Ferrum

[Pod tym hasłem uwzględniono objawy pochodzące od Ferrum metallicum pulveratum i Ferrum aceticum, gdyż Hahnemann stosował oba bez rozróżnienia. (Uwzględniono również Ferrum carbonicum; patrz źródło Nr 23).]

Ferrum, pierwiastek.

Nazwy zwyczajowe , żelazo; Eisen.

Przygotowanie , roztarcia czystego żelaza metalicznego; roztwory octanu oraz roztarcia węglanu.

Źródła. ( 1 do 11, według Hahnemanna ).

1 , Hahnemann, Mat. Med. Pura, vol. 2; 2 , Fr. H-n., ibid.; 3 , Gross, ibid.; 4 , Rasazemsky, ibid.; 5 , Harcke, w Hufel. Journ., xxv, nie odnaleziono (Hughes); 6 , Lentin, Beitr., vol. 1, s. 75, objawów nie odnaleziono (Hughes); 7 , Nebel und Wepfer, Diss. de Méd. Chalyb., Heidelb., 1711, niedostępne (Hughes); 8 , Ritter, w Hufel. Journ., xxvi, I, działanie wód z Pyrmont i Schwalbach; 9 , Scherer, w Hufel. Journ., iii, D. 620, działanie żelaza podawanego w pląsawicy; 10 , Schmidt-Müller, w Horn's Archive, 9, 2, po najdrobniej sproszkowanym żelazie (Hahnemann); 11 , Zacchioli, w Kuhn's Magazin für Arzneim., 1, 1794, po kilku granach opiłków żelaza (Nr

10 i 11 , niedostępne, -Hughes); 12 , próby lekowe Amerykańskiego Związku Probantów (dr. Cox, Dubbs, Howards, Pehrson, Duffield, Miller, Negerdanke, Payne, Raue oraz p. Koller), „z roztarciami i rozcieńczeniami od pierwszej potencji dziesiętnej do trzydziestej setnej, a w jednej próbie z 200. rozcieńczeniem Jenichena”; nie dostarczono dzienników obserwacji ani szczegółowych danych; 13 , Petruschky, w wieku 21 lat, przyjął 6 drachm i 2 skrupuły Liq. ferri acet. w ciągu piętnastu dni, w dawkach od 4 do 24 kropli, cztery razy dziennie; próby lekowe Loefflera, Bernardi and Loeffler's Zeit., 1847 (za Frank's Mag., 4, 161); 14 , Loeffler, w wieku 31 lat, przyjął 1 uncję i 3 drachmy w ciągu dwudziestu pięciu dni, w dawkach od 10 do 25 kropli, trzy razy dziennie; następnie 30 kropli cztery razy dziennie, po czym nastąpiła czterodniowa przerwa; później zaczął od 1 kropli i każdą kolejną dawkę zwiększał o 1 kroplę, ibid.; 15 , Rast, w wieku 25 lat, przyjął 1 uncję w dawkach od 2 do 26 kropli, cztery razy dziennie, ibid.; 16 , Sturm, w wieku 21 lat, przyjął 2 uncje w ciągu dwudziestu pięciu dni, w dawkach od 5 do 30 kropli, ibid.; 17 , Herzer, w wieku 20 lat, przyjął 1 1/2 uncji w dawkach od 5 do 40 kropli, ibid.; 18 , Abel (pominięty, nie był w dobrym stanie zdrowia); 19 , dr Alb przyjął 60. rozcieńczenie pierwszego dnia o 5 A.M. i 10 P.M.; trzeciego dnia o 7.30 A.M. i 11.30 P.M.; następnie 10 kropli 20. rozcieńczenia; Z. f. Ver. Hom. Aetz. Oest., 2, 213; 20 , dr Laa przyjął 1 gran pierwszego roztarcia, ibid.; 21 , tenże, próba lekowa pierwszego roztarcia u zdrowej kobiety; 22 , dr Gonzaler, przewlekłe zatrucie kobiety różnymi preparatami żelaza przepisywanymi z powodu ogólnego osłabienia, El Criterior Med., 10, 273 (L'Hahnemannisme, 2, 435); 23 , dr Knorre, działanie 1 grana 3. rozcieńczenia

Ferr. carb ., A. H. Z., 6, s. 35; 24 , v. Schroff.

UMYSŁ

• Emocjonalne.
• Zatrucie, 8 . [Nie odnaleziono. -Hughes.]
• Wieczorem stał się niezwykle ożywiony, 12.
• „Moje otoczenie wydaje mi się bardzo rozległe i przestronne, a błahostkom skłonny jestem przypisywać wielkie znaczenie; na ogół jestem też w niezwykle poważnym nastroju, bez żadnej zewnętrznej przyczyny”, 13.
• Stałe pragnienie samotności; odraza do rozmowy, hałasu, odwiedzin, a nawet towarzystwa jej ukochanych przyjaciół, 22.
• Nie ma ochoty rozmawiać; niechęć do pracy, 12.
• Usposobienie bardziej zrównoważone przez całą próbę lekową, 12.
• Czuje się bardzo poważny i nieswojo, lecz nie jest ponury, 12.
• (Przygnębienie, jak wskutek nadmiernie luźnych wypróżnień), 1.
• Ponure przygnębienie i pobudliwość nerwowa przez cały czas trwania miesiączki, 12. [10.]
• Depresja psychiczna przed miesiączką, 12.
• Ponury nastrój po miesiączce, 12.
• Nigdy nie skarżyła się ani nie płakała, a kiedy nikogo przy niej nie było, zawsze pogrążała się w głębokiej melancholii, 22.
• Niepokój, 7, 8.*
• Niepokój, jakby spotkało ją jakieś nieszczęście, 1.
• Niepokój w nocy, jakby spotkało ją jakieś nieszczęście; nie mogła spać; rzucała się w łóżku, 1.
• Z błahej przyczyny niepokój z pulsowaniem w dołku podsercowym, 1.*
• Zły humor; niechęć do wszystkiego; obojętność nawet wobec spraw, którymi zwykle żywo się interesował; odczuwanie radości było niemożliwe, 17.
• Zły humor występował nie tylko w okresie największego nasilenia dolegliwości brzusznej, lecz — podobnie jak ta dolegliwość — nasilał się również wkrótce po przyjęciu leku; utrzymywał się jednak po ustąpieniu dolegliwości brzusznej, a w ostatnich dniach próby lekowej narastał, choć brzuch był już niemal wolny od dolegliwości; utrzymywał się nawet po odstawieniu leku i stopniowo ustąpił, 17.
• Moje zwykle żywe usposobienie zmieniło się bez żadnej przyczyny; stałem się rozdrażniony, posępny i nie miałem ochoty na żadną pracę umysłową ani fizyczną (drugi dzień), 19. [20.]
• Najmniejszy sprzeciw ją wzburzał; wszystko ją drażniło lub przygnębiało ; nawet pieszczoty jej dzieci potęgowały jej rozdrażnienie; często była niegrzeczna wobec otaczających ją osób, ponieważ nie znosiła ich widoku ani rozmowy z nimi i chciała, aby zostawili ją samą; jedynie samotność była jej miła, 22.*
• Gwałtowność, kłótliwość; upiera się, że ma rację (po czterech godzinach), 1.
• Posępność po miesiączce, 12.
• Nadmierna wesołość pewnego wieczoru, smutek i melancholia następnego, 1.
• Intelektualne.
• Niechęć do myślenia i splątanie myśli, 1.
• Przez cały dzień bardzo otępiały i ociężały, 12.
• Błądzące myśli i niezadowolenie, 12.
• Pamięć była osłabiona, lecz w głowie nie było nieprzyjemnych doznań, 17.
• Osłupienie z zawrotami głowy, 12.
• Osłupienie z bólem głowy, 12.

GŁOWA

• Splątanie i zawroty głowy. [30.]
• Splątanie w głowie (siódmy dzień), 15; (trzynasty dzień), 13.*
• Splątanie w głowie, jak po bezsennej nocy (drugi dzień), 19.
• Splątanie i otępienie w głowie, 8. [Obserwacje odnoszące się do wód w Pyrmoncie i Schwalbach, w których pewien wpływ musiał również wywierać kwas węglowy. —Hughes.]
• Lekkie, lecz przejściowe splątanie w głowie, 16.
• Zawroty głowy podczas schodzenia, jakby miała upaść do przodu, 1.*
• Po położeniu się zawroty głowy, jakby był popychany do przodu albo jechał powozem (zwłaszcza przy zamykaniu oczu), 1.
• Jednym z bardzo wyraźnych objawów były zawroty głowy lub uczucie wirowania w głowie; po śnie po południu, przy nagłym wstawaniu, zawroty nasiliły się do tego stopnia, że wszystko poczerniało, jakby przed oczami powoli opuszczano ciemną zasłonę, i musiał oprzeć się o drzwi, bo inaczej by upadł; zawrotom tym towarzyszyły nudności, wyczerpanie oraz letargiczne otępienie; ponownie zasnął i z wielkim trudem się rozbudził; po południu dwa chwilowe napady zawrotów głowy; uczucie kołysania się w przód i w tył, jak na wodzie, 12.
• W głowie odczuwa zawroty, a właściwie pływanie, przez pół godziny, 12.
• Patrząc na płynącą wodę, doznawała zawrotów i wirowania w głowie, jakby wszystko krążyło wokół niej, 1.*
• Zawroty głowy z bólem głowy, 12. [40.]
• Zawroty głowy, ciemność przed oczami, 12.
• Podczas chodzenia zawroty głowy i uczucie jak po pijanemu, jakby miała przewracać się przez przeszkody, 1.*
• Zawroty głowy z silnym otępieniem i niepokojem; nie sposób skupić umysłu ani skierować go ku nauce, 12.
• Uczucie pływania w głowie, zimne ręce, 12.
• Piwo uderza jej do głowy, 1.*
• Objawy ogólne głowy.
• Silne przekrwienie głowy, 1.
• Napływ krwi do głowy; żyły na głowie były obrzmiałe przez dwie godziny, z uderzeniami gorąca na twarzy, 1.*
• Uczucie pustki w głowie, 1.
• Pustka i otępienie w głowie, 1.
• Uczucie otępienia w głowie o godz. 8 rano, stopniowo ustępujące ku nocy, 12. [50.]
• Otępienie i uczucie ciężkości w głowie po przebudzeniu rano, jak po nieprzespanej nocy (czwarty dzień), 19.
• Głowa wydawała się otępiała i pełna, powieki ciężkie, 12.
• Otępienie i oszołomienie w głowie, 1.
• Rano bardzo silne otępienie w głowie, 1.
• Uczucie ciężkości głowy, 1.
• Uczucie ciężkości głowy po przebudzeniu rano (trzeci poranek), 19.
• Uczucie ciężkości w głowie, otępienie okolicy czołowej i ucisk w obu skroniach (drugi dzień), 13.
• Ból głowy trwający dwie godziny, po czym zmienił się z ostrego w tępy i przygniatający, z towarzyszącym otępieniem; ku nocy mniej odczuwalny, 12.
• Głowa stale pełna i ciężka, każde uderzenie tętna odczuwane w skroniach (piąty dzień), 13.
• Uczucie nadmiernej pełności w głowie po południu (drugi dzień), 13. [60.]
• Okresami w ciągu dnia ból głowy, 12.
• Ból głowy z gorączką po południu, 12.
• Ból głowy, otępienie nad nasadą nosa, każdego wieczoru, 1.
• Ból głowy po miesiączce, 12.*
• Ból głowy; głowa ociężała i sztywna, 12.
• Lekki ból głowy przez cały dzień, 12.
• Silny ból głowy przez cały dzień, największy wieczorem, silniejszy po prawej stronie czoła i schodzący do prawego nozdrza, 12.
• Tępy ból głowy z nieżytem nosa, 12.
• Ból głowy z zamroczeniem, uczuciem ciężkości i zmętnienia, 12.
• Ból głowy z nudnościami kilka dni po miesiączce; głowa gorąca, stopy zimne, 12. [70.]
• Falujący ból głowy przez godzinę (po upływie pół godziny), 4.
• Chwilowy zawrotowy wstrząs w mózgu (natychmiast), 1.
• Ból głowy nasila się podczas chodzenia lub schylania się, a ustępuje podczas siedzenia, 12.
• Pisanie powoduje nawrót bólu głowy, 12.
• Po przebudzeniu rano głowa wydawała się lżejsza, zwłaszcza w okolicy czołowej, podczas gdy ucisk w skroniach utrzymywał się (trzeci dzień); uczucie pełności głowy nasiliło się po kolejnej dawce czterech kropli, 13.
• Objawy ze strony głowy, z wyjątkiem zastoinowego uczucia pełności, ustąpiły po śnie, 13.
• Czoło.
• Przednia część głowy wydaje się otępiała i ciężka, lecz nie jest to rzeczywisty ból, 12.
• Lekkie, tępe uczucie ciężkości w czole przez cały dzień, 12.
• Ból promieniujący na całe czoło, rozpoczynający się w skroniach, 12.
• Silny czołowy ból głowy przez cały dzień, z zimnymi stopami, 12.* [80.]
• Ból głowy nad oczami, 12.
• Ból ciągnący w czole, głowa gorąca, a stopy zimne, 12.
• Po kilku dniach (po miesiączce) wystąpił ból głowy z nudnościami, który dawniej zawsze poprzedzał miesiączkę lub następował po niej, aż do ostatnich sześciu miesięcy (po przyjęciu Veratrum); tym razem towarzyszyło mu tętnienie na szczycie głowy, jakby żyła w mózgu była przepełniona, oraz uczucie pulsowania w żołądku, promieniujące przez przełyk, jakby drżał nerw, i wywołujące niekiedy uczucie duszenia, jakby coś unosiło się w gardle niczym zastawka; doznania przypominały te występujące w histerii, 12.
• Ciągnący ból głowy, 4.
• Pewien ucisk w głowie wieczorem, po spacerze na świeżym powietrzu, 13.
• Ucisk w głowie ustąpił pod wieczór podczas kąpieli w rzece, lecz wkrótce powrócił silniejszy niż kiedykolwiek (szósty dzień), 13.
• Ból głowy, jakby mózg był rozrywany (także rano podczas półsnu przed przebudzeniem), 1.
• Pobolewający, rwący ból głowy, pojawiający się i ustępujący przez godzinę, 12.
• Przed miesiączką przeszywający ból głowy i dzwonienie w uszach, 1.
• Uczucie w głowie jak przy uderzeniach tętna, z lekkim kłuciem (dziewiąty dzień), 13.* [90.]
• (Co dwa lub trzy tygodnie ból głowy trwający dwa, trzy albo cztery dni, młotkujący i tętniący, tak że niekiedy musi położyć się do łóżka; następnie niechęć do jedzenia i picia), 1.
• Ucisk w obu guzach czołowych rano, po wstaniu i ubraniu się, po upływie kwadransa promieniujący przez całe czoło ku szczytowi głowy i stający się silniejszy, a po dwudziestu minutach zmieniający się w ból uciskający od wewnątrz ku zewnątrz; podczas schodzenia po schodach ból nasilił się tak bardzo, że mimowolnie przycisnąłem dłoń do bolesnego miejsca, co chwilowo złagodziło ból, jednak wyraźnie ustąpił on dopiero na świeżym powietrzu; około godz. 14.45 zmienił się w tępy ucisk, który trwał do godz. 20 (drugi dzień), 19.
• (Uciskowy ból głowy w czole, jakby miało ono pęknąć), 1.*
• Obudził się o godz. 1.30 w nocy z bólem uciskającym całe czoło oraz burczeniem i przelewaniem się w brzuchu (pierwsza noc), 19.
• Tępe uczucie ucisku, początkowo w obu guzach czołowych, a po półgodzinie w całym czole; po dwudziestu minutach osłabło i po czterech godzinach stopniowo ustało (po pięciu godzinach), 19.
• Tępe uczucie ucisku w guzach czołowych, które po ośmiu minutach rozprzestrzeniło się na całe czoło, a po półgodzinie na szczyt głowy; ustępowało pod wpływem ucisku dłoni, a także na świeżym powietrzu, lecz ponownie nasilało się podczas schodzenia po stopniach; bardzo silny ból ustąpił dopiero po godz. 16, kiedy zmienił się w tępy ból uciskający w guzach czołowych, taki jak początkowo, i trwał do godz. 18 (trzeci dzień), 19.
• Ostry, ciągnący i uciskający ból w czole, 12.
• Tnące, przeszywające bóle w czole, 1.
• Kłucia w całym czole, od zewnątrz ku wewnątrz, 12.
• Lekki, pulsujący, łaskoczący ból czoła i głowy, 12. [100.]
• Lekkie kłucie w lewym guzie czołowym, które po kwadransie przeniosło się na prawy, a po czterech godzinach zmieniło się w tępy ucisk; nie ustępowało na świeżym powietrzu i stopniowo nasilało się w obu tych miejscach; około godz. 13 uczucie ucisku osłabło, a po godz. 15 ustąpiło (po 20. rozc.), 19.
• Skronie.
• Uczucie ciężkości w skroniach (dwunasty dzień), 13.
• Nieprzyjemny ucisk w skroniach zmniejszał się przy spokojnym leżeniu; nie wpływało na niego jednak ani zimne powietrze, ani przykładanie zimnych przedmiotów do czoła, 13.
• Uczucie ucisku w jednej lub drugiej okolicy skroniowej, z lekkim splątaniem w głowie, ustępujące natychmiast po poruszeniu się (pierwszy dzień), 14.
• Ostre, kłujące, uciskające bóle w obu skroniach, 12.
• Obudziła się o godz. 3 w nocy z silnymi kłuciami w obu skroniach, jakby scyzorykiem, stopniowo rozchodzącymi się na całe czoło, z dreszczowością, przez co nie mogła ponownie zasnąć, 12.*
• Szczyt głowy.
• Obudził się krótko przed godz. 3 w nocy z bólem uciskającym na szczycie głowy, nasilającym się przy każdej zmianie pozycji i uniemożliwiającym zaśnięcie, co udało się dopiero o godz. 4 (czwarty poranek), 19.
• Chłodne, świeże powietrze wywoływało swoisty ucisk na szczycie głowy, który w pokoju stopniowo ustępował, 1.
• Tętnienie na szczycie głowy, jakby żyła w mózgu była przepełniona, kilka dni po miesiączce, 12.
• Tętniący ból na szczycie głowy za każdym razem, gdy wykonywał nagły ruch lub szybko wchodził po schodach, 12. [110.]
• Bolesność na szczycie głowy, zwłaszcza po prawej stronie, 12.
• Okolice ciemieniowe.
• Ból po prawej stronie głowy ze świądem brwi i nosa, 19.
• Lewostronny ból głowy przez cały dzień, 12.
• Lekki ból głowy przez cały dzień, obejmujący całą lewą stronę głowy, 12.
• Bardzo silny, przeszywający ból głowy po lewej stronie, po południu, przez pięć godzin, 1.*
• Potylica.
• Uczucie ciężkości potylicy przez pół godziny po południu (po 20. rozc.), 19.
• Ciągnięcie od karku w górę, do głowy, w której następnie występują przeszywające bóle, szum i brzęczenie, 1.*
• O godz. 8 rano przygniatający i dość ostry ból w tylnej części głowy i szyi, stopniowo promieniujący ku czołu, 12.
• Uczucie ciężaru w tylnej części głowy, od ucha do ucha, 12.
• Ból głowy stał się ostrzejszy i tętniący, umiejscowiony w tylnej części głowy i szyi, stopniowo promieniujący ku bokom głowy i czołu; był niemal nie do zniesienia i znacznie nasilał się przy poruszaniu się lub schylaniu; ostre bóle trwały około trzech godzin, po czym stopniowo osłabły, lecz okresowo powracały w ciągu dnia, wywoływane schylaniem się, 12.
• Powłoki głowy. [120.]
• Wypadanie włosów, wskutek czego skóra głowy jest bolesna, z mrowieniem, 1.*
• Zewnętrzny ból głowy, jakby krew uległa wynaczynieniu; włosy są bolesne przy dotyku, 1.
• Bolesność głowy i skóry głowy, 12.
• Bolesność skóry głowy, zwłaszcza z przodu, 12.
• Skóra głowy i włosy wydają się bolesne; ból ciągnący w klatce piersiowej i wokół serca, 12.
• Bolesność włosów i ból uciskający w czole, 12.
• Świąd skóry głowy przez cały dzień, 12.
• Lekki świąd skóry głowy i zimne stopy przez dziesięć dni, 12.
• Głowa bardzo często swędzi w ciągu dnia, zmuszając go do drapania się, 12.

OKO

• Obiektywne.
• Przez pięć dni zaczerwienienie oczu, z bólem palącym (po trzecim dniu), 1. [130.]
• Białkówka była przebarwiona (drugiego dnia), 19.
• Białkówka żółta (trzeciego dnia), 19.
• Osłabienie oczu z obfitym łzawieniem, 12.
• Oczy osłabione, z łzawieniem i wodnistą wydzieliną z nosa przez osiem lub dziesięć dni, 12.
• Subiektywne.
• Oczy bolą, jak przy wielkiej senności, i jakby miały się zamknąć; ponadto pieczenie w oczach, 1.
• Pieczenie w oczach, 1.
• Pobolewanie prawego oka; powieki nocą sklejone, 1.
• Ucisk w oczach, jakby miały wysunąć się z oczodołów, szczególnie w prawym, 12.
• (Przeszywający ból w lewym oku), 1.
• Wieczorem świąd oczu i pobolewanie, jakby znajdowało się w nich ziarnko piasku, 1.
• Łuk brwiowy i oczodół. [140.]
• Lekkie odczucie nad lewą brwią; w kierunku nosa ból jak od żelaza, 12.
• Rano lekkie uczucie ciężkości nad oczami i w czole, 12.
• Ból nad lewym okiem, pojawiający się bardzo nagle i trwający krótko, nawracający przez kilka dni, 12.
• Okresowy silny ból nad lewym okiem, z łzawieniem, 12.
• Ostry ból nad prawym okiem, 12.
• Ból kłujący nad lewym okiem, trwający piętnaście minut, 12.
• Lekkie bolesne odczucie w lewym oczodole, ze zgagą, 12.
• Ukłucia w bocznym kącie prawego oczodołu, 12.
• Powieki.
• Zaczerwienienie i obrzęk górnych oraz dolnych powiek; na górnej powiece rodzaj jęczmienia wypełnionego ropą; dolne powieki pełne są stwardniałej substancji (ropnego śluzu), 1.
• Jeśli pisze tylko przez dwie godziny, nie może szeroko otworzyć oczu; oczy zachodzą łzami, jakby nie spał wystarczająco długo, 1. [150.]
• Ledwie może otworzyć oczy; powieki są jakby przyciśnięte ku dołowi, 12.
• Rano ciężkie powieki, 12.
• Aparat łzowy.
• Obfite łzawienie lewego oka; największe na świeżym powietrzu, 12.
• Łzawienie tak obfite, że nie mógł długo czytać, 12.
• Łzawienie i osłabienie oczu, z bólem nad lewym okiem, 12.
• Źrenica.
• Źrenice mogą rozszerzać się tylko nieznacznie, 1.
• Wzrok.
• Silne ciemnienie przed oczami, szczególnie przy podnoszeniu się po schyleniu, 12.
• Wieczorem pociemniało mu przed oczami; miał tępy, uporczywy ból nad oczodołami, a z nosa wypłynęło nieco krwi, 1.
• Nie jest w stanie dostrzec ściegów podczas szycia, 12.
• Litery zlewają się ze sobą podczas czytania lub pisania, 12.

UCHO. [160.]

• Bolesność lewej małżowiny usznej, jakby znajdowało się na niej owrzodzenie (po dwunastu godzinach), 1.
• Rano ukłucia w prawym uchu (po dwunastu godzinach), 1.
• Słuch.
• Buczenie w uszach, które — podobnie jak nieprzyjemne odczucie w mózgu — ustępuje po oparciu głowy na stole, 1.
• Dzwonienie w prawym uchu, 12.
• Ćwierkanie przed uszami, jak od świerszczy, 1.

NOS

• Obiektywne.
• O godz. 13.00 cztery bardzo bolesne, skurczowe kichnięcia następujące szybko jedno po drugim, 12.
• Wodnista wydzielina z nosa przez cały dzień, z tępym bólem głowy, 12.
• Rano, podczas schylania się, niewielkie krwawienie z nosa, 1.
• Przed południem z prawego nozdrza wypłynęło kilka kropli krwi, co nigdy wcześniej się nie zdarzyło, 12.
• Krwawienie z lewego nozdrza (cztery razy w ciągu dziesięciu godzin), 1.
• Subiektywne. [170.]
• Nos zdrętwiały i sztywny, 12.
• Ból biegnący od brwi do nosa, 12.
• Ból biegnący od głowy do nozdrzy, 12.

TWARZ

• Obiektywne.
• Wyraz twarzy na przemian melancholijny i rozdrażniony, 22.
• Zarumieniona twarz, z pieczeniem policzków, 12.
• Zarumieniona twarz, z pieczeniem policzków, podczas jazdy konnej na świeżym powietrzu w pochmurny dzień, 12.
• Twarz nieco żółta (drugiego dnia), 19.
• Trupia, żółtaczkowa cera, 1.
• Twarz trupia, ponadto pokryta sinymi plamami, 1.
• Świeże zaczerwienienie i pełność twarzy bardzo wyraźnie się zmniejszyły (jedenastego dnia), 13. [180.]
• (Zbladła, wystąpiło burczenie w jelitach, klatka piersiowa była ściśnięta, a głowa przekrwiona; wystąpiło gwałtowne, skurczowe odbijanie; następnie gorąco twarzy, szczególnie prawego policzka, oraz przeszywający ból na szczycie głowy), 1.
• Wyraźne nabrzmienie twarzy (drugiego dnia), 20.
• Pełność i żywe zaczerwienienie twarzy wyraźnie zmniejszyły się podczas próby lekowej, 15.
• Ściągnięte rysy twarzy, 22.
• Subiektywne.
• Odczucie, jakby twarz była opuchnięta i obrzmiała, 12.
• Policzki.
• Policzki lekko zarumienione, 22.
• Wargi.
• Blade wargi, 1.
• Bladość warg i twarzy, 8. [Skutek krwotoku z macicy wywołanego przez

Żelazo, nie zaś działania samego metalu. Por. S. 543. —Hughes.]

• Wargi suche i blade, 22.

JAMA USTNA

• Zęby.
• Ząb znajdujący się za prawym kłem wydaje się dłuższy od pozostałych i jest bardzo obolały przez osiem dni, 12. [190.]
• Ból zęba przez cały ranek, 12.
• Dziąsła.
• Wszystkie dziąsła przebarwione, 22.
• (Obrzęk dziąseł i policzków), 1.
• Język.
• Koniec języka czerwony, język grubo obłożony; w części przedniej nalot biały, z tyłu żółtawobiały, 22.
• Język grubo obłożony żółtawoszarym nalotem (trzynastego dnia), 13.
• Język pokryty białym nalotem, suchość jamy ustnej, zły smak, 12.
• W końcowym okresie próby lekowej język nieznacznie pobielały, 16.
• Z tyłu i pośrodku języka stała bolesność, przypominająca drobne, nieustające ukłucia, nasilająca się wskutek zetknięcia z pokarmem i napojem; poza jedzeniem i piciem miejsce to sprawia wrażenie jakby oparzonego i zdrętwiałego, 1.
• Po jedzeniu język wygląda bardziej prawidłowo, 12.
• Jama ustna — ogólnie.
• Rano suchość jamy ustnej, 12. [200.]
• Kiedy przed północą śpi przez godzinę, podchodzi gorąco, jakby z brzucha; jama ustna staje się sucha, a do ust podnoszą się nieprzyjemny wyziew i smak cuchnący zgnilizną, 1.
• Smak.
• Zły, nieprzyjemny smak, 12.
• Po wstaniu zły smak, 12.
• Kleisty smak (trzeciego dnia), 19.
• Czasami ziemisty smak w ustach, 1.
• Śluzowaty smak w ustach, z językiem pokrytym białym nalotem, bez utraty apetytu (trzydziestego ósmego dnia), 14.
• Słodkawy smak w ustach, jak od krwi, 8. [Z objawami 502 i 485. —Hughes.]
• (Rano kwaśnawy smak w ustach), 1.
• Po południu do ust podchodzi smak cuchnący zgnilizną, odbierający cały apetyt, 1.
• Stały smak żelaza w ustach, zagłuszający wszystkie inne smaki, 22. [210.]
• Smak jak zgniłych jaj, 12.
• Rano picie zimnej wody poprawia smak, 12.
• Wszystkie pokarmy stałe smakują sucho, jakby nie zawierały ani soku, ani mocy; wprawdzie zachowują swój naturalny smak, lecz nic nie jest przyjemne; najbardziej smakują mu ciepłe, płynne pokarmy, 1.
• Wszystko, co je, ma gorzki smak, 1.

GARDŁO

• Podchodzenie flegmy, 22.
• (Czasami odczucie jakby czopa w gardle; nie podczas przełykania, lecz poza nim), 1.
• Odczucie jakby guzka po lewej stronie gardła, poniżej migdałka; bolesne przy przełykaniu śliny, lecz nie podczas jedzenia ani picia, 12.
• Uczucie zwężenia gardła, 1.
• Uczucie dławienia w gardle, 12.
• Pieczenie w gardle, z odbijaniem gryzącego gazu, 12. [220.]
• Przy przełykaniu tępy, uporczywy ból gardła, z gorącem w cieśni gardzieli; mięśnie karku są sztywne i bolesne przy ruchu, 1.
• Ból gardła, niebolesny podczas jedzenia, 12.
• Ból gardła, z otępieniem i uczuciem ciężkości przez cały dzień, 12.
• (Gardło podrażnione i bolesne, z chrypką), 1.
• Cieśń gardzieli i przełyk.
• Gwałtowne zwężenie cieśni gardzieli (po każdej dawce Żelaza i wody), 16.
• Odczucie biegnące od żołądka przez przełyk, 12.
• (Przy kaszlu tępy ból i bolesność w przełyku, jak wtedy, gdy pęcherz pęka i pozostawia obolałe miejsce), 1.
• Zewnętrzna okolica gardła.
• Przewlekły obrzęk gruczołów szyi, 1.

ŻOŁĄDEK

• Apetyt.
• Wzrost apetytu (pierwsze dni), 15.
• Apetyt nadal duży; po każdym lekkim posiłku ucisk w żołądku (dziewiąty dzień), 13. [230.]
• Niezwykle duży apetyt (piąty dzień), 13.
• Bardzo znacznie zwiększony apetyt, przy dobrym trawieniu przez całą próbę lekową, 17.
• Apetyt tak żarłoczny, że podwójna ilość zwykłego wieczornego posiłku ledwie wystarczała (podczas przyjmowania żelaza), 14.
• Uczucie wielkiego głodu (drugi dzień), 20.
• Uczucie wielkiego głodu, wskutek którego była zmuszona jeść o nietypowej porze; utraciła jednak uczucie nasycenia, gdyż mimo jedzenia kilka razy dziennie, i to każdorazowo wcale niemałej ilości, nie była w stanie zaspokoić głodu (pierwszy i drugi dzień), 21.
• Apetyt znacznie obniżony, 12; (trzynasty dzień), 13.
• Mały apetyt (trzeci dzień), 19.
• Mały apetyt, zwłaszcza na mięso; odczuwała taką pełność, 1.
• Mały apetyt przy czystym języku (jedenasty dzień), 13.
• Skarży się na utratę apetytu, 12. [240.]
• Nie ma apetytu, ponieważ stale czuje się pełny; napoje jednak dobrze smakują i pije je z przyjemnością, 1.
• Brak apetytu; skrajny wstręt do wszelkiego pokarmu; wszystko miało smak żelaza, 22.
• Brak apetytu, bez nieprzyjemnego smaku ani pragnienia, 1.
• Nawet gdy ma apetyt, może zjeść tylko niewiele; natychmiast czuje się pełna, a pokarm jej ciąży, 1.
• Może jeść tylko chleb z masłem; mięso mu szkodzi, 1.
• Pragnienie.
• Pragnienie wieczorem, gdy dreszcze i gorączka już ustąpiły, 12.
• Pragnienie wieczorem, po którym następuje gorąco z potem, 12.
• Pragnienie po dreszczu (godz. 15), przed gorącem, 12.
• Po obiedzie odczuwa pragnienie; nie wie, czego chciałby się napić, 1.
• Nadmierne pragnienie po śnie w ciągu dnia, 12. [250.]
• Wieczorem przez godzinę nieugaszone pragnienie, 12.
• Adipsja, 22.
• Zupełny brak pragnienia, 1.
• Odbijania.
• Odbijania bez ulgi w dolegliwościach brzusznych, 12.
• Częste odbijania, 22.
• Stałe odbijanie, gdy tylko cokolwiek zje, 1.
• Gryzące odbijania, 12.
• Odbijania gryzące i piekące, 13.
• Cuchnące odbijania, 12.
• W południe je z prawidłowym apetytem i smakiem, lecz po jedzeniu napadami pojawiają się odbijanie i cofanie pokarmu, bez nudności ani skłonności do wymiotów, 1. [260.]
• Zgaga, 22.
• Po kwaskowatym piwie (wieczorem) zgaga, 1.
• Znaczna zgaga z bolesnym odczuciem w lewym oczodole, 12.
• Przy wstawaniu nudności bez wymiotów, 12.
• Nudności utrzymujące się przez całe przedpołudnie, 12.
• Nudności o godz. 20, z uderzeniami gorąca w całym ciele, jakby miał wystąpić pot, 12.
• Nudności przed jedzeniem lub po nim, 12.
• Nudności po jedzeniu, 12.
• Nudności nieznacznie nasilone po jedzeniu, 12.
• Podczas chodzenia robi mu się niedobrze i ma nudności; zdaje się, jakby głowa stale przechylała się na prawą stronę, 1. [270.]
• Nudności z zawrotami głowy, 12, 22.
• Silne nudności odczuwane w gardle, jakby musiały nastąpić wymioty; kończą się odbijaniem, 3.
• Nudności żołądkowe z biegunką w nocy, 12.
• Stale odczuwa mdłości i nudności, 1.
• Gdy cokolwiek zje, występują odruchy wymiotne, jak przy nudnościach wywołanych wstrętem, 1.
• Skłonność do wymiotów przez trzy godziny, 1.
• Chwilami czuł się tak, jakby miał zwymiotować, lecz bez nudności ani mdłości, 12.
• Wymioty o smaku żelaza natychmiast po jedzeniu albo też wymioty czystą, pienistą wodą, 22.
• Po spożyciu kwasów i piwa obficie wymiotuje, 1.
• Wymioty treścią pokarmową bezpośrednio po północy, po których następują niechęć do jedzenia i lęk przed przebywaniem na świeżym powietrzu (po sześciu godzinach), 1. [280.]
• Wymioty treścią pokarmową wyłącznie bezpośrednio po jedzeniu, przez osiem dni, 1.
• Gdy tylko cokolwiek zje, natychmiast to zwraca, 1.
• Wymiotuje wieczorem, rano i po jedzeniu, lecz tylko śluzem i wodą (bez pokarmu); rodzaj zgagi wodnej; woda wypływa jej z ust, a w gardle odczuwa ściąganie, 1.
• Wszystko, co zwraca, jest kwaśne i gryzące, 1.
• Wymioty są najgorsze przed północą, gdy leży, a zwłaszcza podczas leżenia na boku, 1.
• Żołądek.
• Rozdęcie nadbrzusza, 10.
• Okolica żołądka i brzuch rozdęte (po przyjęciu sproszkowanego żelaza), 12.
• Zaburzenia trawienia z gorącem w żołądku, 12.
• Uczucie, jakby coś unosiło się w żołądku, 12.
• Uczucie w żołądku jak od twardego ciała albo niestrawionego pokarmu, po którym po około dwóch godzinach następują pieczenie oraz gryzące odbijanie, 12. [290.]
• Sporadyczny dyskomfort przy lewym końcu żołądka, niedochodzący do stopnia bólu, 12.
• Dyskomfort w żołądku z gorzkimi odbijaniami o zapachu zepsutych jaj, przeważnie ustępujący po obiedzie (po dziesięciu minutach), 20.
• Wielki dyskomfort bezpośrednio po każdym posiłku (trzydziesty ósmy dzień), 14.
• Ból w dołku podsercowym, 12.
• Uczucie ciepła i pełności w nadbrzuszu (bezpośrednio po czterech kroplach), (pierwszy dzień), 13.
• Stałe uczucie ciepła w nadbrzuszu, niebolesne przy ucisku (jedenasty dzień), 13.
• Po jedzeniu gorąco w żołądku, 12.
• Gorąco i pieczenie w żołądku z chwilowym bólem kurczowym w okolicy śledziony, 12.
• Podczas wysiłku fizycznego gorąco wznoszące się od dołka podsercowego ku górze, jak przy trwodze; musi się położyć, 1.
• (Pieczenie w żołądku), 1. [300.]
• Po odbijaniach pieczenie w żołądku słabnie, 12.
• Czuje się pełny, 1.
• Po chodzeniu odczuwał pełność, jakby miał mu się odbić; ustępuje ona po jedzeniu, 1.
• Uczucie pełności i ciepła w żołądku (dziesięć minut po 10 kroplach, pierwszy dzień), 14.
• Napięcie i ciepło w nadbrzuszu pojawiły się wkrótce po pierwszej dawce, nasiliły się drugiego dnia, osłabły trzeciego i ustąpiły czwartego; powróciły dziewiątego dnia i nasiliły się do dokuczliwego uczucia ucisku i ciężkości, które zdawało się rozpoczynać w nadbrzuszu i rozciągać na cały brzuch, przechodząc w ból kolkowy; szczególnie silne rano i wieczorem, a niekiedy związane ze skłonnością do wymiotów; cały ten stan osiągnął największe nasilenie dwunastego dnia, lecz później, mimo zwiększania dawek, powoli i stopniowo słabł, aż pozostało jedynie uczucie nieznacznego napięcia w nadbrzuszu, 17.
• Rano w łóżku (około godziny szóstej) bolesne kurczenie się wszystkiego w dołku podsercowym, po którym następuje rodzaj skurczowego kaszlu z odkrztuszaniem śluzu, 1.
• Kurczowy ból żołądka, 1.
• Silny kurczowy i uciskający ból żołądka, 22.
• Skurcz żołądka, 7.
• Ból żołądka po zjedzeniu mięsa, 1. [310.]
• Po jedzeniu i piciu gwałtowny ból żołądka, 1.
• Nieprzyjemne ciągnięcie w nadbrzuszu (dwunasty dzień), 12.
• Ilekroć je, odczuwa ucisk, 1.
• Ucisk w żołądku po każdym posiłku (dziesiąty i jedenasty dzień), 13.
• Nieznaczny ucisk w nadbrzuszu o godz. 14 (drugi dzień), 19.
• Ciężki ucisk w dołku podsercowym, 12.
• Gwałtowny ucisk w żołądku i nadzwyczajne napięcie, 11. [Po kilku granach opiłków żelaza. —Hahnemann.]
• Gwałtowny ucisk w żołądku i niezwykłe napięcie (po kilku granach opiłków żelaza), 12.
• Uciskający i bardzo intensywny ból żołądka, 12.
• Uciskający, bardzo ostry ból żołądka, 10. [Od najdrobniej sproszkowanego żelaza. —Hahnemann.] [320.]
• Ból dołka podsercowego przy dotykaniu, 1.
• Uczucie pulsowania w żołądku, rozchodzące się przez przełyk, jakby drgał nerw, wywołujące sporadycznie uczucie duszenia się, jakby w gardle unosiła się zastawka, z bólem głowy, po miesiączce, 12.
• Wszystkie doznania w żołądku odczuwane są przy jego końcu wpustowym oraz w okolicy śledziony, 12.

BRZUCH

• Podżebrza.
• Uczucie pełności w obu podżebrzach (czwarty dzień), 19.
• Ucisk w prawym podżebrzu, 22.
• Ból przeszywający w lewym podżebrzu, 12.
• Ból w wątrobie i klatce piersiowej, 12.
• Uczucie podobne do skurczu w okolicy śledziony, 12.
• Nieznaczny tępy ból i uczucie ciężaru w okolicy śledziony, 12.
• Brzuch — objawy ogólne.
• Rozdęcie brzucha, 10. [330.]
• Brzuch twardy i rozdęty, 1.
• Brzuch spokojny, rozdęty, bez objawów wzdęcia gazami, 1.
• Rozszerzenie lub obrzmienie brzucha, 12.
• Brzuch nieco bębenkowy, 22.
• Ruchy w jelitach, jakby miała wystąpić biegunka, lecz stolec prawidłowy, 12.
• Burczenie w jelitach z bólem głowy, 12.
• Przez cały dzień burczenie w jelitach, z bólem w okolicy krzyżowej i nerkach oraz nieznaczną bolesnością cewki moczowej podczas oddawania moczu, 12.
• Wieczorem burczenie w jelitach i uczucie ich bolesności, z wrażeniem, jakby miało nastąpić wypróżnienie, 12.
• Burczenie i przelewanie się w brzuchu o godz. 1.30 w nocy (pierwsza noc), 19.
• Burczenie i przelewanie się w całym brzuchu, jakby miała wystąpić biegunka; mimo to nastąpiło zwykłe codzienne wypróżnienie (drugi dzień), 19. [340.]
• Burczenie i przelewanie się w okrężnicy poprzecznej, szczególnie w kątnicy (czwarty dzień), 19.
• Po pięciu godzinach nieprzerwanego snu obudziło go burczenie i ściskanie w brzuchu, który był pełny i napięty; gwałtowny napad kolki trwający dziesięć lub piętnaście minut, zawsze ustępujący po oddaniu gazów; bardzo znaczna ulga po obfitym wypróżnieniu, tak że kolka była dokuczliwa jedynie podczas siedzenia z wyprostowanym tułowiem (trzydziesty ósmy dzień), 14.
• Silne burczenie w brzuchu w dzień i w nocy, 1.
• Przez cały dzień jelita wzdęte gazami, a wzdęcie obejmuje cały brzuch; bez dostrzegalnej zmiany w ciepłym pokoju, na świeżym powietrzu, podczas jazdy ani podczas spokojnego siedzenia, 12.
• Gazy po prawej stronie brzucha podczas jazdy powozem; wkrótce ustępują, 12.
• Oddaje dużą ilość gazów, 6.
• Bardzo głośne oddawanie gazów, 22.
• Częste oddawanie cuchnących gazów po porannym wstaniu (czwarty dzień), 19.
• Uczucie wzmożonego ciepła w brzuchu, szczególnie w nadbrzuszu, z uciskiem, napięciem i ściskaniem w brzuchu, które szybko ustępowały albo wcale się nie pojawiały, jeśli natychmiast po przyjęciu leku udawał się na spacer, 16.
• Wyraźny dyskomfort w brzuchu, narastający aż do mdłości, wraz z gorzkim, cuchnącym odbijaniem i ściskaniem w brzuchu, po czym następowało obfite, przeważnie płynne wypróżnienie, 21. [350.]
• Silny ból we wszystkich jelitach (o godz. 2.30 w nocy); ledwie zdążył udać się na stolec; obfite luźne wypróżnienie ze ściskaniem, bólem tnącym i silnym parciem; parcie utrzymywało się przez pewien czas; jednocześnie odczuwał nudności z żołądka i nieprzyjemny smak w ustach, ustępujące po wypiciu zimnej wody; o godz. 6 rano kolejny luźny, brunatnożółty stolec, z bólami kolkowymi przed wypróżnieniem i parciem podczas niego, 12.
• Ból jak od żelaza po lewej stronie brzucha, niezbyt silny, lecz niemal stały, 12.
• Silne uczucie pełności w brzuchu przez kilka dni (dziewiąty i dziesiąty dzień), 12.
• Przez cały dzień bardzo nieprzyjemne napięcie i uczucie pełności w brzuchu (trzydziesty ósmy dzień), 14.
• Gwałtowne bóle kurczące w brzuchu i plecach, 8.
• Ostre ściskanie i burczenie w brzuchu, z mączystym smakiem w ustach, suchością gardzieli i pewnymi nudnościami; brzuch niebolesny przy dotyku; objawy ustępują w ciągu kilku godzin i po obfitym wypróżnieniu (trzydziesty szósty dzień), 14.
• Ostry, uporczywy ból w górnej części brzucha i dołku podsercowym, trwający godzinę, 12.
• Napadowe bóle ciągnące w całym brzuchu (trzynasty dzień); silniejsze (siedemnasty dzień), 13.
• Ucisk w brzuchu, tuż poniżej żołądka, gdy tylko coś zje lub wypije, 1.
• Niezwykle dokuczliwe uczucie ucisku w brzuchu, szczególnie w nadbrzuszu, przechodzące przy dotyku w ból, zwykle ustępujące w ciągu godziny po dawce i powracające po każdej nowej dawce, szczególnie silne wieczorem; mimo niezakłóconego snu następnej nocy i zwiększonego apetytu nazajutrz ból nasilał się, dopóki nie zapobiegł mu spacer odbywany natychmiast po przyjęciu leku, albo przynajmniej nie został on przez ten spacer zasadniczo złagodzony, choć każdą dawkę zwiększano; ilekroć jednak spacer pominięto, umyślnie lub przypadkowo, dolegliwość powracała z całą swą siłą (siódmy dzień), 15. [360.]
• Szczególnie podczas chodzenia bolesne uczucie ciężaru jelit, jakby miały wypaść, 1.
• Bóle kłujące w brzuchu, 12.
• Bóle kłujące w brzuchu, z parciem ku dołowi w macicy i pobolewaniem poniżej niej, 12.
• Pojedyncze kłucia w brzuchu, 1.
• Bóle kolkowe (natychmiast), 8.
• Bóle kolkowe, po których występuje biegunka, po północy, 20.
• Niemal stały, dokuczliwy ból kolkowy o zmiennym nasileniu, na który ruch prawie nie wpływał, w ciągu pierwszych czterech dni po próbie lekowej, nasilany przez jedzenie i nieco łagodzony przez wypróżnienie; pojawiał się zawsze po porannym wstaniu, nawet po niezakłóconym nocnym wypoczynku; brzuch nierozdęty i niewrażliwy na dotyk, 16.
• Napady kolki budzące go z głębokiego snu, ustępujące po oddaniu dużej ilości gazów i po obfitym stolcu, lecz nawracające po każdej dawce (trzydziesty siódmy dzień), 14.
• Kolka z wzdęcia w nocy; w brzuchu powstaje dużo gazów, co wywołuje ból, chociaż wiele z nich uchodzi, 1.
• Delikatny, przeszywający ból kolkowy, 1. [370.]
• Nieznaczna bolesność wszystkich jelit z burczeniem, 12.
• (Przy badaniu brzucha dotykiem i podczas kaszlu jelita są obolałe jak po pobiciu lub jak po działaniu środków przeczyszczających) (po sześciu godzinach), 1.
• Podbrzusze.
• Dużo gazów w podbrzuszu, a po jego lewej stronie nieznacznie uwięzionych; duża ich ilość uszła przez usta i odbyt, bezgłośnie i bezwonnie, przynosząc bardzo niewielką ulgę, 12.
• Ból w podbrzuszu, 22.
• Rano bóle brzucha podobne do porodowych, jakby miała nadejść miesiączka (po dwunastu godzinach), 1.

ODBYTNICA I ODBYT

• Objawy obiektywne.
• Wypadanie dużych guzków krwawniczych z odbytu, 1.
• Gwałtowne krwawienie hemoroidalne, 8.
• Skurcz zaciskający odbytnicę, trwający kilka minut, 1.
• Objawy subiektywne.
• Rwanie w odbytnicy, 1.
• Świąd i gryzienie w odbytnicy; wraz ze śluzowatym stolcem wydalane są owsiki, 1. [380.]
• Wydaje się, że wskutek jego stosowania liczba owsików wzrasta; nie może spać w nocy z powodu świądu odbytnicy; nocą robaki wypełzają z odbytu, 1. [Po piciu wody pyrmonckiej. —Hahnemann.]
• Ucisk i rwanie przebiegające przez odbyt, przy twardym stolcu, 12.
• Naglące parcie na stolec, po którym o godz. 9.30 rano nastąpił pienisty stolec z towarzyszeniem dużej ilości głośno uchodzących gazów; następnie, przed godz. 16, wystąpiły trzy wodniste, niemal bezwonne stolce, po każdym z nich przez sześć minut występowało ściskanie w dołku podsercowym, lecz zarazem ustępowało uczucie pełności w podżebrzach (czwarty dzień), 19.
• Częste parcie na stolec, z pieczeniem w odbycie i bólem pleców przy poruszaniu się, 1.
• Parcie podczas wypróżniania przez cały dzień, 12.
• Silne parcie podczas oddawania stolca i po nim, 12.

STOLEC

• Biegunka.
• Biegunka z nerwowym bólem skurczowym w brzuchu, plecach i odbycie, 8.
• Częsta biegunka, 1.
• Częsta biegunka; stolce wodniste, z parciem naglącym lub bez niego, poprzedzone bólem albo bez poprzedzającego bólu, lecz zawsze z dużą ilością gazów i częstsze po spożyciu pokarmu lub wypiciu wody, 22.
• Gwałtowna biegunka, 6. [390.]
• Bardzo obfita wodnista biegunka, z bólami tnącymi w brzuchu, trwająca jeden dzień, 23.
• Gwałtowne przeczyszczenie, 8.
• Częste stolce biegunkowe, 8.
• Trzeciego dnia stolec zmienił barwę na zielonkawą i czarną, a jednocześnie stał się twardszy, wręcz bardzo twardy; jednak po dawce 26 kropli lub większej stopniowo miękł, tak że w ostatnich dniach próby lekowej występowały obfite, papkowate stolce, 16.
• Zaparcie nie wystąpiło ani razu; podczas pierwszej próby lekowej codziennie następowało obfite wypróżnienie, tylko niekiedy z częściowo twardym stolcem, przeważnie opóźnione o dwie lub trzy godziny; prawidłowa brunatna barwa zmieniła się drugiego dnia na zielonkawą i zielonkawoczarną, 14a.
• Stolec biegunkowy, 2.
• Żółty stolec, 12.
• O godz. 8 rano bardzo nagłe, wodniste wypróżnienie, bez bólu ani zapachu, 12.
• Kał składający się przeważnie z małych, twardych kawałków, oddawany z silnym parciem, początkowo brunatny, następnie zielonkawy i zielonkawoczarny; tylko raz w ciągu dnia nastąpiło obfite wypróżnienie z miękkim stolcem (trzeci dzień), 14a.
• Stolec bezwonny, 12. [400.]
• Przy każdym wypróżnieniu wydalany jest śluz, a czasami krew, 1.
• Zaparcie.
• Zaparcie; przed próbą lekową stolec był regularny co dwadzieścia cztery godziny, lecz po drugim dniu próby lekowej występował tylko co dwa lub trzy dni, z częstym parciem na stolec; po piątym dniu kał był zawsze suchy, mniej lub bardziej ciemnozielony; trzy dni po ostatniej dawce znów stał się jak zwykle papkowaty i brunatny, 15.
• Zaparcie i guzki krwawnicze, powodujące bolesny ucisk podczas oddawania stolca, 1.
• Jelita raczej zaparte (trzynasty dzień), 12.
• Uporczywe zaparcie, 8.
• Nadzwyczaj silne zaparcie przez trzy miesiące; przez cały ten czas ani razu nie nastąpiło prawidłowe wypróżnienie; po tym okresie czynność jelit powróciła do stanu naturalnego, 12.
• Przed przyjmowaniem leku stolec był ciemny, zwykle dwa razy dziennie, miękki i papkowaty; podczas próby lekowej często nie występował, raz nawet przez trzy dni; stolec był uformowany, a nawet po trzech dniach zielonkawy, następnie stawał się ciemnozielony, a w końcu zupełnie czarny; trzy dni po próbie lekowej znów stał się brunatny i miękki jak dawniej, 13.
• Stolce twardsze i opóźnione, co było bardzo nietypowe (od piątego do dziewiątego dnia), 12.
• Skąpy stolec przez kilka dni, 12.
• Niewielki, dość twardy stolec, z uciskiem i rwaniem przebiegającym przez odbyt, 12. [410.]
• Tylko bardzo niewielki stolec, mimo silnego parcia i napinania się, jakby miało nastąpić obfite wypróżnienie, 12.
• Bardzo niewielki stolec, nieco twardszy niż zwykle, 12.
• Nie mógł oddać stolca (trzeci dzień), co było bardzo nietypowe, 12.
• Brak wypróżnienia, chociaż w jelitach odczuwał, jakby miały się swobodnie opróżnić, 12.
• Brak stolca (trzeci dzień), 19.
• Brak stolca (dwunasty i trzynasty dzień); stolec twardy (szesnasty dzień); miękki (siedemnasty dzień); twardy (osiemnasty dzień); obfity i miękki (dziewiętnasty dzień), 13.

NARZĄDY MOCZOWE

• Pęcherz moczowy.
• Bóle pęcherza moczowego, 12.
• Niezwykle dokuczliwe parcie naglące na pęcherz, rozpoczynające się łaskotaniem w dole łódkowatym, zmuszające go do bardzo częstego oddawania moczu (szesnaście razy dziennie; poprzedniego dnia tylko dziesięć razy, po 1–2 uncje za każdym razem); dolegliwość ta stała się bardzo silna, a wieczorem, od godz. 19 do 22, towarzyszyło jej dręczące parcie naglące na odbytnicę (trzeci dzień), 14a.
• Cewka moczowa.
• (Rzeżączka) śluzowa wydzielina z cewki moczowej po dreszczach, 1.
• (Podczas oddawania moczu ból palący w cewce moczowej, jakby mocz był gorący), 1. [420.]
• Nieznaczna bolesność cewki moczowej podczas oddawania moczu, 12.
• Łaskotanie w cewce moczowej, zwłaszcza w dole łódkowatym, po południu; towarzyszy mu parcie na mocz (piąty dzień), 13.
• Uczucie łaskotania w cewce moczowej, powoli rozciągające się wzdłuż całej cewki, przy rozpoczynaniu oddawania moczu i utrzymujące się jeszcze przez kilka sekund po nim; nasilało się w następnych dniach i przez całą próbę lekową towarzyszyła mu uporczywa, niezwykle częsta potrzeba oddawania moczu, bez zauważalnego zwiększenia dobowej ilości wydalanego moczu, 15.
• Stała potrzeba oddawania moczu, z bólem wątroby, klatki piersiowej i nerek, 12.*
• Parcie na mocz z łaskotaniem w cewce moczowej, rozciągającym się do szyi pęcherza moczowego (szósty dzień), 13.*
• Parcie na mocz utrzymuje się od piątego dnia podczas próby lekowej, 13.
• Rzadkie parcie na mocz przy niezwykle częstej mikcji, 17.
• Parcie na mocz całkowicie nieobecne w nocy, lecz występujące regularnie w ciągu dnia, około godz. 8 rano i około godz. 17, utrzymujące się z wielkim nasileniem przez dwie lub trzy godziny; ustępowało podczas siedzenia i leżenia, natomiast przy chodzeniu nasilało się nie do zniesienia, osiągając największe natężenie siódmego dnia (niekiedy pojawiało się co pięć lub dziesięć minut); utrzymywało się ósmego i dziewiątego dnia (gdy pomijano lek), a po całkowitym odstawieniu leku dość szybko zanikło, chociaż można je było jeszcze odczuwać po czternastu dniach; charakter dolegliwości nieco się zmieniał, stawała się bowiem coraz wyraźniej schorzeniem neuralgicznym; zazwyczaj dwa razy dziennie, między godz. 8 a 9 rano oraz 18 a 19, pojawiało się uczucie łaskotania i ciepła w żołędzi prącia, któremu towarzyszyła nieodparta potrzeba oddania moczu; podczas mikcji, gdy tylko mocz docierał do żołędzi, odczuwano w niej niezwykle dokuczliwe pulsowanie, utrzymujące się nawet przez kilka minut po mikcji, wraz ze stale narastającym parciem naglącym na pęcherz; dolegliwość łagodziło szybkie wypicie dużej ilości wody, lecz zwłaszcza silne ściśnięcie żołędzi palcem, przy czym im dłużej trwała, tym łatwiej ustępowała; po raz ostatni wystąpiła miesiąc po rozpoczęciu ostatniej próby lekowej, po obfitym obiedzie, po czym całkowicie zanikła, 14a.
• Mikcja.
• Przez całą próbę lekową przejawiała się wzmożona czynność nerek; dobowa ilość wydalanego moczu była większa niż ilość wypijanych płynów, co można by tłumaczyć temperaturą właściwą tej porze roku; w ciągu ostatnich sześciu dni próby barwa moczu zmieniła się z intensywnie winnożółtej na czerwonawą; jego sp. gr., z pewnymi wahaniami, wzrosła z 1005 do 1025; odczyn był zawsze kwaśny, lecz pod koniec próby tylko słabo kwaśny, 13.
• W kilka różnych dni zauważał obfite ilości moczu, bardziej bezbarwnego niż zwykle, czemu towarzyszyło uczucie wyczerpania i zwiotczenia, wprawiające go w stan niezwykle silnego pobudzenia nerwowego, 12. [430.]
• Mimowolne oddawanie moczu, zwłaszcza w dzień, 1.*
• Sporadyczne, nieznaczne mimowolne oddawanie moczu podczas stania, 12.
• Mimowolne moczenie łóżka w nocy (dwóch uczestników próby lekowej), 12.
• W nocy siódmego dnia mimowolne, dość obfite zmoczenie łóżka, które nigdy wcześniej się nie zdarzyło, 12.
• Mocz.
• Mocz jasny, pozostawiający białawy osad, 22.
• Mocz ciemnożółty (drugi i trzeci dzień), 19.
• Powoduje, że mocz staje się krwistoczerwony i zawiera obfitą ilość krwinek, 24.
• Sp. gr. moczu wzrosła z 1005 lub 1010 do 1025, a słomkowożółta barwa w trakcie pierwszej próby lekowej stopniowo zmieniła się na winnożółtą i czerwonawą, 14a.
• Trzeciego dnia pojawił się osad w moczu, 17.
• Zwiększone wydzielanie śluzu w drogach moczowych, na co wskazywało zmętnienie moczu, 14. [440.]
• Obfity osad śluzowy w moczu (osiemnasty dzień), 13.

NARZĄDY PŁCIOWE

• Mężczyźni.
• Wzwody prącia, 1.
• Wzwody prącia w ciągu dnia, niemal bez przyczyny, 1.
• Nocne polucje, 1.
• Wytrysk nasienia, 12.
• Polucja, po której nie wystąpiło osłabienie, 12.
• Kobiety.
• Bezpłodność bez poronień, 1.
• Poronienie, 1.
• Ból w pobliżu ujścia macicy podczas leżenia, 12.
• Kłujący, przeszywający ból w macicy, 12. [450.]
• Upławy podobne do serwatki, które (początkowo) powodowały szczypanie i bolesność, 1.
• Uprzednio bezbolesna biała wydzielina staje się bolesna, jakby części były otarte do żywego, 1.
• Wypadanie pochwy tylko podczas ciąży, nigdy w innym czasie, 1.
• Mniejsza suchość pochwy na początku stosunku płciowego i większa przyjemność podczas niego, 12.
• Bolesność pochwy podczas stosunku płciowego, 1.
• Krwawienie miesiączkowe osiągające nasilenie krwotoku miesiączkowego i trwające sześć dni; znaczny wypływ jasnej krwi, zmuszający ją do pozostawania w całkowitym bezruchu, gdyż najmniejszy ruch ogromnie go nasilał, 22.
• Krwotok maciczny, 8.
• Miesiączka, której termin właśnie nadchodził, wystąpiła natychmiast po kąpieli żelazistej i była dwukrotnie obfitsza niż zwykle, 1 . [Jest to pierwotne działanie

żelaza; poniższe objawy (458–462) są skutkami wtórnymi, dlatego metal ten może działać leczniczo tylko w tych przypadkach zatrzymania miesiączki, w których pozostałe objawy odpowiadają homeopatycznie

żelazu. -Hahnemann.]

• Miesiączka wystąpiła o jeden dzień później; wydzielina jest skąpsza, składa się z wodnistej krwi i towarzyszy jej gwałtowny ból tnący w brzuchu (po sześciu dniach), 1.
• Miesiączka opóźniona o kilka dni, 1. [460.]
• Miesiączka ustaje na dwa lub trzy dni, po czym pojawia się ponownie, 1.
• Miesiączka zanika na osiem tygodni, 1.
• Miesiączka zanika na trzy lata, 1 . [Wskutek stałego używania wody żelazistej. -Hahnemann.]
• Przed wystąpieniem miesiączki wydzielanie z macicy długich, ciągnących się pasm śluzu; w tym czasie odczuwała w brzuchu doznania zwykle towarzyszące miesiączce, 1.
• Wraz z nadejściem miesiączki wystąpiło poczucie głębokiego rozbicia, połączone z wyczerpaniem sił fizycznych i depresją, wskutek czego wstanie i wykonywanie codziennych obowiązków stało się niemal niemożliwe; musiała zmusić się do wysiłku, a podjęta aktywność przezwyciężyła ospałość i depresję; w drugiej części dnia czuła się dobrze, lepiej niż zwykle, a ból, którego zazwyczaj doznawała na początku miesiączki, całkowicie zniknął, 12.
• Podczas miesiączki nie odczuwała ani bólu, ani żadnych dokuczliwych doznań w kończynach, rozciągających się od pleców do kolan, które wcześniej zawsze występowały, 12.

NARZĄDY ODDECHOWE

• Krtań.
• Gorąca para unosi się z tchawicy, 8 . [Z objawami 502 i 485. -Hughes.]
• Bolesne uczucie w krtani, wywołujące kaszel i chrząkanie, nasilone przez ucisk na krtań, po przebudzeniu rano, lecz około południa ustępujące miejsca podobnemu uczuciu za górną jedną trzecią mostka; podczas chrząkania i kaszlu odkrztuszanie pienistego, lepkiego śluzu zmieszanego z czarną krwią, często aż do godz. 16 (piętnasty dzień), 13.
• Wieczorem w łóżku zaciska się jej głośnia, krew uderza do głowy, odczuwa zewnętrznie pieczenie w gardle i między łopatkami oraz ogólnie w górnej części ciała, podczas gdy stopy są zimne; rano pot, 1.
• Głos.
• Chrypka z uczuciem szorstkości w krtani (po ośmiu dniach), utrzymująca się przez dwa tygodnie, 16.* [470.]
• Głos niemal całkowicie zanika, mówienie jest utrudnione i przerywane dyszeniem, 22.*
• Kaszel i odkrztuszanie.
• Kaszel przez cały dzień, a także wieczorem po położeniu się, 1.
• Kaszel nocny, 12.
• Kaszel nasila się przy ruchu, 1.*
• (Nasilony suchy kaszel), 8.
• Głuchy kaszel bez odkrztuszania; gdy kaszle, ma wrażenie, jakby nie mógł zaczerpnąć powietrza, 1.
• Podczas karmienia dziecka piersią kaszel z odkrztuszaniem krwi, 1.
• Wieczorem po położeniu się kaszel jest suchy, lecz po przebudzeniu występuje odkrztuszanie, 1.
• Rano odkrztusza dużo ropy (o gnilnym smaku), 1.
• Duża ilość białej, ropnej plwociny po lekkim kaszlu; nasilenie wskutek palenia tytoniu i picia brandy, 1. [480.]
• Po przebudzeniu rano dużo zielonkawej, ropnej plwociny o mdłym smaku, 1.
• Skąpa, rzadka, pienista plwocina z pasmami krwi, 8.*
• Przy suchym, urywanym kaszlu odkrztusza śluz z domieszką krwi (po pięciu dniach), 1.
• Odkrztuszanie krwi rano po wstaniu z łóżka, 1.*
• Nocne odkrztuszanie krwi, po którym nasila się duszność, 1.
• Po łaskotaniu w gardle, z lekkim suchym kaszlem, odkrztusił łyżkę jasnoczerwonej krwi, 12.
• Krwioplucie, 8 . [Z objawami 502, 466 i 517. -Hughes.]
• Oddychanie.
• Dyszący oddech, 22.
• Świsty pod mostkiem, z lekką skłonnością do kaszlu przez całą noc; zniknęły po wstaniu, 12.
• Nieliczne rzężenia śluzowe za rękojeścią mostka (piętnasty dzień), 13. [490.]
• Utrudnione oddychanie wskutek uczucia ciężkości w lewym płucu, 12.
• Utrudnione oddychanie i ucisk w klatce piersiowej, jakby ktoś naciskał na nią dłonią, 1.
• Nie może zaczerpnąć powietrza; nawet gdy siedzi, oddychanie jest utrudnione, 1.*
• Niespokojne oddychanie wskutek bólu obejmującego klatkę piersiową w poprzek, 12.*
• Duszność, 8, 22.
• Duszność; oddychanie utrudnione i powolne, łagodzone przez chodzenie i rozmowę albo stałe zajęcie czytaniem lub pisaniem; gorsze, gdy siedzi spokojnie i bezczynnie, a jeszcze gorsze podczas leżenia, zwłaszcza wieczorem; musi wykonać kilka oddechów, zanim zdoła napełnić płuca powietrzem, 4.
• Duszność i znużenie kończyn, na ogół gorsze przed południem; często poprawa po krótkim chodzeniu; tylko niekiedy podczas chodzenia na świeżym powietrzu dolegliwości stają się nieznośne, 1.
• Niekiedy po północy musi usiąść w łóżku z powodu duszności, 1.
• Uczucie duszenia wskutek drżenia i kołatania w żołądku, 12.
• Astma (wśród robotników w fabrykach igieł), (Buchner), 12. [500.]
• Rodzaj astmy; niepokój w dołku podsercowym, uniemożliwiający oddychanie, 1.

KLATKA PIERSIOWA

• Gruźlica płuc po podaniu opiłków żelaza przeciw tasiemcowi (L. W. Sachs), 12.
• Napływ krwi do klatki piersiowej, 8.
• Uczucie suchości i śluzu w klatce piersiowej; suchość ustępuje tylko na krótko pod wpływem picia, 1.
• Ból w klatce piersiowej i wątrobie, 12.
• Ból w klatce piersiowej oraz kłucia i napięcie między łopatkami; nie mógł się poruszyć, 1.
• Ból po prawej stronie klatki piersiowej, wątroby i nerek, ze stałym parciem na oddawanie moczu, 12.
• Ból lewego obojczyka, jakby zdrętwiał, 1.
• Ponownie odezwał się dawny ból w lewym płucu, któremu nie towarzyszył kaszel; ustąpił po jednym lub dwóch dniach, 12.
• Niewielki, tępy i ciężki ból w poprzek górnej części klatki piersiowej, utrudniający oddychanie i utrzymujący się przez wiele dni, 12. [510.]
• Uczucie pełności i zaciskania klatki piersiowej, 1.
• Kurczowy skurcz klatki piersiowej, 1.
• Kurczowy skurcz klatki piersiowej oraz kaszel tylko podczas poruszania się i chodzenia, 1.
• Uczucie ucisku w klatce piersiowej, jakby była zaciśnięta; astma lękowa, nasilająca się podczas chodzenia, 1.
• Ból ciągnący w klatce piersiowej i sercu, 12.
• Tępy ból ciągnący w poprzek klatki piersiowej, 12.
• Pewien ucisk w klatce piersiowej (szósty dzień), 13.
• Ucisk w klatce piersiowej, jakby była zaciśnięta, 8.
• Ucisk całej klatki piersiowej, z potrzebą nabrania głębokiego oddechu (siódmy dzień), 13.
• (Dziecko odczuwa ucisk w klatce piersiowej; rzężenie), 1. [520.]
• Uczucie ciężaru w poprzek klatki piersiowej, 12.
• Niewielkie uczucie ciężkości w górnej części lewego płuca, dość znacznie utrudniające oddychanie, oraz bolesność poniżej obojczyka i lewej brodawki sutkowej, uniemożliwiająca wykonanie głębokiego wdechu, 12.
• Ból kłująco-tnący w klatce piersiowej, 12.
• Kłucia w całej klatce piersiowej, 12.
• Kłucia po prawej stronie klatki piersiowej, 12.
• Lekkie kłucia przeszywające płuca (siódmy dzień), 13.
• Ból w klatce piersiowej jak przy stłuczeniu, 1.
• Pełny wdech nasilał ból w klatce piersiowej, 12.
• Przód.
• Ból poniżej mostka, 12.
• Pieczenie w górnej części mostka po kaszlu, 1. [530.]
• Ucisk u góry pod mostkiem, z nieżytem i kaszlem, 1.
• W nocy, w łóżku, kłucia w mostku, 1.
• Boki.
• Tępy ból kłujący po prawej stronie, z bolesnością szyi jak po stłuczeniu, 12.
• Podczas wysiłku fizycznego kłucia w boku, 1.
• Gwałtowne ukłucie w boku pod żebrem (po dwudziestu czterech godzinach), 1.
• Gruczoły sutkowe.
• Wędrujące bóle kłujące w piersi, 12.
• Silny ból jak w miejscu odparzonym poniżej lewej brodawki sutkowej, 12.

SERCE I TĘTNO

• Okolica przedsercowa.
• Od czasu do czasu nad sercem słyszalny szmer dmuchający, 22.
• Napięcie w okolicy przedsercowej (siódmy dzień), 13.
• Ból ciągnący wokół serca i w klatce piersiowej, 12.
• Czynność serca. [540.]
• Przyspieszona czynność serca (piętnasty dzień), 13.
• Lekkie kołatanie serca, zwłaszcza podczas ruchu, 22.
• Tętno.
• Tętno drobne i słabe, czasami przepuszczające uderzenia, czasami niemiarowe, 22.
• Tętno ledwie wyczuwalne, 8. [Zob. uwagę do S. 187. –Hughes.]
• Tętno 61, napięte (siódmy dzień); 55, pełne i napięte (jedenasty dzień); 54, drobne i napięte (piętnasty dzień); 60, nieco pełniejsze i nadal napięte (szesnasty dzień); 67, nadal napięte (osiemnasty dzień); 68, mniej napięte (dziewiętnasty dzień); 70, umiarkowanie duże i miękkie (dwudziesty pierwszy dzień); 75, prawidłowe, takie jak przed próbą lekową (dwudziesty drugi dzień), 13.
• Tętno 68 do 72, miękkie, niepełne, 12.
• Tętno 72, z gorączką, 12.
• Między godz. 16 a 17 tętno 68 do 72, niezbyt twarde; choremu było dość ciepło i występował lekki ból głowy, 12.
• Tętno 68 do 72, z gorączką, 12.
• Tętno 68 (pierwszy dzień), 60, prawidłowe (trzeci dzień); prawidłowe (ósmy dzień), 12. [550.]
• Tętno zwykle 76, stopniowo spadło do 70, lecz później powróciło do normy; napięcie tętna wzrosło, 17.
• Tętno przed próbą lekową 75; podczas próby lekowej zmniejszało się o dwa do czterech uderzeń dziennie; ostatniego dnia wynosiło zaledwie 54; natychmiast po odstawieniu leku stało się częstsze, lecz do prawidłowej częstości powróciło dopiero po ośmiu dniach; spowolnieniu tętna towarzyszyło zmniejszenie jego wypełnienia wraz ze znamiennym wzrostem napięcia ścian tętnic; charakter tętna odpowiadał przyspieszonej czynności serca; stan ten jest tym bardziej godny uwagi, że temperatura letnia wywiera na osoby zdrowe dokładnie przeciwny wpływ, 13.
• Tętno zwykle 76, w ciągu pierwszych ośmiu dni spadające do 62, następnie gwałtownie wzrastające do 73 podczas przerwy między pierwszą a drugą próbą lekową, lecz po wznowieniu próby lekowej ponownie opadające w ciągu trzech dni do 63; po czwartym dniu stawało się znacznie częstsze pomimo dalszego podawania leku (prawdopodobnie zależnie od dotkliwych dolegliwości ze strony układu moczowego), 14a.
• Tętno zwykle 70 do 74, stopniowo zmniejszające się do 62; w pierwszej połowie próby lekowej występowały znaczne wahania, lecz nigdy nie wzrosło do 70, 16.
• W późniejszej części próby lekowej tętno było zdecydowanie twardsze i zwolnione (60, przy zwykłej wartości 75 do 80), 13.

SZYJA I PLECY

• Szyja.
• Szyja i potylica sztywne i obolałe, 12.
• O godz. 8 rano szyja wydaje się sztywna, ręce i stopy zimne, ręce najbardziej; stopy zupełnie zimne przez całą noc, lecz nie tak bardzo jak poprzedniej nocy (czternasty dzień), 12.
• Ból szyi, 12.
• Podczas leżenia na prawym boku szyja i bark bardzo silnie bolesne, 12.
• Bolesność i sztywność szyi, 12. [560.]
• Szyja obolała jak po stłuczeniu, 12.
• Plecy.
• Ból pleców z miesiączką, 12.
• Dokuczliwe bóle pleców i kończyn, na które cierpiała przez całe życie, nigdy już nie powróciły wraz z miesiączką, 12.
• Pewnego rodzaju rwanie w plecach, nawet podczas siedzenia i leżenia, 1.
• Okolica piersiowa.
• Pewnego rodzaju porażenie; niemożność uniesienia rąk z powodu bolesnego napięcia między łopatkami i w mostku, 1.
• Gdy pracuje rękami, występują u niej kłucia w łopatkach, 1.
• Między łopatkami pewnego rodzaju rwanie, nawet podczas siedzenia, nasilające się podczas chodzenia, 1.
• Okolica lędźwiowa.
• Postrzał przez całą noc, ustępujący po wstaniu, 12.
• Postrzał w lewej okolicy lędźwiowej, 12.
• Ból w okolicy lędźwiowej, 12. [570.]
• Ból w okolicy lędźwiowej i wątrobie, 12.
• Po wstaniu lekka bolesność w okolicy lędźwiowej, z burczeniem w jelitach, 12.
• Ból w okolicy nerek, 12.
• Bóle nerek, 12.
• Okolica krzyżowa.
• Bóle kości krzyżowej przy wstawaniu z siedzenia, 1.
• Tępy, uporczywy ból po obu stronach kości krzyżowej, w miejscu jej połączenia z kośćmi miednicznymi, 12.
• Podczas chodzenia kłujące szarpnięcia w kości krzyżowej, rozchodzące się bardziej ku biodrom niż ku górze; bardziej bolesne po siedzeniu lub staniu, niemal jak po nadwerężeniu, 1.
• Ból kości krzyżowej jak przy stłuczeniu, 1.

KOŃCZYNY OGÓLNIE

• Objawy obiektywne.
• Obrzęk rąk oraz nóg aż do kolan, 1.
• Palce rąk i stóp kurczowo podkurczone, z silnym bólem, 1. [580.]
• Sztywność palców rąk i stóp, 12.
• Palce stóp i rąk zesztywniałe, 12.
• Objawy subiektywne.
• Uczucie wyczerpania i ciężkości kończyn (trzynasty dzień), 13.
• Uczucie ciężkości kończyn przez czterdzieści osiem godzin, 1.
• Uczucie ciężkości kończyn z ogólnym wyczerpaniem (trzydziesty ósmy dzień), 14.
• Uczucie ciężkości, znużenie i zwiotczenie kończyn, 1.
• Dokuczliwe doznania w kończynach, od pleców do kolan, z miesiączką, 12.
• Bóle stawów, 12.
• Kończyny obolałe i osłabione; chory bardzo niespokojny ruchowo, 12.
• Ból kończyn przy dotyku, 12.

KOŃCZYNY GÓRNE

• Obiektywne. [590.]
• Niesprawność ruchowa prawej kończyny górnej, z niechęcią do poruszania nią; odruchowo wspomaga ją lewą ręką, 12.
• Kończyny górne niemal zupełnie sztywne, 12.
• Kończyna górna całkowicie sztywna, z silnym bólem, 12.
• Kończyna górna nieruchoma, unieruchomiona w wyprostowanym położeniu, z drżeniem i dreszczowością całego ciała; przyjął dawkę Ran. bulb., 200, która w ciągu dwóch godzin nasiliła wszystkie objawy do skrajnego stopnia; wkrótce potem poprawa zaczęła postępować stopniowo od palców ku górze, ze znaczną ulgą około godz. 23.00; następnego dnia znacznie lepiej (ból utrzymywał się jednak przez piętnaście dni i zawsze był gorszy rano), 12.
• Nie może utrzymać kończyn górnych nieruchomo, lecz musi je raz zginać, a raz prostować, 1.
• Bóle nasilają się, kończyna górna jest sztywniejsza; ułożenie kończyny zgiętej ku klatce piersiowej sprawia, że ból staje się łatwiejszy do zniesienia; ból nasila się, a ruch i zmiana położenia go pogarszają; ciężar kołdry czyni go nieznośnym, 12.
• Subiektywne.
• Po nieodpartej potrzebie zgięcia kończyny górnej nastąpił tak silny ból, że o godz. 2.00 wygnał go z łóżka; po chodzeniu przez półtorej godziny ponownie położył się do łóżka i zasnął w pozycji siedzącej, 12.
• Bóle przeszywające ku dołowi (w barkach i kończynach górnych), silniejsze niż bóle przeszywające ku górze, 12.
• Ciągnięcie w kończynie górnej, wskutek czego wydaje się ona ciężka i jakby sparaliżowana, 1.
• Bark.
• Trzeszczenie w stawie barkowym, który przy dotyku boli jak po stłuczeniu, 1. [600.]
• Bolesność barku i karku, 12.
• Wiercący ból w barku, schodzący aż do końców palców, 12.
• Wiercący ból w prawym stawie barkowym, biegnący w dół wzdłuż mięśnia dwugłowego ramienia do stawu łokciowego; ruch nasila ból, ciepło go łagodzi; ból nasila się w nieregularnych odstępach, 12.
• Bark tkliwy przy dotyku, 12.
• Stała bolesność przedniej części prawego barku, a także prawej kończyny górnej, 12.
• Ból zmienia umiejscowienie: raz najbardziej zajęty jest bark, innym razem staw łokciowy, 12.
• Kończyna górna.
• Nie może unieść prawej kończyny górnej; w stawie barkowym odczuwa ból przeszywający i rozdzierający, biegnący w dół przez ramię; staw ten przy dotyku boli jak po stłuczeniu i trzeszczy, 1.
• Lekki, szczypiący ból w mięśniu naramiennym prawej kończyny górnej, 12.
• Ból przeszywający i rozdzierający w ramieniu, wychodzący ze stawu barkowego, tak że nie może unieść kończyny górnej, 1.
• Ból przeszywający i rozdzierający, biegnący ze stawu barkowego do ramienia i dalej ku dołowi, uniemożliwiający uniesienie kończyny, 1. [610.]
• Kończyny górne są obolałe i sztywne; uczucie ciężaru w poprzek klatki piersiowej oraz z tyłu głowy, od ucha do ucha, 12.
• Łokieć.
• Ból kłujący w stawie łokciowym lewej kończyny górnej (dziesiątego dnia), 12.
• Ostry, kłujący ból w lewym łokciu, 12.
• Nadgarstek.
• Ból lewego nadgarstka, jakby był skręcony, 12.
• Ostry, przeszywający ból w lewym nadgarstku i na grzbiecie ręki; przy poruszaniu najbardziej boli kciuk, 12.
• Ręka.
• Obrzęk rąk; następnie skóra się złuszcza, 1.
• Rano, przy próbie pracy, drżą jej ręce, 1.
• Wieczorem ręce drżą tak silnie, że nie może szyć, 12.
• Podczas pisania nie ma władzy nad piórem, ręka drży; pisze lepiej, gdy pisze szybko; przy czytaniu i pisaniu litery zlewają się ze sobą, 12.
• Lewa ręka niemal zdrętwiała, prawa ręka zimna, 12. [620.]
• Ręce obolałe i sztywne, 12.
• Kciuk prawej ręki bardzo sztywny, bolesny przy poruszaniu, 12.
• Ból palców, biegnący od barku, 12.
• Ból reumatyczny w stawach paliczkowych lewej ręki, 12.
• Przy poruszaniu ból kciuka, 12.
• Kurcz palców, które są zdrętwiałe i niewrażliwe, 1.

KOŃCZYNY DOLNE

• Kończyny dolne osłabione, 12.
• Rodzaj porażenia; ból rozdzierający z silnymi kłuciami, biegnący od stawu biodrowego w dół ku piszczeli i podeszwie stopy (poduszka stopy jest stale bolesna przy dotyku, jak po stłuczeniu); w dzień nie może stąpać z powodu bólów, które jednak zmniejszają się podczas chodzenia; wieczorem, po położeniu się, są silniejsze; musi wstać i chodzić, aby łagodzić bóle aż do północy, 1.
• Biodro.
• Ból przeszywający i rozdzierający w stawie biodrowym, który przy dotyku boli jak po stłuczeniu; ból schodzi wzdłuż piszczeli; gorzej wieczorem, w łóżku; musi wstać i chodzić, 1.
• Udo.
• Drętwienie uda, 1. [630.]
• Bóle o charakterze porażennym w udzie, również podczas siedzenia; po pewnym czasie siedzenia w skulonej pozycji musi sobie ulżyć, wyciągając stopy przed siebie; kiedy wstaje z siedzenia, ból porażenny jest silniejszy; ustępuje jednak podczas chodzenia, 1.
• Toniczny kurcz uda i nóg, 9. [Po przyłożeniu żelaza do podeszew stóp. -Hahnemann. "W przypadku pląsawicy". -Hughes.]
• Tępe, uporczywe bóle promieniujące z prawej pięty do uda, 12.
• Kolano.
• Obrzęk kolan i kostek oraz ból w tych okolicach, zwłaszcza przy prostowaniu kolana w łóżku, 1.
• Przy wstawaniu z siedzenia zwiotczenie i znużenie w dołach podkolanowych, zwłaszcza podczas chodzenia; [Przy rozpoczynaniu chodzenia. -Hahnemann.] po uprzednim staniu bez ruchu, 1.
• Słabość kolan, wskutek której natychmiast się osuwa, 1.
• Z powodu bólu kolan, jak po nadmiernym zmęczeniu, musi je raz zginać, a raz prostować; nie może utrzymać ich nieruchomo, 1.
• Ściągający ból w stawach kolanowych i skokowych, 1.
• Noga.
• Żylak lewej nogi nadal rozszerza się ku dołowi i staje się bardziej bolesny przy dotyku, 12.
• Nogi drżą i bolą podczas chodzenia, jak po stłuczeniu, 1. [640.]
• Łydki bardzo słabe, jakby stłuczone, 12.
• Nogi jakby zdrętwiały, 1.
• Bardzo nieprzyjemne odczucie między kolanem a kostką lewej nogi, jakby żyła była obrzęknięta; miejsce jest bardzo bolesne przy dotyku i niekiedy utrudnia chodzenie, 12.
• Podczas chodzenia wieczorem [Przy rozpoczynaniu chodzenia. -Hahnemann.]
• Podczas stania kurcz łydek, ustępujący przy chodzeniu (po dwudziestu ośmiu godzinach), 1.
• Przy wstawaniu rano z łóżka bolesny kurcz łydki (po szesnastu godzinach), 1.
• Bolesne ciągnięcie w nogach, 1.
• Podczas chodzenia ostry ból, jakby przez prawą nogę wkręcano śrubę, 12.
• Rano, w łóżku, ból nóg jak przy stłuczeniu, ustępujący wkrótce po wstaniu, 1.
• Stopa.
• Stopy opuchnięte aż po kostki, 1. [650.]
• Musi zdjąć buty, 12.
• Żylaki na stopach, 1.
• Po odpoczynku od chodzenia sztywność stóp przy ponownej próbie poruszenia nimi, 1.
• Po jedzeniu znużenie stóp, 1.
• Stopy nie są w stanie jej utrzymać, 1.
• Kurcze prawej stopy, 12.
• Kurcze stóp wieczorem, najpierw lewej, podciągające kończyny, 12.
• Kurcze stóp, ustępujące po dociśnięciu ich do deski w nogach łóżka, 12.
• Stopy obolałe i sztywne, 12.
• Przeszywająco-kłujący ból w prawym podbiciu, 12. [660.]
• Kurcz podeszew stóp, 12.
• Bolesny kurcz podeszew, 1.
• Ból pięty, 12.
• Palce stóp.
• Częste kurcze palców stóp i podeszew, 1.

OBJAWY OGÓLNE

• Objawy przedmiotowe.
• Znaczne wychudzenie, 22.
• Przed próbą lekową krew jasnoczerwona, nieliczne krwinki bezbarwne, niezwykle duże; krzepła w ciągu siedmiu minut i pięćdziesięciu sekund; surowica żółtawa, przejrzysta, zasadowa; skrzep umiarkowanie zwarty. Po próbie lekowej krew nadal niezwykle jasna, krwinki bardzo intensywnie zabarwione, krwinki bezbarwne nieliczne i małe; krzepła w ciągu ośmiu minut i dwudziestu sekund; skrzep zwarty i sprężysty, 16.
• Przed rozpoczęciem przyjmowania krew była jasnoczerwona, z licznymi krwinkami barwnymi i nielicznymi bezbarwnymi; krzepła w ciągu pięciu minut i trzydziestu ośmiu sekund; surowica żółtawa, przejrzysta, zasadowa; skrzep raczej miękki. Po próbie lekowej krew ciemnoczerwona, krwinki bardzo intensywnie zabarwione, krwinki bezbarwne bardzo liczne; krzepła w ciągu pięciu minut i trzydziestu sekund; surowica przejrzysta, żółta; skrzep miękki, 15.
• Przed rozpoczęciem przyjmowania krew była jasnoczerwona, z nielicznymi małymi krwinkami bezbarwnymi i godną uwagi liczbą ciałek elementarnych; krzepła w ciągu pięciu minut i pięćdziesięciu czterech sekund; surowica przejrzysta, żółta, zasadowa; skrzep zwarty i sprężysty. Po przyjmowaniu żelaza przez piętnaście dni krew ciemnoczerwona, krwinki intensywnie zabarwione i o bardzo wyraźnych obrysach; liczne duże krwinki bezbarwne, prawie zupełny brak ciałek elementarnych; krzepła w ciągu ośmiu minut i pięćdziesięciu czterech sekund; surowica uderzająco ciemnożółta, zasadowa; skrzep zbity i sprężysty, 13.
• Przed próbą lekową krew raczej jasnoczerwona, z blado zabarwionymi krwinkami i nielicznymi krwinkami bezbarwnymi; krzepła w ciągu sześciu minut i pięćdziesięciu siedmiu sekund. Po próbie lekowej intensywnie ciemnoczerwona; krwinki intensywnie zabarwione; bardzo liczne krwinki bezbarwne, 17. [670.]
• Drżenie i uczucie chłodu w całym ciele, ze sztywnością ramienia, 12.
• Częste napady drżenia całego ciała, 1.
• Ogólne, ledwie wyczuwalne drżenie, występujące naprzemiennie z okresami osłabienia i z towarzyszeniem wyraźnego niepokoju, 22.
• Silne drżenie całego ciała, utrzymujące się przez wiele tygodni, 5.
• Ogólny wzrost sił żywotnych (szósty dzień), 13.
• Podczas przyjmowania żelaza silniejszy fizycznie i psychicznie, 14.
• Zmniejszona chęć do wysiłku fizycznego lub umysłowego (trzydziesty ósmy dzień), 14.
• Skłonność do położenia się, 1.
• Nieodparta skłonność do położenia się (po godzinie), 1.
• Bardzo ospały, senny, niechętny do rozmowy ani pracy, 12. [680.]
• Osłabienie po południu, 12.
• Wielkie osłabienie, narastające ku wieczorowi, 12.
• Łatwo męczy się podczas chodzenia, 1.
• Stałe znużenie i senność w dzień (sen przynosi tylko nieznaczną ulgę), 1.
• Osłabiony i senny przez cały dzień, 12.
• Ogólne osłabienie wywołane samym mówieniem, 1.
• Utrata sił tak znaczna, że ledwie mogła chodzić, 22.
• Jest bardzo słaby i chudy, 1.
• Bardzo słaby i senny (po dwóch godzinach), 1, 12.
• Bardzo słaby i senny przez cały dzień, 12. [690.]
• Wielkie osłabienie, 5.
• Bardzo wielka słabość, jak znużenie (natychmiast), 1.
• Osłabienie wskutek zmęczenia, występujące naprzemiennie z niespokojnym drżeniem, 1.
• Osłabienie; zasypia, 12.
• Wielkie osłabienie po południu, 12.
• Wyczerpanie stopniowo narastające w ciągu dnia (dziesiąty dzień), 13.
• Ogólne wyczerpanie (osiemnasty dzień), 13.
• Krańcowe osłabienie sił z miesiączką, 12.
• Krańcowe osłabienie i letargiczne otępienie z zawrotami głowy, 12.
• Ogólne krańcowe osłabienie, 22. [700.]
• Zwiotczały i krańcowo osłabiony, ze zwiększonym oddawaniem moczu, 12.
• W pierwszych dniach próby lekowej energia fizyczna i psychiczna wzmożona, lecz po czwartym dniu uczucie osłabienia i ciężkości kończyn, 17.
• Przez pierwszych czternaście dni energia fizyczna i psychiczna zdawała się zwiększona; w drugiej połowie próby lekowej występowało początkowo okresowe, później zaś utrzymujące się uczucie osłabienia, zwiotczenia i niechęci do wysiłku fizycznego i umysłowego; znużenie po najmniejszym wysiłku, zwłaszcza podczas chodzenia, 16.
• Napady omdlenia, 8.
• Napady omdlenia pozostawiające po sobie osłabienie trwające przez cały dzień, 8.
• Wielki niepokój ruchowy; nie może się uczyć ani wykonywać codziennych obowiązków, 12.
• Niespokojne rzucanie się w łóżku po północy, 1.
• Objawy podmiotowe.
• Nieprzyjemne uczucie niepokoju w całym ciele, 12.
• Uczucie zupełnego rozbicia z miesiączką, 12.
• Po przebudzeniu uczucie, jakby była namagnesowana; chciała oprzeć się skłonności do snu, lecz nie zdołała, 12. [710.]
• Uczucie zmęczenia, 12.
• Uczucie skrajnego zmęczenia, tępy ból wszystkich kończyn, 12.
• Podczas chodzenia uczucie omdlewania; ciemność przed oczami; czuła się tak, jakby miał nastąpić napad apopleksji; przy każdym kroku szum w uszach i głowie, 1.
• Przez całą noc chodzi z miejsca na miejsce z powodu bólu, 12.
• Rodzaj tępego bólu ze znużenia, podobnego do bólu powstającego wskutek bardzo długiego leżenia w jednej pozycji, 12.
• Pobudliwość nerwowa po miesiączce, 12.
• Skrajnie nerwowo pobudzona, 12.
• Najdłużej utrzymującym się objawem było uczucie nerwowego rozstrojenia o charakterze histerycznym, ze skłonnością do płaczu lub niepohamowanego śmiechu, któremu towarzyszyło uczucie dławienia w gardle, jakby gardło nabrzmiewało na zewnątrz; z tego powodu uczestnicy próby lekowej często oglądali gardło, aby ustalić, czy nie rozwija się wole. Objaw ten utrzymywał się w większym lub mniejszym nasileniu przez co najmniej trzy miesiące, 12.
• Przez trzy kolejne okresy miesięczne powracały nadmierne pobudzenie nerwowe, ból głowy oraz żylak w okolicy lewej kostki; później jednak nie wystąpiły już nigdy, 12.
• Okresowy powrót bólów (u wielu uczestników próby lekowej), 12. [720.]
• Chodzenie na świeżym powietrzu wpływa na nią, 1.
• Ocet nie nasila objawów, 12.

SKÓRA

• Objawy przedmiotowe.
• Wielka bladość skóry, 23.
• Żółtaczkowe zabarwienie wokół oczu, warg i paznokci, 22.
• Wykwity.
• Na szczycie prawego barku okrągła, czerwona, swędząca plama wielkości dolara, która wieczorem i w nocy złuszcza się niczym pył, 12.
• Złuszczająca się plama na barku, 12.
• Na lewej ręce bardzo drobny, podobny do mąki pył; skóra złuszcza się w tej pylistej postaci aż do następnego ranka, 12.
• (Płonicy w okresie złuszczania odpowiada złuszczanie się skóry), 12.
• Ciemne plamy wątrobowe (np. na grzbiecie ręki) ulegają zapaleniu i ropieją, 1.
• Objawy podmiotowe.
• Części skóry (np. na grzbiecie kciuka, palców stóp itd.), w których bez dotykania występują bóle palące, przy najmniejszym dotknięciu dotkliwie pieką, 1. [730.]
• Świąd brwi, 12.
• Świąd nosa, 12.
• Lekki świąd oraz uczucie kłucia i dźgania powyżej prawego kolana, 12.

SEN I SNY

• Senność.
• Częste ziewanie przez cały dzień, 12.
• Rano napad przeciągania się i ziewania, podczas którego oczy napełniają się łzami (po ośmiu godzinach), 1.
• Po obiedzie (w południe) senność i zawroty głowy, a także pewien ból głowy nad nasadą nosa; nie był zdolny podjąć żadnej pracy umysłowej, 1.
• Wieczorem senność z pragnieniem, 12.
• Skłonność do spania dłużej niż zwykle, 12.
• Wielka skłonność do snu; podczas czytania prawie nie sposób utrzymać się w stanie czuwania, 12.
• Łatwo zasypia, ilekroć siedzi, o każdej porze dnia, 1. [740.]
• Bardzo łatwo zasypia, 12.
• Niemal nieodparta skłonność do snu w ostatnich dniach próby lekowej, 16.
• Zasypia podczas szycia i musi się położyć; śpi godzinę, po czym budzi się z nadmiernym pragnieniem i kurczami prawej stopy, 12.
• Usiadł do nauki i zasnął; spał godzinę lub dłużej, nadal czuł wielką senność i ponownie zasnął aż do godz. 23.00; położył się do łóżka i natychmiast zasnął, 12.
• Musi wcześnie kłaść się spać, 12.
• Ciężki sen poranny do godz. 9.00, z którego ledwie może się rozbudzić, 1.
• Sen po południu, 12.
• Śpi z półotwartymi oczami, 1.
• Bezsenność.
• Niemal całkowita bezsenność zarówno w dzień, jak i w nocy; ilekroć zasnęła, budziła się po kwadransie, zlana potem i cierpiąca na krańcowe wyczerpanie oraz niepokój w nadbrzuszu; czuła, jakby uchodziło z niej życie, po czym następował stan pobudzenia nerwowego, 22.
• Długo leży, zanim zaśnie, 1. [750.]
• Zanim zaśnie, leży przez pół godziny lub całą godzinę, 1.
• Zanim zaśnie, musi leżeć przez dwie lub trzy godziny, 1.
• Zasypia zmęczona i śpi, choć niespokojnie, a po przebudzeniu długo leży bezsennie, zanim ponownie zaśnie; mimo to, gdy rano wstaje, nie jest zmęczona, 1.
• Lekki, niegłęboki sen, podobny do drzemki, 1.
• W nocy niespokojny sen, 1.
• Niespokojny sen pełen marzeń sennych, z polucjami, 1.
• Powtarzające się budzenie w nocy; spokojny sen dopiero po godz. 2.00 (druga noc), 19.
• Budzi się w nocy co godzinę i ponownie zapada jedynie w lekką drzemkę, 1.
• W nocy może leżeć tylko na plecach; nie może spać na żadnym boku, 1.
• Sny.
• W nocy sen zakłócany przez sny; po porannym wstaniu wielkie znużenie, 1. [760.]
• W nocy wyraziste sny, 1.
• Sen zakłócany przez bardzo wyraziste, niepokojące sny (szósty dzień), 13.
• Sen zakłócany przez liczne chaotyczne sny, 12.
• Sen głębszy niż zwykle, lecz z nieprzyjemnymi snami, 12.
• Bardzo nieprzyjemne sny, 12.
• Nie spał dobrze, gdyż sen był znacznie zakłócany przez sny o dawnych przyjaciołach, 12.
• Przez całą noc nieprzyjemne sny o przyjaciołach i krewnym zmarłym przed dwudziestu pięciu laty, 12.
• Śni, że uczestniczy w bitwie, że wpadł do wody itd., 1.
• Silny napad koszmaru nocnego (pierwszy dzień), 12.
• Dobrze wypoczął, lecz bardzo dużo śnił o spotkaniach z dawnymi kolegami szkolnymi, o życiu studenckim itd., 12.

GORĄCZKA [770.]

• Dreszczowość.
• Dreszczowość z bólem głowy, rano, 12.
• Dreszczowość i drżenie całego ciała, ze sztywnym ramieniem, 12.
• Ogólna dreszczowość przez cały dzień, 12.
• Przez cały dzień mniej lub bardziej marzł, zwłaszcza po południu; wieczorem przez krótki czas czuł się gorączkowo; następnie znów bardzo marzł, a po położeniu się do łóżka długo nie mógł się rozgrzać, 12.
• Między godz. 13.00 a 14.00 przez krótki czas dość silne uczucie zimna, 12.
• O godz. 17.00 niewielkie uczucie zimna, następnie przez krótki czas stan gorączkowy (piętnasty dzień), 12.
• Po południu z powodu dreszczy musi położyć się do łóżka, 12.
• Po południu gwałtowne dreszcze przez pół godziny, następnie pragnienie; musi położyć się do łóżka, po czym następuje gorąco z potem (czternasty dzień), 12.
• O 7.30 rano ogólne uczucie zimna w całym ciele; ręce i stopy bardzo zimne (drugi dzień), 12.
• Wieczorem w łóżku zrobiło mu się zimno w całym ciele, zamiast by się rozgrzał, 1. [780.]
• Po południu przez krótki czas było mu nieco zimno, następnie czuł się lekko gorączkowo (czternasty dzień), 12.
• Uczucie pełzania, lekka dreszczowość w całym ciele, bardziej w plecach, rozpoczynające się o 7 rano, 12.
• W południe dość silne uczucie zimna, uczucie pełzania w całym ciele, 12.
• (Silne dreszcze, a podczas napadu dreszczy twarz stawała się rozpalona), 1.
• Wieczorem, przed zaśnięciem, silne dreszcze bez zewnętrznego uczucia zimna; w łóżku marzł przez całą noc, 1.
• Uczucie zimna w plecach, 12.
• Zimne ręce i stopy, 8.
• Od trzynastego do dwudziestego trzeciego dnia ręce i stopy zimne oraz zdrętwiałe, 12.
• Ręce bardzo zimne i sztywne przez cały dzień, 12.
• Ręce zimne i zdrętwiałe, 12. [790.]
• Ręce i stopy zimne oraz zdrętwiałe, dreszczowość w całym ciele, nieustępująca podczas chodzenia mimo obfitego potu, 12.
• Przez cały czas stopy zimniejsze niż zwykle, 12.
• Zimne stopy przez dziesięć dni, 12.
• Zimne stopy przez osiemnaście dni, 12.
• Po położeniu się do łóżka stopy zimne; przez pewien czas nie może zasnąć, 12.
• Stopy zimne i zdrętwiałe, 12.
• Stopy przez całą noc zimne i zdrętwiałe, jak po jeździe na łyżwach, 12.
• Stopy zimne, a palce sztywne, 12.
• Stopy bardzo zimne; nie spał, sądząc, że jego stopy są sztabami żelaza, 12.
• Bardzo zimne stopy, którymi z powodu zmęczenia ledwie może poruszać, 1. [800.]
• Palce stóp zimne jak lód i bolesne, 12.
• Gorąco.
• O godz. 15.00 odczuwał ciepło, 12.
• O godz. 15.00 dość silne uczucie gorąca i stan gorączkowy, lecz bez pragnienia, 12.
• Po wypiciu piwa gorąco i niepokój, 1.
• Po sjeście gorąco, 1.
• Gorąco w ciele z czerwonymi policzkami, lecz głowa wolna od dolegliwości (po dwudziestu czterech godzinach), 1.
• Uczucie gorąca w całym ciele, choć ciało było chłodne w dotyku, z uczuciem, jakby twarz była opuchnięta i obrzmiała, 12.
• Gorąco z potem po dreszczach, o godz. 15.00, 12.
• Po pragnieniu następuje gorąco z potem, o godz. 20.00, 12.
• Gorąco bez pragnienia, 12. [810.]
• Gorąco gorączkowe, 12.
• Uderzenia gorąca w całym ciele, jakby miał wystąpić pot, 12.
• W ciągu dnia wzburzenie krwi, a wieczorem gorąco, zwłaszcza rąk, 1.
• Stan gorączkowy o godz. 15.00, 12.
• O godz. 19.00 gorączka mniejsza, 12.
• Gorąco głowy, zimne stopy, 12.
• (Rano gorąco twarzy), 1.
• Gorąco w żołądku i nieprzyjemne odczucie w całym ciele, będące objawami o charakterze gorączkowym; także bolesność i ospałe osłabienie kończyn; gorąco w żołądku nasilało się do trzeciego dnia i było bardzo intensywne, tak iż sądził, że żołądek był częściowo objęty stanem zapalnym; stan ten powodował zaburzenia trawienia i odbijania; gorąco w żołądku, gorzej przed jedzeniem, lepiej po jedzeniu, 12.
• Dłonie gorące, 12.
• Wielkie gorąco dłoni i podeszew stóp, 12. [820.]
• Podeszwy stóp gorące, 12.
• Pot.
• Pot na całym ciele, 22.
• Pocenie się i niepokój podczas trawienia zatrzymanego pokarmu, 22.
• Rano długotrwałe pocenie się, 1.
• Rano, o świcie, pot utrzymujący się niemal do południa co drugi dzień, za każdym razem poprzedzony bólem głowy, 1.
• Nocny pot ze znużeniem, 1.
• Około północy częste pocenie się podczas lekkiego snu, 1.
• Pocenie się w ciągu dnia podczas chodzenia, 1.
• Pot po szybkim chodzeniu, niełagodzący dreszczowości, 12.
• Obfite pocenie się podczas chodzenia i siedzenia w ciągu dnia, 1. [830.]
• Obfite pocenie się rano po wstaniu, wskutek czego dolegliwości głowy znacznie ustąpiły (osiemnasty dzień), 13.
• Swoisty zapach potu (trzeci dzień), 17.

WARUNKI

• Pogorszenie.
• ( Rano ), Po przebudzeniu tępość w głowie; uczucie ciężkości w głowie; ciężkie powieki; kwaśny smak; po wstaniu ból kolkowy; przy wstawaniu z łóżka skurcz łydki; ból nogi; o godz. 7.30 ogólne uczucie zimna; począwszy od godz. 7.00 uczucie pełzania; gorąco twarzy; po wstaniu pot.
• ( Przed południem ), Duszność itd.
• ( Po południu ), Przy gwałtownym wstaniu po śnie zawroty głowy; smak cuchnący zgnilizną; pod wieczór osłabienie; niemoc; dreszczowość; o godz. 15.00 stan gorączkowy.
• ( Wieczorem ), Objawy; ból głowy itd.; po chodzeniu na świeżym powietrzu ucisk w głowie; w łóżku ból stawu biodrowego; podczas chodzenia ból piszczeli itd.; w łóżku zimno w całym ciele; przed położeniem się do łóżka silne dreszcze.
• ( W nocy ), Nudności; w łóżku kłucia w mostku; postrzał lędźwiowy.
• ( Przed północą ), Podczas leżenia, zwłaszcza na boku, wymioty.
• ( O północy ), Pot.
• ( Co drugi poranek ), O świcie pot.
• ( Na świeżym powietrzu ), Łzawienie.
• ( Przy zmianie pozycji ), Ból szczytu głowy.
• ( Podczas rozmowy ), Wszystkie objawy.
• ( Na chłodnym, świeżym powietrzu ), Ucisk na szczycie głowy.
• ( Podczas schodzenia ), Zawroty głowy; doznanie w guzach czołowych.
• ( Po obiedzie ), Pragnienie.
• ( Podczas picia wody ), Wszystkie objawy.
• ( Przed jedzeniem ), Gorąco w żołądku.
• ( Po jedzeniu ), Wszystkie objawy; nudności; wymioty treścią pokarmową; natychmiast dyskomfort; gorąco w żołądku; ucisk w żołądku; ból kolkowy; znużenie stóp.
• ( Pod wpływem ciepła ), Objawy.
• ( Przy pełnym wdechu ), Ból w klatce piersiowej.
• ( Podczas leżenia ), Zawroty głowy; wieczorem duszność.
• ( Przy spoglądaniu na płynącą wodę ), Zawroty głowy itd.
• ( Po mięsie ), Ból żołądka.
• ( Podczas ruchu ), Wszystkie objawy; bóle głowy; kaszel; skurcz w klatce piersiowej itd.; ból kończyn górnych; ból stawów barkowych; ból kciuka.
• ( Pod wpływem dźwięku ), Wszystkie objawy.
• ( Przy wstawaniu ), Nudności.
• ( Przy wstawaniu z siedzenia ), Ból uda; zwłaszcza podczas chodzenia po uprzednim staniu bez ruchu — wiotkość itd. w dołach podkolanowych.
• ( Na widok ludzi ), Wszystkie objawy.
• ( Podczas siedzenia ), Objawy.
• ( Podczas spokojnego, bezczynnego siedzenia ), Duszność.
• ( Podczas stania ), Wszystkie objawy.
• ( Podczas schylania się ), Objawy; ból głowy.
• ( Przy myśleniu o żelazie ), Wszystkie objawy.
• ( Podczas chodzenia ), Zawroty głowy itd.; ból głowy; nudności itd., uczucie pełności; natychmiast po dawce doznanie w brzuchu; parcie na oddawanie moczu; uczucie ucisku w klatce piersiowej; ból rwący między łopatkami; szarpnięcia w okolicy kości krzyżowej; ból przebiegający przez nogę; znużenie; uczucie omdlewania itd.
• ( Podczas pisania ), Ból głowy.
• Poprawa.
• ( Rano ), Po wstaniu świsty pod mostkiem.
• ( Na świeżym powietrzu ), Ucisk w guzach czołowych.
• ( Po obiedzie ), Dyskomfort w żołądku.
• ( Po jedzeniu ), Gorąco w żołądku; uczucie pełności.
• ( Przy stałym zajęciu czytaniem lub pisaniem ), Duszność.
• ( Po wypróżnieniach ), Objawy.
• ( Pod wpływem ciepła ), Ból stawu barkowego.
• ( Po położeniu głowy na stole ), Buczenie w uszach.
• ( Podczas leżenia ), Objawy; ucisk w skroniach; parcie na oddawanie moczu.
• ( Podczas ruchu ), Objawy; splątanie w głowie.
• ( Pod wpływem ucisku ), Doznanie w guzach czołowych.
• ( W spoczynku ), Objawy.
• ( W pomieszczeniu ), Ucisk na szczycie głowy.
• ( W ciszy ), Objawy.
• ( Podczas siedzenia ), Objawy; ból głowy; parcie na oddawanie moczu.
• ( Po śnie ), Objawy ze strony głowy, oprócz zastoinowego uczucia pełności.
• ( W samotności ), Objawy.
• ( Podczas mówienia ), Duszność.
• ( Podczas chodzenia ), Duszność.