Iodoformum
autorstwa John Henry Clarke — Słownik praktycznej Materia Medica
Jodoform. CHI 3. Rozcierka. Roztwór.
Zastosowanie kliniczne
Pierś, bóle / Szankier / Kaszel / Majaczenie / Podwójne widzenie / Wyprysk / Dur brzuszny / Oko, choroby / Porażenie ogólne / Ból głowy / Serce, choroby / Wodogłowie / Ataksja lokomotoryczna / Mania / Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych / Gruźlica
Charakterystyka
Próbę lekową Iodoformum przeprowadzili Underwood i Haines. Do objawów, których doświadczyli, dodano odnotowane działania obserwowane u pacjentów leczonych tym środkiem w praktyce szkoły alopatycznej. Doszło do wielu przypadków śmiertelnego zatrucia. W niektórych przypadkach wywołany został pełny zespół objawów ostrego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych, co homeopaci wykorzystali z dobrym skutkiem. Znakomity zbiór patogenetycznych działań Idf. można znaleźć w C. D. P.; stamtąd zaczerpnięto następujący opis: dziesięcioletniemu chłopcu nałożono grubą warstwę Idf. na miejsce kikuta amputowanej kończyny, w którym szwy źle się trzymały. Trzeciego dnia był senny po niespokojnej nocy z częstym wzdychaniem. Opatrunek odnowiono, a jeszcze tego samego dnia — ponieważ od poprzedniego dnia nic nie jadł — wystąpiło u niego kilka napadów łatwych, żółciowych wymiotów. Wszystkie te objawy nasilały się przez następnych kilka dni. Dziecko miało zaparcie i zdawało się cierpieć z powodu bólu głowy. Noce bardzo niespokojne; sen przerywany wzdychaniem i krzykami podobnymi do występujących w zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych. Senność w ciągu dnia. Źrenice nierównomiernie zwężone; reagowały powoli na światło. Był zupełnie obojętny i nie rozpoznawał otaczających go osób. Później nocny niepokój ruchowy zastąpiło spokojne majaczenie. Tętno szybkie i słabe. Szóstego dnia zmieniono opatrunek, siódmego objawy zaczęły słabnąć, a po dziewiątym dniu zniknęły. W. J. Martin (Hahn. Month., xxxi. 799) wyleczył za pomocą Idf. 2x dwa przypadki gruźliczego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych. Umieścił 4 grany w połowie szklanki wody i podawał po łyżeczce co dwie godziny. Jeden przypadek dotyczył czternastomiesięcznego dziecka, a objawy były następujące: dużo śpi; stale porusza ustami, jakby żuło lub ssało; wciska głowę do tyłu i obraca nią z boku na bok. Chorowało od dwunastu dni. Potem wystąpiły gwałtowne drgawki: twarz wykrzywiona, oczy zezujące, głowa odgięta do tyłu, szyja i plecy sztywne, automatyczne ruchy jednej ręki i jednej nogi. Spodziewano się, że dziecko umrze tej nocy, lecz wówczas podano Idf. i rozpoczęła się poprawa. Gorączka ustąpiła, a w ciągu tygodnia zniknęły wszystkie objawy. Senność jest wyraźną cechą tego leku. W przypadkach zatrucia leczniczego objawy pojawiają się niekiedy szybko, a niekiedy dopiero po długim okresie stosowania leku; wówczas występują bardzo nagle i z wielkim nasileniem. Na przykład 26-letnia kobieta, która przyjęła 42 grany Idf. w ciągu osiemdziesięciu dni, nagle po gorącej kąpieli poczuła silne zawroty głowy i osłabienie nóg; nie była w stanie robić na drutach i wystąpiło podwójne widzenie. Następnie pojawiły się objawy manii, osłabienie i zataczanie się przy zamykaniu oczu. Przez dwanaście dni nie mogła chodzić bez pomocy. Fakt, że objawy te wystąpiły nagle po gorącej kąpieli, zdaje się wskazywać, iż właściwość Iod. określana jako „ < przez ciepło i wilgoć” powtarza się w obrazie Idf. Treves obserwował powolny i podstępny rozwój oznak zatrucia: złe samopoczucie, utrata sił i apetytu, sporadyczne wymioty; pacjenta przytłacza poczucie depresji; umiarkowana gorączka, szybkie tętno; senność; zupełne otępienie; wyniszczenie. Stosowanie zewnętrzne wywoływało wyprysk. W jednym przypadku, dotyczącym żołnierza (H. W., xxv. 292), któremu na ramię nałożono Iodoformum, pojawiła się wysypka podobna do płoniczej, rozprzestrzeniająca się z ramienia na całe ciało i kończąca się złuszczaniem. Istotnie rozpoznano płonicę, lecz pojawiły się pewne wątpliwości, a gdy podejrzenie padło na Idf., umieszczono w ustach kawałek srebra. Natychmiast odczuto smak czosnku, wskazujący na obecność Idf., co potwierdziły inne próby. Idf. nadaje srebru zapach czosnku. Objawy są < w nocy; od ciepła; od ruchu; od dotyku; podczas jazdy wagonem kolejowym. > Po odkryciu się.
Zależności
Odtrutki: Hep.; Sang. (skóra). Porównać: Iod.; Kali iod.; Merc.
1. Umysł
Euforia. Pobudzenie przerywane urywanym snem. Przemijające rozdrażnienie przerywające senność. Pobudzenie, melancholia, omamy wzrokowe i słuchowe. Krzyczy, opuszcza łóżko, lecz po przejściu kilku kroków upada; mówi bezładnie i od rzeczy, nie jest w stanie niczego utrzymać, wszystko widzi podwójnie. Nadmierna gadatliwość; lęk przed śmiercią z udręką; kurczowo trzyma się każdej osoby znajdującej się przy łóżku i opłakuje zbliżającą się śmierć. Senność przechodząca w pełną śpiączkę. Nagle zaczął zachowywać się, jakby postradał zmysły; odpowiadał na pytania niechętnie i z wahaniem. Urojenia: ubiera się w dziwaczne stroje; wyobraża sobie, że jest olbrzymiego wzrostu i szybko rośnie. Wszystkie jego wyobrażenia mają charakter wielkościowy; sądził, że ma najlepszy głos tenorowy na świecie, i przystąpił do wynajęcia wielkiej sali koncertowej. (Po wdmuchnięciu Idf. do tunica vaginalis; został umieszczony w zakładzie dla obłąkanych i wyzdrowiał po czterech miesiącach). Apatyczny; niepamięć niedawnych zdarzeń; nocny niepokój; nie rozpoznawał osób; osłabienie władz umysłowych. Zapominalski.
2. Głowa
Splątanie z nudnościami. Uczucie jak po upiciu się poprzedniego dnia. Ból głowy przez całą noc; zawroty głowy przy siadaniu w łóżku. Nagłe zawroty głowy. Ból kłujący w głowie. Ból głowy po przebudzeniu. Uczucie ciężkości głowy: przy próbie wstania, z pobolewaniem szczytu głowy. Głowa ciężka w nocy, jakby nie mógł jej unieść z poduszki; następnego ranka po przebudzeniu uczucie ciężkości z okresowym bólem czaszki, < po lewej stronie. Ból czoła; < przy schodzeniu ze schodów, z przeszywającym bólem w prawym uchu; neuralgiczny, < przy pochylaniu się. Kłucie w skroniach. Bóle neuralgiczne w nerwach skroni, < po prawej stronie, rozciągające się za uszy. Ból skroni jak od ciężaru. Ukłucia po prawej stronie głowy. Ból potylicy i lewej okolicy lędźwiowej. Świąd potylicy.
3. Oczy
Oczy przekrwione i bolesne. Szczypanie i pieczenie oczu; szczypanie i kłucie. Uczucie jak po stłuczeniu w prawym oku rano. Nadwrażliwość na światło. Przedmioty wydają się mozaikowate i czerwone, > po wstaniu. Wszystkie osoby i przedmioty widzi jak przez zasłonę. Widzenie podwójne. Niezwykle nasilone podwójne widzenie. („W ropnych owrzodzeniach rogówki, a zwłaszcza w ulcus corneæ serpens, Idf. nie ma sobie równego”. Sattler, w praktyce szkoły alopatycznej).
4. Uszy
Ukłucia w prawym uchu; najpierw ukłucia, następnie uczucie pełności. Uszy sprawiają wrażenie suchych i rozpalonych; także pełnych. Bóle neuralgiczne w lewym uchu. Przytępienie słuchu.
5. Nos
Suchość nosa; skarży się, że nie może wydobyć z niego żadnej wydzieliny; z uczuciem pełności błony śluzowej i stałym pociąganiem nosem. Stałe wrażenie wąchania oparów jodu. Zapach jak gnijących liści na bagnie.
6. Twarz
Bóle kości policzkowych; mięśni jarzmowych, < przy ruchu i pochylaniu się do przodu. Ciągnięcie w kościach policzkowych z uciskiem. Sztywność mięśni jarzmowych. Drgania mięśni twarzy. Pobolewanie prawej strony żuchwy, narastające do bólu jak od ciężaru. Wargi i gardło suche; wargi suche i szczypiące.
7. Zęby
Ostry ból górnych zębów. Pobolewanie zdrowych zębów; zębów ze zmianami próchnicowymi, < górnych i prawych, szybko pojawiające się i zanikające; po południu ból zębów szybko przenosi się do skroni. Zęby wydają się tkliwe i zbyt długie.
8. Jama ustna
Metaliczny smak.
9. Gardło
Kłucie po prawej stronie gardła. Suchość gardła z gorzkim smakiem; suchość z uczuciem otarcia przy połykaniu.
11. Żołądek
Nudności; niekiedy.
12. Brzuch
Burczenie w brzuchu. Brzuch łódkowaty. Kolka wzdęciowa. Bóle tnące w brzuchu. Uczucie ciepła w brzuchu i odbytnicy, z nudnościami i parciem na stolec. Prawa okolica pachwinowa: ostry ból; ból tnący z parciem na stolec; ból jak w miejscu odparzonym.
13. Stolec i odbyt
Parcie na płynny stolec. Opóźnione oddanie stolca; z uczuciem, jakby odbyt był wciągany ku odbytnicy.
14. Narządy moczowe
Mocz bardzo żółty; o zapachu szafranu. Białko i wałeczki w moczu.
17. Narządy oddechowe
Afoniczne zaburzenie głosu. Kaszel wskutek suchości gardła. Kaszel po położeniu się do łóżka, ze świstami spowodowanymi śluzem w gardle. Uczucie duszenia. Oddech nieregularny; głębokie wdechy występują naprzemiennie z bezdechem.
18. Klatka piersiowa
Ukłucia po prawej stronie klatki piersiowej, rozciągające się do dolnego kąta łopatki. Ból po lewej stronie klatki piersiowej. Ostry ból po prawej stronie klatki piersiowej. Ból jak od owrzodzenia w lewej piersi, na prawo od brodawki sutkowej, w nocy; następnie ból chwytający u podstawy serca, a następnego dnia pobolewanie lewej piersi. Bolesność przy głębokim wdechu. Bolesność płuc. Ból jak w miejscu odparzonym w szczycie prawego płuca; podczas oddychania wrażenie, jakby stykały się ze sobą dwie owrzodziałe powierzchnie. Uczucie w płucach jak przy silnym przeziębieniu. Uczucie, jakby na klatce piersiowej spoczywał ciężar uniemożliwiający jej swobodne rozszerzanie.
19. Serce i tętno
Kłucie przeszywające serce. Tętno szybkie; 150 do 180.
20. Szyja i plecy
Skurcz mięśni szyi. Uczucie jak po stłuczeniu w karku. Kręgosłup bolesny; chory nie chce, aby go dotykano. Ból wzdłuż kręgosłupa; wzdłuż prawej strony kręgów piersiowych; w okolicy lędźwiowej, z osłabieniem i uczuciem nadwerężenia. Ostry ból w kącie łopatki.
21. Kończyny
Ból lewego ramienia i lewej nogi, < w dolnej połowie kości piszczelowej i strzałkowej, następnie rozciągający się do stopy. Uczucie jak po stłuczeniu w lewym ramieniu i lewej nodze; w miarę nasilania się bólu mięśnie wydają się jakby owrzodziałe.
22. Kończyny górne
Ukłucia w lewym barku i ramieniu. Ból nerwu pośrodkowego lewego ramienia. Ból lewej kości ramiennej z bólem jak po stłuczeniu w mięśniach otaczających kość. Ból reumatyczny prawego ramienia; < przy posługiwaniu się nim. Ból jak po stłuczeniu w lewym ramieniu rano, przy dotyku. Ból lewego łokcia; nerwów lewej ręki. Ostry ból nerwów lewej ręki.
23. Kończyny dolne
Ból wzdłuż lewego nerwu udowego. Ból po wewnętrznej stronie kolan. Ból neuralgiczny lewego kolana. Osłabienie kolan przy wchodzeniu po schodach. Osłabienie < podczas stania, z bólem. Ból reumatyczny mięśni brzuchatych łydek; reumatyzm mięśni zginaczy nóg. Ból tnący w lewej kostce podczas chodzenia na świeżym powietrzu. Ukłucia w prawym podbiciu. Ból lewej stopy, < przy chodzeniu.
24. Objawy ogólne
Nagłe zawroty głowy; osłabienie nóg. Ciało w stałym ruchu skurczowym; drgania mięśni twarzy; głębokie wdechy występujące naprzemiennie z bezdechem; każdy ruch wykonywany powoli i bez energii; przy zamykaniu oczu chory nie może stać ani iść prosto. Stale znużony i zmęczony. Szybka zapaść kończąca się śpiączką i śmiercią. Zwieracze porażone. Sztywność niektórych kończyn, ruchy drgawkowe. Krzyczy, jakby cierpiał na zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych; mocno podciąga nogi; drgania i kołysanie się.
25. Skóra
Czerwona wysypka na lędźwiach, tylnej powierzchni ramion i łokciach (po zastosowaniu na objętą stanem zapalnym kaletkę rzepkową. Wysypkę wyleczył Sang.). Drobna osutka z plamek, grudek i pęcherzyków na twarzy, szyi, rękach i nadgarstkach; następnie rozlane zaczerwienienie z obrzękiem; zmiany najgorsze na rękach i między palcami, pęcherzyki zlewające się ze sobą i oddzielający się naskórek; grzbiety rąk uległy złuszczeniu (u pielęgniarki, która nakładała środek pacjentowi). Nieznośne podrażnienie całego ciała (po zastosowaniu na ranę).
26. Sen
Senność. Okresowa senność kończąca się śpiączką. Czuwanie. Szarpnięcia i wstrząsy w nerwach przy próbie zaśnięcia. Niespokojny sen, pełen marzeń sennych. Niepokój, < po godz. 2 w nocy. Mocny sen do godz. 1.30 w nocy, następnie nagłe przebudzenie, niepokój i bezsenność do 4.30, potem przez półtorej godziny sen z częściowo zachowaną świadomością, a następnie ciężki sen, z którego trudno chorego obudzić. Splątane sny; o wypadkach.
27. Gorączka
Wrażliwy na upalną pogodę. Gorąco w nocy; stale zrzuca przykrycie. Temperatura może wzrosnąć do 104° lub więcej. Łatwo poci się wskutek ruchu. Pot na głowie.