Saccharum officinale

Cukier. (W tym Saccharum album, cukier biały.) Sacharoza. C 12 H 22 O 11. Rozcierka. Roztwór.

Klinika

Wodobrzusze / Zaćma / Błędnica / Rogówka, zmętnienie / Cukrzyca / Obrzęk wodny / Dyspepsja / Włosy, szybki wzrost / Ból głowy, okresowy / Chrypka / Wątroba, dolegliwości / Żabka / Reumatyzm / Krzywica / Szkorbut / Śledziona, dolegliwości / Tabes mesenterica

Charakterystyka

Podobnie jak wiele innych składników diety, cukier może być zarówno trucizną i lekiem, jak i pokarmem. Cukier konserwuje żywność, tak jak sól; zarówno cukier, jak i sól wywoływały szkorbut. Przypadki krzywicy szkorbutowej u dzieci karmionych butelką wiązano z nadmiarem cukru w ich pokarmie; wykluczanie cukru z diety chorych na dnę, reumatyzm i cukrzycę świadczy zaś o sile patogenetycznej, jaką przypisują mu współcześni lekarze. Nadkwaśność żołądka i świąd odbytu są częstymi następstwami spożywania nadmiernej ilości cukru. Lippe opublikował „Fragmentaryczne próby lekowe i obserwacje kliniczne uzyskane głównie od S. Bœnninghausena i S. E. Bute’a, który przeprowadził na sobie próbę 30. potencji” (Allen). Do objawów tych dodano inne, zaobserwowane przez Swana u pacjenta, który po dwudziestu pięciu latach cierpień przypadkowo odkrył, że przyczyną jego dolegliwości był cukier. Wszystkie objawy ustępowały, gdy powstrzymywał się od cukru w jedzeniu i napojach, i pojawiały się ponownie dopiero wtedy, gdy dla próby znów go spożywał. Wówczas, od dwóch do czterech dni po spożyciu cukru, niezmiennie występował ten sam zespół objawów, w następującej kolejności: (1) Pieczenie w dołku podsercowym. (2) Biały nalot na języku, tak gruby, że powodował jego sztywność. (3) Ostre bóle palące biegnące od nerek ku barkom, pod łopatkami. (4) Bóle kości od głowy do stóp, powodujące taką sztywność mięśni, że chory nie mógł wstać z łóżka, dopóki go nie wymasowano. (5) Dreszcz rozpoczynający się w okolicy krzyżowej i rozchodzący się ku górze i dołowi. Silny ból głowy i sporadyczne wymioty podczas dreszczu. Następnie gorączka z bólem głowy, chorobliwym głodem i suchotniczym rumieńcem. (6) Wzmożone oddawanie moczu; silny zapach, biały osad. (7) Silny ból nerek. (8) Zaparcie. (9) Bezsenność. (10) Obrzęk stóp i kostek. (11) Osłabienie nóg, jakby porażennych, powodujące zataczanie się. (12) Bolesne miotanie stopami i nogami podczas pieczenia w żołądku. (13) Uczucie ucisku, lekki kaszel, obfite odkrztuszanie kremowej, bardzo cuchnącej, zimnej wydzieliny. Sac. a. 10m i 5m wyleczyły go z niektórych pozostałych objawów, a 41m umożliwiła mu spożywanie cukru bez szkody. Swan opisuje również (Org. iii. 342) następujący przypadek: panna L. stale jadła cukierki, które bardzo lubiła, aż ucierpiały jej narządy trawienne. Kilka dawek Sac. a. 30m tak zmieniło jej upodobania, że przestała je jeść i nie mogła znieść nawet ich widoku. Za pomocą Sac. off. wyleczono także następujący przypadek: „Wymioty żółcią, < w nocy i o godz. 1; wieloletnia dyspepsja, przy której jedynym tolerowanym pokarmem były mleko, jaja i chleb; wielkie pragnienie cukru, który > objawy”. Farrington dostrzega wielkie podobieństwo między Sac. off. a Calc.. Sac. off. jest, jak twierdzi, wskazany u dzieci o dużych kończynach, otyłych i obrzmiałych, ze skłonnością do obrzęku wodnego. Wywoływał zmętnienie rogówki i powinien je leczyć. Dzieci są wybredne i kapryśne; nie dbają o pożywne jedzenie, lecz chcą drobnych „łakoci”; są zawsze rozdrażnione i płaczliwe, a jeśli są dostatecznie duże — zuchwałe i nie mają ochoty niczym się zajmować. Wszystko sprawia im zbyt wiele trudu. H. C. Allen opisuje (H. P., x. 478) przypadek zmętnienia rogówki wyleczonego za pomocą Sac. a.; tym samym lekiem w potencji 2m wyleczył także obrzęk wokół kostek, który wystąpił po reumatyzmie. Według Lippego czarne podpalane teriery, które jedzą cukier, ślepną. Zaćma i niedowidzenie u chorych na cukrzycę są dobrze znane. Również tutaj spotykają się sól i cukier: Burnett wykazał w swoim dziele Supersalinity of the Blood, że nadmiar soli w pożywieniu stanowił istotny czynnik powstawania zaćmy. Objawy są < wczesnym rankiem. < Wskutek gniewu. > W pozycji wyprostowanej (duszność).

Zależności

Porównać: Sacch. l. W krzywicy, nadkwaśności, u otyłych dzieci — Calc. Pragnienie słodyczy — Arg. n., Sul. Krzywica — Sil. Cukrzyca; obrzęknięte kostki — Arg. n. Ból nerek — Santal.

Przyczyna

Gniew.

1. Umysł

Gwałtowny temperament; drażliwy; kłótliwy. Temperament żółciowy, sangwiniczny. Wzmożona skromność u kobiet. Melancholijny nastrój z uczuciem zimna. Wybredny, kapryśny; rozdrażniony i płaczliwy; leniwy. Przygnębiony, hipochondryczny nastrój; zrzędliwy. Obojętność, jakby z tęsknoty za domem. Niechęć do rozmowy; brak zainteresowania. Otępiały.

2. Głowa

Zawroty głowy wskutek niestrawności. Silny ból głowy podczas dreszczu. Ból głowy co tydzień, zawsze tego samego dnia. Włosy rosną szybko.

3. Oczy

Oczy zamknięte wskutek obrzęku (i zapalenia) powiek. Żylakowate rozszerzenie naczyń oczu. Zapalenie oczu. Widzenie zamglone. Zaćma.

4. Uszy

Wyciek ropy z uszu.

5. Nos

Kichanie; suchy nieżyt nosa.

6. Twarz

Zmieniony wyraz twarzy. Twarz: blada; trupia; obrzmiała; obrzękowa. Drganie mięśni prawego policzka nad kością jarzmową.

8. Jama ustna

Stępienie zębów (z kwaśnymi wymiotami). Biały nalot na języku, tak gruby, że powoduje jego sztywność. Rozpadliny, pęknięcia języka. Żabka. Zapalenie ślinianek błony śluzowej jamy ustnej. Afty u dzieci.

9. Gardło

Owrzodzenia gardła.

11. Żołądek

Chorobliwy głód podczas gorączki. Nudności wcześnie rano. Gwałtowne odruchy wymiotne. Wymioty białym, lepkim, ciągliwym śluzem. Okresowe wymioty. Wymioty: krwią; kwaśne, stępiające zęby; sporadyczne, podczas dreszczu. Żołądek wzdęty. Żołądek przepełniony kwaśnym śluzem. Zaburzenia żołądkowe. Trawienie: upośledzone; słabe, z nadkwaśnością. Pieczenie w dołku podsercowym. Gorąco w żołądku. Zimno w żołądku. Ucisk w żołądku rano, na czczo. Bolesne zaciskanie żołądka. Bolesna nadwrażliwość dołka podsercowego. Ból żołądka u osób hipochondrycznych.

12. Brzuch

Wątroba: obrzęknięta; stwardniała. Zwiększone wydzielanie żółci. Śledziona obrzęknięta. Ból wątroby i śledziony. Brzuch: obrzęknięty; wodobrzuszny; twardy jak kamień (u dzieci). Tabes mesenterica. Obrzęk i stwardnienie węzłów krezkowych.

13. Stolec i odbyt

Przekrwione i bolesne guzki krwawnicze. Świąd odbytu. Biegunka: stolce wodniste i osłabiające; ze śluzem i krwią; żółciowe. Zaparcie występujące naprzemiennie z biegunką śluzową. Zaparcie; utrudnione oddawanie stolca.

14. Narządy moczowe

Ostre bóle palące biegną od nerek ku barkom, pod łopatkami. Silne bóle nerek. Wzmożone oddawanie moczu; silny zapach; biały osad. Zmniejszona ilość moczu.

15. Męskie narządy płciowe

Olbrzymi obrzęk moszny; prawych narządów płciowych. Wzmożone pożądanie. Częste mimowolne polucje.

16. Żeńskie narządy płciowe

Miesiączka skąpa. Krew miesiączkowa blada. Zahamowane upławy.

17. Narządy oddechowe

Podrażnienie krtani, wywołujące lekki, krótki, urywany kaszel z żółtawą, słonawą plwociną, która unosi się na wodzie. Suche uczucie otarcia w krtani. Głos ochrypły, nieżytowy. Chrypka po krótkim czytaniu. Suchy kaszel. Kaszel u dzieci. Odkrztuszana wydzielina bardzo cuchnąca. Oddychanie utrudnione, odkrztuszana wydzielina zimna. Napady duszenia; chory musi być podparty poduszkami.

18. Klatka piersiowa

Zanik mięśni klatki piersiowej. Zapalenie płuc. Obrzęk dolnej części mostka. Uczucie pełności > po odkrztuszeniu. Kłucia w lewej części klatki piersiowej.

19. Serce

Bóle reumatyczne w okolicy serca. Tętno słabe i nieregularne.

21. Kończyny

Mrowienie w kończynach. Wychudzenie rąk i ud.

22. Kończyny górne

Obrzęk ramion.

23. Kończyny dolne

Obrzęk kończyn dolnych; twardych jak kamienie. Porażenne osłabienie nóg. Bolesne miotanie nogami podczas pieczenia w żołądku. Kurcze łydek.

24. Objawy ogólne

Wychudzenie z wielkim apetytem. Błędnica: z obrzękiem wodnym; po gniewie. Pełnokrwistość. Napady omdlenia. Krzywica szkorbutowa u dzieci. Bóle kości od głowy do stóp.

25. Skóra

Sucha skóra; zahamowane wydzielanie potu. Szkorbut. Blade i czerwone plamy na całym ciele. Zanokcica. Nadmierna ziarnina w owrzodzeniach. Stara opryszczka.

26. Sen

Bezsenność. Wzdrygnięcia podczas snu.

27. Gorączka

Uczucie zimna od godz. 10 rano do wieczora, z melancholijnym nastrojem. Dreszcz rozpoczynający się w okolicy krzyżowej i rozchodzący się ku górze i dołowi; silny ból głowy i sporadyczne wymioty; następnie gorączka, po której występują ból głowy, chorobliwy głód i suchotniczy rumieniec na policzkach; poty występują tylko wtedy, gdy chory jest osłabiony powtarzającymi się napadami; przed napadem i podczas niego pieczenie w żołądku i plecach jest po prostu nieznośne; brak pragnienia. Uczucie zimna występuje naprzemiennie z poceniem się. Zimno w głowie. Gorączka przerywana co jeden, dwa lub trzy dni, o nieregularnym typie. Po dreszczu występuje obfity pot. Pot na głowie (szyi i barkach).