęk po lewej stronie szyi, pod gałęzią żuchwy, powiększył się do rozmiaru męskiej pięści; był tak duży, że odwrócił twarz bezpośrednio w bok, powodując oparcie podbródka na prawym barku.

Obrzmiałe lub objęte stanem zapalnym węzły chłonne szyi, z czerwonymi smugami, jak w płonicy.

Karbunkuł na karku, w pobliżu wyrostka kolczystego górnego kręgu szyjnego; obrzęk brunatnoczerwony, z kilkoma małymi otworami wydzielającymi cuchnącą ropę; silny ból; gorączka; sen zakłócony.

Bóle barków i pleców, ze sztywnością jak po skręceniu.

Ból między barkami podczas połykania pokarmu.

Kłucie w plecach podczas schylania się, wieczorem.

Uciskające kłucia w plecach, < podczas chodzenia lub schylania się, lecz jeszcze bardziej przy ponownym prostowaniu się.

Ból ściskający w mięśniach grzbietu podczas siedzenia, > przy odginaniu się do tyłu, < przy pochylaniu się do przodu.

Bardzo silny ból reumatyczny między łopatkami, ani >, ani < wskutek ruchu lub spoczynku, jedynie > od ciepła, < od zimna.

Bolesne napięcie między łopatkami.

Sztywność okolicy lędźwiowej, bolesna podczas ruchu.

Uczucie jak po stłuczeniu po prawej stronie kręgów lędźwiowych i w okolicy lędźwiowej.

Podczas siedzenia pobolewa okolica lędźwiowa, jak po długotrwałym schylaniu się lub zginaniu.

Ból jak po stłuczeniu w okolicy lędźwiowej, ilekroć chory leży na niej bez ruchu lub siedzi nieruchomo; > podczas poruszania się.

Ból w okolicy lędźwiowej przy jej objęciu rękami, jakby tkanki były pobite.

Uczucie ciężkości i ucisku w okolicy lędźwiowej, jak po uderzeniu, < podczas siedzenia.

Ucisk jak ostrą krawędzią, w poprzek okolicy lędźwiowej, podczas stania lub odginania się do tyłu.

Ból w okolicy lędźwiowej, < podczas nieruchomego siedzenia lub leżenia; > podczas leżenia na czymś twardym albo wskutek ćwiczeń.

Nagły, ostry ból w okolicy lędźwiowej podczas podnoszenia lekkiej deski, tak że chory mógł się wyprostować jedynie z trudem; następnego dnia porażenie kończyn górnych, z pieczeniem podczas oddawania moczu, skąpym odpływem moczu i naglącym parciem na pęcherz.

Bardzo silny ból „jakby plecy były złamane” w okolicy lędźwiowej, przy najmniejszym ruchu lub kaszlu, wskutek nadwyrężenia pleców podczas podnoszenia.

Lumbago; ból < po ruchu, nie w jego trakcie.

Ból lędźwiowy trwający trzy tygodnie po nadwyrężeniu; silny ból i bolesność, < po rozgrzaniu się w łóżku oraz przy rozpoczęciu ruchu.

Tkliwe miejsce na kręgosłupie między łopatkami; gdy miejsce to zostaje dotknięte, pojawia się gwałtowny napływ wodnistej treści do ust, a następnie nudności i wymioty; łatwo się męczy, po czym nie może niczego przełknąć bez natychmiastowego zwymiotowania; przed wymiotami uczucie pieczenia w żołądku i między łopatkami; musi podejmować wielki wysiłek, aby zwymiotować; nie może jeść mięsa, gdyż mu szkodzi; drętwienie palca środkowego prawej ręki; od sześciu lat nie przepracował ani jednego dnia z powodu osłabienia, swoistego uczucia porażenia kończyn górnych oraz nasilenia bólu pleców i wynikających z niego nudności; < podczas wilgotnej, deszczowej i zimnej pogody, szczególnie przy wietrze wschodnim; może pić tylko kawę, herbata mu szkodzi; natychmiast wymiotuje zimną wodę; wypróżnienie tylko raz na pięć lub siedem dni, bardzo silne zaparcie; nadwyrężył się, podnosząc chorą żonę osiem lub dziewięć lat wcześniej, lecz bezpośrednio potem nie odczuwał żadnych objawów poza bólem pleców; wiosną 1862 roku, podczas deszczu z wiatrem północno-wschodnim, próbował pomóc ruszyć ciężko załadowany drewnem zaprzęg, po czym poczuł, jakby coś między barkami puściło.

Bardzo silny ból głowy, od tyłu ku przodowi oraz w dół kręgosłupa; leży na plecach, z głową i plecami odgiętymi do tyłu; najmniejszy ruch lub dotyk wywołuje rozdzierający ból; wolne tętno; czynność jelit niemal porażona; mocz oddawany codziennie, lecz powoli; całkowita bezsenność; ból napadowy; wskutek przemoknięcia. θ Podrażnienie rdzenia kręgowego.

Silny ból w okolicy lędźwiowej; < w łóżku, > od ucisku. θ Podrażnienie rdzenia kręgowego.

Silny ból nad grzebieniem lewej kości biodrowej, między grzebieniem a kolcem biodrowym tylnym górnym, > od ucisku i ciepła. θ Podrażnienie rdzenia kręgowego.

Opony rdzenia kręgowego objęte stanem zapalnym, nawet zapalenie rdzenia; wskutek przemoknięcia lub spania na wilgotnej ziemi.

Uczucie pieczenia w lędźwiach.

Sztywność oraz powodujące utykanie dolegliwości w okolicy krzyżowej, < podczas odpoczynku po wysiłku.

Skrzywienie kręgów piersiowych.

KOŃCZYNY GÓRNE [32]

Ucisk na barki jak przez wielki ciężar.

Lewy bark wydaje się sparaliżowany.

Uczucie, jakby ktoś uciskał lewy bark przy obojczyku.

Ból reumatyczny lewego barku i kończyny górnej w okolicy mięśnia naramiennego.

Silny ból na szczycie lewego barku.

Ból rwący w stawie barkowym i na górnej części łopatki.

Przeszywanie do wewnątrz i tętnienie w lewym barku.

Kłucia w barkach podczas leżenia, > podczas poruszania się.

Rwanie i pieczenie w barku, kończyna niewładna, < podczas zimnej, wilgotnej pogody, w łóżku i w spoczynku.

Ból mięśni lewego barku i kończyny górnej, także kości kończyny, przy niezmienionych stawach; uczucie drętwienia w obrębie rąk i palców po przemoknięciu.

Nadwyrężenie lewego stawu barkowego, przez długi czas bardzo bolesnego; ostatecznie staw stał się nieruchomy; bezsenność w nocy.

Bolesny obrzęk węzłów chłonnych pachowych; ropiejący.

Drżenie kończyn górnych po umiarkowanym wysiłku.

Bardzo silny ból rwący w kończynie górnej, najsilniejszy podczas nieruchomego leżenia.

Kończyna, na której podczas snu spoczywa głowa, drętwieje.

Bóle przeszywające przez kończyny górne.

Ból ciągnący i uczucie jakby porażenia lewej kończyny górnej, w nocy.

Kłucie i ciągnięcie w lewej kończynie górnej, rozciągające się w dół aż do końców palców.

Ciągnące kłucia w kończynach górnych, od barków ku dołowi.

Napięciowe, tępe i uporczywe bóle, jakby kończyny górne były zwichnięte.

Ból lewego ramienia, jakby mięśnie lub ścięgna były nadmiernie naciągnięte, przy unoszeniu kończyny.

Drętwienie lub pobolewanie lewej kończyny górnej, z chorobą serca.

Kurczowe ciągnięcie lub napięcie w stawie łokciowym.

Przewlekłe zapalenie struktur stawowych, szczególnie powstałe wskutek uderzeń, skręceń itd.

Ciągnięcie i rwanie rozciągające się od stawu łokciowego do nadgarstka.

Szarpiący ból rwący w stawach łokciowym i nadgarstkowym, podczas spoczynku, > podczas ruchu.

Utrata siły oraz sztywność przedramion i palców podczas poruszania nimi.

Porażenie kończyny górnej, z zimnem i utratą czucia.

Nagłe porażenie lewej kończyny górnej na świeżym powietrzu, w deszczowy dzień; kończyna zimna, bez czucia i możliwości ruchu; tętno po stronie porażonej nikłe, niemal drżące; tępy ból głowy; szum w uszach; łzawienie i ucisk w oczach jak od piasku; suchość dziąseł; nieprzyjemny smak w ustach; język czysty, ciemnoczerwony; biegunka z naglącym parciem i częstym parciem na oddawanie moczu; niespokojny sen; stałe uczucie zimna; melancholia.

Obrzęk kończyn górnych jak w róży.

Ból prawego nadgarstka.

Przy zginaniu lewego nadgarstka uczucie na jego powierzchni grzbietowej, jakby był skręcony.

Od sześciu miesięcy staw nadgarstkowy sztywny, obrzęknięty i bolesny; ból < po spoczynku, przy pierwszych ruchach stawu, po myciu w zimnej wodzie, ogólnie od zimna, przy zmianie pogody, w pierzynie, wskutek wysiłku rano po nocnym wypoczynku oraz wieczorem.

Bóle reumatyczne przebiegające nagle przez staw nadgarstkowy z boku na bok, po skręceniu.

Tkliwość stawu nadgarstkowego; chory nie znosił żadnego wstrząsania nadgarstkiem od strony przedramienia, żadnego ucisku na staw nadgarstkowy ani żadnych bocznych ruchów ręki; stan zapalny powierzchni stawowych nadgarstka, prawdopodobnie błony maziowej; po skręceniu.

Ból ciągnący w prawej dłoni.

Bóle reumatyczne rąk.

Bóle, tępe i uporczywe oraz ciągnące, z drętwieniem; rozpoczęły się w prawej ręce i rozszerzyły na wszystkie części ciała; sztywność rano przy rozpoczęciu ruchu; musi często zmieniać pozycję mimo wywoływanego tym bólu; < po północy. θ Reumatyzm.

Reumatyzm z dużym obrzękiem rąk, wywołany wilgotną pogodą.

Gorący obrzęk rąk wieczorem.

Pieczenie w prawej dłoni i uczucie, jakby rękę trzymano w gorącej wodzie, < w spoczynku, od zimna, podczas trzymania czegokolwiek zimnego, lecz szczególnie od zimnej wody oraz od północy ku porankowi; > od ruchu, opuszczenia ręki, ciepła i ciepłej wody; o 3 rano cała ręka i przedramię pieką, doprowadzając ją niemal do rozpaczy; musi wstać z łóżka i chodzić aż do rana; ręka jakby niesprawna, a w ciągu dnia często „zasypia” na całe godziny; ręka sucha jak zwiędła, chyba że zostanie natarta tłuszczem; musi stale coś trzymać w ręce.

Rozpadliny na grzbietach rąk.

Obrzmiałe żyły na rękach.

Brodawki, szczególnie na rękach i palcach.

Zimne, spocone ręce.

Palce można poruszać jedynie z bólem z powodu znacznego obrzęku.

Rwanie w stawach wszystkich palców.

Delikatny ból kłujący w palcach.

Palce wskazujący i środkowy jednej ręki są rano zdrętwiałe i jakby uśpione.

Silny ból w obrębie paliczków kilku palców, mniej więcej w połowie odległości między stawami, wieczorem.

Podczas chwytania czegokolwiek uczucie, jakby szpilki kłuły końce i powierzchnie dłoniowe paliczków bliższych palców.

Mrowienie jak przy zaśnięciu w końcach palców.

Osiem dni wcześniej silnie nadwyrężony środkowy staw kciuka; odtąd znaczna bolesność i ból, < nocą; nie mógł go używać bez nasilenia bolesnego stanu.

Zapalny obrzęk końców palców z mrowieniem.

Ostry ból w palcu środkowym prawej ręki podczas pracy, który zanikał w miarę jej kontynuowania; następnie w palcu pojawiło się uczucie drętwienia i mrowienia, które stopniowo szerzyło się wzdłuż nerwu pośrodkowego do łokcia; odczucie to z dnia na dzień stawało się wyraźniejsze, a ręka zaczęła tracić siłę, przy czym szczególnie palec środkowy wydawał się niesprawny.

Obrzęk palców.

Zadziory przy paznokciach.

Eczema impetiginoides; silnie zapalna wysypka na prawym przedramieniu, rozciągająca się od łokcia do stawów paliczkowych; powierzchnia żywoczerwona, otarta, pokryta żółtymi strupami i wydzielająca ropno-surowiczą treść; nacieczenie luźnej tkanki łącznej, ze znacznym obrzękiem; stan ogólny zaburzony; gorączka nocą, z dreszczowością itd.

Przewlekła łuszczyca pokrywająca kończyny górne, szczególnie lewą, ich powierzchnie zewnętrzne oraz grzbiety rąk; silny świąd, lecz bez obfitości otrębiastych łusek.

KOŃCZYNY DOLNE [33]

Ból ciągnący w prawym pośladku, tuż poniżej okolicy lędźwiowej, > od ucisku.

Ból uciskający w stawach biodrowych przy każdym kroku oraz uczucie jakby porażenia przednich mięśni uda.

Napięcie i ciągnięcie w prawym biodrze.

Napięcie w lewym stawie biodrowym podczas siedzenia.

Podczas leżenia na boku boli biodro, a podczas leżenia na plecach boli okolica lędźwiowa.

Rwanie i ciągnięcie od biodra do kolana podczas chodzenia lub stania.

Rwa kulszowa: prawostronna, tępy, uporczywy ból, < nocą oraz podczas zimnej lub wilgotnej pogody; > od rozcierania, ciepła i rozgrzania wskutek ćwiczeń; drętwienie i mrowienie.

Ciężki napad co kilka tygodni, obezwładniający go każdorazowo na wiele dni ; zajęte prawe udo i biodro ; bóle < przy pozostawaniu w bezruchu i przy próbie poruszenia się, podczas wilgotnej, dżdżystej pogody ; > po rozchodzeniu się i od ciepłych okładów ; napady wywoływane przepracowaniem i przebywaniem na niepogodzie. θ Rwa kulszowa.

Gwałtowny, rwący, palący ból wychodził od prawego guza kulszowego, przebiegał wzdłuż nerwu kulszowego i rozprzestrzeniał się na udo, kolano i podudzie ; pojawiał się zwykle w nocy, z każdą minutą narastał, aż chory był zmuszony wstać i chodzić, po czym ból ustępował. θ Rwa kulszowa.

Ostry ból w lewym biodrze, szczególnie przy wstawaniu z siedzenia, rozchodzący się następnie ku kręgosłupowi, do brzucha, a niekiedy do kolana ; duszność ; bóle w okolicy serca, niekiedy bardzo silne, jakby coś miało pęknąć w klatce piersiowej ; silny ucisk bolesnego miejsca oraz zupełny spokój przynoszą ulgę. θ Rwa kulszowa.

Neuralgia kulszowa od dwunastu lat ; ból obejmował całą lewą kończynę dolną, szczególnie tylną część uda ; bóle ciągnące, palące, przeszywające, < w nocy, tak iż uniemożliwiały sen ; również < podczas zimnej, wilgotnej pogody.

Rwa kulszowa, lewostronna ; intensywne bóle stopniowo nasilające się ; bóle jak uderzenia pioruna przeszywają kończynę ; uczucie zimna w kończynach ; < w spoczynku, > od ciągłego ruchu ; bezsenność w nocy.

Rwa kulszowa z tkliwością w okolicy stawu kolanowego ; podczas chodzenia ból stały ; mógł wstać z łóżka lub krzesła jedynie z wielkim wysiłkiem i ostrożnością.

Rwa kulszowa, prawostronna ; ból skrajnie gwałtowny, wywołuje krzyk, < w spoczynku ; > od chodzenia, gdy chory jest zdolny chodzić.

Ból kłujący, < podczas spoczynku w łóżku ; co kilka minut musi przewracać się na drugi bok lub zmieniać położenie nogi, co na krótko łagodzi ból ; uczucie ciężkości, a przy próbie biegu noga jest pozbawiona siły ; kurcze łydek zmuszają go do wstania z łóżka i chodzenia po pokoju.

Nadmierne pobudzenie nerwowe ; bezsenność ; niemożność spokojnego pozostania w jakiejkolwiek pozycji ; drgania mięśniowe we wszystkich częściach ciała, szczególnie nocą w chorej nodze. θ Rwa kulszowa.

Rwa kulszowa reumatyczna ; ból < po wstaniu z kozła (jest woźnicą) ; mocz gęsty.

Koksalgia prawego stawu biodrowego, wzdłuż nerwu kulszowego aż do kostki ; > od ciepła, < od zimna ; pierwszy ruch bardzo bolesny, stopniowo > od dalszego ruchu.

Koksalgia : mimowolne utykanie ; bóle odczuwane głównie w kolanie ; < od nadmiernego wysiłku ; < w nocy ; z wydłużeniem kończyny.

Po narażeniu na niepogodę ból w biodrach, stamtąd do dolnej części uda, wyłącznie po stronie zewnętrznej ; noga kulejąca i sztywna ; ból < przy zmianie pogody, od zimna i wysiłku.

Ból jak po skręceniu stawu biodrowego, kolanowego lub skokowego.

Uczucie sztywności w stawach miednicy przy pierwszej próbie chodzenia ; > po rozgrzaniu się podczas chodzenia.

Silny ból utrzymuje się w prawej kończynie, z drętwieniem od biodra do stopy. θ Po porodzie.

Ból ciągnący z trzeszczeniem w stawach biodrowych ; ból < przy wstawaniu z krzesła po długim siedzeniu, przy siadaniu w zimnym miejscu, przy wysiłku nogi podczas chodzenia, jesienią oraz przy zmianie pogody ; > od ciepła pieca, na słońcu i od ciągłego, łagodnego ruchu ; noga jest tak niesprawna, że chory musi chwytać za nogawkę spodni w pobliżu kolana, aby ją unieść i przesunąć ; podczas takiego utykania noga była zawsze zgięta w stawie kolanowym, a każda próba jej wyprostowania powodowała ból; pełny wyprost był niemożliwy ; wskutek sztywności kończyny w stawie biodrowym każdy ruch był bolesny i niepełny ; po narażeniu na śnieżycę w stanie przegrzania. θ Reumatyzm.

Pourazowe przypadki zapalenia stawu biodrowego ; często po Arnica, przy złych następstwach stłuczenia oraz nadwyrężenia więzadeł torebki stawowej, ścięgien i mięśni uda, z obrzękiem i silnym bólem zajętych części ; albo gdy stan wywołało nagłe oziębienie spoconej skóry, przemoczenie bądź leżenie na mokrej ziemi po wcześniejszym spoceniu się ciała ; tępe, uporczywe, ciągnące, rwące bóle z uczuciem napięcia, wraz z wrażeniem, jakby skóra wokół chorych części była zbyt ciasna ; ból < w pozycji leżącej.

Cztery lata temu została wyrzucona z wozu i doznała poważnych obrażeń bioder oraz okolicy krzyżowej ; bardzo kulała i nie była w stanie wiele się poruszać ani długo siedzieć ; odtąd jej zdrowie jest słabe ; od urazu stanie lub chodzenie bardzo jej szkodzi ; uważa, że od tego czasu nie była w stanie obciążyć kończyny bez mniejszego lub większego bólu przebiegającego przez biodra ; nie może znieść nawet krótkiego spaceru, aby nie cierpieć przez tydzień lub dłużej, a niekiedy w następstwie jest przykuta do łóżka ; jazda lub wszelkie wstrząsy działają na nią niemal tak samo ; znaczna tkliwość uciskowa w okolicy głów obu kości udowych i brzegów panewek oraz połączenia kości guzicznej z krzyżową ; dociskanie głowy kości udowej do panewki wywołuje silny ból i uporczywe pobolewanie, które odczuwa stale przy każdym obciążaniu kończyn ; sen niespokojny i bez odprężenia, szczególnie w pierwszej części nocy.

Mężczyzna o temperamencie sangwinicznym został urazowo zasypany wskutek osunięcia się skarpy żwirowej, doznając obrażenia prawego biodra ; nie spał przez trzy noce ; nie mógł się poruszyć ani pozwolić na poruszenie nogą ; jęczał z powodu silnego bólu i cierpienia ; całe biodro i udo wyraźnie gorące i objęte zapaleniem.

Tępy, uporczywy ból w obu stawach biodrowych przy każdym kroku oraz uczucie porażenia w przednich mięśniach ud.

Prawy mięsień prosty uda bardzo wrażliwy na ucisk, jak po stłuczeniu.

Napięcie tylnej powierzchni uda podczas zakładania jednej nogi na drugą.

Napięcie w lewym udzie, rozchodzące się w dół od stawu biodrowego.

Szarpnięcia i rwanie w prawym udzie, nieco powyżej kolana.

Ból rwący w środkowej części zewnętrznej powierzchni uda, w pozycji siedzącej, > od ruchu.

Rwące, ciągnące bóle w mięśniach lewego uda.

Przy każdym wypróżnieniu ból biegnie pasmami w dół kończyn.

Po silnym przemoczeniu całego ciała napadły go straszliwe, napadowe bóle kończyn dolnych, doprowadzające go do rozpaczy ; nie mógł pozostać w żadnej pozycji, lecz przypominał tańczącą małpę.

(U chorych :) Kulawizna, sztywność i ból przy pierwszym poruszeniu się po odpoczynku lub przy wstawaniu rano, > od dalszego ruchu.

Po gruntownym przemarznięciu półtora roku wcześniej podczas długiej podróży koleją nogi stopniowo stawały się sztywne i słabe ; drętwienie stóp z mrowieniem ; co pewien czas napady bolesnej sztywności pleców, które na dwa lub trzy tygodnie przykuwały ją do łóżka ; mocz gęsty. θ Porażenie reumatyczne.

Nocą w łóżku niepokój ruchowy kończyn dolnych, > od ruchu.

Kurczowe drgania kończyn przy stawianiu kroku.

Szarpnięcia w udzie z drżeniem kolan.

Porażenie kończyn dolnych.

Kończyny dolne są obolałe jak po stłuczeniu, tak wielkie jest ich znużenie.

Uczucie ciężkości kończyn dolnych.

Bezwład kończyn dolnych; ledwie może je podciągnąć ; pielęgniarka musi nimi poruszać. θ Po porodzie.

Przy wstawaniu po około czterech godzinach siedzenia utrata zdolności koordynacji kończyn dolnych; zatacza się, stawia dłuższe kroki, niż zamierza, i unosi nogi wyżej niż zwykle ; czuje się dziwnie ; objawy powracają po siedzeniu lub leżeniu.

Skrofuloza i krzywica ; uczucie napięcia w chorej kończynie, jakby ścięgna były zbyt krótkie ; bóle jak po stłuczeniu, wywołujące krzyk chorego ; < przy dotknięciu.

Od kilku lat obrzęk stóp podczas ciepłej pogody ; w końcu kończyny zaczęły się powiększać ; brak oznak jakiejkolwiek choroby organicznej ; obie nogi znacznie obrzęknięte, po ucisku pozostaje dołek ; kłująco-piekące uczucie gorąca w kończynach, a po chodzeniu ich powierzchnia staje się czerwona i gorąca ; przy pierwszej próbie ruchu kończyny są sztywne, lecz po dalszym wysiłku stają się bardziej giętkie ; język żółtawy, z czerwonymi punktami na końcu. θ Anasarka.

Po

płonicy obrzęk kończyn dolnych typu anasarki, ze zmniejszonym wydzielaniem moczu.

Bolesny obrzęk powyżej kolana.

Ciągnięcie z napięciem ścięgien po przyśrodkowej stronie prawego kolana, powodujące dyskomfort w stopie.

Bóle pod rzepką.

Ból palący w stawach kolanowych i kończynach dolnych.

Rwanie w kolanie i stawie skokowym, < podczas spoczynku.

Kłucie w poprzek kolana przy wstawaniu po siedzeniu.

Kłucie przebiegające od wewnątrz ku zewnątrz po bocznej stronie kolana podczas chodzenia.

Sztywność, szczególnie kolan i stóp.

Napięcie w kolanie, jakby było zbyt krótkie.

Ciężar jak cetnar w dołach podkolanowych i łydkach, tak iż nie mógł przesuwać stóp.

Mrowienie z napięciem ścięgien po przyśrodkowej stronie prawego kolana.

Po przeziębieniu obrzęk kolana, po którym nastąpiło ropienie ; po ośmiu tygodniach leczenia chirurgicznego wokół rzepki pozostawały trzy otwory o uniesionych brzegach, z których wydzielała się nieprawidłowa, rzadka ropa ; gorączka ; ciągły ból ; bezsenność ; wygląda jak suchotnik.

Obrzęk kolana z gwałtownymi bólami gryzącymi. θ Dna reumatyczna.

Jęki z powodu bólu w lewym stawie kolanowym, schodzącego w dół nogi ; błagał, aby odciąć kończynę. θ Ostry reumatyzm.

Przeszywające i głębokie bóle tnące w nodze. θ Ostry reumatyzm.

Ból prawego kolana ; < przy nadwerężaniu kolana ; często trzeszczenie w stawie podczas prostowania kończyny ; wysięk w stawie ; zmiana pogody, szczególnie deszcz lub burza, < ból; w spoczynku bólu nie ma. θ Hydrarthrus genu.

Bolesny obrzęk dołu podkolanowego jednej kończyny, wywołany przeziębieniem, uniemożliwiający wyprostowanie nogi ; ból w obrzmieniu, szczególnie po chodzeniu i ćwiczeniu nogi.

Po narażeniu na wilgoć obrzęk stawów palców, po którym nastąpił blady, raczej bezbolesny, nieco chełboczący obrzęk prawego kolana ; noga zgięta, nie można jej wyprostować ; wychudzenie ; bladość twarzy ; bez gorączki. θ Biały obrzęk kolana.

Zapalenie typu róży i obrzęk obu stawów kolanowych ; drugi ton serca osłabiony.

Znaczne uczucie ciężkości, osłabienie i znużenie nóg.

Silna potrzeba wyprostowania nogi i stopy rano.

Tępe, uporczywe bóle nóg, niemożność pozostania w jakiejkolwiek pozycji dłużej niż przez chwilę.

Napięcie łydek podczas chodzenia i wrażenie, jakby ścięgna podkolanowe były zbyt krótkie.

Kurcze łydek po północy, podczas leżenia w łóżku oraz podczas siedzenia po chodzeniu.

Ból w przyśrodkowej, dolnej i tylnej części łydki, odczuwany w początkowej części spaceru za każdym razem, gdy pięta była unoszona wskutek pracy mięśni łydki ; > po kilku minutach chodzenia.

Przy wstawaniu z krzesła nagły, silny ból jak po skręceniu, w miejscu przyczepu ligamentum patellæ do kości piszczelowej.

Kłucie w ścięgnach podkolanowych tuż nad łydkami, przy gwałtownym ruchu, przy wstawaniu z siedzenia i przy dotknięciu.

Kłucia tuż poniżej prawego kolana.

Ból podobny do mrowienia w kościach piszczelowych, nocą, gdy stopy są skrzyżowane ; stale musi poruszać nogami tam i z powrotem i dlatego nie może spać.

Podczas chodzenia nogi wydają się zrobione z drewna.

Napadowe bóle nóg wskutek przemoczenia, szczególnie gdy ciało jest rozgrzane i spocone.

Kurcze nóg i stóp; musi chodzić.

Owrzodzenia : na nogach, z obfitą wydzieliną ; na nogach z obrzękiem wodnym, wydzielające surowicę.

Nieznośny świąd nóg i stóp w nocy ; zastarzała wysypka.

Róża, czerwony, swędzący, ropowiczy obrzęk, z wysypką pęcherzykową rozciągającą się pasem wokół prawego stawu skokowego ; duże otwarte owrzodzenie na kostce ; ból < po ruchu, nie podczas niego (Rhus rad. wyleczył po niepowodzeniu Rhus tox.).

Cztery tygodnie temu, podczas szybkiego biegu, nagle wystąpił bardzo ostry ból w stawie skokowym ; ból > w spoczynku, lecz pojawia się natychmiast przy próbie szybkiego chodzenia, zmuszając chorego do zatrzymania się.

Skręcenie stawu skokowego; przez sześć tygodni nie mógł postawić stopy na ziemi, narażać jej na wilgoć ani przebywać nocą poza domem.

Tępe, uporczywe bóle w kostkach i sklepieniach stóp podczas chodzenia, tak iż po najkrótszym spacerze musi się położyć.

Obrzęk w okolicy kostek po zbyt długim siedzeniu, szczególnie podczas podróży ; stopy obrzękają wieczorem.

Owrzodzenie wielkości srebrnego dolara na kostce przyśrodkowej, ze świądem oraz bólami kłującymi i nagle przeszywającymi ; < po ruchu.

Obrzęk stóp, wieczorem bezbolesny przy dotknięciu.

Znużenie stóp tak znaczne, że nie mogła łatwo wchodzić po schodach.

Uczucie martwoty i drętwienie dolnej części prawej stopy, która wydawała się drewniana.

Uczucie ciężkości i napięcia stóp podczas siedzenia.

Stopy bolesne jak po skręceniu lub gwałtownym wykręceniu, rano przy wstawaniu.

Porażenne ciągnięcie w całej stopie podczas siedzenia.

Uczucie pełzania w stopach rano, podczas leżenia w łóżku i po wstaniu.

Ćmiące bóle w wysklepieniach stóp.

Bóle obu pięt, jakby stąpał po szpilkach, przy pierwszym stanięciu rano.

Okresami kłujący ból w piętach, jakby wsuwano gwoździe pod skórę.

Kłucia w piętach przy stawaniu na nich.

Skurczowy skurcz po wewnętrznej stronie podeszwy stopy, > po jej wyprostowaniu i zgięciu podeszwy ku górze.

Kłucia w podeszwach stóp, jakby chodził po igłach, wieczorem.

Cuchnący pot stóp u mężczyzn o skłonności reumatycznej, bardzo narażonych na wpływy atmosferyczne i wykonujących ciężką pracę fizyczną.

Nagniotki z bolesnością i pieczeniem.

Wyprysk po wewnętrznej stronie ud po szczepieniu, silny świąd i pragnienie.

Eczema rubrum ; noga od stawu kolanowego po palce ma ciemny, purpurowawy wygląd i wydziela stęchłą woń, wraz z obfitą wydzieliną surowiczą ; intensywne pieczenie i świąd, szczególnie przy narażeniu na zimno ; skrajna drażliwość psychiczna ; ogólne osłabienie ; bezsenność ; utrata apetytu ; dolegliwości podczas jedzenia ; zaparcie ; ból głowy.

Dziecko, æt. 1 1/2, przebyło pokrzywkę, która bardzo swędziała; drapanie powodowało powstawanie z wykwitów dużych pęcherzy ; w nocy bardzo niespokojne i pełne niepokoju ruchowego ; obecnie ma różę na lewej nodze, która jest obrzęknięta i ciemnopurpurowa.

Rumień guzowaty na nogach ; duże, bolesne wyniosłości nad każdą kością piszczelową.

KOŃCZYNY — OBJAWY OGÓLNE [34]

Znaczne osłabienie kończyn ; drżą.

Podczas chodzenia i po nim wszystkie kończyny wydają się sztywne i sparaliżowane, z uczuciem ciężaru cetnara na karku.

Uczucie sztywności przy pierwszym poruszeniu kończyną po spoczynku.

Kończyny, na których leży, szczególnie ramiona, drętwieją.

Uczucie podobne do drżenia w ramionach i kończynach dolnych, nawet w spoczynku.

Ciągnące lub rwące bóle kończyn podczas spoczynku.

Bóle stawów jak po stłuczeniu lub skręceniu.

Trzaskanie w stawach podczas rozciągania.

Napięcie, sztywność i kłucia w stawach ; < przy wstawaniu z siedzenia.

Bóle reumatoidalne kończyn : z drętwieniem i mrowieniem ; stawy słabe, sztywne lub zaczerwienione ; lśniący obrzęk stawów, kłucia przy dotyku ; < przy rozpoczynaniu ruchu, po godz. 12 P. M. oraz przy mokrej, wilgotnej pogodzie lub w wilgotnych miejscach ; > od ciągłego ruchu.

Ból, obrzęk i sztywność stawów wskutek skręceń, podnoszenia zbyt wielkich ciężarów lub nadmiernego przeciążenia.

Reumatyzm zapalny po narażeniu na zimno, po którym nastąpiło porażenie prawej strony ; bóle niemal stałe po prawej stronie ; wyraźna okresowość — pojawiają się o godz. 10 P. M. i trwają do 6 A. M. ; < zimą i przed burzą, podczas burzy bóle całego ciała ; intensywny ból przy poruszeniu się po spoczynku, lecz ciągły ruch przynosi ulgę.

Przewlekłe zapalenie struktur stawowych, szczególnie będące następstwem uderzeń, nadwyrężeń itd.

Zapalenie błony maziowej ; rzekoma ankyloza.

Obrzęk dłoni i stóp.

Róża ropowicza kończyn.

Wykwity na kończynach z intensywnym świądem, < w nocy oraz przy wkładaniu rąk do gorącej lub zimnej wody.

SPOCZYNEK. POZYCJA. RUCH [35]

Spoczynek : bóle rwące kości czaszki < ; ból szczęki ; mimowolne oddawanie moczu ; sztywność stawów ; kłucia w klatce piersiowej < ; rwanie i pieczenie w barkach < ; bóle rwące stawów łokciowych i nadgarstkowych < ; rwa kulszowa < ; sztywność i niesprawność ruchowa okolicy krzyżowej < ; rwanie w stawie kolanowym i skokowym < ; brak bólu w kolanie ; rwanie i ciągnięcie w kończynach ; osłabienie kończyn.

Leżenie : kaszel ; zawroty głowy ; ból głowy < ; biegunka > ; skrajnie silne zawroty głowy ; przeszywanie głowy < ; kaszel < ; ból okolicy lędźwiowej < ; kłucia w barkach ; rwanie w ramionach < ; objawy powracają.

Leżenie na plecach : kolka > przy uniesionych nogach ; zaporowe bolesne miesiączkowanie < ; ból okolicy lędźwiowej < ; ból głowy i wzdłuż kręgosłupa ku dołowi ; boli okolica lędźwiowa ; gorączka reumatyczna < ; drżenie w porażeniu >.

Leżenie w łóżku : kurcze łydek.

Stale leży na plecach : róża.

Leży na brzuchu z rękami przy głowie : bolesność oczu.

Leżenie na twardej podłodze z poduszką pod plecami : ból pleców >.

Leżenie na boku : ból biodra.

Leżenie na lewym boku : wywołuje kołatanie serca i ból serca.

Strona, na której leży : pulsowanie w skroni ; wrażliwość skóry głowy ; bolesność brzucha <.

Niskie ułożenie głowy : uczucie ciężkości <.

Uniesienie głowy : bóle przeszywające na wskroś głowy >.

Musi podtrzymywać głowę, aby złagodzić uczucie ciężaru w niej.

Odginanie głowy do tyłu : ból potylicy > ; ból głowy i wzdłuż kręgosłupa ku dołowi.

Odginanie tułowia do tyłu : ból mięśni grzbietu > ; ucisk w okolicy lędźwiowej.

Pochylanie się do przodu : ból mięśni grzbietu <.

Siedzenie : ból głowy < ; głód > ; bóle brzucha < ; skrajnie silne zawroty głowy ; kaszel < ; kołatanie serca ; ból mięśni grzbietu ; ból okolicy lędźwiowej ; uczucie ciężkości i ucisku w okolicy lędźwiowej < ; napięcie lewego stawu biodrowego ; objawy powracają ; po chodzeniu kurcze łydek ; przy zbyt długim siedzeniu obrzęk kostek ; uczucie ciężkości i napięcia stóp ; porażenne ciągnięcie w całej stopie.

Siedzenie w pochyleniu : kłucia w klatce piersiowej.

Nie mógł usiedzieć spokojnie : z powodu ogólnego niepokoju musiał obracać się na krześle we wszystkich kierunkach i poruszać kończyną.

Wstawanie z siedzenia : ból biodra < ; utrata zdolności koordynacji kończyn dolnych ; silny ból w miejscu przyczepu więzadła rzepki do kości piszczelowej ; ukłucie w ścięgnach podkolanowych ; napięcie, sztywność i kłucia w stawach.

Wstawanie z łóżka : zawroty głowy ; odbijania <.

Prostowanie się po schyleniu : kłucia w plecach <.

Schylanie się : zawroty głowy < ; krwawienie z nosa ; ból pleców ; kłucia w plecach <.

Stanie : zawroty głowy < ; bóle jak porodowe i ucisk w brzuchu ; ucisk w okolicy lędźwiowej ; rwanie od biodra do kolana ; po siedzeniu ukłucie w poprzek kolana ; ból obu pięt ; nie mógł stać prosto ani łatwo unieść prawej stopy lub wysunąć jej do przodu.

Gwałtowne uniesienie lewego ramienia : wywołuje przeszywający ból w czwartej przestrzeni międzyżebrowej ; ból ramienia.

Zginanie nadgarstka : uczucie jak po skręceniu.

Zakładanie jednej nogi na drugą : napięcie uda.

Zginanie podeszwy stopy ku górze : skurcz >.

Opuszczenie stóp w dół : wywoływało parcie na stolec.

Zmiana pozycji : > ból tylnej części szyi ; częsta w cholera infantum ; stała, aby > nadmierne krwawienie miesiączkowe ; > ból nogi ; przy gorączce reumatycznej ; w durze brzusznym ; półpasiec wymusza zmianę pozycji.

Rozpoczynanie ruchu : bolesność brzucha najgorsza ; stawy miednicy sztywne ; barki i mięśnie karku sztywne, niesprawne ruchowo ; sztywność okolicy serca ; ból lędźwiowy < ; ból stawu nadgarstkowego < ; rwa kulszowa < ; kończyny sztywne ; reumatyzm kończyn <.

Ruch : otępienie w głowie wraz z mrowieniem i bólami kończyn > ; szybki, > ból skroni ; ruch oczu bolesny ; ruch oczu < ból głowy ; ból głowy > ; ból szczęki ; trzaskanie szczęki ; sztywność stawów > ; bolesne napięcie szyi ; bolesna sztywność pleców ; ból okolicy lędźwiowej > ; lumbago < po ruchu, nie podczas niego ; najmniejszy ruch wywołuje rozdzierający ból pleców ; kłucia w barkach > ; bóle rwące stawów łokciowych i nadgarstkowych > ; utrata siły i sztywność przedramion oraz palców ; rwa kulszowa > ; ciągły ruch > koksalgię ; łagodny, ciągły ruch > ból stawów biodrowych ; niepokój ruchowy nóg > ; gwałtowne ukłucie w ścięgnach podkolanowych ; ból kostki < po ruchu, nie podczas niego ; ból owrzodzeń stóp < ; ciągły ruch > reumatyzm ; wywołuje uczucie zimna ; powoduje wstrząsanie dreszczem ; lekkie dreszcze.

Połykanie pokarmu : ból między barkami.

Rozciąganie : kończyny — trzask w stawie kolanowym ; potrzeba rozciągania nogi i stopy ; podeszwy stopy — skurcz > ; trzaskanie w stawach.

Rozciąganie : bolesność brzucha.

Obracanie się : zawroty głowy < ; ból tylnej części szyi < ; bolesność brzucha <.

Kołysanie ramieniem w przód i w tył : > ból barku.

Wykrok : skurczowe drgania kończyn.

Stąpanie : wrażenie, jakby mózg był luźny.

Przy każdym kroku : ból stawów biodrowych ; kłucia w piętach.

Chodzenie : zawroty głowy < ; pieczenie czoła ; bóle brzucha ; parcie ku dołowi w miednicy ; zawroty głowy > ; potem serce wydaje się osłabione ; kłucia w plecach < ; rwanie od biodra do kolana ; > rwa kulszowa ; powierzchnia stóp staje się czerwona i gorąca ; kłucie z boku kolana ; guz kolana, bóle ; napięcie łydek ; przez kilka chwil, ból pięty > ; ból kostki powraca ; ból kostek i wysklepień stóp ; wszystkie kończyny wydają się sztywne i sparaliżowane.

Musi chodzić pochylony : ból brzucha.

Musi stale zmieniać położenie, aby uzyskać ulgę : prolapsus.

Nie mógł wytrzymać w żadnej pozycji : straszliwy ból nóg ; mrowienie w kościach piszczelowych.

Ani chwili nie może pozostać w spokoju.

Skłonność do poruszania zajętymi częściami, ciągły ruch : > bolesność brodawek sutkowych.

Wchodzenie po schodach : utrudnione oddychanie.

Podczas szybkiego biegu nagły, ostry ból stawu skokowego.

Wysiłek fizyczny : ból kości czaszki > ; sztywność mięśni karku > ; gwałtowny — niepowikłany przerost ; ból okolicy lędźwiowej > ; drżenie ramion ; sztywność i bolesność mięśni ustępują.

Wysiłek, do którego chory nie jest przyzwyczajony : porażenie.

Nadmierny wysiłek : kołatanie serca ; koksalgia <.

NERWY [36]

Znaczny niepokój ruchowy : skłonność do poruszania zajętymi częściami ; w nocy ; musi często zmieniać pozycję ; wydawało się, jakby coś zmuszało go do wyjścia z łóżka ; nie mógł usiedzieć spokojnie z powodu wewnętrznego niepokoju, lecz był zmuszony obracać się na krześle we wszystkich kierunkach i poruszać kończynami.

Osłabienie : z pragnieniem położenia się ; całego ciała ; znużenie jak po niewyspaniu ; kończyn, głównie podczas spoczynku ; rano nie chce wstać ani się ubrać ; czuje się, jakby zapadał się przez łóżko ; jakby bolały kości ; stale pragnie siedzieć lub leżeć ; szczególnie podczas chodzenia na świeżym powietrzu.

Znaczne osłabienie z bolesnością i sztywnością, < przy rozpoczynaniu ruchu ; > od ciągłego ruchu, lecz chory szybko się męczy i ponownie potrzebuje odpoczynku.

Drętwienie : kończyn, poprzedzone ich drganiami i mrowieniem ; części, na których leży.

Niedowład kończyn z uczuciem drętwienia i trudnością poruszania plecami, wskutek przemoknięcia.

Niedowład kończyn dolnych z rozpoczynającą się amaurozą, wskutek czego chory nie mógł rozróżniać dużych przedmiotów.

Bezbolesny niedowład nóg u dziewczynki, æt. 14.

Porażenie : po wysiłku, do którego chory nie jest przyzwyczajony ; po porodzie ; reumatyczne, wskutek przemoknięcia lub leżenia na wilgotnej ziemi ; wskutek ekscesów seksualnych ; po zimnicy lub durze brzusznym ; porażone części bezbolesne albo boleśnie sztywne i niesprawne ruchowo, z rwaniem, mrowieniem i drętwieniem.

Nagłe porażenie dolnej połowy ciała u dziewczynki, którą leczono aparatem wyciągowym z powodu skrzywienia kręgosłupa ; uporczywe zaparcie ; nogi zdrętwiałe, zimne, wychudzone.

Trzeciego dnia po porodzie naturalnym, matka miała zaledwie trzynaście lat i sześć miesięcy, prawa strona ciała została całkowicie sparaliżowana ; występowało pozorne całkowite zniesienie funkcji ruchów dowolnych i czucia specjalnego ; nie mogła artykułować słów w sposób zrozumiały.

Prawostronne porażenie połowicze ; uczucie, jakby strona ta „zasnęła”.

Porażenie poprzeczne u kobiety po napadzie apopleksji przebytym pięć lat wcześniej ; nie była w stanie stać ani się podnieść.

Ostre porażenie rdzeniowe niemowląt.

Siedzi na stołku i utrzymuje go w ciągłym ruchu ; głowa i ciało zwisają ku przodowi, przy czym głowa stale się kołysze ; gwałtowne drżenie kończyn ; nie może wyprostować się do pionowej pozycji siedzącej ani niczego utrzymać, dlatego musi być karmiony ; przy próbie chodzenia nogi są skrajnie niepewne ; chociaż może przez krótki czas stać, kolana przez cały ten czas stale drżą ; jeśli zrobi kilka kroków, potyka się o własne stopy i bez pomocy nie jest w stanie ponownie wstać ; drżenie > w pozycji poziomej ; podczas snu częste skurczowe zrywania, których sam nie zauważa ; mięśnie wiotkie ; wychudzenie ; zaparcie ; mocz przejrzysty jak woda ; tętno drobne, miękkie, 70. θ Paralysis agitans.

Po upadku ze schodów stopniowo rozwinął się następujący stan: leży na brzuchu, z głową odgiętą ku tyłowi tak, że niemal dotyka kręgosłupa; twarz blada, zniekształcona, pokryta zimnym potem; obrzmienie szyi podobne do wola wskutek tonicznego skurczu mięśni karku; kręgosłup wygięty poza prawidłowe położenie; trzeszczenie przy zginaniu odcinka lędźwiowego kręgosłupa; znaczne obrzmienie kości w okolicy krzyżowej; całkowite porażenie kończyn dolnych; zatrzymanie moczu albo oddawanie krwawego moczu kroplami, z parciem na pęcherz; zatrzymanie stolca; brak apetytu; silne pragnienie; gorączka z wieczornym nasileniem; śpi jednak bardzo mało, a jeśli zaśnie, sen jest niespokojny i zakłócany przez przerażające sny; gwałtowne szarpnięcia przebiegające przez całe ciało często go budzą.

Drgania kończyn i mięśni.

Drgania przypominające pląsawicę; skóra czerwona, twarda, swędząca, < od drapania; wielka trwoga.

Pląsawica ze świądem sromu, bardzo silnym swędzeniem, zaczerwienieniem i stwardnieniem.

Pląsawica wskutek zimnej kąpieli, przemoknięcia albo po stłumieniu odry.

Padaczka po porodzie, wywołana upadkiem bezpośrednio przed rozwiązaniem.

SEN [37]

Kurczowe ziewanie, lecz bez senności, z kłuciem i bólem jak przy zwichnięciu żuchwy.

Wielka senność i znużenie po jedzeniu.

Ciężki sen, jak w stanie stuporu.

Senność z chrapaniem, mamrotaniem i chwytaniem kłaczków.

Upojony piwem śpi z otwartymi ustami i głową odrzuconą ku tyłowi.

Niespokojny w nocy, musi często zmieniać pozycję.

W nocy zdawało mu się, jakby coś wypychało go z łóżka.

Po północy niespokojna drzemka, wypełniona drażliwymi, nieprzyjemnymi myślami i zdarzeniami.

Niespokojny sen, z wierceniem się, unoszeniem i zrzucaniem przykrycia.

Po 3 A. M. nie mógł spać; wstał bardzo zalękniony, niespokojny i osłabiony, stale drżał, zwłaszcza w kolanach.

Po 3 A. M. nie mógł zasnąć, lecz po pewnym czasie zasnął i miał bardzo wyraziste sny, a po przebudzeniu zdawało mu się, jakby wcale nie spał.

Po północy brak głębokiego snu; niespokojnie się rzucała z powodu dręczącego uczucia, jakby całe ciało płonęło, bez pragnienia; sny pełne lękliwego wzburzenia.

Przez połowę nocy nie spała, była przygnębiona, pełna obaw i trwogi odczuwanej w okolicy serca.

Nie spała przez cztery noce; nie mogła pozostać w łóżku.

Bezsenność: z powodu bólu, bardziej nasilona przed 12 P. M.; musi często się obracać, aby znaleźć choć trochę ulgi.

Gdy tylko chciał zasnąć, sprawy zawodowe powracały do niego w lękliwych snach.

Przerażające sny, na przykład o tym, że świat płonie, z kołataniem serca po przebudzeniu.

Sny o wielkim wysiłku: wiosłowaniu, pływaniu, chodzeniu, wspinaniu się albo ciężkiej pracy.

PORY [38]

O 3 A. M.: później bezsenność.

O 4 A. M.: ból barku i ramienia <.

Rano: jakby odurzony; ból głowy <; ból rwący w pobliżu oka <; powieki sklejone, światłowstręt i łzawienie; krwawienie z nosa; obłożony język; bolesność powłok brzusznych; kaszel <; po wstaniu ciągnące i kłujące bóle od lewej brodawki sutkowej aż do łopatki; niepokój; sztywność stawów nadgarstkowych < po nocnym spoczynku; skłonność do wyciągania nogi i stopy; bóle stóp jak po skręceniu; mrowienie w stopach podczas leżenia w łóżku i po wstaniu; ból pięt; pot.

O 9 A. M.: zaczęły się dreszcze.

O 10 A. M.: senny, znużony, ziewa.

Przez cały dzień: dziecko leży z twarzą opartą o podłogę (zapalenie oczu).

W ciągu dnia: suchy kaszel; lękowe kołatanie serca; lepka plwocina.

O 1 P. M.: paląca gorączka <.

O 2 P. M.: czerwony rumieniec na całym ciele.

O 5 P. M.: pojawiają się napady.

O zmierzchu: niepokój, bojaźliwość <. Wieczorem: skłonność do płaczu <; depresja; oczy <; neuralgia twarzy <; gryzący świąd twarzy <; ból zęba; ucisk w żołądku; chrypka <; kaszel < aż do północy; męczący kaszel; napięcie i krótki oddech; ból mięśni karku; ból pleców; sztywność stawów nadgarstkowych <; stopy puchną; kłucia w podeszwach stóp; gorączka < ku wieczorowi, pełzające uczucie zimna po całym ciele; gorąco; dreszcze <; gorączka rozpoczynająca się krótkim dreszczem; napady gorączki czwartaczkowej.

O 7 P. M.: jakby zimna krew płynęła w żyłach; silne dreszcze.

O 10 P. M.: szarpiący ból zęba.

Nocą: wielka obawa; silny świąd skóry głowy; crusta lactea <; ból oczu <; zapalenie tęczówki <; ból rwący w pobliżu oka <; ból ucha; kichanie; krwawienie z nosa; majaczenie; gryzący świąd twarzy; przeszywający ból zęba <; budzi się z suchością w ustach; gorączka <; nudności <; kolka <; mimowolny stolec; mimowolne oddawanie moczu; ból barków < ku 3 A. M.; krwotok miesiączkowy <; ucisk w klatce piersiowej; niepokój; bezsenność z powodu bólu barku; uczucie porażenia w ramieniu; rwa kulszowa <; koksalgia <; niepokój nóg; mrowienie wzdłuż kości piszczelowych; świąd nóg i stóp; ból między barkami i wyciąganie kończyn podczas gorączki; gorączki reumatyczne <; pot na całym ciele; świąd wysypki w okolicach stawów <; świąd <.

O 12 P. M.: reumatyzm <.

Około północy: gorączka codzienna.

Po północy: kurcze łydek; niespokojna drzemka; wielki niepokój; świąd wysypki <.

TEMPERATURA I POGODA [39]

Nadwrażliwość na chłód na świeżym powietrzu.

Dolegliwości podczas surowej, zimnej pogody i przy przewadze wiatrów północno-wschodnich.

Dolegliwości po wypiciu zimnej wody.

Złe następstwa przemoknięcia, zwłaszcza po rozgrzaniu się.

Po zimnej kąpieli — drgania konwulsyjne.

Ciepło: ból nad grzebieniem lewej kości biodrowej >; rwa kulszowa >; przynosi ogólną ulgę.

Narażenie na gorąco: bóle rwące w lędźwiach.

Gorący okład: ból oczu >; ból zębów >; przeszywający ból zęba >; rwa kulszowa >.

Ciepła pogoda: obrzęk stóp.

Ciepło: ból głowy >; ciepło łóżka, < nadwrażliwość skóry głowy; gryzący świąd twarzy; ból żuchwy >; bóle reumatyczne między łopatkami >; koksalgia >; ciepło pieca > bóle stawów biodrowych; pieczenie i świąd róży; crusta lactea <.

Rozgrzanie się w łóżku: ból lędźwiowy <.

Rozgrzanie się podczas wysiłku: rwa kulszowa >.

Piernat: sztywność i ból stawów nadgarstkowych <.

Ilekroć wystawia ręce spod przykrycia, ogarnia go kurczowy kaszel.

Odkrycie ciała: grypa <; kaszel.

W domu: melancholia, zły humor, lęk <; dreszczowość.

Na świeżym powietrzu: melancholia >; łzawienie; neuralgia twarzy <; podczas deszczu nagły paraliż lewego ramienia; podczas chodzenia osłabienie; piekące łzawienie.

Zmiana pogody: sztywność stawów nadgarstkowych <.

Wilgotna, burzowa pogoda: ból kości czaszki <; zapalenie spojówek <; porażenie mięśni gałki ocznej wskutek narażenia na zimno lub wilgoć; prolapsus <; dolegliwości maciczne; uczucie porażenia w ramionach <; reumatyzm <; przed burzą: reumatyzm zapalny <.

Wkładanie rąk do gorącej lub zimnej wody: wykwity na kończynach <.

Narażenie na wilgoć: ból rwący w okolicy nerki; obrzęk twarzy i stóp; pieczenie i kłucie skóry.

Po przemoknięciu: ból lewej skroni; skłonność do przeziębiania się; zapalenie tęczówki; zapalenie spojówek; artretyczne zapalenie oczu; kolka <; powolne oddawanie moczu; brak miesiączki; amenia; utrudnione oddychanie i ból; zapalenie płuc; podrażnienie rdzeniowe; zapalenie opon rdzeniowych; ból barku i ramienia; straszne bóle kończyn dolnych; napadowe bóle nóg; niedowład kończyn; paraliż; zapalenie różowate.

Mycie w zimnej wodzie: ból stawu nadgarstkowego.

Wyziębienie: po kąpieli morskiej — polip macicy; podczas długiej podróży nogi słabną i sztywnieją.

Leżenie na wilgotnej ziemi: paraliż.

Maszerowanie boso po wilgotnym gruncie: biegunka.

Zimno lub wilgoć: rozszerzenie źrenic; opadanie powiek; grypa; ból reumatyczny między łopatkami; rwanie w barku; ból nadgarstka; rwa kulszowa; koksalgia; obrzęk stawów palców; zapalenie różowate <; pokrzywka <.

Narażenie na zimno: eczema rubrum swędzi i piecze; reumatyzm zapalny; zapalenie różowate <.

Zimne powietrze: bóle powieki <.

Zimne napoje: pragnienie ich; natychmiast wymiotuje wodą.

Zimny okład: przyłożenie zimnej dłoni — ból zęba >; przeszywający ból zęba <.

Lodowata woda: wywołuje ból żołądka i nudności.

Po narażeniu na śnieżycę w stanie przegrzania: reumatyzm.

Wiatr wschodni: < uczucie porażenia w ramionach i osłabienie.

Jesienią: ciągnące bóle stawów biodrowych.

Zimą: reumatyzm zapalny <.

GORĄCZKA [40]

Dreszczowość: w domu, ku wieczorowi, pełzające uczucie zimna po całym ciele; oraz gorąco wieczorem — twarz wydawała się bardzo gorąca, chociaż policzki były blade i zimne w dotyku, a oddech gorący; uczucie zimna w plecach i głowie, gorąco przedniej części ciała; jakby oblano go zimną wodą albo jakby zimna krew płynęła w żyłach, o 7 P. M.; marznie, gdy się porusza.

Dreszcze: przebiegają po plecach, < wieczorami; z bólami kończyn i niepokojem; twarz blada albo naprzemiennie czerwona i blada; rozpoczynają się w nogach, zwykle w udach, albo między łopatkami.

Wstrząsające dreszcze przy poruszaniu się lub odkrywaniu.

Uczucie wewnętrznego zimna w kończynach.

Zimno na lewej piszczeli.

Wyciąganie kończyn i ból kończyn, dreszcze całego ciała, ze znacznym pragnieniem, zimnymi dłońmi oraz gorącem i zaczerwienieniem twarzy.

Jednocześnie dreszcze, gorąco i pot na całym ciele.

Silne dreszcze o 7 P. M., jakby oblano go lodowatą wodą albo jakby zimna krew płynęła w naczyniach; marznie, gdy się porusza; < podczas jedzenia i picia; po położeniu się i przykryciu robiło mu się gorąco; podczas nocnej gorączki ból między barkami i wyciąganie kończyn, rano pot.

Kaszel podczas dreszczy; suchy, drażniący, wyczerpujący.

Wielki niepokój podczas dreszczy.

Podczas dreszczy bóle kończyn, a podczas gorączki drgania.

Dreszcze nasilone przez picie.

Gorąco: z silnym pragnieniem; po dreszczach, z potem przynoszącym ulgę; ogólne, jak od gorącej wody albo gorącej krwi płynącej w żyłach; ogólne, z lekkimi dreszczami podczas ruchu, twarz sina; na całym ciele pojawia się pokrzywka z bardzo silnym świądem, < od pocierania.

Podczas gorączki pokrzywka; pragnienie, pije mało i często.

Senny, znużony, ziewa; o 10 A. M. nadmierne gorąco bez pragnienia.

Wieczorna gorączka z biegunką.

Pot: z bólami, często z gwałtownym drżeniem; nawet podczas gorąca, z wyjątkiem twarzy; z bardzo silnym świądem wykwitów; kwaśny; o woni stęchłej, gnilnej; z pragnieniem lub bez; po ciepłych napojach; obfity rano; obfity, bezwonny, niewyczerpujący; na całym ciele z wyjątkiem głowy.

Podczas potów: sen; pokrzywka ustępuje z bardzo silnym świądem.

Nocny pot ze swędzącą wysypką prosówkową.

Zahamowana potliwość stóp.

Zahamowanie wydzielania potu wskutek deszczu lub wilgoci, gdy chory rozgrzał się podczas wysiłku i był obficie spocony.

Suchy, drażniący, wyczerpujący kaszel, pojawiający się czasem kilka godzin wcześniej i utrzymujący się podczas dreszczy. θ Zimnica.

Dreszcze zaczynają się około 9 A. M.; podczas dreszczy sprawiał wrażenie niemal oszalałego, często zmieniał pozycję w łóżku, jęczał i skarżył się na silne, ciągnące, rwące i kurczowe bóle mięśni obu bioder, schodzące po tylnej powierzchni ud do łydek; gorączka niezwykle wysoka, tętno przyspieszone, lecz słabe, twarz i całe ciało czerwone; niewielkie pragnienie zarówno podczas dreszczy, jak i gorączki, największe podczas dreszczy; po gorączce pot i ból głowy. θ Zimnica.

Gorączka rozpoczynająca się wieczorem krótkim dreszczem; każdego dnia na początku dreszcze i gorąco są ze sobą przemieszane, gorączka utrzymuje się przez noc z niepokojem i rzucaniem się w łóżku oraz obfitym, kwaśnym potem nad ranem; krańcowa niemoc, znaczne osłabienie, brak apetytu, wymioty i niemożność przyjmowania pokarmu w ciągu dnia. θ Gorączka przerywana.

Dreszcze każdego ranka o 3 A. M., rozpoczynające się w prawym udzie i stamtąd rozprzestrzeniające się na całe ciało; podczas dreszczy suchy, męczący kaszel; natychmiast po dreszczach wymioty, po których następuje gorączka; podczas gorączki pragnienie; brak potu; wielkie wyczerpanie. θ Zimnica.

Napady pojawiają się około godz. 17, poprzedzone silnym ziewaniem i bólem w stawie skroniowo-żuchwowym, jakby był zwichnięty; dreszcze długotrwałe i silne, z drżeniem i szczękaniem zębami; podczas dreszczy ból krzyża jak po stłuczeniu, zmuszający chorego do ciągłej zmiany pozycji, a także swoiste ciągnięcie w ramionach, z mrowieniem i drętwieniem palców; silne gorąco, ze znaczną suchością warg i jamy ustnej, lecz chory leży spokojnie, nie pijąc, w stanie półotępienia; na pytania odpowiada powoli i z przygnębieniem; regularnie występują również dwa lub trzy biegunkowe wypróżnienia z niewielką kolką; przesypia noc, a sen przerywają jedynie pragnienie i pot; śledziona powiększona. θ Codzienna zimnica.

Zimnica: podwójna trzeciaczka; biegunka w dniu napadu; wysoka gorączka z osłabieniem i sennością; śledziona powiększona; utrata apetytu; zaparcie; chory zażył dużo chininy.

Pierwsze dreszcze o godz. 5 rano, drugie o godz. 6 rano; wraz z dreszczami ból kończyn, znaczny niepokój i przeciąganie się; gorączka z pragnieniem, pije mało, lecz często; kolka, biegunka; silne nudności i wymioty żółcią; podczas gorączki pokrzywka. θ Zimnica.

Dreszcze pojawiające się każdego popołudnia, po których następuje gorąco, a następnie pot; podczas dreszczy suchy, męczący kaszel. θ Zimnica.

Gorączka czwartaczkowa; napad rozpoczynał się wieczorem, z przewagą dreszczy; silne pragnienie podczas dreszczy i gorąca; pulsujący ból czoła przed gorącem i po nim; przewlekła wysypka prosówkowa na grzbiecie lewej ręki.

Dreszcze o godz. 19, tak silne zimno, że chory aż się trzęsie, po czym w regularnej kolejności gorączka i pot; bez pragnienia. θ Zimnica.

Codzienna gorączka około północy, z uciskiem i obrzmieniem w dołku podsercowym oraz lękowym kołataniem serca w ciągu dnia.

Najpierw ból głowy (pulsowanie w skroniach), potem uczucie zimna z pragnieniem i bólami rwącymi kończyn jak ze zmęczenia; następnie ogólne ciepło, z lekkimi dreszczami podczas ruchu i sinawą twarzą; na koniec obfity pot o kwaśnym zapachu.

Gorączka trzeciaczkowa z pokrzywką, która ustępuje po napadzie; w okresie bezgorączkowym pieczenie i zaczerwienienie twardówek.

Zimnica rozpoczynająca się po prawej stronie (najpierw ziębnie ramię, potem noga).

Opryszczka na wardze górnej. θ Zimnica.

Panujące gorączki reumatyczne, charakteryzujące się ciągnącymi, rwącymi bólami kończyn; < w nocy, ze stałą zmianą pozycji, < podczas leżenia na plecach; uczucie niesprawności w kończynach dolnych; częste parcie na mocz; gorączka < w nocy; zawroty głowy, ból potylicy; napięcie karku i między łopatkami; biegunka; erysipelas bullosum.

Gorączki o powolnym przebiegu; język suchy i brunatny albo czerwony, jakby odarty ze skóry; zaschnięty nalot na zębach; luźne stolce; znaczne osłabienie; bezwład kończyn dolnych — chory z trudem może je podciągnąć; znaczny niepokój po północy; musi często się poruszać, aby uzyskać ulgę.

Ostre choroby przybierają postać durową. θ Czerwonka. θ Zapalenie otrzewnej. θ Zapalenie płuc. θ Płonica. θ Błonica.

Przez dziewięć dni znaczne osłabienie i przygnębienie psychiczne; utrata apetytu; zawroty głowy; splątanie myśli; bezsenność; napady gorączki nawracające każdego popołudnia, składające się z zimna, po którym następowało długotrwałe gorąco i obfity pot; majaczenie w nocy ósmego dnia; dziewiątego dnia gorączka; twarz czerwona; język suchy, czerwony; oddech przyspieszony, urywany; tętno 88; brzuch nieznacznie wzdęty; śledziona powiększona, sięgająca przedniego brzegu żeber; brak stolca od trzech dni; skąpe oddawanie moczu, mocz mętny; skóra wilgotna; kilka małych czerwonych plam na klatce piersiowej, znikających pod uciskiem palca; zawroty głowy; szum w uszach; splątanie i gorąco w głowie; ból uciskający w okolicy czoła; suchość jamy ustnej i gardła; kleisty, gorzki smak; utrata apetytu; silne pragnienie; brzuch bolesny przy dotyku; uczucie znacznego osłabienia; ogólne poczucie choroby; bezsenność wskutek licznych, zagmatwanych snów, pojawiających się w chwili zasypiania. θ Dur brzuszny.

Dreszcze, po których następuje gorąco; chory czuje się bardzo źle; ból uciskający w potylicy; znużenie i pobolewanie wszystkich kończyn; brak snu; trzeciego dnia podwyższona temperatura, zwłaszcza głowy;

skóra zroszona potem; twarz bardzo czerwona; białkówki żółtawe; wargi suche; język suchy i obłożony; głos szorstki i ochrypły; kilka małych czerwonych plam na klatce piersiowej, znikających pod uciskiem palca, oraz kilka małych krostek; oddech szybszy, bardziej urywany; serce bez zmian, tętno 108; brzuch wzdęty; śledziona sięga niemal przedniego brzegu żeber; stolce płynne; chory jest niespokojny; myśli z trudem; odpowiada bardzo powoli, lecz prawidłowo; skarży się na uczucie znacznego wyczerpania i osłabienia; bezsenność i senność z marzeniami sennymi; pobolewanie całego ciała; ucisk w klatce piersiowej i lekkie pieczenie za mostkiem; skłonność do kaszlu; brzuch wrażliwy na dotyk. θ Dur brzuszny.

Dur brzuszny: chory ma łagodne usposobienie; majaczenie jest łagodne, nie gwałtowne; czasami może wykazywać skłonność do wyskakiwania z łóżka lub próbować ucieczki, lecz kiedy odzyskuje mniejszą lub większą świadomość, okazuje mało zniecierpliwienia lub drażliwości; niepokój psychiczny albo ruchowy — chory stale rzuca się po łóżku, leżąc najpierw na jednym boku, potem na drugim, w jednej chwili siada, w następnej się kładzie; albo na początku choroby z powodu znacznego osłabienia chce leżeć całkowicie nieruchomo, czuje się zupełnie wyczerpany i jest obojętny na wszystko; to poczucie osłabienia jest nieproporcjonalne do wszystkich pozostałych objawów; omamy; obawia się otrucia, odmawia przyjmowania leków i pokarmu; w miarę narastania osłupienia odpowiada bardzo powoli, niechętnie lub opryskliwie, lecz nie jest gwałtowny; silny ból głowy, jakby do czoła przywiązano deskę, często związany z napływem krwi do głowy i nagłym zaczerwienieniem twarzy; krwawienie z nosa, które łagodzi ból głowy, krew ciemna; kaszel jak w zapaleniu płuc, duszność, rdzawa plwocina; język ciemnobrunatny, suchy, popękany, szczeliny znacznie się rozchodzą, a czasami nawet krwawią; niekiedy język i jama ustna są pokryte brunatnym, lepkim śluzem; innym razem na języku pozostają odciski zębów; koniec języka czerwony, trójkątny; zaburzenia żołądka i jelit; biegunka z żółtawobrunatnymi stolcami o trupiej woni; mimowolne oddanie stolca podczas snu; mocz wypływa mimowolnie i czasami pozostawia czerwonawą plamę; bóle rwące kończyn z niemal nieznośnym bólem pleców; jeśli chory zaśnie, śpi niespokojnie i śni o wędrowaniu po polach oraz podejmowaniu ciężkich prac; czasami śni o sprawach minionego dnia; powierzchnia ciała sucha i gorąca, często bardziej czerwona niż zwykle; czerwone plamy na skórze; jeśli występuje pot, jest obfity, ma kwaśny zapach i towarzyszy mu wysypka prosówkowa; brzuch wzdęty; szczególnie wrażliwe są prawy dół biodrowy i okolica śledziony; śledziona obrzmiała; stolce skąpe i zielonkawe, bez parcia; u kobiet mogą wystąpić krwawienia z macicy, lecz nie przynoszą ulgi w objawach; pojawiają się objawy przekrwienia płuc; rzężenia w całej klatce piersiowej; szczególnie zajęte płaty dolne; kaszel początkowo suchy, następnie częstszy i wilgotny, z odkrztuszaniem plwociny z pasmami krwi.

NAPADY, OKRESOWOŚĆ [41]

Okresowe napady: bólu głowy; obfitego krwawienia z odbytu.

Naprzemiennie: stolec i zaparcie; twarz czerwona i blada.

Co kilka minut: zmienia położenie nogi z powodu bólu.

Codziennie: przez trzy miesiące ból skroni i okolicy oczodołu; rzadkie stolce osiem lub dziesięć razy; na początku dreszcze przemieszane z gorącem.

Codziennie rano o godz. 3: dreszcze.

Od rana do godz. 17: ból głowy.

Każdego popołudnia: napady gorączki.

Każdej nocy: biegunka.

Przez cztery całe noce: bez snu.

Przez kilka kolejnych nocy: po godzinie snu budził się z bólem lewej skroni.

Przez dwadzieścia cztery godziny: nie mówi, nie je ani nie pije.

Między godz. 16 a 18: rzadkie stolce.

Od godz. 17 do 19: ból oka <.

Od godz. 22 do 6 rano: utrzymuje się reumatyzm zapalny.

Przez sześć dni: obrzęk lewej powieki dolnej.

Co 3, 5 lub 7 dni: wypróżnienie.

Przez dziewięć dni: znaczne osłabienie i przygnębienie psychiczne.

Co tydzień: napad bólu głowy.

Przez trzy tygodnie: ból okolicy lędźwiowej.

Co kilka tygodni: rwa kulszowa.

Przez miesiąc: pot podczas powtórnego snu.

Przez sześć tygodni: z powodu skręcenia nie mógł oprzeć stopy na podłożu.

Przez sześć miesięcy: sztywność stawów nadgarstkowych.

Każdego roku 13 maja: napad piekącego świądu skóry, trwający dwadzieścia cztery godziny.

Przez sześć lat: nie pracował z powodu osłabienia ramion.

Przez dwanaście lat: rwa kulszowa.

UMIEJSCOWIENIE I KIERUNEK [42]

Prawa strona: ucisk w skroni powyżej i za oczodołem; ból palący oka; zapalenie oka; obrzęk wokół oka; ziarninowe zapalenie spojówek; pieczenie w kąciku oka; obrzęk powieki górnej; ból gałki ocznej; gryzące uczucie w oku; zapalenie oka; opadnięcie powieki; bok twarzy pokryty pęcherzykami; bok twarzy pokryty grubym strupem; powieka czerwona, obrzęknięta; zapalenie migdałka; migdałek pokryty żółtą błoną; ból w podżebrzu; ból w brzuchu jak od noża; bok brzucha bardzo napięty; kłucia poniżej żeber; w boku, około cala poniżej pępka, wrażliwe miejsce; przerzut świnki na jądro; bóle w okolicy jajnika; ból kończyny; chwytające bóle w klatce piersiowej; bronchofonia; ostry ból w klatce piersiowej; róża na grzbiecie ręki; prawa strona kręgów lędźwiowych jak po stłuczeniu; ból nadgarstka; ból pośladka; napięcie w biodrze; rwa kulszowa; ból rwący od guza kulszowego, szerzący się przez udo, kolano i podudzie; koksalgia w stawie biodrowym; mięsień prosty uda bardzo wrażliwy; szarpnięcia i ból rwący w udzie; ciągnięcie i napięcie ścięgien po wewnętrznej stronie kolana; uczucie pełzania z napięciem ścięgien po wewnętrznej stronie kolana; chełboczący obrzęk kolana; kłucia tuż poniżej kolana; wysypka opasująca kostkę niczym obręcz; zanik czucia i drętwienie dolnej części stopy; porażenie prawej strony; stały ból prawego boku; zimno rozpoczyna się w udzie, zimnica zaczyna się w ramieniu i nodze; półpasiec, ból schodzący w dół nogi.

Lewa strona: ból skroni i okolicy oczodołu; nadżerka nozdrza; oko wydawało się ogromnie obrzęknięte; flikteny na brzegu rogówki; spojówka czerwona i usiana małymi owrzodzeniami; owrzodzenia rogówki; wysypka na powiece dolnej; obrzęk powieki dolnej; obrzęk płatka ucha; zapalenie ślinianki przyusznej; gorące pieczenie pod nozdrzem; świnka; uciskające ciągnięcie w podżebrzu; zimno i drętwienie stopy oraz ramienia; potworny ból barku; ból sutka przechodzący aż do barku; kłucia w boku; drętwienie ramienia; uczucie trzepotania w klatce piersiowej; niesprawność ruchowa i pobolewanie ramienia; twardy obrzęk z boku szyi; bark wydaje się porażony; ból ponad grzebieniem biodrowym; jakby ktoś uciskał bark; ból reumatyczny barku i ramienia; silny ból szczytu barku; przeszywanie i pulsowanie w barku; ból mięśnia barku; nadwyrężenie stawu barkowego; uczucie porażenia ramienia; kłucie i ciągnięcie w ramieniu aż do końców palców; jakby mięśnie ramienia były nadwyrężone; drętwienie i pobolewanie ramienia; nagłe porażenie ramienia, nadgarstek jakby skręcony; napięcie w biodrze; ostry ból biodra; w całej kończynie dolnej; napięcie w udzie; ból rwący mięśni uda; ostry reumatyzm stawu kolanowego; róża na nodze; piszczel zimna; przewlekła wysypka prosówkowa na grzbiecie ręki; odczuł wstrząs w zewnętrznych powłokach oczodołu; otarcie po wewnętrznej stronie pośladka; skóra całkowicie zeszła z ręki; bąble pokrzywkowe liczniejsze na palcu wskazującym; na udzie okrągła, wyniosła, czerwona plama; powiększenie ślinianki przyusznej.

Od prawej do lewej: róża szerzy się.

Od lewej do prawej: róża pęcherzowa owłosionej skóry głowy; róża twarzy.

Od przodu ku tyłowi: ból głowy.

Od wewnątrz na zewnątrz: kłucie w kolanie.

ODCZUCIA [43]

Jak po upojeniu; jakby za prawym oczodołem znajdował się ciężar; jakby miała upaść do przodu lub do tyłu; jakby deskę przywiązano w poprzek czoła; mózg jakby obciążony; jakby mózg był rozdzierany; jakby mięśnie z tyłu głowy skręcono razem; plecy jakby skręcone; jakby tkanki potylicy skręcono razem; jakby zasłona przed oczami; jakby trudno było poruszać powiekami; jakby szczęka miała pęknąć; jakby wyrywano zęby; zęby wydają się zbyt długie i zbyt luźne; jak przy zdrętwieniu; jakby gardło było nieczynne lub sparaliżowane; żołądek jakby przepełniony; jakby kamień w żołądku; jakby dołek podsercowy był obrzęknięty lub ściągnięty; okolica podżebrowa i brzuch jakby zbite; jakby nóż tkwił w prawej części brzucha; jakby coś oderwało się w brzuchu; jakby guz spoczywał w brzuchu niczym uciskający, znaczny ciężar; kończyna jakby zaciśnięta; stopy i kostki jakby zdrętwiałe; jakby jedna strona odbytnicy zarosła; jakby wszystko miało wyjść przez odbytnicę; barki jakby skręcone; jakby głowa rozdymała się na zewnątrz; jakby coś miało zostać wyrwane z klatki piersiowej; jakby oddech zatrzymywał się w dołku podsercowym; jakby nie można było nabrać głębokiego oddechu; jakby bark miał rozpaść się na kawałki; jakby powietrze zostało uwięzione w nadbrzuszu; jakby mostek był wciskany do środka; jakby mięśnie karku były zdrętwiałe; jak po leżeniu w niewygodnej pozycji; jak po stłuczeniu prawej strony kręgów lędźwiowych i okolicy krzyża; jakby tkanki miękkie okolicy krzyża zostały zbite; jakby plecy były złamane; jakby ktoś uciskał lewy bark; jakby kończyny górne były zwichnięte; jakby mięśnie i ścięgna lewego ramienia zostały nadmiernie naciągnięte; jakby piasek w oczach; jakby nadgarstek był skręcony; jakby rękę trzymano w gorącej wodzie; ręka jakby niesprawna ruchowo; ręka sucha, jakby uschnięta; jakby szpilki kłuły końce i powierzchnie dłoniowe pierwszych paliczków palców; opuszki palców jakby zdrętwiałe; jakby coś miało pęknąć w klatce piersiowej; staw biodrowy, kolanowy lub skokowy jakby skręcony; jakby skóra wokół zmienionych chorobowo miejsc była zbyt ciasna; prawy mięsień prosty uda jak po stłuczeniu; jakby ścięgna kończyny były zbyt krótkie; jakby kolano było zbyt krótkie; jakby ścięgna podkolanowe były zbyt krótkie; nogi jakby zrobione z drewna; dolna część prawej stopy jakby zrobiona z drewna; stopy jakby skręcone lub wykręcone; pięty jak przy stąpaniu po szpilkach; jakby wbijano gwoździe pod skórę pięt; jakby chodził po igłach; jakby ciężar cetnara spoczywał na karku; jakby drżenie w kończynach górnych i dolnych; stawy jak po stłuczeniu; jakby zapadał się przez łóżko; jakby kości bolały; jakby szczęka była zwichnięta; jakby coś wypychało go z łóżka; jakby całe ciało płonęło; jakby oblano go zimną wodą; jakby zimna krew płynęła przez żyły; jakby stawy szczękowe były zwichnięte; jakby plecy były stłuczone; jakby z języka zdarto skórę; jakby deskę przywiązano do czoła; jakby tkanki miękkie odrywano od kości albo jakby kości skrobano; bóle części zewnętrznych jak po skręceniu; jakby części wewnętrzne zrosły się ze sobą; jakby coś w częściach wewnętrznych oderwało się; twarz i ręce jakby pokryte podbiegnięciami krwawymi.

Ból: w lewej skroni i okolicy oczodołu; w tylnej części głowy; w oczach; w prawej gałce ocznej; w okolicy lewej skroni, stamtąd do głowy, policzków i zębów; w stawach szczękowych; z tyłu szyi; w plecach; w żołądku; w okolicy okrężnicy wstępującej; w brzuchu; w żołędzi prącia; w prawej kończynie; w dolnej części klatki piersiowej; w lewym barku i kończynie górnej; w sercu; w mięśniach karku; w barku i plecach; między barkami podczas połykania; w mięśniach lewego barku i kończyny górnej, także w kościach tej kończyny; w prawym nadgarstku; w biodrach; w dół ud; pasmami w dół kończyn przy każdym wypróżnieniu; pod kolanem; w lewym stawie kolanowym; w wewnętrznej, dolnej i tylnej części łydki; w piętach; w szczęce; wokół pępka.

Potworny ból: w lewym barku.

Straszliwe bóle: w kończynach dolnych.

Gwałtowny ból: w brzuchu; w okolicy lędźwiowej; w głowie; w lewej nodze.

Intensywny ból: w lewej nodze.

Ostry ból: po prawej stronie klatki piersiowej; w środkowej przedniej części czwartej przestrzeni międzyżebrowej po lewej stronie; w okolicy krzyża; w palcu środkowym prawej ręki; w prawym biodrze; w stawach skokowych.

Bardzo silny ból: w okolicy krzyża.

Silny ból: w szczęce; w prawej okolicy podżebrowej; nad grzebieniem kości biodrowej; na szczycie lewego barku; w paliczkach kilku palców; nagły, w miejscu przyczepu więzadła rzepki do piszczeli.

Ostry ból: w oku; od oczu do głowy; w piętach.

Ból rozdzierający: w okolicy krzyża; w okostnej kości czaszki; w sąsiedztwie chorego oka; w okolicy brwi i kości jarzmowych; w twarzy; w zębach; w dół ud, w okolicy nerek; w klatce piersiowej; w stawie barkowym i na szczycie łopatki; w barku; gwałtowny, w kończynie górnej; od stawu łokciowego do nadgarstka; w stawach wszystkich palców; od biodra do kolana; od prawej kości kulszowej, wzdłuż nerwu kulszowego prawego uda; w środku zewnętrznej części uda; w mięśniach lewego uda; w kolanie i kostce.

Ból rozsadzający: w głowie.

Głębokie bóle tnące: w nodze.

Ból przeszywający: w lewej nodze.

Ból dudniący: w kończynach; w skroni.

Nagłe bóle przeszywające: w owrzodzeniach.

Ból szarpiący: w zębach; w brzuchu; w stawach łokciowym i nadgarstkowym; w prawym udzie.

Bóle chwytające: po prawej stronie klatki piersiowej.

Pulsowanie: w skroniach; od zębów do skroni i szczęk; gwałtowne, w nadbrzuszu; w lewym barku; odśrodkowe, w zmienionych zapalnie powłokach twarzy i czoła.

Ból świdrujący: w gruczołach pod kątem żuchwy.

Ból gryzący: w obrzęku kolana.

Ból jak przy owrzodzeniu: w dołku podsercowym.

Bóle jak porodowe: w brzuchu.

Ból przeszywający: w zębach; w powiece; w górę odbytnicy; przez głowę; w lewym barku; przez kończyny górne; w nodze.

Ból ogłuszający: w głowie.

Kłucia: w głowie, sięgające do uszu, nasady nosa i kości jarzmowych; w oczach i skroniach; pod prawymi żebrami; w żołądku; w klatce piersiowej i jej bokach; w lewym boku; w sercu; w barkach; tuż pod prawym kolanem; w podeszwach stóp; w stawach.

Bóle kłujące: w gardle; od lewej brodawki sutkowej na wskroś do łopatki; na grzbiecie prawej ręki; w piętach.

Ciągnące kłucia: w kończynie górnej.

Uciskowe kłucia: w plecach.

Kłucie: w poprzek kolana; w ścięgnach podkolanowych tuż nad łydkami.

Ból piekąco-kłujący: w nodze.

Ból kłujący: w gardle; w pochwie; w klatce piersiowej; w lewym boku; w plecach; w lewej kończynie górnej; w palcach; z boku kolana.

Ból ściągający: w mięśniach grzbietu.

Ból jak po stłuczeniu: w głowie; w gardle; w kończynie.

Ból palący: w stawach kolanowych i kończynach dolnych; w nagniotkach; w twardówce; w wykwitach wokół ust i nosa.

Bóle ciągnące: w policzku i głowie; w kończynach; w okolicy brwi i kości jarzmowych; w twarzy; od lewej brodawki sutkowej na wskroś do łopatki; w lewej kończynie górnej; kurczowe, w stawie łokciowym; od stawu łokciowego do nadgarstka; w prawej dłoni; w prawym pośladku; w biodrach; od biodra do kolana w lewej nodze; w stawach biodrowych; porażenne, w całej stopie; w kończynach górnych.

Bóle reumatyczne: gwałtowne, między łopatkami; w lewym barku i kończynie górnej oraz w okolicy mięśni naramiennych; przez stawy nadgarstkowe; w rękach.

Ból uciskający: w oczach; w jęczmieniu; w gruczołach pod kątem żuchwy; w stawach biodrowych; w okolicy czoła; w potylicy.

Ból tępy: w potylicy, szczycie głowy i czole.

Napinające, uporczywe bóle: w kończynach górnych.

Pobolewanie: guzowatości potylicznych; oczu; prawego stawu żuchwowego; zębów; żołędzi prącia; kości; lewej kończyny górnej; stawu łokciowego; prawej kończyny; nóg; kostek i zagłębień stóp; całego ciała.

Bóle napadowe: w nogach.

Ból kurczowy: w stawie szczękowym.

Kurcz: w łydkach; w nogach i stopach.

Szarpnięcia: w udzie.

Piekące kłucie: w gardle podczas połykania; w migdałkach; w żołądku; na wewnętrznej powierzchni napletka; w owrzodzeniach; w skórze.

Pieczenie: w czole; w oku; w oczach i pod nimi; w wewnętrznym kącie prawego oka; w powiece; w obrzękniętych powiekach; pod nozdrzem; w twarzy; wykwitów wokół ust i nosa; w całej prawej części brzucha; za mostkiem; w okolicy krzyża; w cewce moczowej; w żołądku i między łopatkami; w lędźwiach; w barku; na grzbiecie prawej ręki; w prawej dłoni, przedramieniu i ręce; w lewej nodze; skóry; w krostach na brodzie; w owrzodzeniach.

Piekąca bolesność jak po otarciu: w krtani.

Piekący świąd: tu i ówdzie; skóry.

Gryzienie: w prawym oku; w sromie; na dolnych powiekach.

Uczucie otarcia: po wewnętrznej stronie lewego

pośladka.

Bolesność: głowy; nozdrzy; języka; w brzuchu; pępka; w ścianach brzucha; w plecach i podbrzuszu; pochwy; w klatce piersiowej; w lewym boku; okolicy lędźwiowej; w nagniotkach.

Ukłucia: od zębów do szczęk i skroni; w obrzękniętych powiekach.

Mrowiące gorąco: w kończynach.

Tkliwość: stawu nadgarstkowego; wokół stawu kolanowego.

Uczucie gryzienia: w zębach.

Ciągnięcie: okolicy serca; w mięśniach lewego uda.

Uciskające ciągnięcie: w lewym podżebrzu.

Mrowienie: w głowie; w kończynach; w żołądku; w klatce piersiowej; stóp; w piszczeli; w kończynach; w skórze.

Łaskotanie: w gardle; w drogach oddechowych; w oskrzelach; pod mostkiem.

Ucisk: w okolicy serca; za oczami; w prawej skroni; na klatkę piersiową i wokół serca; w gardle podczas połykania; w odbytnicy; w brzuchu; w okolicy krzyża; na barkach; w oczach.

Napięcie: twarzy; w poprzek klatki piersiowej; w mięśniach międzyżebrowych; szyi; bolesne, między łopatkami; w stawie łokciowym; w prawym biodrze; w lewych stawach biodrowych; na tylnej powierzchni uda; chorej kończyny; w ścięgnach po wewnętrznej stronie prawego kolana; kolana; łydek; stóp; w stawach; karku i między barkami.

Ściągnięcie: w odbytnicy.

Uczucie ciężkości: głowy; powiek; w okolicy krzyża; kończyn dolnych; w dołach podkolanowych i łydkach; nóg; stóp.

Uczucie pełności: w żołądku.

Niepokój: w klatce piersiowej.

Gniecenie: w żołądku; klatki piersiowej.

Suchość: jamy ustnej; języka; gardła; dziąseł; oczu.

Niepokój ruchowy: kończyn dolnych.

Pulsowanie: w dołku podsercowym.

Drżenie: kończyn górnych; kolan.

Uczucie drżenia: wokół serca.

Uczucie trzepotania: w żołądku i lewej części klatki piersiowej.

Uczucie bulgotania: w okolicy serca.

Uczucie chlupotania i wstrząsania: w mózgu.

Kulawizna lub wyraźna niesprawność ruchowa: lewej kończyny górnej; okolicy kości krzyżowej; nogi.

Uczucie porażenia: w kończynach górnych; w lewym barku; w przednich mięśniach ud.

Słabość: kończyn dolnych.

Znużenie: nóg; stóp.

Sztywność: powiek; szczęk; z tyłu szyi; stawów; pleców i kończyn; okolicy serca; barku i pleców; okolicy krzyża; kości krzyżowej; przedramion i palców; połączeń miednicznych; bolesna, pleców; kolan i stóp; w stawach.

Drętwienie: lewej kończyny górnej i stopy; od bioder do stóp; w lewej części klatki piersiowej; palca; rąk i palców; od palca do łokcia; prawej nogi; stóp; dolnej części prawej stopy; w kończynach; palców.

Martwota: dolnej części prawej stopy.

Uczucie pełzania: w opuszkach palców; od palca do łokcia; prawej nogi; w ścięgnach kolan; w stopach.

Gryzienie i świąd: skóry głowy, czoła, twarzy i okolicy ust oraz wykwitów na ręce i twarzy.

Świąd: pod strupami na głowie; w oczach; wykwitów wokół ust i nosa; wewnętrznej powierzchni napletka; moszny; w odbytnicy; wykwitów na kończynach górnych i rękach; nieznośny, nóg i stóp; owrzodzeń; wykwitów na kończynach; pokrzywki; nieznośny, wysypki na całej skórze; owłosionych części ciała; małych krostek; wyprysku; wykwitów wokół brodawek sutkowych, na piersiach, plecach, klatce piersiowej, czole, skórze głowy i we włosach.

Dreszczowość: w plecach i głowie.

Chłód: przedramion, czoła i policzków; lewej kończyny górnej i stopy; krtani; kończyny górnej; lewej nogi; nóg; wewnątrz całych kończyn.

TKANKI [44]

Działa na tkanki włókniste i mięśniowe.

Bolesność i sztywność mięśni ustępują podczas każdego ruchu.

Tkanki miękkie zajętych okolic są bolesne przy dotyku.

Ból, jakby tkanki miękkie odrywano od kości albo jakby kości skrobano.

Bóle części zewnętrznych jak po skręceniu; skłonność do skręcenia części ciała podczas podnoszenia dużych ciężarów lub wyciągania rąk wysoko, aby dosięgnąć przedmiotów.

Zapalenie ścięgien mięśni wskutek nadmiernego wysiłku lub nagłego wykręcenia, jak przy skręceniu.

Schorzenia więzadeł, ścięgien i błon związanych ze stawami.

Złe skutki przemoknięcia, szczególnie po uprzednim rozgrzaniu.

W częściach wewnętrznych uczucie pełności; albo jakby zrosły się ze sobą (zrost), albo jakby coś w nich zostało oderwane.

Puchlina wodna z mętnym moczem.

Brzuch i nogi znacznie powiększone; z niektórych miejsc na nogach sączy się woda; apetyt dobry, bez pragnienia, oddaje mało moczu; po jedzeniu bóle żołądka; wrażliwy na zimną, wilgotną pogodę; wolał leżeć w łóżku podparty.

Uogólniona puchlina wodna; moszna obrzęknięta, z napletka zwisał podłużny pęcherz.

Puchlina wodna wskutek braku miesiączki, spowodowana przemoczeniem na deszczu.

Gładkie, czerwone i lśniące obrzęki; zmieniona zapalnie skóra pokryta drobnymi, bolesnymi, białymi pęcherzykami.

Obrzęki zapalne.

Zapalenie tkanki podskórnej; towarzyszące błonicy; zapalenie tkanek oczodołu z wytworzeniem ropy.

Czyraki i ropnie.

Dziecko wychudzone; pokryte ropniami, w większości o krwistym charakterze; wyglądało, jakby miało wkrótce umrzeć.

Karbunkuł w początkowym okresie, gdy bóle są silne, a zajęte miejsca ciemnoczerwone; lek podany wcześnie może zahamować całe schorzenie.

Gruczoły obrzęknięte, gorące, bolesne; stwardniałe; ropiejące.

Ropnie gruczołów pachowych i przyusznych; obrzęk bolesny przy dotyku, wydzielający krwistą, surowiczą ropę, z bólami kłującymi i gryzącymi.

Skrofuliczne stwardnienie gruczołów szyi, karku i żuchwy.

Wystające wyniosłości kostne są bolesne przy dotyku; na przykład kości policzkowe.

Zapalenie i obrzęk kości długich.

Próchnica kości z tworzeniem strupów, zawsze połączona z wypryskiem, u osób reumatycznych lub dnawych.

Schorzenia skrofuliczne i krzywicze.

DOTYK. RUCH BIERNY. URAZY [45]

Dotyk: głowa bolesna; oko nie znosi nawet najlżejszego dotyku; dotknięcie bolesnego miejsca poniżej pępka wywołuje nudności; klatka piersiowa bardzo wrażliwa; wrażliwe miejsce w kręgosłupie; wywołuje zgagę z napływem wodnistej treści do ust; powoduje rozdzierający ból grzbietu; pogarsza skrofulozę i krzywicę; kłucie w ścięgnach podkolanowych; kłucia w kończynach; brzuch wrażliwy; tkanki zajętych części obolałe; ropnie gruczołów pachowych i przyusznych bolesne; wystające wyniosłości kostne bolesne; wykwit w pobliżu kącików ust, na brzegu dolnej wargi, bolesny; krosty na brodzie bolą.

Ucisk: > ból szczęki; brzuch bolesny; > ból grzbietu; > ból nad grzebieniem lewej kości biodrowej; > ból ciągnący w prawym pośladku; silny ucisk biodra i nogi > ból; mięsień prosty uda wrażliwy; < ból wykwitu.

Oparcie głowy na ramieniu: powoduje drętwienie ramienia.

Pocieranie: > rwę kulszową; < świąd pokrzywki; pocieranie zajętych części nasila wykwit.

Drapanie: powoduje powstawanie pęcherzy z bąbli pokrzywkowych; < świąd; wywołuje pieczenie; powoduje „rozkosz graniczącą z męczarnią”; powoduje szczypanie i świąd grudek.

Chwytanie i szczypanie: > ból lewego barku; ból w krzyżu, jakby tkanki były pobite.

Jazda konna lub wstrząsy: wpływają na uszkodzone biodro.

Uderzenia, skręcenia itd.: wywołują przewlekłe zapalenie struktur stawowych.

Po skręceniu: bóle nadgarstka przebiegające z jednej strony na drugą.

Upadek bezpośrednio przed porodem: padaczka.

Wyrzucenie z powozu: uraz okolicy bioder i krzyża.

Pourazowa: róża powiek.

SKÓRA [46]

Nieznośny świąd; czerwona, odropodobna wysypka na całej skórze.

Świąd całego ciała, < na częściach owłosionych; pieczenie po drapaniu.

Gwałtowne pieczenie skóry, drgania, uogólnione pocenie się nocą; ilekroć wysuwa ręce spod kołdry, ogarnia go drgawkowy kaszel.

Piekący świąd tu i ówdzie.

Kłucie i mrowienie skóry, pieczenie po drapaniu.

Wykwity z piekącym świądem.

Wilgotność skóry.

Pocieranie zajętych części nasila wykwit.

Czerwony rumień na całym ciele o godz. 14.

Od stóp do głów pokryty drobną, czerwoną wysypką pęcherzykową, straszliwie swędzącą i piekącą, szczególnie w okolicy stawów; < w nocy, powodującą nieustanne drapanie, przynoszące niewielką ulgę lub nieprzynoszące jej wcale; przy ucisku palcem wyczuwalna jako bardzo twarda; skóra paląco gorąca.

Kilka drobnych grudek, zlewających się w pęcherze wielkości połówki ziarna grochu, wypełnione żółtym, wodnistym płynem, z silnym świądem; < w nocy po północy; jedyną ulgę przynosi pocieranie ich czymś szorstkim, aż pęcherze się otworzą.

Na różnych częściach ciała pojawiają się liczne pęcherzyki o średnicy od dwóch lub trzech linii do ćwierci cala; pęcherzyki wysychają i znikają przez złuszczanie.

Piekący wykwit z drobnych pęcherzy wypełnionych wodnistym płynem, z zaczerwienieniem skóry całego ciała z wyjątkiem owłosionej skóry głowy, dłoni i podeszew.

Pęcherzyki, z których większość zawiera mleczny, a część także przejrzysty płyn, zlewają się; stan ten trwa trzy dni, po czym skóra się złuszcza.

Skupiska pęcherzyków, początkowo wypełnionych wodnistą treścią, w pobliżu obu kącików ust, na brzegu dolnej wargi, ze słonym, gryzącym odczuciem i bolesnością przy dotyku.

Duże pęcherze zawierające żółtawy płyn, z obrzękiem ramienia; pęcherze nieostrożnie rozerwano, a płyn rozpłynął się po całym ramieniu, po czym pojawiła się ogromna liczba pęcherzyków, tak że po ośmiu dniach całe przedramię wydawało się jedną masą pęcherzy; smarowanie oliwą z oliwek zdawało się nie wpływać na dolegliwość; wkrótce zajęte zostało ramię, następnie prawe ramię i inne części ciała; całe schorzenie trwało cztery tygodnie.

Wykwit o charakterze róży na twarzy; zapalenie rozprzestrzeniło się na czoło i owłosioną skórę głowy, oba oczy były zamknięte, oboje uszu, policzki i wargi były bardzo obrzmiałe i pozostawały na nich dołki po ucisku, a rysy twarzy chorego były tak zniekształcone, że wcale nie można go było rozpoznać.

Wykwit różopodobny zajmujący dłonie i ramiona, stopy i nogi, twarz, a czasem całe ciało; jego rozległość i nasilenie wahały się od małej plamy z nieznacznym świądem do rozległej powierzchni z ogromnym obrzękiem i rozdzierającym cierpieniem; opisywano świąd, mrowienie, szczypanie, kłucie i pieczenie; na czerwonym, obrzękniętym podłożu zmienionej zapalnie skóry gęsto skupiały się pęcherzyki i pęcherze wielkości od główki szpilki do ziarna grochu, a gdy pękały i wysychały, pozostawały strupy wypryskowe; dostatecznie silne podrażnienie prowadziło zapalenie aż do owrzodzenia.

Jaskrawe zaczerwienienie moszny i prącia; moszna skrajnie wiotka i rozluźniona, zwisająca do połowy odległości ku kolanu.

Po upływie około dwudziestu czterech godzin rozpoczęły się świąd i pieczenie, utrzymujące się od pół godziny do dwóch godzin; po około trzydziestu sześciu godzinach obrzęk części, z silnym świądem i pieczeniem, nasilającymi się przy dotykaniu lub poruszaniu zajętych części, jakby przeszywały je rozgrzane igły; na silnie zaczerwienionej i zmienionej zapalnie skórze pojawiły się białe, przezroczyste pęcherzyki.

Rumień szybko przechodzący w tworzenie pęcherzy, często z towarzyszeniem obrzęku oraz końcowym wytworzeniem ropy i strupów; powierzchnia wokół wykwitu jest czerwona i silnie podrażniona.

Wykwit opryszczkowy; z nieustannym świądem, pieczeniem i mrowieniem; występuje naprzemiennie z bólami klatki piersiowej i czerwonkowymi stolcami.

Owłosiona skóra głowy, brzuch, dolna część klatki piersiowej oraz części nóg i grzbietu pokryte wilgotnym, piekącym i swędzącym wykwitem, który nadżera otaczające tkanki; tworzą się duże pęcherze wypełnione przejrzystą surowicą, która później mętnieje; pęcherze pękają i zlewają się.

Po zatruciu podczas zbierania jeżyn; twarz przedstawiała doskonały obraz róży twarzy typu pęcherzykowego; dłonie i przedramiona były pokryte skupiskami pęcherzyków.

Półpasiec; po nim bóle palące i neuralgiczne.

Herpes preputialis i axillaris.

Pęcherzyca, każdy pęcherz z czerwoną otoczką.

Obrzęk różowaty pod oczami i czerwone plamy na ciele.

Zapalenie różowate: stwardnienie skóry z jej zgrubieniem; pokrzywka; wskutek przemoknięcia; podczas reumatyzmu; z dreszczami i gorączką; < w zimnym powietrzu; pieczenie, ciągnięcie; rozdzieranie twarzy; zęby wydają się zbyt długie; niepokój ruchowy; twarz ciemnoczerwona, pokryta żółtymi pęcherzykami; pieczenie, świąd i mrowienie z kłuciem; < na zimnym, świeżym powietrzu, przy wilgotnej pogodzie, po przemoknięciu lub w wilgoci, w zimnych miejscach.

Róża pęcherzykowa; szczególnie zajęte owłosiona skóra głowy, twarz i narządy płciowe; zajęte części ciemnoczerwone; zapalenie szerzy się od prawej strony ku lewej.

Kapitan S. sześć lat temu pocałował dziecko chore na płonicę i poczuł, jak pali go w wargi; po kilku tygodniach wystąpiły czyraki na grzbiecie; potem miał zaparcie; raz zemdlał, stłukłszy sobie czoło; podczas omdlenia nastąpiło mimowolne oddanie stolca; wkrótce na stłuczonym czole pojawiła się róża, szerząc się na twarz i pojawiając na mosznie oraz prąciu, które ropiały; odtąd przebył kilka napadów, które osłabiły jego widzenie z bliska; poczuł wstrząs w zewnętrznych powłokach lewego oczodołu; około południa rozpoczął się tam czerwony obrzęk różowaty, obejmujący całą twarz, szyję i mosznę; tworzą się pęcherzyki, z których sączy się płyn barwiący bieliznę na żółto; zajęte części pieką i swędzą; podczas leżenia, przy każdym uderzeniu serca, występuje odśrodkowe pulsowanie w zmienionych zapalnie powłokach twarzy i czoła; wszelka wilgoć na skórze wywołuje w tym miejscu różę, jak działo się zawsze podczas tych napadów; musi drapać zajęte miejsca, co wywołuje „rozkosz graniczącą z męczarnią”; drapanie moszny powoduje rozkosz płciową i wypływ nasienia, który go osłabia; światłowstręt; przez całą ostatnią noc bardzo niespokojny ruchowo, bez snu; chodził, tupiąc, potrząsając ramionami i wymachując nimi; na brodzie duże, żółte strupy z wydzieliny; powieki zamknięte wskutek obrzęku; dłonie i stopy zimne; tętno 50, okresowo zmienne pod względem wypełnienia i rytmu; < pieczenie i świąd od ciepła.

Półpasiec po prawej stronie, ból schodzący do prawej nogi, < w nocy, zmuszający do ciągłej zmiany pozycji.

Zapalenie skóry i uczucie otarcia po wewnętrznej stronie lewego pośladka.

Łuszczący się wykwit na ciele; drobne łuski na twarzy.

Grzbiet dłoni pokryty pęknięciami i gorący; skóra twarda, szorstka i sztywna.

Naskórek złuszczył się z policzków, pozostawiając te miejsca gorące i szorstkie.

Skóra całkowicie złuszczyła się z lewej dłoni; nieznośny świąd; skóra złuszczyła się ze wszystkich zajętych miejsc.

Wyprysk: powierzchnia żywoczerwona, otarta; grube strupy, sączenie i cuchnąca wydzielina; jeżeli zajęta jest twarz, występuje obrzęk luźnej tkanki łącznej wokół powiek; bóle piekące, swędzące i mrowiące; nieustanny świąd i drapanie; im więcej chorzy się drapią, tym silniejszy jest przymus drapania.

Crusta lactea, cechująca się grubymi, ciężkimi strupami na zapalnym podłożu, z silnym świądem i niepokojem ruchowym, < w nocy i wskutek nadmiernego ogrzania; zielona, śluzowata biegunka.

Bardzo bolesne brodawki sutkowe po porodzie oraz swędzący, piekący wykwit grudkowy wokół brodawek, na piersi, szyi, klatce piersiowej, czole, owłosionej skórze głowy i we włosach; świąd stale wyprzedzał drapanie, ustępując w podrapanym miejscu, po czym pojawiało się pieczenie, < podczas pocenia się; obfity pot na zewnętrznych częściach ciała, lecz nie na częściach, na których leżała; niespokojna, nieustannie szukała nowej pozycji; > po poruszaniu się.

Czoło, twarz, a szczególnie boczne powierzchnie szyi, pokryte czerwonymi guzkami, których wierzchołki były wypełnione ropą; silne pieczenie.

Grudki jak przy świerzbie, z piekącym świądem i szczypaniem po drapaniu, na wewnętrznej powierzchni nadgarstka i w dolnej części policzka.

Twarde grudki na dłoniach, z piekąco-gryzącym świądem.

Grudki duże, głęboko położone i drażliwe na dotyk, na pośladkach, szczególnie w linii pośrodkowej w pobliżu kości guzicznej.

Wykwit wypryskowy wokół ust i nosa, niekiedy ze zrywającym oraz swędząco-piekącym bólem.

Krosty z ropą na szczytach, z boku brody, bolesne tylko przy dotyku, jak od ucisku ostrej krawędzi, oraz z uporczywym pieczeniem.

Wykwit krostkowy.

Czarne krosty z zapaleniem i świądem, gwałtownie rozprzestrzeniające się na całe ciało.

Pokrzywka wskutek przemoknięcia; podczas reumatyzmu; z dreszczami i gorączką; < w zimnym powietrzu.

Każdego roku 13 maja, przez kilka lat, ogarniał ją piekący świąd skóry, doprowadzający ją niemal do obłędu; wysypka była tak zlewna, że nie było widać ani skrawka zdrowej skóry; oczy zamknięte wskutek obrzęku powiek; wydawało się, że się dusi, i zrzucała nakrycie z łóżka; cały napad trwał dwadzieścia cztery godziny. θ Pokrzywka.

Kończyny górne i dolne oraz lewa strona gardła pokryte twardymi, ciemnoczerwonymi, okrągłymi, wyniosłymi

plamami, występującymi grupami i pojedynczo; skóra zajętych części napięta i lśniąca, podczas gdy otaczająca skóra jest obrzęknięta i wykazuje różowate zaczerwienienie; bąble pokrzywkowe szczególnie liczne na lewym palcu wskazującym, grzbiecie ręki i przedramieniu; na szyi i lewym udzie okrągła, wyniosła, czerwona plama, wokół której gęsto skupiają się większe i mniejsze plamy; nieznośny świąd zajętych części, szczególnie palca wskazującego; delikatny ból kłujący w samej wysypce, wywoływany lub nasilany uciskiem; pacjentka wydaje się przygnębiona; oczy zamknięte jak podczas snu; gorączka; skóra wilgotna; oddech przyspieszony, chwilami rzężenia; kaszel niezbyt częsty, w dzień z odkrztuszaniem ciągliwej wydzieliny; tętno 104; uczucie osłabienia; silne gorąco głowy; zawroty głowy; nudności; wymioty; stały ból w okolicy pępka. θ Pokrzywka.

Sinoczerwone plamki wielkości soczewicy na całym ciele, z osłabieniem i powtarzającymi się krwawieniami z nosa i ust. θ Plamica.

Twarz i ręce wyglądają jak pokryte podbiegnięciami krwawymi. θ Plamica.

Po przeziębieniu wskutek przemoczenia na deszczu pieczenie i kłucie skóry, która zaczęła miejscami obrzękać, szczególnie na rękach, ramionach i nogach; pojawiają się jasnoczerwone plamy o różnych kształtach i rozmiarach; bóle reumatyczne, rwące w biodrze, szczególnie w spoczynku. θ Plamica.

Plamy wypełnione sinawą, ciemną krwią na całym ciele z wyjątkiem twarzy i rąk; krwawienie z dziąseł; ciało lodowato zimne; blada twarz i skóra; małe tętno.

Karbunkuły, sinawe, zgorzelinowe.

Stwardnienie skóry z jej zgrubieniem.

Brodawki: szczególnie na rękach i palcach; duże, poszarpane, często uszypułowane, sączące wilgoć i łatwo krwawiące.

Rozpadliny, pęknięcia skóry; odmroziny.

Owrzodzenia: jakby zgorzelinowe, powstające z małych pęcherzyków, z towarzyszącą gwałtowną gorączką; pieczenie w owrzodzeniach albo uczucie zimna.

Płonica: wysypka prosówkowa, ciemna, gorączka wysoka, senność i niepokój; szczególnie postacie adynamiczne — dziecko staje się senne i niespokojne; język czerwony, niekiedy gładki; gardziel ciemnoczerwona, o swoistym obrzękłym wyglądzie, węzły chłonne szyjne powiększone; może wystąpić powiększenie lewej ślinianki przyusznej, a nawet grożące ropienie tych części; tkanka podskórna szyi objęta stanem zapalnym, powierzchnia skóry o ciemnoczerwonym lub sinawym, różowatym odcieniu; łagodne majaczenie; wydzieliny zmienione, drażniące; węzły chłonne we wszystkich częściach ciała mogą się powiększyć, szczególnie pachowe; wychudzenie; krańcowe osłabienie; wysypka silnie swędzi, a w nocy występuje znaczny niepokój; posokowata albo żółta, gęsta wydzielina z nosa, z obrzękiem węzłów chłonnych gardła; każdą część wysypki otacza jasna zapalna obwódka i występuje silny świąd, szczególnie w nocy; przypadki powikłane zapaleniem różowatym.

Skóra od głowy do stóp ciemnoczerwona i pokryta małymi pęcherzykami zawierającymi żółty, ropopodobny płyn; palące gorąco; silne pragnienie; sopor; zrywanie się i przestrach; niepokój; bolesne, bezskuteczne parcie na oddanie moczu; zaparcie. θ Płonica.

Dziecko, æt. 13, zarzuciło na ramiona szal należący do dziecka zmarłego na płonicę; następnego dnia wystąpiła wysoka gorączka; tętno 140; bolesność gardła; wymioty; ból pleców; nazajutrz na szyi i klatce piersiowej pojawiła się wysypka, stopniowo rozszerzająca się na całe ciało i po ucisku czerwieniejąca od obwodu ku środkowi. θ Płonica.

Majaczenie, suchy język, niemal całkowity brak snu, powtarzające się wymioty żółciowe, częsta biegunka, temperatura skóry 40°C. θ Odra.

Ospa prawdziwa: wykwity zapadają się i stają się sine; objawy tyfoidalne.

Ospa prawdziwa: stan tyfoidalny; wysypka słabo rozwinięta; sina; gorączka z palącym gorącem; skrajne wyczerpanie; palące pragnienie; huk w uszach; język suchy, popękany; wargi i zęby pokryte ciągliwym brunatnym śluzem; bębnicze rozdęcie brzucha.

Ospa prawdziwa: krosty czernieją wskutek wylewu krwi do ich wnętrza; biegunka z ciemnymi, krwistymi stolcami.

OKRES ŻYCIA, KONSTYTUCJA [47]

Skaza reumatyczna.

Dziecko, æt. 6 miesięcy, skrofuliczne; nieżytowe zapalenie oczu.

Niemowlę, æt. 8 miesięcy, źle odżywione, cierpiące na glistnicę, która ustąpiła po Podoph.; ropnie.

Dziecko, æt. 1 1/2 roku, przebyło pokrzywkę; róża.

Dziecko, æt. 2, skrofuliczne, cierpiące od urodzenia; wysypka na głowie i cuchnący nieżyt nosa.

Chłopiec, æt. 2, cierpiący od dziewięciu miesięcy; zimnica.

Chłopiec, æt. 2; płonica.

Chłopiec, æt. 2 1/2; ophthalmia erysipelatosa.

Chłopiec, æt. 3, delikatny, blady, z głową i twarzą pokrytymi wysypką, skrofuliczny; zapalenie oczu.

Dziewczynka, æt. 3, cierpiąca od roku; skrofuliczne zapalenie oczu.

Chłopiec, æt. 3, krępy, poza tym zdrowy; skrofuliczne zapalenie oczu.

Chłopiec, æt. 4; skrofuliczne zapalenie oczu.

Dziewczynka, æt. 5, skrofuliczna; zapalenie oczu.

Lizzie B., æt. 5, dziecko zdrowe od urodzenia, dolegliwość zauważono po raz pierwszy pięć dni po urodzeniu; opadanie powieki.

Dziecko, æt. 5; skrofuliczne stwardnienie węzłów chłonnych.

Chłopiec, æt. 6, kilka tygodni wcześniej spadł z wysokiego biegu schodów; porażenie.

Chłopiec, æt. 7; zapalenie stawów kolanowych.

Dziewczynka, æt. 8, chora od dziesięciu dni; zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych.

Chłopiec, æt. 8, silny, cierpiący od czwartego tygodnia życia; wysypka.

Dziewczynka, æt. 9, skrofuliczna; zapalenie oczu.

Dziewczynka, æt. 10; błonica warg.

Chłopiec, æt. 10, pięć miesięcy wcześniej upadł, niosąc wiązkę słomy; odtąd cierpi; utykanie wskutek dolegliwości nogi.

Dziewczynka, æt. 12, szczupła, o konstytucji limfatycznej, nerwowa, w poprzednim roku miała bóle reumatyczne; błonica.

Chłopiec, æt. 12, cierpiący od sześciu miesięcy; zimnica.

Dziewczynka, æt. 13; schorzenie oka.

Dziewczynka, æt. 13, ze skrzywieniem kręgosłupa; porażenie dolnej części ciała.

Dziewczynka, æt. 13; płonica.

Młoda kobieta, æt. 13 1/2, w trzecim dniu po naturalnym porodzie; paraplegia.

Chłopiec, æt. 14; crusta lactea.

Chłopiec, æt. 14, blondyn, cierpiący od czterech lat; wysypka na głowie i ciele.

Chłopiec, æt. 14; czerwonka.

Chłopiec, æt. 15, po silnym skręceniu przed dwoma miesiącami; obrzęk stawu łokciowego.

XX, æt. 16, źle odżywiona i przepracowana szwaczka; erythema nodosum.

Młodzieniec, æt. 17; owrzodzenie rogówki.

Chłopiec, æt. 17, po przebywaniu w śnieżycy w stanie przegrzania dwa i pół roku wcześniej; utykanie reumatyczne.

Dziewczyna, æt. 18, drobna, ze skrzywieniem bocznym kręgosłupa; zaburzenie psychiczne.

Dziewczyna, æt. 18, miesiączka jeszcze się nie pojawiła; grypa.

Dziewczyna, æt. 18, po pielęgnowaniu osoby chorej na dur brzuszny; ospa prawdziwa.

Dziewczyna, æt. 19, cicha, spokojna, silnie zbudowana, blondynka, o rumianych policzkach; nieżyt jelit.

Mężczyzna, æt. 19; odra.

Dziewczyna, æt. 19 1/2; zapalenie jelit.

Robotnica, æt. 20, brunetka, o świeżej, rumianej cerze; nadwyrężyła się przy podnoszeniu ciężaru wkrótce po pierwszym pojawieniu się guza; ojciec miał twardzielowaty guz pachwiny; torbiel jajnika.

Dziewczyna, æt. 20, blondynka, przeziębiła się półtora roku wcześniej i odtąd cierpi; brak miesiączki.

Młoda kobieta, æt. 21; zapalenie ślinianki przyusznej.

Mężczyzna, æt. 23, słaby, delikatny, po durze brzusznym; krwawienia z nosa.

Piekarz, æt. 23, z rodziny obciążonej gruźlicą, po ciężkiej pracy w wilgotnej piwnicy; obrzęk kolana.

Mężczyzna, æt. 23, cierpiący od dwunastu dni; codzienna zimnica.

Pani E. D., æt. 24, czarnoskóra, histeryczna, hipochondryczna, cierpiąca od okresu dojrzewania; bolesne miesiączkowanie.

Panna M., æt. 24, szczupłej budowy, o temperamencie limfatycznym, nigdy nie cieszyła się dobrym zdrowiem, cierpiąca od czterech lat; uraz biodra.

Panna E. H., æt. 24, blondynka, ekspedientka w sklepie, cierpiąca od trzech tygodni; obrzęk stopy.

Artylerzysta, æt. 24, niskiego wzrostu, pełnokrwisty, o brązowych włosach; zimnica czwartaczkowa.

Panna C., æt. 25; bolesne miesiączkowanie.

Mężczyzna, æt. 25, silny, przeziębił się wskutek przemoczenia na deszczu; plamica.

Pani H., æt. 26; czyraki.

Kobieta, æt. 28; reumatyczne zapalenie oczu.

Krawiec, æt. 28, cierpiący od dwunastu lat; rwa kulszowa.

Mężczyzna, æt. 28; kilka lat wcześniej przebył zimnicę, następnie ospę prawdziwą; dur brzuszny.

Kobieta, æt. 30, o temperamencie sangwinicznym; zapalenie oka.

Mężczyzna, æt. 30; zapalenie przełyku.

Kobieta, æt. 30, szczupła, zdrowa, miesiączka nie występuje od pięciu lat; zapalenie opłucnej i płuc.

Kobieta, æt. 30, zamężna, dwa lata wcześniej skręciła nadgarstek i odtąd cierpi; ból nadgarstka.

Kobieta, æt. 30, niezamężna; brodawki na rękach.

Kobieta, æt. 30, czarnoskóra, cierpiąca od pięciu lat; reumatyzm.

Mężczyzna, æt. 31, szczupły, umięśniony, o ciemnej karnacji, po ekspozycji na niepogodę; utykanie reumatyczne.

Mężczyzna, æt. 32, krzepki; róża.

Mężczyzna, æt. 32, piętnaście lat po napadzie kiły; reumatyzm kiłowy i powstawanie miękkich guzów.

Kobieta, æt. 33, czarnoskóra, cierpiąca od pięciu lat; reumatyzm.

Kobieta, æt. 35, reumatyczka, po podnoszeniu ciężkich mebli; schorzenie pleców.

Mężczyzna, æt. 35, sangwinik, o temperamencie nerwowym, cierpiący od sześciu miesięcy; rwa kulszowa.

Kobieta, æt. 35; róża.

Mężczyzna, æt. 36, żywy, inteligentny, aktywny, o śniadej cerze, czarnych włosach i błyszczących czarnych oczach; nerwoból twarzy.

Kobieta, æt. 36; zapalenie przełyku.

Kobieta, æt. 36, niezamężna, blondynka, delikatna, o drażliwym usposobieniu, utrzymująca się z szycia; zapalenie w obrębie jamy brzusznej.

Kobieta, æt. 36, źle odżywiona, wyniszczona, w szóstym miesiącu ciąży; trudności w oddawaniu moczu.

Josefa Fluch, æt. 36, zamężna, urodzona w Hiszpanii; nerwica serca.

Kobieta, æt. 37, średniego wzrostu, otyła, chora od pół roku; krwioplucie.

Mężczyzna, æt. 37, profesor, o temperamencie nerwowym; utrata koordynacji ruchów nóg.

Dama, æt. 38, matka sześciorga dzieci; zimnica.

Kobieta, æt. 38, dobrze zbudowana; pokrzywka.

Kobieta, æt. 40, histeryczna; ból głowy.

Kobieta, æt. 40; wysypka na powiece.

Mężczyzna, æt. 40, cierpiący od kilku miesięcy, przed napadem chorował na reumatyzm; biegunka.

Kobieta, æt. 40, brunetka, szczupłej budowy, matka wielu dzieci, cierpiąca od sześciu miesięcy; ból reumatyczny i sztywność nadgarstka.

Mężczyzna, æt. 40, o rudawym typie urody, silnej, atletycznej i krzepkiej konstytucji; nadwyrężenie kciuka.

Mężczyzna, æt. 40, postawny, umięśniony, miewał wcześniejsze napady; po przejściu czternastu mil; rwa kulszowa.

Mężczyzna, æt. 40, cierpiący od ośmiu tygodni; ropienie w stawie kolanowym.

Mężczyzna, æt. 40, po silnym przemoczeniu; bóle nóg.

Kobieta, æt. 40, żona duchownego, przez ostatnich siedem lat miała jeden napad rocznie; pokrzywka.

Kobieta, æt. 40, Irlandka; eczema impetiginodes.

Mężczyzna, æt. 41, silny i zdrowy, pracuje w cukrowni i jest narażony na silne gorąco; choroba Brighta.

Pani B., æt. 42, sześć lat wcześniej wykąpała się w morzu i przemarzła do szpiku kości; odtąd cierpi; polip macicy.

Mężczyzna, æt. 42; dur brzuszny.

Mężczyzna, æt. 43, niski, o ciemnej karnacji, ważący 90 funtów, stolarz meblowy, cierpiący od ośmiu lub dziewięciu lat; utykanie wskutek dolegliwości pleców.

Kobieta, æt. 43, cierpiąca od osiemnastu lat; reumatyzm.

Kobieta, æt. 44; porażenie ramienia.

Kobieta, æt. 44, Irlandka, zamężna, cierpiąca od czterech miesięcy; eczema rubrum.

Mężczyzna, æt. 45; zmętnienie rogówki.

Mężczyzna, æt. 45, niski, o temperamencie cholerycznym, pielęgniarz, po wyzdrowieniu z napadu duru brzusznego; paralysis agitans.

Mężczyzna, æt. 45, silny, od ostatnich trzech miesięcy przykuty do łóżka po ekspozycji na niepogodę; zapalenie płuc.

Mężczyzna, æt. 46–49, wysoki, szczupły, umięśniony, o ciemnej karnacji, producent wyrobów skórzanych, od kilku lat cierpiący na reumatyzm lewego ramienia po przemoknięciu podczas ulewy; reumatyzm.

Dama, æt. 50; lęk przed otruciem.

Kobieta, æt. 50, blada, wychudzona, od lat miewająca zimą lekki, męczący kaszel; dwa tygodnie wcześniej nadwyrężyła plecy przy podnoszeniu dużego ciężaru i odtąd cierpi; lumbago.

Żydówka, æt. 51; melancholia.

Kobieta, æt. 52, półtora roku wcześniej przemarzła podczas podróży koleją i odtąd cierpi; reumatyczna; porażenie.

Kobieta, æt. 53, łagodnego usposobienia, niskiego wzrostu; cierpiąca od dwóch tygodni; krwawienia z nosa.

Kobieta, æt. 55, silna, tęga, ze skłonnością do różowatych obrzęków twarzy, cierpiąca od dziesięciu dni; erysipelas bullosum.

Mężczyzna, æt. 55, rolnik, silny, postawny, umięśniony, cierpiący na reumatyzm kulszowy, którego nabawił się w wojsku w latach 1862–63; co kilka tygodni występowały ciężkie napady, wywoływane przepracowaniem i ekspozycją na niepogodę; rwa kulszowa.

Woźnica, lat 55, przed kilkoma laty przebył podobny napad; reumatyczna rwa kulszowa.

Mężczyzna, lat 56, stolarz meblowy, o atletycznej budowie ciała, poza tym zawsze zdrowy, cierpiący od ośmiu miesięcy; rwa kulszowa.

Mężczyzna, lat 62, pięć lat temu cierpiał na podobną dolegliwość; puchlina wodna.

Kobieta, lat 63; zapalenie płuc.

Kobieta, lat 64; rwa kulszowa.

Mężczyzna, lat 64; zimnica.

Mężczyzna, lat 66, wysoki, szczupły, wątłej budowy; nerwoból twarzy.

K., lat 66, Niemiec, po narażeniu na zimno; reumatyzm.

Pani G. K., lat 67, cierpiąca od kilku lat; obrzęk uogólniony.

Dama, lat 80, cierpiąca od pięciu miesięcy; biegunka.

Młody mężczyzna, prowadzący spokojny tryb życia, z trądzikiem punktowym po narażeniu na zimno; grypa.

Pani C., chora od dwudziestu lat; schorzenie serca.

Budowniczy mostów, o temperamencie nerwowym, cierpiący od trzech tygodni wskutek nadwyrężenia; lumbago.

Kobieta rosła, silna, cierpiąca od sześciu miesięcy; pieczenie w dłoni.

Tęgi mężczyzna o temperamencie flegmatycznym, często miewający napady dny reumatycznej; gonagra.

POWIĄZANIA [48]

Jego działanie neutralizują: Bellad., Bryon., Camphor., Coffea, Crot. tig., Mercur., Tenacet., Sassaf., Sulphur, Verbena hastata, Virginiana serpentaria.

Neutralizuje działanie: Bryon., Ranunculus, Rhodo., Tart. em.

Zgodne: Arnic., Arsen., Bryon., Calc. ost., Calc. phos., Chamom., Conium, Lach., Phos. ac., Pulsat., Sulphur.

Niezgodne: Apis.