Muriaticum Acidum
autorstwa John Henry Clarke — Słownik praktycznej Materia Medica
Kwas chlorowodorowy. HCl. Pierwsze rozcieńczenia wodą destylowaną.
Zastosowanie kliniczne
Odbyt, wypadanie / Odmroziny / Pląsawica / Głuchota (pochodzenia mózgowego) / Błonica / Dur brzuszny / Piegi / Stopy, bóle podeszew / Zaburzenia żołądkowe / Hemoroidy / Hemianopsja / Impotencja / Odra / Owrzodzenia rtęciowe / Jama ustna, afty; łuszczyca języka; owrzodzenia / Płonica / Szkorbut / Ścięgno Achillesa, dolegliwości / Język, dolegliwości / łuszczyca / Tyfus plamisty / Żylaki / Krztusiec
Charakterystyka
Popularna nazwa Mur. ac., „duch solny”, od razu opisuje jego naturę i pochodzenie. Jest to bezbarwny gaz o ostrym, duszącym zapachu i kwaśnym smaku, otrzymywany z soli (Nat. m.) wskutek działania kwasu siarkowego. Łatwo rozpuszcza się w wodzie, a roztwór nasycony zawiera 43 procent gazu. Teste, który w znacznym stopniu określił zakres działania Mur. ac., grupuje z nim Agn. cast. i Hyos.; uważa też, że jego działanie odpowiada całkowicie typowemu przypadkowi tyfusu plamistego. Wśród wspólnych cech tej grupy wymienia: odurzający ból głowy. Zaciemnienie wzroku i złudzenia wzrokowe. Szumiące odgłosy w uszach i niedosłuch. Krwawienie z nosa i utrata węchu. Szorstkie, popękane wargi oraz cuchnący oddech. Zmiany szkorbutowe w jamie ustnej. Porażenie języka. Utrata smaku. Rozdęty, wrażliwy brzuch; kłucie i ból jak po stłuczeniu w ścianach brzucha. Surowicza, cuchnąca biegunka, niezbyt bolesna. Mimowolne oddanie stolca. Bóle gardła. Porażenie pęcherza. Wzmożone pożądanie płciowe. Impotencja. Chrypka, kaszel skurczowy. Kłucia w okolicy serca. Gorączka z kłującym gorącem, częstym, drobnym i przerywanym tętnem oraz ziemistą lub sinawą skórą. Podobnie jak Nit. ac., Mur. ac. jest silnym antidotum dla Merc. i odpowiada stanom wywołanym przez Mercury, a także podobnym stanom powstałym z innych przyczyn. Jak inne środki odkażające, zarówno powoduje, jak i leczy szybki rozpad tkanek, a działając dynamicznie, leczy ciężkie stany gnilne spotykane w chorobach. Cechami wyróżniającymi Mur. ac. są: skrajne osłabienie mięśni wskutek zatrucia krwi, postępujące aż do porażenia, ostatecznie mózgu lub serca. Palenie jest ważną cechą jego obrazu objawowego, czego można by oczekiwać po jego właściwościach żrących: występuje w owrzodzeniach (zwłaszcza na ich brzegach), wykwitach, hemoroidach, żylakach, żołądku i brzuchu. Zakwasza wydaliny i czyni je gryzącymi. Cuchnące wydzieliny, cuchnący oddech i zapach ciała; lek jest wskazany w gorączkach wszelkiego rodzaju — wysypkowych, durowych i połogowych — a także w błonicy, gdy występują te objawy wraz ze stanem psychicznym i niedowładnym. Błony śluzowe są suche, krwawiące, popękane i owrzodziałe. Brudne naloty na zębach. Palenie oraz palące wykwity na wargach. Hemoroidy jak kiść winogron, o purpurowym wyglądzie, które palą przy dotknięciu. Wypadanie odbytnicy podczas parcia przy oddawaniu moczu. Oddawanie moczu mimowolne lub utrudnione; występują parcie i kapanie moczu, a parcie powoduje wypadanie odbytnicy; może także wywołać mimowolne oddanie stolca. Może to wynikać ze zmian miejscowych albo być następstwem ciężkiego stanu ogólnego. Mur. ac. odpowiada nie tylko ciężkim stanom gorączkowym, lecz również wielu ich następstwom. Głuchota, zapalenie ucha oraz obrzęki gruczołów w okolicy uszu często wymagają Mur. ac. Do swoistych odczuć tego leku należą: włosy jakby pociągane ku górze; jakby stawały dęba. Mózg: jakby był luźny; rozbity lub rozdarty na kawałki; jakby dłoń ściskała mózg, który jest potłuczony i rozdarty. Potylica jakby wypełniona ołowiem. Jama ustna jakby zaklejona mdłym śluzem. Jakby z gardła trzeba było wyciągnąć jakąś przeszkodę. Palenie jakby pod skórą kości guzicznej. Jakby miejsce w obrębie ścięgna Achillesa było wgniecione. Martwota i drętwienie czoła oraz palców. Język jest skurczony i porażony. Wysuszony, skurczony język stanowi wskazanie w durze brzusznym lub innych gorączkach. [Mur. ac. wywiera wyraźne działanie na język. Cooper wyleczył nim następujące przypadki: (1) Mężczyzna, lat 52, którego siostra zmarła na raka, miał na dolnej powierzchni języka, po stronie l., twarde, głębokie, brodawkowate owrzodzenie wielkości małej fasoli, z dużym stwardnieniem otoczenia i skąpą wydzieliną. (2) Język obrzęknięty, powodujący niewyraźną mowę, silnie owrzodziały, zwłaszcza po stronie p., twardy; po obrzęku pojawiło się owrzodzenie toczniowe po odpowiadającej stronie nosa; stan trwał dziesięć miesięcy.] Skłonność „do zsuwania się ku nogom łóżka” odnotował Hahnemann i została ona wielokrotnie potwierdzona. Wskazuje na skrajnie ciężki stan sił życiowych. Mur. ac. jest odpowiedni dla osób o czarnych włosach i ciemnych oczach. Skóra jest silnie zajęta i wrażliwa na promienie słoneczne: wyprysk słoneczny i piegi. Czarne krosty. Czyraki bez czopa, pieniące się przy dotknięciu. Modalności objawów są następujące: < od dotyku. Świąd odbytu i moszny nie ulega > od drapania. Ciepło >; obmywanie zimną wodą i zimne napoje <. Zimny wiatr i świeże powietrze > ból głowy. > Po odkryciu się (podczas gorączki). < Wieczorem i w nocy. Spoczynek < większość objawów. Leżenie na p. boku < zawroty głowy. Ruch < zawroty głowy; > bóle rozdzierające. < Po śnie. < Po jedzeniu (biegunka). > Po piciu.
Zależności
Neutralizowany przez: węglany metali alkalicznych i ziem alkalicznych (w przypadkach zatrucia); przy małych dawkach: Camph., Bry. (Teste twierdzi, że najpewniejszym antidotum jest Ipec.). Neutralizuje działanie: Merc., Opium. „Leczy osłabienie mięśni następujące po nadmiernym stosowaniu Opium” (Hering). Dobrze działa po: Bry., Merc., Rhus. Porównać: W stanach durowych: Bry. (Bry. ma < od ruchu), Rhus (niepokój ruchowy, > od ruchu; Rhus wykazuje mniejsze osłabienie), Phos. ac. (Phos. ac. ma mniejsze wyczerpanie, jest apatyczny i obojętny, Mur. ac. — małomówny), Apis (Apis ma pęcherze na języku, a język zaczepia o zęby przy próbie wysunięcia), Ars. (Ars. ma skąpe wypróżnienia), Bapt. (Bapt. ma otępiały wygląd, język czerwony na brzegach), Bell. (Bell. bardziej aktywny, przekrwienie), K. permang. (objawy gardłowe, obrzęknięty języczek), Sul. ac. (Sul. ac. nie ma > po odkryciu się), Gels. (przy Gels. skrajne osłabienie mięśni jest wyrażane, przy Mur. ac. pozostaje nieuświadomione), Nit. ac. (rzadka, drażniąca wydzielina z nosa, przerywane tętno i utrata apetytu), Arum tri. Hemoroidy podczas miesiączki: Amm. c., Collins., Graph., Pho., Pul., Sul. Hemoroidy wrażliwe: Bell., Caust. Głód wcześnie rano: Ant. c., Calc., Saba., Lyc. Nie znosi myśli o mięsie ani jego widoku: Nit. ac. Drażliwy, skłonny do gniewu i rozgoryczenia: Nux. Popękane wargi; bolesność jamy ustnej; < po śnie: Nat. m.; nieżyt nosa: Chlorum. Dolegliwości ścięgna Achillesa: Val. Mur. ac. jest składnikiem soku żołądkowego, dlatego należy go uważać za spokrewniony z sarkodami i bezpośrednimi składnikami tkanek, np. Cholesterin.
Przyczyna
Słońce.
1. Umysł
Smutek. Małomówność i powściągliwość, lęk, obawa i rozdrażnienie. Niezdecydowanie i niepokój. Podczas pracy umysł zalewają myśli dotyczące niedawnych wydarzeń. Skłonność do gniewu i ulegania wybuchom złości. Utrata przytomności.
2. Głowa
Wirowe zawroty głowy; < przy poruszaniu oczami; z chwiejnym chodem. Ból głowy wywoływany chodzeniem na świeżym powietrzu, szczególnie przy ostrym wietrze. Ból głowy, < przy podnoszeniu się w łóżku i poruszaniu oczami, (> przy poruszaniu ciałem), ustępujący po podjęciu wysiłku fizycznego. Uczucie ciężkości, zwłaszcza w potylicy, z zamgleniem wzroku, znacznie < przy wpatrywaniu się w przedmiot. Szarpanie, uderzanie i rozdzieranie od l. połowy potylicy do czoła; wkrótce takie samo po p. stronie. (Ucisk na szczycie głowy, przyćmienie wzroku, uczucie omdlewania pojawiające się nieregularnie; mdłości po posiłkach, nieprzyjemny smak i zmęczenie po przebudzeniu; wydaje mu się, że ktoś idzie za nim, i nie może sam wychodzić.). Uczucie ciężkości w potylicy z ciągnącymi kłuciami, < po p. stronie blisko karku, z obrzękniętym gruczołem bolesnym przy dotyku; jednocześnie uczucie odurzenia. Ból głowy, jakby mózg był potłuczony, rozdarty lub zniszczony. Uczucie, jakby mózg był luźny. Rozdzierania i kłucia w głowie, pojawiające się okresowymi rzutami. Uczucie zapadania w sen i martwoty. Rozdzieranie w p. kości ciemieniowej. Wstrząsy, rozdzierania lub przeszywające bóle w głowie.
3. Oczy
Swędzące pieczenie w kącikach oczu. Świąd oczu. Kłucia wychodzące z oczu. Przeszywające bóle w poprzek oczu. Obrzęk i zaczerwienienie powiek. Pionowa hemianopsja. (Neuralgia nad l. okiem, hemianopsja i podwójne widzenie, po których zawsze następują ból głowy, drętwienie schodzące w dół p. ramienia oraz afazja. R. T. C.)
4. Uszy
Ból ucha (z bólem uciskającym), przypominający skurczowe, ostre pociągania. Pulsowanie w uszach. Brak czucia w przewodzie słuchowym. Strupiaste wykwity w uszach. Niedosłuch i głuchota. Wyostrzenie słuchu z wrażliwością na hałas. Tykanie zegarka jest słyszane lepiej niż głos (głuchota pochodzenia mózgowego). Dzwonienie, brzęczenie i świsty przed uszami.
5. Nos
Owrzodzenie nozdrzy. Bolesność nozdrzy z kłującym bólem. Niedrożność nosa. Nieżyt nosa z gęstym, żółtym albo surowiczym i żrącym śluzem. Ciągłe krwawienie z nosa. Nieżyt nosa ze świądem, łaskotaniem i kichaniem.
6. Twarz
Gorąco twarzy z palącym zaczerwienieniem policzków podczas chodzenia na świeżym powietrzu, bez pragnienia. Piegi. Wysiew strupiastych krostek na twarzy, czole i skroniach; cała twarz czerwona; każdego lata. Czyraki na skroni. Palenie warg. Obrzęk dolnej wargi; warga wydaje się ciężka i pali. Wykwity na wargach, niekiedy pokryte strupami.
7. Zęby
Ból zęba o charakterze pulsującym, < od zimnych napojów, > od ciepła. Ból zęba z uczuciem rozpierania. Mrowienie w zębach. Dziąsła szkorbutowe, obrzęknięte, łatwo krwawiące i ulegające owrzodzeniu.
8. Jama ustna
Suchość jamy ustnej z porażeniem języka. Obfite nagromadzenie śliny. Uczucie ciężkości języka podczas mówienia, jakby był z ołowiu, co uniemożliwia mowę. Głębokie owrzodzenia (z czarnym dnem), pęcherzyki lub krosty na języku. Małe guzy po p. stronie języka. Język staje się bolesny i sinawy. Język zanika (zanik języka). (Łuszczyca języka.). Błona śluzowa warg i jamy ustnej zapalna, czerwona, żywoczerwona, bolesna, usiana białawymi punktami; cuchnący oddech; zapalenie jamy ustnej. Wysuszony język.
9. Gardło
Bolesność gardła z bólem jak od otarcia, żywą bolesnością i pieczeniem w gardle oraz podniebieniu. Suchość gardła z paleniem w klatce piersiowej. Błona śluzowa gardła i cieśni gardzieli ciemnoczerwona, obrzęknięta i paląca; pokryta szarawobiałymi nalotami przypominającymi błonicze. Obrzęk języczka; migdałków. Dużo śliny, którą trzeba przełykać. Próba przełknięcia wywołuje gwałtowne skurcze i dławienie.
10. Apetyt
Smak zjełczałego tłuszczu w gardle. Gryzący i gnilny smak (jak zgniłe jaja, ze ślinotokiem) w gardle. Wszystkie pokarmy mają słodkawy smak, zwłaszcza piwo, do którego występuje niechęć. Wilczy głód i nadmierne pragnienie. Niechęć do mięsa. Utrata apetytu.
11. Żołądek
Odbijania, gnilne lub gorzkie. Czkawka (przed obiadem i po nim). Wymioty pokarmem. Wymioty żółcią w nocy, z nudnościami i odbijaniem. Niepokój w żołądku, jakby zapowiadał ciężką chorobę. Uczucie pustki w żołądku i przełyku, bez > po jedzeniu. Ból kurczowy w żołądku z uczuciem, jakby żołądek był wciągany. Napięcie uciskowe i ból kurczowy w podżebrzach.
12. Brzuch
Niepokój w brzuchu jak w ciężkiej chorobie. Pełność i wzdęcie brzucha już po małych ilościach pokarmu. Bóle kurczowe w brzuchu z cięciem i szczypaniem, rozchodzące się z okolicy pępkowej ku bokom, z towarzyszeniem burczenia w brzuchu. Uczucie pustki w brzuchu. Przeszywające bóle w pachwinach.
13. Stolec i odbyt
Utrudnione oddawanie stolca, jak wskutek bezczynności odbytnicy. Stolec o zbyt małej średnicy. Biegunka z pieczeniem i paleniem w odbytnicy oraz odbycie. Biegunka kałowa. Mimowolne oddawanie płynnego i surowiczego stolca podczas oddawania moczu. Wydalanie krwi podczas wypróżnień. Wypadanie odbytnicy podczas oddawania moczu. Świąd odbytu. Hemoroidy wystające jak kiść winogron. Obrzęknięte, sinawe guzki hemoroidalne z bólem palącym jak od otarcia; < od dotyku. Krwawiące hemoroidy.
14. Narządy moczowe
Parcie na pęcherz. Częsta potrzeba oddawania moczu z obfitym wydalaniem. Nadmierne wydalanie wodnistego moczu. Powolne oddawanie moczu. Osłabienie pęcherza. Mimowolne oddawanie moczu. Zwiotczenie pęcherza i szyi pęcherza.
15. Męskie narządy płciowe
Otarcie napletka. Bolesność brzegu napletka. Świąd moszny bez > od drapania. Zanik popędu płciowego. Uczucie osłabienia narządów płciowych, prącie zwiotczałe. Impotencja.
16. Żeńskie narządy płciowe
Uczucie parcia w dół ku narządom płciowym, jak przed miesiączką. Podczas miesiączki smutna i małomówna. Owrzodzenia narządów płciowych z gnilną wydzieliną, znaczną wrażliwością i ogólnym osłabieniem. Nie znosi najmniejszego dotyku narządów płciowych, nawet prześcieradła. Miesiączka zbyt wczesna i zbyt obfita.
17. Narządy oddechowe
Chrypka z uczuciem bolesności w klatce piersiowej. Przewlekła chrypka. Gwałtowny, łkający kaszel, po którym występuje bulgotanie u dołu klatki piersiowej. Oddychanie głębokie, ze stękaniem; jęczenie.
18. Klatka piersiowa
Głębokie oddychanie ze stękaniem. Przeszywające bóle w klatce piersiowej podczas gwałtownego ruchu i wdechu. Ból napinający w mostku. Tnące wstrząsy w klatce piersiowej, z tępym uciskiem w jej tylnej części i uciskiem oddechowym. Ucisk w poprzek klatki piersiowej (wieczorem).
19. Serce i tętno
Kłucia w klatce piersiowej i w okolicy serca przy głębokim wdechu oraz gwałtownym ruchu. Tętno szybkie i bardzo słabe; także drobne. Przeszywające bóle w okolicy serca. Wstrząs w sercu w nocy, tak gwałtowny, że odczuwany jest w twarzy.
20. Plecy
Tępy, uporczywy ból pleców, jak po długotrwałym zgięciu wpół albo nadwerężeniu. Przeszywające bóle w łopatkach. Czyraki na plecach.
22. Kończyny górne
Porażenna słabość i wykręcający ból barku. Uczucie ciężkości rąk, zwłaszcza przedramion. Rozdzieranie, pobolewanie i ciągnięcie w rękach. Ciągnące napięcie w stawie łokciowym. Kurczowe ciągnięcia i uczucie ciężkości w przedramieniu. Tnące rozdzieranie w przedramieniu, dłoniach i palcach. Rozkoszny świąd i łaskotanie oraz przeszywające doznania w dłoniach. Strupiasty wykwit na grzbiecie dłoni i górnej części palców. Ból kurczowy w mięsistej części kciuka podczas pisania. Obrzęk końców palców z paleniem. Nocna ospałość i bladość palców, które są jakby martwe.
23. Kończyny dolne
Rozdzieranie i kurczowe ciągnięcie w udach. Chwiejny chód wskutek osłabienia ud. Swędzące, liszajowate plamy na udach. Obrzęk kolan. Ciągnące napięcie w łydce i ścięgnie Achillesa podczas chodzenia. Przeszywające bóle ścięgna Achillesa w dzień i w nocy, utrudniające chodzenie i sen. Gnilne, bolesne owrzodzenia podudzi z paleniem na ich obwodzie. Zimno stóp. Obrzęk i zaczerwienienie końców palców stóp z paleniem.
24. Objawy ogólne
[Lek ten jest często potrzebny w przypadkach, gdy chory nie może oddać moczu bez jednoczesnego wypróżnienia; w tyfusie plamistym lub gorączkach o ciężkim, adynamicznym przebiegu, gdy objaw ten występuje ze znacznym wyczerpaniem; chory może sądzić, że odda niewielką ilość gazów, a jednocześnie wypływa także mocz. Hemoroidy bardzo wrażliwe na dotyk, do tego stopnia, że po wypróżnieniu chory ledwie znosi użycie papieru; po porodzie hemoroidy wystają tak znacznie, że ledwie można znieść nacisk prześcieradła. W ciężkich, adynamicznych postaciach gorączki chory często zsuwa się ku nogom łóżka i co chwilę trzeba go podciągać. Nie znosi widoku mięsa ani myśli o nim, tak wielki budzi ono wstręt. Mocz zbyt obfity zarówno w nocy, jak i w dzień. Wszelkiego rodzaju dolegliwości występujące w obrębie ścięgna Achillesa; podeszew stóp. Szkorbut, zwłaszcza gdy zajęte części są bardzo bolesne i wrażliwe na dotyk. Świąd skóry > od drapania. Gnilne owrzodzenia. H. N. G.]. Bóle rozdzierające i tnące (reumatyczne) w kończynach podczas spoczynku, > podczas ruchu. Niepokój ruchowy; częsta zmiana pozycji. Bóle jak po stłuczeniu we wszystkich stawach. Bolesna wrażliwość okostnej, jak w gorączce naprzemiennej. Zimno kończyn. Obrzęki wodnicze. Bezwład i lęk przed ruchem, ze skłonnością do pozostawania w pozycji siedzącej. Skrajne przygnębienie; po zajęciu pozycji siedzącej powieki zamykają się, żuchwa opada, chory zsuwa się w łóżku. Chód zataczający wskutek osłabienia ud i kolan. Duża wrażliwość na wilgotną pogodę. Porażenie języka i zwieracza odbytu.
25. Skóra
Świąd, rozkoszne i przeszywające łaskotanie, z potrzebą drapania. Strupiaste wykwity swędzące w cieple łóżka. Czyraki z bólem przeszywającym przy dotknięciu. Gnilne i bolesne owrzodzenia z paleniem na brzegach. Cuchnący zapach owrzodzeń; są one również pokryte nalotem. Czarne krosty.
26. Sen
Silna senność w ciągu dnia, ustępująca po podjęciu wysiłku fizycznego. Bezsenność przed północą. Przed północą utrzymujące się chrapanie, stękanie, rzucanie się, mówienie i skłonność do zsuwania się w dół łóżka. Częste i wczesne budzenie się spowodowane zimnem odczuwanym w łóżku. Niespokojne sny.
27. Gorączka
Dominuje uczucie zimna. Dreszcze z ziewaniem i przeciąganiem się, bez pragnienia, po których nie następuje gorąco. Wieczorny chłód z zimnem w plecach, przy zewnętrznym cieple ciała i paleniu twarzy. Dreszcze na całym ciele, z gorącymi policzkami i zimnymi dłońmi. Palące gorąco, zwłaszcza dłoni i podeszew. Pot nocny i poranny. Wieczorem pot pojawia się najpierw jako zimny na stopach. Tyfus plamisty: żuchwa opada, zanik języka, mimowolne wodniste stolce podczas oddawania moczu, znaczne osłabienie ze zsuwaniem się w łóżku, głośne jęczenie. Gorąco bez pragnienia, z pobudzeniem i chęcią zrzucania odzieży w nocy. Tętno słabe i wolne. Tętno przerywane — brak co trzeciego uderzenia. Nocny pot przy zasypianiu wieczorem albo przed północą, zwłaszcza na głowie i plecach.