Indigo
autorstwa John Henry Clarke — Słownik praktycznej Materia Medica
Produkt utleniania soków kilku roślin, głównie Indigofera tinctoria. N. O. Leguminosæ. Rozcierka.
Zastosowanie kliniczne
Trądzik / Brak miesiączki / Wypadanie odbytu / Neuralgia ramienna / Zaparcie / Kaszel / Biegunka / Padaczka / Krwawienie z nosa / Twarz, wypryski / Ból głowy / Histeria / Kolka nerkowa / Rwa kulszowa / Skóra, schorzenia / Ból zęba / Cewka moczowa, zwężenie / Robaki
Charakterystyka
Indigo wprowadzono do lecznictwa jako lek na padaczkę. Lek ten był szeroko badany w próbach lekowych przez homeopatów; obserwowano również jego działanie u chorych na padaczkę, którzy otrzymywali duże dawki od lekarzy starej szkoły. Próby lekowe ujawniły liczne objawy neuralgiczne i nerwowe. Uzupełniły je obserwacje kliniczne, a miejsce Indg. w materia medica jest obecnie dość dobrze określone. Teste wypróbował Indg. w przypadkach padaczki, lecz z niewielkim powodzeniem, z wyjątkiem przypadków wywołanych obecnością robaków. W gorączce robaczej stosował go z bardzo dobrym skutkiem. Pacjentami były dzieci w wieku od dziesięciu do dwunastu lat, o konstytucji limfatycznej, apatyczne, rozdrażnione, jedzące bardzo dużo. Objawy były następujące: dreszczowość; kaszel nieżytowy występujący wieczorem w długich napadach; białawy, wilgotny język; kwaśny lub cuchnący oddech; duży, lecz miękki brzuch; biegunka z dwoma lub trzema wypróżnieniami w ciągu doby, o konsystencji szarawej, kwaśnej papki; glisty w odbytnicy, wypełzające nawet podczas snu. Teste zastosował również Indg. z powodzeniem w następujących przypadkach: (1) Półpłynna biegunka (trzy do czterech wypróżnień dziennie, występująca zwłaszcza po wysiłku u otyłego starszego mężczyzny, często dopuszczającego się nadmiernego jedzenia). (2) Przewlekły nieżyt pęcherza moczowego. (3) Zwężenie cewki moczowej po dawnej rzeżączce (z Plumb. i Sep.). E. P. Colby (N. A. J. H., listopad 1879, 666) podawał ten lek we wszystkich przypadkach padaczki pozostających pod jego opieką w ciągu dwunastu lat; w rezultacie najwyraźniej wyleczył 10 procent chorych, a u wielu innych zmniejszył częstość napadów. Nie podano dawkowania, lecz prawdopodobnie stosowano lek w postaci surowej. W przypadkach padaczki wyleczonych dynamicznym działaniem Indg. występowała głęboka melancholia, którą chory starał się ukryć, spędzając wiele nocy na samotnym płaczu; albo przed napadami usposobienie było gwałtowne i pobudliwe, a po nich łagodne i bojaźliwe. Napady były nagłe; najwyraźniej rozpoczynały się w splocie słonecznym, skąd uderzenia gorąca wznosiły się do głowy; wywoływało je zimno lub przestrach. Szczególnym objawem jest falowanie w mózgu (obserwowałem je również w przypadku padaczki, w którym poprawę przyniosło Act. r. Falowanie wywołane przez Indg. powoduje przymglenie widzenia). Charakterystyczne są suchy, duszący kaszel wieczorem i po położeniu się do łóżka oraz kaszel, któremu zawsze towarzyszy krwawienie z nosa. S. T. Yount (cytowany w H. R., ii. 271) podaje, że z powodzeniem stosował Indg. jako środek wywołujący miesiączkę; skłoniło go do tego odkrycie, że jedna z jego pacjentek zwyczajowo używała tego środka w celu wywołania poronienia. Podawał go przy braku miesiączki w dawkach od jednej do czterech drachm. Wymienione przez niego przeciwwskazania są ważne dla homeopatów. Jak twierdzi, surowy lek w bardzo dużych dawkach powoduje nudności i wymioty. Nie należy go podawać kobietom ciężarnym, osobom z podrażliwym żołądkiem ani w razie przebytego wcześniej stanu zapalnego w obrębie miednicy, ani też przy wyraźnej niedokrwistości mózgu. Przypadek opisany przez Nasha (Med. Adv., xviii. 223) uwydatnia jedną z charakterystycznych zależności Indg. Ciężko pracujący mężczyzna po siedemdziesiątce stopniowo tracił zdolność do pracy. Osłabienie; sztywność całego ciała, szczególnie po prawej stronie, w ręce i nodze. Nocą ból biodra promieniujący w dół nogi; < przy rozpoczynaniu ruchu po odpoczynku. Z trudem przewraca się w łóżku. Apetyt słaby; dolegliwości żołądkowe po czterech lub pięciu godzinach od jedzenia, jeśli zje więcej niż bardzo małą ilość. Bóle kończyn zdecydowanie < po każdym posiłku. Indg. szybko wyleczył chorego. Występują wyraźne objawy neuralgii ramiennej i kulszowej o tej szczególnej właściwości: pojawiają się albo są < podczas siedzenia, a > przy poruszaniu się. Objawy ogólnie: < podczas odpoczynku; podczas siedzenia. > wskutek ruchu; wstawania; chodzenia. > od ucisku; od pocierania. < po południu; wieczorem. Zawroty głowy z bólem głowy są > wieczorem, a < na otwartym powietrzu. Po wejściu do ciepłego pomieszczenia po spacerze w zimnym powietrzu ciepło napływa do głowy. Wszystkie objawy są < po jedzeniu i po wieczornym posiłku.
Zależności
Antidotum: Camph., Nux. Porównać: Sul. (padaczka; uczucie zapadania się; uderzenia gorąca; gorączka robacza); Kali bro. (padaczka; trądzik); Act. r. (padaczka z uczuciem falowania w mózgu); Rhus (< podczas odpoczynku, > wskutek ruchu); Bufo (padaczka: Ind., bojaźliwy, smutny, przygnębiony; Bufo, gwałtowny lub pobudliwy); Lyc. (< po południu); Ign. (smutny, zamknięty w sobie); Baptis. ("dzikie indygo") i inne Leguminosæ.
1. Umysł
Melancholia, smutek. Niezadowolony, zamknięty w sobie.
2. Głowa
Silne zawroty głowy z bólem głowy. Napływ krwi do głowy. Wrażenie, jakby głowa była większa od swych naturalnych rozmiarów i zajmowała więcej miejsca. Wrażenie, jakby głowa była ciasno obwiązana wokół czoła. Ucisk głęboko w mózgu. Bóle przeszywające i rwące głęboko w mózgu. Rwanie w szczycie głowy. Uczucie ciężaru na szczycie głowy. Szumy i pulsowanie w głowie. Gorąco i bulgotanie w potylicy, jakby wywołane wrzącą wodą. Uczucie falowania w głowie od tyłu ku przodowi, powodujące niewyraźne widzenie. Uderzenia gorąca wznoszące się z brzucha do głowy. Ciepło i gwałtowny przepływ w potylicy, jak wrząca woda. Gorąco w potylicy, później bardziej w środkowej części mózgu. Silne kłucia w potylicy (l. i p.). Swoiste uczucie delikatnego kłucia i zimna skóry głowy, z przodu i powyżej p. ucha, rozchodzące się promieniście z tego punktu. Ból głowy z uczuciem, jakby głowa była zamarznięta, oraz jadłowstręt. Uczucie na szczycie głowy, jakby wyrywano kępkę włosów.
3. Oczy
Kurczowe drganie i drżenie powiek, utrudniające widzenie. Ucisk w gałce ocznej. Zapalenie gruczołów Meiboma w dolnych powiekach.
4. Uszy
Rwanie w uszach i za nimi, jak również w żuchwie. Ucisk i huczenie w uszach.
5. Nos
Krwawienie z nosa z zanikaniem widzenia (po południu). Nadmierne, nieustające kichanie, po którym następuje gwałtowne krwawienie z nosa. Bóle rwące i tnące w kościach i chrząstkach nosa.
6. Twarz
Bóle rwące, przeszywające i gryzące w kościach twarzy, szczególnie w żuchwie. Kłucie w p. kości jarzmowej. Ból w śliniankach podżuchwowych, promieniujący do zębów. Przekrwienie twarzy z pieczeniem policzków.
7. Zęby
Ciągnące, gryzące i rwące bóle zębów (p.), jakby je wyrywano, biegnące wzdłuż gałęzi wstępującej żuchwy do skroni i ucha, ze wzmożonym wydzielaniem śliny oraz potami p. połowy głowy, a wieczorem w łóżku z ogólnym poceniem się; bóle < od ciepła; > wskutek ruchu; chwilowo > od zimnego powietrza; pulsowanie w całej p. połowie żuchwy. (Nux złagodził ten objaw, lecz powrócił on w następnych dniach i stał się napadowy).
8. Jama ustna
Drętwienie wnętrza jamy ustnej rano po przebudzeniu. Uczucie pieczenia na języku i w dolnej części podniebienia. Pęcherzyki na końcu języka. Metaliczny smak na języku z uczuciem skurczu w gardle. Odpluwanie krwawej śliny.
11. Żołądek
Puste odbijania. Odbijania o smaku atramentu. Słodkawe odbijania. Odruchy wymiotne i wymioty wodnistym płynem. Wymioty kleistym śluzem. Uczucie w żołądku jak na czczo, z występującymi od czasu do czasu gorącymi odbijaniami; podczas siedzenia. Mrowiący ból w dołku podsercowym.
13. Stolec i odbyt
Luźne wypróżnienia ze szczypaniem w brzuchu i naglącym parciem na stolec. Tępe kłucie w odbytnicy. Oddawanie nadmiernej ilości gazów. Biegunka; stolec płynny, z gazami; uczucie pełzania po skórze, zimne ręce i kolka. Uporczywe zaparcie; stolec skąpy, twardy, zatrzymany. Świąd odbytu. Owsiki. Wypadanie odbytu po każdym wypróżnieniu.
14. Narządy moczowe
Kolka nerkowa. Częste parcie na mocz z pieczeniem w dnie pęcherza; bolesne oddawanie małych ilości mętnego moczu. Zwiększone wydalanie mętnego moczu zawierającego dużo śluzu, bez pragnienia, z gwałtownym skurczem cewki moczowej i bólem pęcherza. (Zwężenie cewki moczowej).
15. Męskie narządy płciowe
Osłabiony popęd płciowy. Świąd cewki moczowej, żołędzi i moszny.
16. Żeńskie narządy płciowe
Miesiączka zbyt wczesna. (Działa jako środek wywołujący miesiączkę. Stosowano go w celu wywołania poronienia). Kłucie w piersiach, ustępujące chwilowo od pocierania. Pieczenie piersi podczas miesiączki.
17. Narządy oddechowe
Gwałtowny kaszel wywołujący wymioty; krwawienie z nosa. Duszący kaszel wywołujący wymioty wieczorem, przed położeniem się i po położeniu się.
18. Klatka piersiowa
Burczenie i pomrukiwanie w klatce piersiowej przy każdym wdechu. Bóle przeszywające w piersiach i wokół nich.
20. Szyja i plecy
Kłucie między łopatkami. Kłucie w krzyżu, ustępujące po wypróżnieniu.
22. Kończyny górne
Osłabienie ramion. Ciągnięcie w mięśniach; w mięśniu naramiennym. Ciągnięcie biegnące w dół l. ramienia od dolnej części szyi. Ciągnięcie biegnące od p. stawu ramiennego przez całe ramię do okolicy poniżej stawu kciuka, gdzie kończy się w kości szarpnięciem podczas siedzenia; > przy poruszaniu się. Bóle rwące w przedramionach, od łokcia do palców, które podczas ruchu zmieniają umiejscowienie. Kurczowe zrywania w ramionach. Żyły dłoni czerwone, objęte stanem zapalnym i napięte. Bóle przeszywające i rwące w kończynach górnych.
23. Kończyny dolne
Pobolewanie, ból kłujący i ból jak po stłuczeniu w przebiegu nerwu kulszowego; świdrujący ból w stawie kolanowym; kłucie w łydce; < podczas siedzenia, > wskutek ruchu, chociaż ruch również jest bolesny; < po południu i wieczorem; musi się położyć. Nieopisany ból w kości, od połowy uda do kolana, > podczas chodzenia, nawracający w spoczynku po południu. Ból rwący powyżej stawu kolanowego, biegnący do kostki; po południu, podczas siedzenia, > przy poruszaniu się. Rwanie w kończynach dolnych, szczególnie w palcach stóp. Wielkie osłabienie kończyn dolnych wieczorem, odczuwane nawet po położeniu się.
24. Objawy ogólne
Bóle, które znikają całkowicie albo przynajmniej powracają ze znacznie mniejszą siłą po oparciu chorej części ciała lub po drapaniu. Bóle przeszywające i rwące w kończynach, po południu i wieczorem. Subsultus tendinum.
25. Skóra
Twarz i całe ciało pokryte wypryskami. Drobne potówki, szczególnie po l. stronie twarzy, rozciągające się od czoła do gardła. Świąd skóry z zaparciem. Czyraki na żebrach i w różnych okolicach ciała. Świąd twarzy i różnych części ciała; > od pocierania.
26. Sen
Senność wieczorem i niespokojny sen w nocy. Złudne doznania. Dzieci budzą się w nocy z powodu straszliwego świądu odbytu. W nocy niespokojne budzenie się ze wzdrygnięciem. Niespokojne sny. Nadmierna drażliwość nerwowa. Przewaga uczucia zimna. Drgawki; napady nagłe.
27. Gorączka
Dreszczowość, zimne ręce i gwałtowny ból głowy, ze stałym parciem na mocz; mocz mętny. Wielkie gorąco, szczególnie twarzy, ze zwiększonym wydalaniem moczu.