Apium virus. Jad pszczoły miodnej.

Przygotowanie , nalewka z pszczół robotnic (sporządzana przez umieszczenie ich żywych w alkoholu) albo ze starannie wypreparowanego woreczka jadowego.

Źródła. [Nr

1 , uzyskane z próby lekowej przeprowadzonej w centralnej części stanu Nowy Jork; Hering, Amer. Arzneipruf.; A. R. Morgan, N. Y. St. Trans., 8, 104; Bell. H. M., 6, 860; Samuel Dean, N. E. M. Guz., 2, 284; Marcy, N. A. J., 16, 501; E. U. Jones, N. A. J., 2, 409; J. P. Dake, N. A. J., 6, 885; Cropper, N. Y. St. Trans., N. S. 1 (MSS.), oraz kilka innych rozproszonych obserwacji. Nr

2 do 8 , z próby lekowej Central N. Y. Hom. Soc., 1852; 9 do 24 , z Heringa Amer. Arzneipruf.; (objawy wywołane pierzgą według Whitmore’a, Chicago Med. Examiner, 1865]

1 , skutki użądlenia; 2 , F. Humphreys; 3 , L. B. Wells; 4 , Bishop; 5 , Hays; 6 , Bigelow; 7 , Greene; 8 , Kellogg; 9 , Hering, surowy jad; 10 , Hering, θ; 11 , Hering, od kobiety, „Th.” 30.; 12 , Hering, od dziewczynki, „O.” 30.; 13 , Helmuth, surowy; 14 , Kindermann, surowy; 15 , Langstroth, z jadu; ( 16 do 23 , nowe objawy uzyskane od pacjentów); 16 , Marcy; 17 , Bishop; 18 , Blœde; 19 , Hering; 20 , Berens; 21 , Washburne; 22 , Marcy; 23 , Humphreys; 24 , objawy po użądleniu przez trzmiela.

PSYCHIKA

Pobudzenie z uczuciem gorąca w nocy, 3.
Śmieje się z każdego nieszczęścia, 1.
W dzień tańczył z nadmierną radością; wyczyniał wszystkie swoje błazeństwa, śpiewając i tańcząc; był uosobieniem uprzejmości i zupełnie niezdolny chodzić powoli. Śmiał się z największego nieszczęścia, jak gdyby oglądał komedię, 1.
Ma ochotę płakać z powodu wszystkiego, 18.
Smutne myśli z pragnieniem śmierci (trzeci dzień), przed południem, 11.
Przygnębienie z wielkim wyczerpaniem, 13.
Niepokój z napięciem na szczycie głowy, 19.
Wielki niepokój i pobudzenie; musi się położyć; chce znów wstać i iść, tuż przed śmiercią, 1.
Ogólny niepokój i udręka, 1. [10.]
Wielki niepokój odczuwany w głowie i obrzęk twarzy, 1.
Niepokój, pobudzenie i lęk nasilają się aż do śmierci, 1.
Lęk przed śmiercią albo uczucie, jakby już nie miał zdołać ponownie zaczerpnąć oddechu, 6.
Przeczucie śmierci pojawiło się po kilku minutach; „wierzy, że odchodzi”, 1.*
Po kilku minutach czuje, że musi ulec, i umiera dziesięć minut po użądleniu, 1.
Myślała, że musi umrzeć, tak dziwnie się czuła, 1.
Po kilku minutach mówi: „Jestem martwym człowiekiem”, 1.
Sam zdaje sobie sprawę, że jest w skrajnie nieprzyjemnym, gwałtownym i przewrażliwionym nastroju; miałby ochotę zabić psa, który na niego szczekał itd.; wszystko szło źle; niczym nie można go było zadowolić, 15.
Stała się bardziej rozgniewana niż kiedykolwiek przedtem; (u kłótliwej kobiety), 19.
Drażliwy nastrój (piąty i szósty dzień); nic nie zdawało się go zadowalać; wszystko wydawało mu się nie na swoim miejscu (ósmy dzień), (2. rozc.), 2. [20.]
Niepokój psychiczny podczas krwotoku macicznego, 2.
Splątanie umysłu, 1

, (A. R. M.)

Splątanie podczas próby czytania tekstu naukowego, 1

, (A. R. M.)

Wydaje jej się, jakby nie wiedziała, co robić, jakby nie miała własnej woli; głowa jest tak otępiała, 11.
Otępiały, senny, z bólem głowy, 2.
Niezdolny do wysiłku umysłowego, 2, 3.
Niezdolność jasnego myślenia lub wysłowienia się, 1

, (A. R. M.)

Niezdolność skupienia uwagi, 1

, (A. R. M.)

Umysł splątany, 1

, (A. R. M.)

Głowa otępiała, 9. [30.]
Dręczące odczucie w głowie, podczas którego staje się całkowicie niezdolny do pracy umysłowej, 15.
Skłonność do zmieniania zajęcia; nie potrafi wytrwale zajmować się czymkolwiek, z otępieniem głowy (drugi dzień), 9.
Była częściowo przytomna i nieustannie jęczała, 1

, (J. P. D.)

Nie był świadomy tego, co działo się wokół niego, 1.
Całkowita utrata świadomości, 1

, (A. R. M.)

Zupełna nieprzytomność z wymiotami, pragnieniem odpoczynku i snu, wolną czynnością serca oraz ledwie wyczuwalnym tętnem na tętnicy promieniowej (osa).
W ciągu piętnastu minut zapadł w stan nieprzytomności (pięć minut przed śmiercią), 1.

GŁOWA

Otępienie głowy ze stanem niepokoju ruchowego, 9.
Przyćmienie w głowie i pewne splątanie, 2.
Głowa przyćmiona i splątana (pierwszy dzień), (2. rozc.), 2. [40.]
Splątanie w głowie wraz z bólami, 2.
Głowa otępiała i splątana, 15.
Głowa jest otępiała i nieznacznie splątana, 3.
Głowa wydaje się wielka, splątana, 1

, (A. R. M.)

Splątanie w głowie z bólem czoła, 2 , (2. rozc.).
Ból w przedniej części głowy i splątanie w głowie, 2.
Głowa splątana, z zawrotami; stały ból uciskający nad oczami i wokół nich, nieco ustępujący pod uciskiem rąk, 15.*
Zawroty głowy.
Zawroty głowy ze splątaniem, chwilami bardzo gwałtowne; gorsze podczas siedzenia niż podczas chodzenia; skrajnie nasilone podczas leżenia i zamykania oczu. (Przez kilka dni i po kilku silnych dawkach), 2.
Napady zawrotów głowy i nudności (piąty dzień, utrzymujące się do drugiego tygodnia), 12.
Zawroty głowy z bólem głowy (wieczorami, po śnie), 12. [50.]
Zawroty głowy z utratą wzroku, 1

, (A. R. M.)

Ból głowy z zawrotami głowy, 2.
Zawroty głowy i ucisk w czole po kichnięciu, 2.
Zawroty głowy podczas uciskania głowy, 2.
Zawroty głowy, 2.
Po wieczornym śnie na sofie (drugi dzień), 12.
Zawroty odczuwane w głowie przez cały drugi dzień, 12.
Wirowanie w głowie ze słabością, 12.
Podczas stania zaczyna mieć zawroty głowy i robi jej się słabo, 12.
Ból głowy i uczucie zimna od godziny 8 do 10 wieczorem, z niewielkim bólem zęba; ból czoła, najpierw po lewej stronie, potem po prawej, a więc naprzemiennie; następnie po prawej stronie szczytu głowy, gdzie miejsce to jest również wrażliwe na dotyk; potem w skroniach, a wreszcie ponownie po prawej stronie czoła (drugi dzień); rankiem trzeciego dnia ból znów po lewej stronie czoła, 11.
Cały mózg wydaje się jakby zmęczony, zdrętwiały i jakby coś po nim pełzało; odczuwa to jednocześnie w obu ramionach, zwłaszcza w lewym, oraz od lewego kolana w dół do stopy, 10. [60.]
Podczas bólu zęba odczuwa go także w głowie, gdy zaciska zęby, 11.
Ból głowy, gorszy podczas czytania, nasilający się w ciepłym pokoju, 15.
Ból promieniujący z dziąseł do głowy, 20.
Przy kaszlu, pojedynczymi wstrząsami, przez cały wieczór (pierwszy dzień), 9.
Przy zahamowanej miesiączce, 9.
Pieczenie i przeszywanie w głowie, 9.
Pieczenie i pulsowanie w głowie, nasilające się przy ruchu i schylaniu się, ustępujące na pewien czas po silnym uciskaniu głowy rękami; z okresowym poceniem się (przez kilka godzin), 6.
Bardzo gwałtowny ból głowy i uczucie silnego naporu, jak przy przekrwieniu głowy, z pulsowaniem i bolesnym pieczeniem w skroniach, zaczerwienieniem i szczypaniem oczu, 17.
Rozsadzający, rozpierający ból głowy, któremu towarzyszą zawroty głowy i splątanie umysłu, 1

, (A. R. M.)

Obrzęk zapalny i drgania tak gwałtowne, że obawiano się napadu apoplektycznego, 1. [70.]
Głowa wydaje się zbyt duża, jakby obrzmiała do rozmiarów kosza o pojemności buszla, wskutek czego chory mimowolnie spogląda w lustro, 1.
Obrzęk głowy, 1.
Głowa wydaje się zbyt duża, 1.
Ma wrażenie, jakby jej głowa była zbyt duża; z bolesnością gardła, 19.
Uczucie pełności i ucisku w głowie oraz żołądku, 24.
Głowa jakby nadmiernie przepełniona; wydaje się, jakby było w niej zbyt dużo krwi; uczucie ciężkości, ucisk, a czasami nagły napływ krwi do głowy, podczas którego ciepłe, duszne pomieszczenia są zupełnie nie do zniesienia, 15.
Silny napływ krwi do głowy, 17.
Otępienie i wrażenie ściśnięcia głowy, 24.
Bóle głowy, jakby głowę ściskano, 24.
Pulsowanie w głowie, gorzej przy poruszaniu się i schylaniu, ustępujące na pewien czas po ściśnięciu głowy rękami, 15. [80.]
Tępy ból całej głowy, ustępujący pod wpływem ucisku, 13.*
Tępy, ciężki ból głowy po wstaniu, trwający do godziny 3 po południu (drugi dzień), 3.
Tępy ucisk w głowie przy podnoszeniu się z pozycji leżącej lub z siedzenia, 15.
Uczucie ciężkości i ucisku w głowie, godzinę po przyjęciu jednej kropli; utrzymywało się przez trzy i cztery dni, 3.
Przytłaczający ból głowy w ciepłym pomieszczeniu i podczas czytania, 6.
Uczucie przytłoczenia w głowie, 1.
Czołowy ból głowy, 6.
(Przeszywający), 4.
Gwałtowny ból głowy, ograniczony głównie do czoła, z gorączką (drugi dzień), 6.
Ból po lewej stronie czoła, z pojedynczymi ukłuciami pod lewym uchem, łzawieniem lewego oka, dreszczowością, ziewaniem i pewnym bólem w okolicy pępkowej (wieczór ósmego dnia), 11.
Szczególnie nieprzyjemny ból czoła z otępieniem i splątaniem (pierwszy dzień), (2. rozc.), 2. [90.]
Uczucie otępienia w poprzek czoła, tuż nad oczami (trzeci dzień), 8.
Ból uciskający w czole, z zawrotami głowy, po kichnięciu (natychmiast), 2.
Ból uciskający w przedniej części głowy, z zawrotami głowy, natychmiast, 2.
Gorąco w czole podczas bólu głowy, 6.
Kłucie w czole (6. rozc.), 2.
W gładziznie napinające ciągnięcie skóry ku górze, w stronę czoła, 18.
Tępe zamroczenie po obu stronach czoła, dokładnie od łuków nadoczodołowych do guzów czołowych, piętnaście minut po przyjęciu leku, trwające około dwóch godzin i ustępujące po śniadaniu, 14.
Ból po lewej stronie czoła, z łzawieniem, 11.
Ból w narządach przyczynowości, porównywania i idealności, 6.
Tępy, ciężki ból czoła i bocznych części głowy (skroni?), ustępujący pod wpływem ucisku rękami (St.), 1. [100.]
Tępy, uciskający ból głowy w górnej części czoła, jakby miało ono pęknąć, rozciągający się ku skroniom, 3, 15.
Gwałtowny ból uciskający w czole i skroniach, trwający kilka dni, 2.
Ból głowy w pojedynczych szarpnięciach, od skroni ku środkowi czoła; przy tym zewnętrzne powłoki głowy wrażliwe na dotyk; nasila się o godzinie 10 przed południem; oczy pieką; nos swędzi; (drugi dzień) to samo; podobnie od szóstego do dziesiątego dnia, 12.
Kłucia w czole i skroniach, 13.
Ból obu skroni; cała głowa ciężka, senna i otępiała (po godzinie), 12.
Rozpieranie w skroniach, 3.
Ucisk, 2.
Gwałtowne, tępe, uporczywe bóle przebiegające przez skronie oraz narządy przyczynowości, porównywania, wesołości i idealności, 6.
Pulsowanie i bolesne pieczenie w skroniach, 17. [110.]
Pulsujące, bolesne odczucie w skroniach, 4.
Świdrujące bóle w skroniach, każdego ranka po przebudzeniu (przez trzy poranki), 3.
Świdrujące bóle w skroniach, utrzymujące się z przerwami przez kilka dni i trwające każdorazowo tylko kilka minut; rozpoczęły się trzeciego dnia (po przyjmowaniu każdego ranka trzech kropli 3. rozc.), 3.
Tępy, uciskający ból w prawej skroni, rano po przebudzeniu, wkrótce przechodzący na lewą stronę, 3.
Lekkie pobolewanie w lewej skroni, 2.
Gwałtowny, kłujący ból w lewej skroni, 2.
Ukłucie w lewej skroni (wieczór szesnastego dnia), 11.
Ból szczytu głowy wieczorami, 11.
Gwałtowny ucisk głęboko do wewnątrz w górnej części głowy po lewej stronie, podczas wkładania butów (po godzinie); po południu ból w małym miejscu, wewnątrz, w lewym przednim kącie głowy, ponad skrajnym końcem lewej brwi; trwa cały dzień; gorzej podczas kaszlu (po kilku dniach), 9.
Uczucie ciężaru i pełności w górnej części głowy, 6.
Uczucie ciężkości i pełności w szczycie głowy, 15.
Napięcie skóry głowy na szczycie, jakby wszystko było tam gwałtownie rozciągane na boki; niebolesne, lecz z silnym niepokojem, 19.
Wrażliwość na dotyk, 12 ; na szczycie głowy i czole, 11.
Napinający, ciągnący ból nad lewą stroną głowy, 13.
Ból głowy z uczuciem pełności i ciężkości w potylicy, 2. [120.]
Gwałtowny, tępy, ciężki ból w okolicy prawego guza ciemieniowego, jakby powierzchnię kości wciskano do środka; nie ustępuje pod wpływem ucisku (wkrótce), 13.
Tępy, ćmiący ból w potylicy, 5.
Ćmiący ból w potylicy, nasilający się przy potrząsaniu głową, 2, 5.
Ucisk w potylicy, bardzo szybko, 2.
Napięcie wychodzące od karku, 2.
Gwałtowne ciągnięcie od karku, rozciągające się za lewe ucho; rozprzestrzeniające się na lewą połowę głowy, 13.
Wypadanie włosów przez cały okres próby lekowej, 2.
Świąd na głowie, 24. [130.]
Świąd skóry głowy (po południu trzeciego dnia), 11.

OCZY

Obrzęk wokół oczu, 18.
Obrzęk całkowicie zamykający oczy, 1.
Zaczerwienienie oczu, 17.
Oczy zaczerwienione i swędzące, 1.
Zaczerwienienie oczu z bólem głowy, 17.
Drżeniowe skurcze lewego oka przez kilka dni, silniejsze w nocy, 2.
Ból wokół oczu, 15.
Bóle oczu, 12.
Oczy pieką, 12. [140.]
Pieczenie w lewym oku, 11.
Piekące kłucie w prawym oku, rozpoczynające się tępym uczuciem ciężkości i powodujące wypływ łez (powtórzyło się dwukrotnie), 2.
Piekące kłucie oraz uczucie obrzęku wokół lewego oka i w obrębie łuku nadbrwiowego, 21.
Szczypanie i uczucie pieczenia w oczach, z żywym zaczerwienieniem spojówek; bardzo duża wrażliwość na światło, 17.
Wiercenie i przeszywanie w oczach przed południem; łzawienie przez cały dzień (trzeci dzień), 12.
Przeszywający świąd wokół oczu, w brwiach, powiekach i samych oczach, silniejszy po lewej stronie, zwłaszcza w kątach przyśrodkowych, z potrzebą tarcia oczu i jednoczesnego silnego ich uciskania; wraz z tym bolesność i szczypanie brzegów powiek, kątów oczu oraz samego oka; drżenie gałki ocznej i utrzymujące się przez cały dzień uczucie, jakby w oczach znajdował się śluz, zwłaszcza w lewym oku, 15.
Przeszywający świąd oczu, powiek i okolicy oczu; silniejszy w kątach przyśrodkowych, 15.
Kłujący świąd oka, powiek i okolicy oczu po lewej stronie, silniejszy w kącie przyśrodkowym, 2.
Przeszywający świąd lewego oka, powiek i okolicy oka, głównie w jednym kącie, a jednocześnie także w gardle (pierwszy dzień), 2.
Przeszywanie w oczach; podczas czytania i pisania była zmuszona zdjąć okulary (kobieta krótkowzroczna), (wieczorami, siódmy dzień), 11. [150.]
Drobne kłucie pod oczami, 2.
Ból jak w miejscu odparzonym w oczodołach, a także w kościach, po każdym użądleniu przez pszczołę, 1.
Ból oczu podczas szycia, wieczorami, 11.
Uczucie obrzęku wokół oka, 9.
Uczucie pełności w oczach, 15.
Tępe, ciężkie odczucie; skłonność do zamykania oczu; potrzeba silnego ich tarcia i uciskania palcami po pozostawaniu przez pewien czas z zamkniętymi oczami, 4.
Skłonność do zamykania oczu, 4.
Bardzo silne bóle przeszywające nad prawym okiem, schodzące w dół do gałki ocznej (6. rozc.), 2.
Potrzeba silnego tarcia oczu, 15.
Potrzeba tarcia i uciskania oczu, 4. [160.]
Świąd wokół oka, 2.
Powieki bardzo obrzęknięte, czerwone i obrzękowe, 1.
Powieki górne tak obrzęknięte, że zwisają nad twarzą jak małe woreczki, 1.
Drganie prawej powieki, 5.
Pieczenie brzegów powiek; powoduje łzawienie, 5.
Uczucie ciężkości powiek, 13.
Szczypanie brzegów powiek i kątów oczu, 15.
Bardzo silne kłucie w prawej dolnej powiece, rano, 2.
Świąd i kłucie powiek prawego oka (pierwszy dzień), 3.
Okresowy świąd prawej powieki przez cały dzień (powtarzał się w kilku próbach lekowych), 2. [170.]
Napadowy świąd prawej powieki w ciągu drugiego dnia, 2.
Świąd i podrażnienie powiek lewego oka przez kilka dni, 2.
Świąd w kącie przyśrodkowym lewego oka, 5.
Tępy ucisk w oczodole lewego oka, głównie w jego dolnej części, utrzymujący się przez kilka godzin, 2.
Silniejszy świąd w kącie przyśrodkowym lewego oka, 2.
Sklejanie się oczu, 2, 5.
Świąd powiek i nieznaczne ich sklejanie (pierwszy dzień), 2.
Nieznaczne sklejanie się oczu w nocy; rano musiał rozklejać je palcami, 2, 3.
Sklejanie się powiek z bolesnością ich brzegów i kątów oczu, 2.
Bolesne wyniosłości skóry, podobne do zmian po ukąszeniach owadów, przy zewnętrznym końcu brwi, bardzo tkliwe na dotyk, 2. [180.]
Gdy został użądlony nad brwią, następstwa były cięższe, 1.
Ból nad oczami, 14.
Ból łuków nadbrwiowych, 13.
Piekące przeszywanie w okolicy lewej brwi, 2, 5.
Tępy, ciężki ból z uczuciem napięcia nad oczami, z bólem biegnącym przez oczodoły, trwający tylko krótko (ból ten wystąpił w trzech próbach lekowych), 2.
Przemijający, gryzący świąd prawej, a niekiedy lewej brwi, 2.
Łzawienie, 5, 12.
Z pieczeniem, 5.
Łzawienie rano trzeciego dnia, 9.
Łzawienie i ból oczu (w drugim tygodniu), 12.
Łzawienie z przeszywaniem w oczach, 2. [190.]
Łzawienie lewego oka, pewne pieczenie w nim i uczucie obecności małego ciała obcego; podczas tego oczy są słabsze; wieczorami przy szyciu stają się bolesne i wrażliwe na światło (utrzymywało się do czwartego tygodnia), 11.
Łzawienie lewego oka z bólem po lewej stronie czoła (wieczór ósmego dnia), 11.
Łzawienie lewego oka, 11.
Po częstym łzawieniu lewego oka bardzo często wydaje jej się, jakby w kącie bocznym lewego oka znajdowało się małe ciało obce (dziesiąty i następne dni), 11.
Łzy stają w oczach wskutek niepokoju nerwowego, 1.
Wkrótce łzy zaczynają mimowolnie płynąć z jego oczu; ponadto kłucie w czubku nosa, 1.
Oczy łzawią i bolą, gdy patrzy na coś jasnego (piąty dzień), 12.
Prawe oko napełnia się łzami, które od czasu do czasu spływają (po trzech godzinach), 9.
Gryząco-przeszywające odczucie w prawym oku, powodujące obfite łzawienie, 5.
Wypływ śluzu i łzawienie prawego oka w nocy, w łóżku, 2.
Bardzo silny ból w lewym przewodzie łzowym i wokół jego ujścia, 2. [200.]
Utrzymujące się przez cały dzień uczucie, jakby w lewym oku znajdowało się skupisko śluzu (czwarty dzień), 2.
Przez cały dzień uczucie, jakby w oczach znajdował się śluz; gorzej w lewym oku, 15.
Ból przenikający gałki oczne, tępy, ciężki i ciągnący, 2.
Przeszywanie w gałkach ocznych (drugi dzień), 2.
Ból uciskający w dolnej części gałki ocznej, 2.
Drżeniowe skurcze lewej gałki ocznej, 15.
Bóle wokół lewej gałki ocznej (pierwszy dzień); później wokół obu, 2.
Tępy ucisk w lewej gałce ocznej, głównie w jej dolnej części, przez kilka godzin; powtórzył się dwukrotnie, 2.
Oczy są słabe, z niechęcią do wysilania wzroku; podczas używania bolą i łatwo się męczą; odzyskują siłę i sprawność dopiero dziesiątego lub dwunastego dnia (doświadczyła tego osoba, która nigdy wcześniej ani później nie miała osłabienia wzroku), 2.
Osłabienie wzroku z uczuciem pełności w oczach, 15. [210.]
Oczy osłabione; przez kilka dni światło sprawia ból, 2.
Wrażliwość na światło, 11, 12.
Musi zdjąć okulary (kobieta krótkowzroczna), 11.
Ślepota z zawrotami głowy, 1

, (A. R. M.)

Ciemnienie przed oczami, 11, 12.
Przy schylaniu się ciemnieje mu przed oczami (po południu, czwarty dzień), 11.
Uczucie wirowania w polu widzenia z jednoczesnym utrudnieniem widzenia, trwające tylko chwilę, 6.

USZY

Uszy purpurowe, 1

, (A. R. M.)

Mały, szorstki, czerwonawy liszaj pośrodku płatka lewego ucha, sięgający nieco ku tyłowi; utrzymywał się w zagłębieniu muszli małżowiny po osutce wywołanej przygotowywaniem Rhus; ustąpił całkowicie po

Graphites; po pięciu miesiącach pojawił się ponownie, tydzień po przyjęciu Apis, i utrzymywał się przez tydzień; ustąpił dopiero po Graphites, 12.

Na wewnętrznej chrząstce lewego ucha mała krostka, bolesna przy ucisku (dziesiąty dzień i dłużej), 11. [220.]
Napięcie za uszami i pod nimi, 2; za lewym uchem, ciągnące się w górę od karku, 2; za prawym uchem, 2; za lewym uchem, 2.
Bóle wewnątrz prawego ucha (drugi dzień), 9.
Za lewym uchem ból podobny do bólu nad oczami; bardzo silne ciągnięcie od karku, sięgające za lewe ucho, 15.
Pieczenie w górnej części lewego ucha, 2, 5.
Kłucia pod lewym uchem, 11.
Wystraszony zrywa się ze snu na dźwięk, 12.

NOS

Nos obrzęknięty, 1.
Nos bardzo obrzęknięty, czerwony i obrzękowy, 1, (Bell.).
Nos obrzęknięty; czerwone pasma pod oczami, biegnące w poprzek policzków, 18.
Całkowita niedrożność nosa wskutek obrzęku wyściełającej go błony śluzowej, 1, (Bell.). [230.]
Odczucie w nosie, jakby miał obrzęknąć, 9.
Gwałtowne kichanie, natychmiast, 2.
Częste kichanie przez wiele dni (jedenasty dzień), (w dwóch próbach lekowych), 2.
Nagły katar po południu o godzinie 4, z suchością nosa; następnie pieczenie warg i uczucie, jakby miały popękać (piąty dzień), 11.
Coś w rodzaju kataru (po czterech godzinach); gorzej wieczorem drugiego dnia, z tępym odczuciem w nosie; od czasu do czasu nieco wydzieliny kapie; rano trzeciego dnia sucho; wilgoć pojawia się tylko przy wydmuchiwaniu nosa; dolegliwość wyraźniejsza na zewnętrznej powierzchni nosa, z uczuciem, jakby miał obrzęknąć, 9.
Przy wydmuchiwaniu nosa pojawia się nieco krwi (rano drugiego i trzeciego dnia), a później niekiedy nawet w czwartym tygodniu, 11.
(Po śmierci z nosa wypłynęła krew), 1.
Suchość nosa podczas nieżytu, 11.
Zimny czubek nosa z dreszczowością wieczorem, 13.
Świąd nosa, 12. [240.]
Bolesny świąd lewego nozdrza z zaczerwienieniem (czwarty dzień), 12.

TWARZ

Bladość twarzy, 1.
Bladość twarzy; drżenie rąk i stóp, 24.
Dziecko bardzo blade, wyglądające na chore, lecz bez jakiegokolwiek obrzęku (dziecko silnie pożądlone), 1.
Bladość twarzy z omdlewaniem, 12.
Bladość dziecka, 1.
Oblicze przybrało blady, śmiertelny wygląd, przerażając otoczenie myślą, że chory zaraz umrze, 1

, (E. U. J)

Twarz mu zbladła, 4

, (E. E. M.)

Twarz czerwona; chce, aby ją obmywano, 1.
Jej twarz stała się czerwona, następnie purpurowa, 1

, (J. P. D.). [250.]

Twarz jest czerwona i gorąca; ból piekący i przeszywający, a obrzęk tak znaczny, że twarz staje się nie do poznania (nie ustąpiło po osiemnastu godzinach), 1.
Twarz staje się purpurowa, 1 , (Bell.).
Twarz sina, 1.
Sine, niebieskawoczerwone zabarwienie twarzy (dwa tygodnie), 17.
(Po śmierci zabarwienie twarzy bardzo ciemne, niemal niebieskoczarne), 1.
Twarz obrzękła tak znacznie, że chory nie widzi, i przez tydzień chodzi, mrugając jak sowa, 1.
Twarz obrzękła tak, że ledwie widział (po użądleniu w twarz), 1.
Zapalny obrzęk twarzy; prawe oko całkowicie zamknięte, lewe niemal całkowicie; policzki zwisają aż do piersi (po użądleniu w prawy kącik ust), 1.
Nos i twarz obrzękły natychmiast po użądleniu w czubek nosa; obrzęk utrzymuje się przez kilka dni, 1.
Twarz objęta stanem zapalnym, 1. [260.]
Róża twarzy; na całej twarzy lekkie zaczerwienienie, obrzęk i gorąco, z palącą gorączką, obłożonym językiem i pragnieniem (u dziewięcioletniej dziewczynki; szóste rozcieńczenie co dwie godziny), 2.
Pokrzywka na twarzy, 1.
Pieczenie twarzy z uczuciem pełności, jak gdyby naczynia krwionośne były przepełnione; bardzo znacznie nasila się przy schylaniu się, 13.
Swoiste pieczenie i gorąco twarzy, którego nie potrafi opisać; trwało dwadzieścia cztery godziny, a przez ponad dwa tygodnie pozostawało po nim sine, niebieskawoczerwone zabarwienie twarzy, 17.
Gorąco twarzy z dreszczowością, 11.
Uczucie, jak gdyby twarz miała obrzęknąć, po lewej stronie, zwłaszcza wokół oka (po godzinie), 9.
Uczucie napięcia twarzy obudziło go o godzinie 1 w nocy; nos, prawe oko i policzek były obrzęknięte; przy dotyku ból kłujący; pod prawym okiem, począwszy od nasady nosa, przez policzki przebiegały czerwone smugi, które utrzymywały się do godziny 4; następnego dnia, ponownie po północy, szybko narastający obrzęk górnej wargi, z gorącem i piekącym zaczerwienieniem, utrzymujący się prawie do rana; trzeciej nocy nagłe wrażenie, jakby po prawym policzku przebiegł mały owad i ukłuł go obok nosa, po czym policzek i górna warga obrzękły, 18.
Mrowienie i kłucie twarzy, 2.
Pieczenie policzków z zimnymi stopami, 10.
Czerwone smugi biegnące od nosa w dół przez policzki, 1. [270.]
Owrzodzenie policzka utrzymujące się przez trzy miesiące, 1.
Gorąco policzków i rąk, 10.
Ból kłujący w lewej kości jarzmowej (czwarty tydzień), 11.
Wrażenie, jakby po policzku przebiegał owad, 18.
Ciemna smuga wzdłuż czerwieni wargowej; wargi są szorstkie, popękane i złuszczają się (drugi dzień), (szóste rozcieńczenie), 2 , (itd.).
Obrzęk warg oraz utrzymujące się przez kilka dni uczucie, jakby były obrzęknięte; następnie drobna wysypka wokół warg oraz suchość i złuszczanie dolnej wargi (szóste rozcieńczenie), 2 , (i inni).
Wargi obrzęknięte i wywinięte, 1.
Obrzęk warg i języka po użądleniu w skronie, 1.
Górna warga obrzęknięta tak znacznie, jak gdyby była wywinięta na drugą stronę (po użądleniu w szyję), 1.
Wargi suche, z czarną smugą w obrębie czerwieni wargowej, 10. [280.]
Wargi zimne (po ośmiu do dziesięciu minutach), 1.
Rozszalałe, bardzo silne bóle warg, następnie szerzące się na dziąsła i głowę, a w końcu na całe ciało (bezpośrednio po przyjęciu, u kobiety), 20.
Pieczenie warg z nieżytem, 11.
Szorstkość i uczucie napięcia warg, zwłaszcza górnej (szóste rozcieńczenie), 2 , (i inni).
Szorstkość i napięcie warg, zwłaszcza górnej, 2.
Mrowienie i kłucie warg oraz uczucie, jak gdyby doznały silnego stłuczenia, z wrażeniem obrzęku (po kilku godzinach), 2.
Podczas nieżytu uczucie, jak gdyby wargi miały popękać, 9.
Górna warga obrzęknięta; stała się czerwona i gorąca, niemal brązowa, 18.
Pękanie dolnej wargi, 11.
Pieczenie brody, 5. [290.]
Piekące kłucie, jak od ognia, na brodzie i kościach jarzmowych, 5.
Ciągnięcie w żuchwie, rozchodzące się od klatki piersiowej, 11.

USTA

Przy zaciskaniu zębów, podczas połykania, po ziewaniu oraz w innych okolicznościach występuje coś w rodzaju pojedynczego zgrzytnięcia zębami — tylko jedno mimowolne szarpnięcie; powtarza się bardzo często (siódmy i następne dni), 11.
Ból zęba, 1.
Ból zęba z bólem głowy, 11.
Szarpiący ból lewych górnych zębów trzonowych, 24.
Podskakujący ból lewych górnych zębów trzonowych, 5.
Ból zęba po prawej stronie górnej szczęki, podczas którego odczuwa w głowie zaciskanie się zębów; z dreszczowością, wieczorami (drugi dzień), 11.
Bardzo silny ból pierwszego lewego górnego zęba trzonowego; wydaje się związany z bólem głowy (po pięciu godzinach), 9.
Gorąco z bólem zęba, 9, 11. [300.]
Łatwe krwawienie z dziąseł (szósty dzień), 11.
Bardzo dokuczliwe bóle dziąseł, 15.
Bardzo silne bóle szerzące się w dziąsłach, 21.
Obrzęk języka, a następnie całego ciała, po użądleniu w szczyt głowy; nie mógł ani mówić, ani poruszać językiem, ani przełknąć najmniejszego kęsa, 1.
Obrzęk języka i warg (po użądleniu w skronie), 1.
Pieczenie biegnące od języka przez całe gardło do żołądka oraz odbijanie co cztery do pięciu minut, z gromadzeniem się w ustach wody bez smaku; po wypiciu wody odbijanie bardzo znacznie się nasilało i niemal ją dusiło, 10.
Piekące kłucie języka, 2.
Kłujące gorąco języka, 3.
Po siedmiu godzinach język bardzo bolesny; nasila się piekące uczucie żywej rany; wzdłuż brzegu tworzą się pęcherzyki; bólowi towarzyszy kłucie, ( θ ), 2.
Uczucie żywej rany, pieczenie i pęcherze wzdłuż brzegu języka, bardzo bolesne, z kłuciem (po ośmiu godzinach), ( θ ), 2. [310.]
Skrajnie silne uczucie żywej rany i pieczenia jak po oparzeniu na całym obwodzie brzegu języka; drobne wykwity na brzegu ( θ po czterech godzinach), 2.
Cały brzeg języka sprawia wrażenie oparzonego, jakby stanowił żywą ranę; wzdłuż brzegu języka pojawiają się drobne grudkowate wyniosłości (po dwóch godzinach), 2.
Język jak gdyby oparzony, 3.
Bardzo duża suchość w ustach, 1.
Suchość w ustach i gardle; język sprawia wrażenie oparzonego (drugi dzień), 3.
Suchość pod językiem, ustępująca po intensywnym poruszaniu językiem (godzina 6 wieczorem, po dziesięciu godzinach), 9.
Suchość języka; jama ustna o ogniście czerwonym wyglądzie, z bolesną tkliwością, 4.
Bolesność języka i podniebienia, 2.
Ból języka i podniebienia jak od otarcia, 2.
Na końcu języka, nieco na lewo, szereg małych pęcherzyków, boleśnie obolałych i sprawiających wrażenie żywej rany, 10. [320.]
Liczne pęcherzyki i bardziej czerwone plamki na końcu języka oraz na jego lewym brzegu, 15.
W jamie ustnej, na wewnętrznych powierzchniach policzków, ogniście czerwone zabarwienie, 4.
Suchość w ustach i cieśni gardzieli, 13.
Uczucie suchości w ustach i gardle (drugi dzień), 3.
Pieczenie w ustach, jak gdyby cała jama ustna była wewnątrz gorąca, szczególnie w obrębie warg i podniebienia; ma wówczas większe pragnienie niż zwykle i często pije (przed południem w czwartym tygodniu), 11.
Pieczenie jak po oparzeniu w ustach i gardle (przez dwa dni), 2.
Bolesna nadwrażliwość jamy ustnej, 4.
Zapalenie i obrzęk podniebienia, które utrudniły oddychanie tak dalece, że chory zmarł (osa), 1.
Suchość podniebienia, które przy dotykaniu językiem wydaje się szorstkie i drapiące (wcześnie drugiego dnia), 12.
Wypływ śliny ( Swammerdam ). [330.]
Obfite gromadzenie się mydlanej śliny w ustach i gardle, rano (drugi dzień), 3.
Gęsta, pienista ślina, 13.
Ciągnąca się, nitkowata ślina przylegająca do języka, 13.
Gęsty, ciągliwy, lepki śluz w ustach i cieśni gardzieli, 13.
Gorzki smak w cieśni gardzieli, 9.
Przyjąłem jad królowej pszczół; najpierw poczułem gorzkawy smak, który później stał się ostrzejszy i bardziej piekący, rozchodząc się po całej cieśni gardzieli aż do szczęk i wypierając ślinę z jej przewodów. Język był podrażniony jak po żuciu korzenia bertramu hiszpańskiego, lecz w mniejszym stopniu. Jednocześnie każda część jamy ustnej była silnie pobudzona, jak gdybym przyjął dziesięć do dwunastu kropli najmocniejszego alkoholu. Ośmielony tym skosztowałem jadu zwykłych pszczół robotnic oraz os. Działanie było takie samo, z tym że jad robotnic był łagodniejszy i działał słabiej niż jad os ( Swammerdam ).
Gorzkawy smak u nasady języka i w cieśni gardzieli (po dwóch minutach), 9.
Utracił smak, 1.

GARDŁO

Gruczoły gardła obrzęknięte po stronie użądlenia, 1.
Znaczne nagromadzenie lepkiego śluzu głęboko w gardle, zmuszające do częstego odchrząkiwania (rano, jedenasty dzień), 2. [340.]
Suchość w gardle bez pragnienia, 19.
Suchość w gardle, 3 ; w cieśni gardzieli, 13 ; podniebienia, 12.
Suchość i gorąco w gardle (pierwszy dzień), 3.
Pieczenie w gardle, rozciągające się do żołądka, 10.
Uczucie otarcia w gardle, z lepką śliną przylegającą do podniebienia twardego, podniebienia miękkiego i języka, 13.
Uczucie otarcia w gardle ze skłonnością do częstego odchrząkiwania, 15.
Częsta potrzeba odchrząkiwania, 15.
Bolesność gardła, której towarzyszy ochrypły, twardy, skurczowy i nieco głuchy kaszel, wywołany uczuciem zapełniania się gardła, jak gdyby należało coś odkrztusić. Nie przypomina sobie jednak, aby cokolwiek odkrztusił, 1

, (E. U. J.)

Uczucie bolesności w cieśni gardzieli i gardle, schodzące przez klatkę piersiową do dołka podsercowego. Opisywał tę bolesność jako uczucie nadżerki, otarcia lub żywej rany i przypuszczał, że podobnego doznania może doświadczać chory na suchoty, który od dłuższego czasu cierpi na gwałtowny, twardy kaszel (po kilku minutach), 1

, (E. U. J.)

Uczucie pełności, skurczu i duszenia się w gardle, 22. [350.]
Gardło sprawiało wrażenie zaciśniętego, jak gdyby utkwiło w nim ciało obce; przełykanie było bolesne, 1.
Uczucie zaciskania i nadżerki w gardle, rano, po piętnastu minutach; w ciągu ośmiu godzin nasila się tak znacznie, że przełykanie staje się trudne, 2.
Nieprzyjemny ucisk w gardle (po godzinie), 1 , (Deane).
Tępo bolesny ucisk, jakby wywołany twardym ciałem, z tyłu w górnej części gardła i cieśni gardzieli; utrzymujący się przez kilka godzin (po półgodzinie), (wystąpił w dwóch próbach lekowych), 2.
Kłujący świąd głęboko w gardle, w dolnej części szyi, z towarzyszącym uczuciem zaciskania, 2.
Ucisk w cieśni gardzieli jak od ciała obcego, 2.
Szorstkość i nadwrażliwość gardła (za każdym razem po wąchaniu jadu), 15.
Trudności w przełykaniu, 1.
Niemożność przełknięcia choćby jednej kropli, z obrzękiem języka, 1.
Dopiero kilka godzin po użądleniu gardło obrzękło najpierw do wewnątrz, a następnie na zewnątrz; głos stał się ochrypły; oddychanie i przełykanie były bardzo utrudnione; trudności w przełykaniu nie były spowodowane obrzękiem gardła, lecz podrażnieniem nagłośni, gdyż każda kropla płynu umieszczona na języku niemal go dusiła.

Mała biała plamka, około pół cala na lewo od głośni. (Śmierć po dwudziestu siedmiu godzinach, po użądleniu w gardło), 1.

ŻOŁĄDEK. [360.]

Całkowita utrata apetytu, 13.
Brak apetytu ani chęci na jedzenie, choć pokarm nie budził w nim odrazy, 1

, (E. U. J.)

Zmniejszający się apetyt przez kilka dni, chociaż obłożony język staje się czystszy, 9.
Pierwszy kęs pokarmu, który wziął do ust, „zdawał się spychać bolesność ku dołowi, a każdy następny kęs — jeszcze niżej”; jadł dalej, aż bolesność i kaszel zupełnie ustąpiły i już nie powróciły, 1

, (E. U. J.)

Pragnienie z pieczeniem w ustach, 11.
Palące pragnienie, które zdaje się wznosić z żołądka, z suchością w gardle; bez pragnienia; piekące policzki i zimne stopy, bez przyspieszenia tętna, 10.
Silne pragnienie podczas pracy nocą, po biegunce, 13.
Prosi o wodę do picia, 1.
Poprosił o wodę i trochę wypił, 1.
Brak pragnienia z suchością gardła, 10. [370.]
Brak pragnienia mimo suchości w gardle, lecz pije bardzo często, chociaż przynosi jej to tylko niewielką ulgę, 10.
Brak pragnienia z uczuciem gorąca, 9.
Gwałtowne odbijanie, 5.
Odbijanie o smaku żółtka jaja, 2.
Odbijanie o smaku spożytego pokarmu, 13.
Odbijanie z obfitym nagromadzeniem pozbawionego smaku wodnistego płynu, 9.
Nasilone odbijanie po wypiciu wody, 9.
Gwałtowne odbijanie gazem podczas bólu głowy, 13.
Odbijanie łagodzi ból nad lewym biodrem, 2.
Wstręt z dreszczowością i zimnymi kończynami, 1. [380.]
Odruchy wymiotne po użądleniu w skronie, 1.
Nudności, najwyraźniej pochodzące z gardła, 5.
Nudności zdają się pochodzić z gardła, 5.
Mdłości w żołądku i ból całego ciała, tak silny, że wywołuje płacz, 1

, (C. C. C.)

Z powodu nudności był zmuszony wrócić do domu i się położyć, 1.
Nudności i skłonność do wymiotów w nocy, z nieprzyjemnym burczeniem w brzuchu, jakby miała rozpocząć się biegunka; rano luźny stolec z naglącym parciem, 5.
Nudności aż do wymiotów, z omdleniem, 12.
Nudności, po których nastąpiły żółte, gorzkie wymioty (po czterdziestu pięciu minutach), 1

, (A. R. M.)

Pewne nudności i zawroty głowy, 12.
Nudności i wymioty, 13. [390.]
Nudności i wymioty, 1.
Nudności i wymioty z obrzękiem głowy, 1.
Nudności i wymioty treścią pokarmową, z biegunką, po powtarzających się wymiotach; najpierw żółcią, później rzadkim płynem o bardzo gorzkim smaku, z bardzo silnymi bólami w poprzek podbrzusza, 13.
Wymioty (osa), 1.
Wymioty spożytym pokarmem, 13.
Wymioty żółcią, 13.
Wymioty i biegunka, 1.
Silne wymioty i obfita biegunka, 1

, (E. E. M.)

Przez kilka dni dokuczało mu chorobliwe pobudzenie aparatu trawiennego, 1

, (E. E. M.)

Niezwykle silne bóle żołądka pojawiły się natychmiast po przyjęciu drugiego rozcieńczenia; następnego dnia wystąpiło uczucie zimna w środkowej części mostka, a gdy stopniowo ustąpiło, pojawiło się palące gorąco w żołądku, 20. [400.]
Palące gorąco w żołądku, 20.
Zgaga, 1

, (C. C. C.)

Gorąco i pieczenie w żołądku (pierwszego dnia), 3.
Pieczenie w żołądku i odbijanie, 10.
Uczucie bolesności w żołądku i brzuchu, 13.
Pełzanie, ciągnięcie i gryzienie w żołądku; później gwałtowne ściśnięcie w brzuchu, 24.
Kłujący ból w żołądku, jak od igieł, 5.
Ucisk w żołądku, 24.
Ucisk w dołku podsercowym, 1.
Ucisk w okolicy wpustu żołądka, 13.

BRZUCH. [410.]

Bardzo silny palący ból pod dolnymi żebrami po obu stronach, silniejszy i utrzymujący się najdłużej po lewej stronie, gdzie przez wiele tygodni uniemożliwiał sen, 17.
Pod prawymi żebrami uczucie jakby ta okolica zdrętwiała, 19.
Ból po lewej stronie, pod ostatnimi żebrami, 5.
Ból brzucha w okolicy pępkowej i dreszczowość, 11.
Uczucie pełności i wyraźne powiększenie brzucha. (U kobiety po kilku dużych dawkach), 2.
Burczenie w brzuchu, 13.
Burczenie w brzuchu z uczuciem pełności, 13.
Burczenie w brzuchu, jakby miała nastąpić biegunka, 5.
Burczenie w brzuchu z gwałtownym parciem na stolec, 13.
Niepokój w jelitach i śmierć, 1. [420.]
Uczucie omdlewania i nudności, rozciągające się od dolnych żeber przez cały brzuch (wkrótce po użądleniu w mosznę), utrzymujące się przez trzy godziny, 1.
Nudności odczuwane w brzuchu; chory musi się położyć, 1.
Mdłe uczucie w brzuchu, skłaniające go do pozostawania spokojnie w pozycji siedzącej, 5.
Ból brzucha, biegnący od bioder ku okolicy pępkowej (przed południem), (drugiego dnia), 12.
Bardzo silny ból brzucha, ustępujący po przyjęciu wyprostowanej pozycji siedzącej, 13.
Lekki ból brzucha z parciem na oddanie gazów (po piętnastu minutach), 9.
Ból brzucha rano i parcie na stolec, 12.
Ból brzucha z parciem na stolec oraz bólem przy napinaniu się (rano, po wstaniu, po śnieniu o tym w nocy, drugiego dnia), 12.
Niekiedy ból brzucha, ponownie z gorączkowym uczuciem drżenia (drugiego dnia), 12.
Nieprzyjemne uczucie i kruczenie w brzuchu, jakby rozpoczynała się biegunka, 5. [430.]
Często rano ból brzucha i bardzo twardy, skąpy stolec; jak dawniej często bywało (w trzecim tygodniu), 12.
Uczucie obolałości brzucha rano, 5.
Jakby brzuch był obolały, 13.
Bolesność jelit odczuwana przy kichaniu lub ich uciskaniu, 5.
Głęboko wewnątrz, poniżej i obok prawego biodra, uczucie bolesności, pieczenia i drętwienia, 10.
Nadwrażliwość powłok brzusznych, nasilająca się pod wpływem ucisku, nawet przy dotknięciu, 22.
Uczucie pełności i wzdęcia brzucha, jakby była nadęta, 2.
Uczucie pełności w brzuchu, 13.
Bolesne uczucie ściągania w brzuchu podczas chodzenia, 11.
Brak zaczerwienienia lub bólu w miejscu użądlenia, lecz silne bóle kurczowe w całym brzuchu, 1

, (E. E. M.). [440.]

Gwałtowne bóle kurczowe w brzuchu, 24.
Tępe bóle jelit, 5.
Uczucie ciężkości w brzuchu, 1.
Jakby jelita zostały zmiażdżone, ze stolcami i parciem naglącym, 13.
Gwałtowne bóle tnące w brzuchu, 1.
Bardzo silne bóle w poprzek podbrzusza, z gorzkimi wymiotami i biegunką, 13.
Uczucie, jakby miała rozpocząć się biegunka, 5.
Pobolewanie i ból uciskający w podbrzuszu, z parciem macicy w dół, jakby miała nadejść miesiączka (u dwóch osób), 2.
Pobolewanie i ucisk w podbrzuszu, 2.
Ucisk w okolicy podbrzusza, 13. [450.]
Parcie w dół, 11.
Powolny, pulsujący, świdrujący ból nad lewym grzebieniem kości biodrowej, ustępujący po odbijaniu (drugiego dnia), 2.

STOLEC I ODBYT

Uczucie w odbytnicy jak po porażeniu prądem, lekko bolesne, po którym następuje parcie na stolec, 11.
Uczucie otarcia w odbycie, z biegunką, 13.
Pulsowanie w odbytnicy, z uczuciem w odbycie jakby był całkowicie wypełniony, oraz z gorącem, 5.
Nadmierne parcie naglące, 13.
Parcie na stolec, 2.
Parcie na stolec z burczeniem w brzuchu, 13.
Częste parcie na stolec; następnego ranka bóle odbytu po silnym napinaniu się, 11.
Oddanie gazów przed stolcem, 5. [460.]
Obfita wodnista biegunka, 1

, (A. R. M.)

Obfita biegunka i wymioty, 1.
Obfite wypróżnienia czarniawobrunatnym, zielonym i białawym stolcem, 1.
Nudności, wymioty i biegunka, początkowo grudkowata i niecuchnąca; później wodnista i bardzo cuchnąca; następnie papkowata, z domieszką śluzu i krwi. Potem nastąpiły stolce jak w czerwonce, z silnym parciem naglącym i uczuciem, jakby jelita zostały zmiażdżone, 13.
Kilka luźnych stolców dziennie, 2.
Dwa luźne stolce dziennie przez pięć dni, 3.
Luźne stolce przez osiem kolejnych dni, 3.
Luźne stolce rano (piątego dnia); luźny stolec z naglącym parciem rano (szóstego dnia), 2, 5.
Luźny, grudkowaty stolec, 5.
Żółta, wodnista biegunka z bólami kurczowymi (dwanaście wypróżnień w ciągu dwunastu godzin), 4. [470.]
Zielonkawa, żółtawa, śluzowa biegunka bez żadnego bólu (około dwudziestu czterech godzin po pierwszej dawce (2d); dwanaście razy tego samego dnia; następnie ustała, gdy przyjmowała 2d, a później po 1st), 17.
Żółtawa, śluzowata, zielono zabarwiona biegunka z obrzękiem warg sromowych, 1.
Narastające wyczerpanie podczas biegunki, 13.
Stolce miękkie i papkowate, zmieszane z płynem surowiczym, jakby miękki kał roztrzepano w wodzie, lecz go nie rozpuszczono; barwy pomarańczowej, 8.
Stolec każdego ranka; skąpy, papkowaty, jasnożółty; przez tydzień nie zaczął ciemnieć, 9.
Kilka rzadkich, żółtych stolców, z krańcowym osłabieniem i wyczerpaniem; stolce pojawiają się przy każdym ruchu ciała, jakby odbyt był stale otwarty. (U czterdziestoletniej kobiety z wodobrzuszem, po 6th dil.), 2.
Z odbytu wypływa bezbarwna woda, 5.
Stolec prawidłowy, poprzedzony oddaniem gazów i niewielkiej ilości niemal bezbarwnej wody zawierającej grudki lub fragmenty galaretowatego śluzu z pasmami krwi, 5.
Krew i śluz ze stolcami, 13.
Bardzo twardy, skąpy stolec (rano), 12. [480.]
Zaparcie stolca przez kilka dni (jedenastego dnia), (2d dil.), 2.
Zaparcie stolca (od ósmego do dwunastego dnia), 2.
Brak stolca przez tydzień (od trzeciego do dziesiątego dnia), 12.

NARZĄDY MOCZOWE

Przez kilka dni dokuczało mu chorobliwe pobudzenie narządów moczowych, 1

, (E. E. M.)

Bardzo nieprzyjemne odczucie w pęcherzu moczowym, z parciem ku dołowi w okolicy zwieracza oraz tak częstym przymusem oddawania moczu, że chory oddawał go nie tylko w dzień, lecz był zmuszony wstawać dziesięć lub dwanaście razy w ciągu nocy; bolesność i pieczenie przy oddawaniu moczu, 15.
Pieczenie w cewce moczowej, 5.
Pieczenie w cewce moczowej przed oddaniem moczu i po nim (trzeci dzień), 3.
Pieczenie przed oddaniem moczu i po nim, 3, 8.
Pieczenie i bolesność podczas oddawania moczu, 1, 15.
Przy oddawaniu moczu jak po oparzeniu wrzątkiem, 17. [490.]
Bolesność podczas oddawania moczu, jak po oparzeniu wrzątkiem, 4.
Ból kłujący w cewce moczowej, 5.
Przy rozpoczynaniu oddawania moczu przeszkadza obrzęk warg sromowych mniejszych, 11.
Częsty przymus oddawania moczu, 22.
Częsty przymus oddawania moczu, któremu towarzyszą pieczenie w cewce moczowej i niepokojące odczucie w powrózku nasiennym (szósty dzień, po dużych dawkach), 8.
Częsty przymus oddawania moczu, z pewnym pieczeniem przed mikcją i po niej (drugi dzień), 3.
Częsty przymus oddawania moczu, z nieprzyjemnym odczuciem w pęcherzu moczowym i parciem ku dołowi w okolicy zwieracza, 15.
Niemal nieustanny przymus oddawania moczu; podczas mikcji mocz wydaje mu się niezwykle ciepły, aż do pieczenia, z odczuciem, jakby odpływ był utrudniony przez skurcz w opuszce cewki moczowej; ilość moczu zupełnie jak zwykle, 13.
Po przyjęciu wieczorem 6. rozcieńczenia przez następne dni był zmuszony oddawać mocz co pięć minut, 2 , (i inni).
Powtarzające się oddawanie moczu co kilka minut przez cały dzień (u osoby, która nigdy nie miewała takich napadów; nazajutrz po przyjęciu w nocy jednej kropli 2. rozcieńczenia), 2. [500.]
W dzień i w nocy bardzo częste oddawanie bezbarwnego moczu, 18.
Częste i nadmiernie obfite oddawanie moczu o prawidłowych właściwościach, 2.
Częste i nadzwyczaj obfite oddawanie moczu, poza tym jak zwykle, w dzień i w nocy, u ciężarnej kobiety z obrzękiem wodnym (po trzech dawkach 30. rozcieńczenia), 23.
Ogromne wytwarzanie moczu (cztery do sześciu funtów dziennie), największe podczas pewnej aktywności fizycznej na świeżym powietrzu , z wzdęciem i pewnym rozluźnieniem stolca (pierzga), (Whitemore).
Zdecydowanie zwiększone oddawanie moczu (pierwszy i drugi dzień), 9.
Obfite oddawanie bladego moczu barwy słomkowej, z osadem barwy ceglanego pyłu, 22.
Ilość wcześniej bardzo skąpego moczu zmniejszyła się o połowę, z silnym uczuciem pieczenia podczas oddawania moczu, jak po oparzeniu wrzątkiem, 17.
Mocz intensywnie zabarwiony, 2, 3.
Mocz intensywnie zabarwiony oraz częstsze oddawanie małych ilości (trzeci dzień), 3.
Bladożółty, z osadem barwy ceglanego pyłu, 22.

APIS. NARZĄDY PŁCIOWE. [510.]

W owłosieniu łonowym powstaje krosta, bolesna jak czyrak, otoczona czerwoną obwódką i dojrzała w środku; przez kilka dni pozostaje tkliwa i bolesna (jedenasty dzień), 2.
Uczucie słabości w narządach płciowych, 24.
Niepokojące odczucie w powrózku nasiennym, 8.
Częste i długotrwałe erekcje, 1.
Jądro obrzękło do takich rozmiarów, „że ledwie mieściło się w mosznie”, z napięciem i najsilniejszym świądem (po użądleniu w mosznę), 1.
Pragnienie odbycia stosunku płciowego w ciągu dnia, podczas siedzenia w domu i podczas jazdy powozem (po pięciu, sześciu i ośmiu godzinach), 9.
Bardzo znacznie zwiększone pożądanie płciowe u histerycznej kobiety, 19.
Krwawienie z macicy u kobiety, której miesiączki zawsze były regularne i która była zdrowa; rozpoczęło się tydzień po zakończeniu zwykłej miesiączki i trzy dni po przyjęciu leku, 2.
Czuje się tak jak na początku ciąży, 4.
Bóle z parciem ku dołowi w macicy, jakby miała się rozpocząć miesiączka, z tępym bólem i uciskiem w podbrzuszu, 3. [520.]
Bóle z parciem ku dołowi, jak we wczesnych okresach porodu (w kilku przypadkach), 4.
Krwotok maciczny w drugim miesiącu, z obfitym wypływem krwi, uczuciem ciężkości w brzuchu, znacznym niepokojem, niepokojem ruchowym i ziewaniem, 2.
Poronienie w drugim miesiącu (po dawkach kroplowych 2. rozcieńczenia), 2.
Poronienie w trzecim miesiącu, 2.
Poronienie w czwartym miesiącu, z bardzo obfitym krwotokiem, u młodej, całkowicie zdrowej, niedawno poślubionej kobiety, podczas łagodnego napadu gorączki, z powodu którego Apis 6

podano, 2.

Lek należy podawać ciężarnym kobietom z największą ostrożnością, 2.
Drętwienie i przytępienie czucia, rozpoczynające się w prawej okolicy brzucha (od jajników) i sięgające biodra, rozciąga się teraz aż do żeber oraz w dół, na całe udo; lepiej podczas leżenia na zajętej stronie, 19.
Podczas przeciągania się w łóżku delikatny ból tnący po lewej stronie brzucha, w okolicy jajnika, przechodzący na prawą stronę; początkowo bardzo słaby, następnie coraz silniejszy, nasilający się przy każdym kolejnym przeciągnięciu; to samo cztery lub pięć razy, po czym ustępuje (wieczór, siódmy dzień), 11.
Znaczne nasilenie bólu i tkliwości w okolicy jajnika w dwóch przypadkach: w jednym ze znacznym stwardnieniem, w drugim — w przypuszczalnie początkowym stadium rozwoju, 17.
W okolicy chorego prawego jajnika bolesność, stwardnienie i palące gorąco, 19. [530.]
Ból w okolicy prawego jajnika podczas miesiączki, 20.
Okolica prawego jajnika bardzo wrażliwa podczas miesiączki, 20.
Ciągnięcia w okolicy prawego jajnika (dwudziesty dzień), 11.
Ciągnięcie w okolicy prawego jajnika (dwudziesty dzień), 11.
W okolicy lewego jajnika ból jak po nadwerężeniu, większy podczas chodzenia, wieczorem o godzinie 6; po kilku godzinach także parcie ku dołowi po prawej stronie i uczucie niesprawności w łopatkach; około godziny 11, podczas chodzenia, jest zmuszona pochylić się do przodu z powodu bolesnego uczucia kurczenia się w brzuchu; odczuwane jeszcze następnego ranka, nieco na lewo (pierwszy dzień), 11.
Głęboki, przeszywający ból rozpoczyna się w łechtaczce i schodzi w głąb pochwy; wargi sromowe mniejsze są obrzęknięte i wydają się suche, twarde oraz pokryte strupem; początkowo utrudniają oddawanie moczu przez cały dzień, aż objaw ustępuje późnym wieczorem po zastosowaniu okładów z zimnej wody, 10.
Obfity wypływ śluzu z macicy i pochwy, z ustąpieniem pieczenia wewnątrz brzucha, 19.
Ucisk w brzuchu, plecach i kości krzyżowej, jakby miała się rozpocząć miesiączka; wyraźnie czuje, jak doznanie przesuwa się ku dołowi, 19.
Przez kilka dni czuje, jakby miesiączka miała nadejść mniej więcej we właściwym czasie; jednak miesiączka nie pojawia się i dochodzi do ciąży (dwudziesty i następne dni), 11.
Bóle z parciem ku dołowi i odczucie, jakby miała się rozpocząć miesiączka (w kilku przypadkach), 2. [540.]
Jakby miała się rozpocząć miesiączka, 11.
Krwawienie miesiączkowe trwa dwa do trzech dni, następnie ustaje na jeden dzień i powraca, i tak przez dziesięć dni (w dwóch przypadkach), 20.

UKŁAD ODDECHOWY

Odczucie jakby błona śluzowa dróg oddechowych szybko obrzmiewała, 1

, (B.)

Uczucie otarcia, ze skłonnością do odchrząkiwania, 15.
Mówienie jest bolesne; czuje, jakby męczyło gardło, w którym występują ciągnięcie i ból, 19.
Pojawia się u niego chrypka, 1.
Chrypka i trudność w oddychaniu, 1.
Chrypka i szorstki głos przez cały dzień i noc (drugi dzień), 2, 5 , (i inni).
Chrypka rano, z suchością w gardle i bez pragnienia; picie nie przynosi ulgi; jednocześnie bolesność w dole nadmostkowym i wrażliwość na ucisk, również w okolicy nad obydwoma obojczykami; później silne kłucia przebiegające tu i ówdzie przez płuca, biodra i boczne części klatki piersiowej, z pobolewaniem całego ciała, szczególnie jednak lewej piersi; stale osobliwe odczucie, jakby z dołu nadmostkowego pociągano sznury ku dołowi i na boki, w różnych kierunkach, 19.
Drażnienie wywołujące kaszel w dole nadmostkowym, 9. [550.]
Silny kaszel, zwłaszcza po położeniu się i śnie; wywołujące go łaskotanie w małym, bardzo wyraźnie odczuwanym miejscu, głęboko na tylnej ścianie tchawicy (drugi dzień, przed północą); chciałby móc czymś dosięgnąć tego miejsca i je przetrzeć; podczas kaszlu boli go głowa; musi odchylić ją do tyłu i tak przytrzymywać, aby wstrząs nie oddziaływał z taką gwałtownością; gdy tylko odrywa się choć odrobina śluzu, następuje poprawa, 9.
Chrypliwy kaszel, z wieczornym gorącem, 1.
Kaszel uniemożliwia sen po położeniu się i budzi go około północy, z tym samym wyraźnym łaskotaniem głęboko z tyłu, które nieodparcie wywołuje gwałtowne wstrząsy odczuwane w głowie; ustępuje natychmiast po oderwaniu się małej grudki śluzu, która zostaje połknięta (od trzeciego do czwartego dnia); czwartego i piątego dnia kaszel występuje tylko wieczorami, nie w nocy, 9.
Kaszel uniemożliwiający sen, 9.
Podczas kaszlu ból przebiegający przez klatkę piersiową od obojczyka, 19.
Kaszel większy w cieple i w spoczynku, budzący z pierwszego snu przez kilka kolejnych wieczorów, 9.
Kaszel przy zrywaniu się podczas snu, 12.
Gwałtowne napady kaszlu wskutek pełzającego drażnienia w głębi tchawicy, w pobliżu dołu nadmostkowego; przy każdym napadzie kaszlu nasila się ból po lewej stronie i w górnej części głowy. Po półgodzinie coś się odrywa i zostaje połknięte, po czym kaszel natychmiast ustępuje (pierwszy dzień, po obudzeniu ze snu przed północą), 9.
Odkrztuszanie dużej ilości przezroczystego, nieco pienistego śluzu z domieszką krwi (po środku wymiotnym), 1

, (B.)

Duszność; wydawało się, że oddychanie jest niemożliwe; trzeba było go wachlować, aby utrzymać go przy życiu, 1

, (A. R. M.). [560.]

Odczucie, jakby już nie miał zdołać ponownie zaczerpnąć oddechu, 3.
Odczucie, jakby nie mógł oddychać, 6.
Silne uczucie duszenia się; wydaje się jej, że z braku powietrza długo nie przeżyje, 1

, (B.)

Intensywne uczucie duszenia się; szeroko rozpiął kołnierz; nie znosił niczego wokół szyi; twarz miała ciemnosiny odcień, a wargi były niebieskawe, 1

, (C. W. B.)

Z powodu obrzęku języka ledwie może oddychać, tak że wysiłkowy wdech słychać w całym domu, 1.
Trudność w oddychaniu, senność i narastająca duszność podczas chodzenia, 1.
Oddychanie bardzo trudne, a każda kropla płynu niemal go dławi, 1.
Przyspieszony i utrudniony oddech, z gorączką i bólem głowy (drugi dzień), 5.
Utrudnione, niespokojne oddychanie, ze zwężeniem w gardle; gorzej w pozycji leżącej, 22.
Uczucie pełności, zwężenia lub duszenia się w gardle, z utrudnionym, niespokojnym oddychaniem; gorzej w pozycji poziomej, 22. [570.]
Wysiłkowy wdech, jak w krupie, 1.
Oddychanie utrudnione wskutek ucisku w klatce piersiowej, 12.
Oddychanie utrudnione wskutek ucisku w plecach, 11.
Krótki oddech, 1, 3.
Krótki, szybki oddech w nocy, 6.
Oddychanie bardzo powolne, 1.
Zamknięte pomieszczenia, zwłaszcza przegrzane, są dla niego nie do zniesienia, 15.
Ból serca przerywający oddychanie, 3.

KLATKA PIERSIOWA

Przy każdym ucisku, podczas wstrzymywania oddechu, ból przeszywający klatkę piersiową, 19.
Gorąco w klatce piersiowej, 3. [580.]
Uczucie palącego gorąca w klatce piersiowej i żołądku, wczesnym rankiem (drugi dzień), 3.
Uczucie ciepła lub pieczenia w klatce piersiowej (pierwszy dzień), 3.
Uczucie pełności, napięcia i ucisku w klatce piersiowej (pierwszy dzień), 3.
Uczucie pełności w klatce piersiowej, 3.
Podczas kaszlu i przy każdym ucisku ból nad obojczykiem, a stamtąd w dół przez klatkę piersiową, 19.
Ostre bóle w klatce piersiowej, nocami (piąty dzień), 2.
Niekiedy ostre bóle i kłucia przeszywające klatkę piersiową, 15.
Kłucia przeszywające klatkę piersiową i plecy, w nocy (szósty dzień), 2.
Kłucia przeszywające klatkę piersiową i plecy, w nocy, 5.
Ucisk w klatce piersiowej, 3. [590.]
Ucisk w klatce piersiowej (wkrótce), 2.
Ucisk w klatce piersiowej po bólach barków i ramion, 2.
Nieznaczne uciskanie klatki piersiowej z częstą potrzebą głębokiego wdechu, 5.
Jakby ból uciskający w górnej części klatki piersiowej, 15.
Jakby klatka piersiowa w pobliżu dolnych żeber była zgnieciona, ściśnięta lub stłuczona, 17.
Uczucie ciężkości, 2.
Ból jak po stłuczeniu i uczucie ciężaru w klatce piersiowej (przez kilka dni), 4.
Drżenie i ucisk w klatce piersiowej z utrudnionym oddychaniem (przed południem, drugi dzień), 12.
Bolesność, uczucie bezwładu i obolałości jak po stłuczeniu, jak wskutek niedawnego urazu, przygniecenia, potłuczenia lub pobicia (potwierdzone u wielu uczestników próby lekowej), 4.
Ból w klatce piersiowej, kłujący, najpierw po lewej, potem po prawej stronie, w miejscu, gdzie chrząstki żebrowe zaginają się ku podżebrzom; jednocześnie wszystko pociemniało jej przed oczami, w których odczuwała ból (przed południem, trzeci dzień), 12. [600.]
Drżenie w klatce piersiowej, 12.
Kłucia w boku, 1.
Kłucia przeszywające boki klatki piersiowej i płuca, 19.
Ból w klatce piersiowej tylko po lewej stronie, w pobliżu dolnych żeber, w okolicy serca lub poniżej niej (drugi tydzień), 12.
Nieznaczny ból po lewej stronie klatki piersiowej, pod krótkimi żebrami, 5.
Uczucie zwężenia lub ściągnięcia jak sznurowaniem, od dołka u nasady gardła w dół i na boki, 19.
Tępe, uporczywe bóle po lewej stronie klatki piersiowej, w pobliżu środka mostka, kilkakrotnie w ciągu dnia, z uczuciem pełności w klatce piersiowej i skróconym oddechem (pierwszy dzień), 3.
Dół nadmostkowy wrażliwy na dotyk, jakby obolały, 4.
Kłucie pod lewym ramieniem, w pobliżu czwartego lub piątego żebra, zarówno podczas oddychania, jak i bez niego (czwarty tydzień), 11.
Ból rwąco-ciągnący, wznoszący się od dołu po lewej stronie, rozpoczynający się przy mostku; ciągnięcie tam i z powrotem w klatce piersiowej ku górze, a w końcu w żuchwie; jednocześnie ból pleców i uczucie, jakby miała nadejść miesiączka (w terminie miesiączki, dwudziesty pierwszy dzień), 11. [610.]
Uczucie, jakby przez klatkę piersiową przeciągnięto sznury, 10.
Kłucia po lewej stronie klatki piersiowej, 5.
Zimno pośrodku mostka, 20.
Nagle ból w małym punkcie po lewej stronie dolnej części mostka (czternasty dzień), 11.

SERCE I TĘTNO

Powolne bicie serca; tętno na tętnicy promieniowej ledwie wyczuwalne (osa), 1.
Gwałtowne kołatanie serca, odczuwalne przez niego samego i słyszalne dla osób znajdujących się w pokoju, 1

, (A. R. M.)

Szybkie, słabe uderzenia serca, 1

, (A. R. M.)

Przerywana czynność serca, 1.
Tętno przyspieszone (pierwszy dzień), 3.
Tętno wzrosło o 20 uderzeń, pełne i silne (druga próba lekowa), 6. [620.]
Tętno 95, pełne i silne, 6.
Tętno 88, z uczuciem gorąca, wieczorami, 12.
Tętno wzrosło z 65 do 77 (pierwszy dzień), 3.
Tętno bardzo szybko się obniżyło, 1.
Tętno ledwie wyczuwalne (osa), 1.
Tętno słabe, ledwie wyczuwalne na nadgarstku, 1

, (E. E. M.)

Brak tętna na nadgarstku, 1

, (A. R. M.)

Tętno na nadgarstku niewyczuwalne przez dwadzieścia minut, 1

, (A. R. M.)

Ból serca, 1.
Ból w pobliżu serca, niemal zatrzymujący oddech, utrzymujący się z przerwami przez kilka dni, 3. [630.]
Nagły napad ostrego bólu tuż poniżej serca, wkrótce promieniującego ukośnie ku prawej stronie klatki piersiowej, 1

, (B.)

Kilka bólów o charakterze kłucia tuż poniżej serca, 5.

SZYJA I PLECY

Pokrzywka na tylnej części szyi, 6.
Nieznaczne uczucie sztywności karku i okolicy lędźwiowej, 5.
Obrzęk tylnej części szyi u chorych na dnę, 1.
Obrzęk na tylnej części szyi, wskutek którego głowa jest przyciśnięta do klatki piersiowej, 1.
Tylna część szyi sztywna, 15.
Napięcie po prawej stronie szyi, poniżej i za uchem (wkrótce; 6. rozc.), 2 , (i inni).
Reumatyczne kłucia w mięśniach prawej strony szyi; gorzej przy poruszaniu głową w tę stronę; pojawiły się podczas porannego wstawania; są bardzo bolesne; mniej odczuwalne przy poruszaniu głową w każdym innym kierunku (drugi dzień), 2.
Reumatyczne kłucia po prawej stronie tylnej części szyi, 15. [640.]
Gwałtowny, przeszywająco-palący ból w małym punkcie u dołu po lewej stronie tylnej części szyi, także w potylicy i lewym ramieniu (po dwóch godzinach), 9.
Bóle promieniujące od barku w górę ku tylnej części szyi, 2.
Ostry ból z uczuciem napięcia, biegnący od szyi w górę za lewym uchem i promieniujący ku przodowi nad lewą stroną głowy (pierwszy dzień), 1, 2.
Ból z uczuciem napięcia w lewym barku, promieniujący w górę do tylnej części szyi (drugi dzień), 2.
Ból pleców nad łopatkami; gorzej po prawej stronie (pierwszy i drugi dzień), 9.
Uczucie bezwładu w łopatkach, 11.
Tępy ucisk pod łopatką, z bolesnością podczas poruszania tymi częściami, 5.
Ucisk pod łopatkami, bolesny podczas ruchu, 15.
Swoista słabość pleców, 10.
Swoista, nadmierna słabość wzdłuż całych pleców, po obu stronach kręgosłupa, jakby z powodu tej słabości nie mogła leżeć na plecach, 2, 10. [650.]
Pieczenie i gorąco na plecach, jak przy „potówkach”, 1

, (B.)

Nagła fala gorąca przebiegająca przez plecy, jakby miał wystąpić pot, z bólem w lewym stawie krzyżowo-biodrowym, 4.
Dreszcze przebiegające po plecach, 10.
Ból pleców, 11.
Kłucia w plecach i klatce piersiowej, 5.
Kłucia przeszywające plecy, 2.
Plecy jak po stłuczeniu, 9.
Plecy wydają się obolałe jak po stłuczeniu w pobliżu dolnych żeber, na obszarze szerokości dłoni, jakby mięśnie były obolałe od wewnątrz, zwłaszcza po lewej stronie (przez cały trzeci dzień), 9.
Ucisk z tyłu na dolne żebra, po obu stronach kręgosłupa, nieco utrudniający oddychanie, podobnie jak przy niepokoju (dwudziesty pierwszy dzień), 11.
Kłucie na plecach, 2. [660.]
Uczucie sztywności w kości krzyżowej, 15, 5.
Ból w stawie krzyżowo-biodrowym, 4.
Parcie w kości krzyżowej, jak przed miesiączką, 19.

KOŃCZYNY OGÓLNIE

Drżenie rąk i stóp, 24.
Najpierw pojawił się u niego obrzęk wokół stawów, gdzie tworzyły się guzy, wyglądające na nieco zmienione zapalnie i bardzo swędzące, 1.
Krew zebrała się pod paznokciami palców stóp i rąk, 1

, (A. R. M.)

Zimne kończyny z dreszczowością, 1.
Jego kończyny stały się zimne, 1

, (E. E. M.)

Zdawało się, jakby narzędzie tnące przenikało jednocześnie wszystkie jego kończyny, niczym wyładowanie elektryczne (osa), 1.

KOŃCZYNY GÓRNE

Czerwone i białe plamy na ramionach, 1. [670.]
Pieczenie i gorąco na ramionach i rękach, jak przy „potówkach”, 1

, (B.)

Obrzęk całej kończyny górnej, tak że wieczorem nie mógł bez wysiłku zdjąć płaszcza, a następnego ranka z największą trudnością zdołał go założyć.
Kończyna pozostawała bardzo wrażliwa przez kilka dni (po użądleniu w rękę), 1.
Nieprzyjemne odczucie po przyśrodkowej stronie obu ramion, sięgające od okolicy łokcia do dołu pachowego; również podobne odczucie w przedniej i przyśrodkowej części każdego uda, sięgające od okolicy kolana do pachwiny, które ustąpiło w ciągu pół godziny, 1

, (S. D.)

Bóle ciągnące w kończynie górnej, rozpoczynające się w barkach i promieniujące aż do końców palców, 13.
Świąd i pojawianie się wykwitów na ramionach i rękach, przypominających pokrzywkę, po drapaniu, 1

, (B.)

Ból ciągnący przez kończynę górną, rozpoczynający się w barkach, 13.
Ręka i kończyna górna obrzęknięte i bolesne przez kilka dni, 1.
Mrowienie, jakby obie kończyny górne miały zdrętwieć, zwłaszcza lewa, 10.
Swędzące kłucie na tylnej powierzchni ramienia, 11.
Objawy w lewym ramieniu (po piętnastu minutach), 9. [680.]
Piekące kłucie w lewym ramieniu, 9.
Górna część ramienia jest bolesna, 2.
Pobolewanie w prawym barku i górnej części ramienia (wkrótce), 2.
Tępe bóle, pozornie w kościach ramion i palców, 5.
Pobolewanie w prawym barku i ramieniu oraz ucisk w klatce piersiowej (pierwszy dzień), 2.
Znaczne nasilenie i intensywność zapachu wydzieliny gruczołów pachowych (czwarty dzień), 8.
Nagłe, lecz nietrwałe bóle kłujące w lewym łokciu (trzeci dzień), 8.
Obrzęk rąk, 9.
Ręka staje się purpurowa, 1

, (B.)

Pokrzywka na grzbiecie dłoni, 3. [690.]
Ręce drżą, 24.
Ręce jakby martwe podczas dreszczy, 10.
Gorące ręce, 10.
Pieczenie jak od ognia w małych, wyraźnie ograniczonych miejscach na rękach (utrzymujące się przez kilka minut, drugi dzień; pierwsze rozcieńczenie), 2.
Gorące ręce podczas dreszczowości, 11.
Pieczenie i kłucie w rękach, zwłaszcza w dłoniach, które stały się bardzo czerwone; pół godziny po użądleniu w szyję. Zimna woda przynosi ulgę, 1.
Kłucie w rękach, dłoniach i na grzbietach dłoni, 2.
Grzbiet dłoni obrzęknięty aż po końce palców (po użądleniu w to miejsce), 1.
Bolesne i czerwone miejsca na dłoniach, 1.
Świąd dłoni, głównie lewej, w małych piekących miejscach, 9. [700.]
Świąd i pieczenie na grzbietach dłoni i na kostkach, także na pierwszych stawach palców, zwłaszcza prawej ręki; skóra zaczyna w końcu pękać tu i ówdzie, jak od zimna, na które nie była narażona (wieczorem o godz. 21, piąty dzień), 11.
Prawa ręka puchnie, jakby była nadęta, i jest nieznacznie niebieskawoczerwona; ucisk palcami pozostawia białe plamy, które powoli znikają i nie pozostawiają wgłębienia; bez gorąca i bez bólu, oprócz pewnego napięcia; z pokrzywką (szóste rozcieńczenie), 19.
Świąd i pękanie skóry prawej ręki (odczuwane jeszcze siódmego dnia), 11.
Świąd i pękanie skóry prawej ręki; dolna warga również zaczyna pękać (wieczorem, ósmy dzień), 11.
Palce puchną i pozostają bardzo wrażliwe przez kilka dni (po użądleniu), 1.
Użądlony palec był tylko nieznacznie obrzęknięty albo nie był obrzęknięty wcale, 1.
Kości palców są bolesne, 5.
Bardzo wyraźne uczucie drętwienia palców, zwłaszcza ich końców, w okolicy nasady paznokci, z uczuciem, jakby paznokcie były bardzo luźne i jakby mógł je strząsnąć, 13.
Zimne palce, 11.
Zimne ręce, 1.
Bóle ciągnące promieniujące do końców palców, 13. [710.]
Świąd palców, 11.
Mrowienie palców lewej ręki (wkrótce), 2.
Piekące drganie, podobne do kłującego skurczu, w prawym kciuku, od zewnątrz do wewnątrz; takie samo także w innych miejscach (drugi dzień), 9.
Po licznych użądleniach palec wskazujący wydawał się zdrętwiały, lecz nie był ani wrażliwy, ani obrzęknięty; po kilku dniach na skórze pojawiają się czarne plamy, 1.
Pieczenie od wewnątrz wokół zadziora przy paznokciu, po zewnętrznej stronie prawego palca serdecznego; w bolącym miejscu od strony wewnętrznej nie ma zaczerwienienia, a ucisk nie nasila bólu; utrzymujące się pieczenie w opuszce (czwarty i piąty dzień), 9.
Pieczenie jak od ognia w opuszkach palców, 2.
Delikatne piekące kłucie w opuszkach palców, 2.
Uczucie, jakby paznokcie były zupełnie luźne i jakby mógł je strząsnąć, 13.

KOŃCZYNY DOLNE

Kończyny dolne odczuwa jak sparaliżowane, 24.
Tępe bóle, jakby w kościach kończyn dolnych, 5. [720.]
Uczucie bolesności tkanek miękkich kończyn dolnych, ustępujące podczas chodzenia i nawracające w pozycji siedzącej, 5.
Świąd i kłucie w kończynach dolnych, 3.
Ból jak w miejscu odparzonym w lewym stawie biodrowym (natychmiast po każdej dawce drugiego rozcieńczenia); później osłabienie, niestabilność i drżenie tego stawu, 20.
Ciągnięcie przez uda aż do końców palców stóp, z uczuciem drętwienia w tych ostatnich, 13.
Swędzące kłucie z tyłu uda, 11.
Piekący świąd, zwłaszcza z tyłu lewego uda (po czterech godzinach), 9.
Bardzo silny ból po zewnętrznej stronie lewego kolana, nad nim i pod nim, przeważnie w przedniej połowie (po dwóch i pół godzinach); bardzo silne, krótkie bóle z przodu, poniżej kolana (po sześciu godzinach); od czasu do czasu bardzo silny ból po stronie zewnętrznej (drugi dzień), 9.
Delikatne piekące kłucie w kolanie (pierwszy dzień), 2.
Pełzanie jak od owada po wewnętrznej stronie prawego kolana (rano, czwarty dzień), 9.
Od lewego kolana do stopy pełzanie i mrowienie, jak przy zasypianiu kończyny, 10. [730.]
Przeszywające, przemijające bóle w kostce bocznej lewego stawu skokowego (przez cztery dni), 8.
Po użądleniach pszczół ponownie pojawiły się dawne złogi dnawe, po czym zniknęły, 1.
Czerwone i białe plamy na stopach, 1.
Wieczorami, podczas zdejmowania obuwia, częsty obrzęk stóp, 15.
W nocy, po zdjęciu butów i skarpet, stwierdził, że stopy były mocno opuchnięte, z uczuciem ciężkości i sztywności; grzbiety stóp wydawały się niezgrabne, swędziały i miały jaskrawoczerwoną barwę; na podeszwach i poduszkach palców występowało bolesne uczucie pełności, a podczas chodzenia miał wrażenie, jakby stąpał po poduszkach (szósty dzień, po wielu dużych dawkach), 8.
Stopy drżały, 24.
Pieczenie stóp (pierwszy dzień), 3.
Pieczenie i kłucie w stopach (po użądleniu w szyję), 1.
Zimne stopy z piekącymi policzkami, 10.
Uczucie, jakby palce i cała stopa były zbyt duże, opuchnięte i sztywne, 1. [740.]
Uczucie ciężkości i sztywność stóp, 8.
Pełzanie i świąd stóp, jakby je odmroziła (szósty dzień), 12.
Uczucie drętwienia palców stóp, 13.
Pieczenie palców stóp z różowatym zaczerwienieniem i gorącem ograniczonego obszaru stopy, podczas gdy pozostała część stopy jest zimna (utrzymujące się pół godziny), 2.
Pieczenie palców stóp z ich zaczerwienieniem i gorącem, podczas gdy stopy są zimne (przez pół godziny), 5.
Bóle ciągnące promieniujące do palców stóp, 13.
Kłucie w obu małych palcach stóp (pierwszy dzień, drugie rozcieńczenie), 2.

OBJAWY OGÓLNE

Rzeczywisty obrzęk, czyli „napuchnięcie”, całego ciała, bez zauważalnej zmiany zabarwienia, z wyjątkiem twarzy, 1

, (E. U. J.)

(Brak krwi przy próbie wykonania upustu), 1.
Krew upuszczona młodej, zdrowej kobiecie pięć minut po użądleniu była bezbarwna, a czerwona jedynie w środku naczynia, 1. [750.]
Drgania mięśni, 1

, (A. R. M.)

Miotające ruchy mięśni, 1

, (A. R. M.)

Drżenie, 1.
Przeciąganie się, 12.
Znaleziono ją w stanie skurczu, na ogół tonicznego, lecz częściowo klonicznego; kolana miała podciągnięte do piersi, a dłonie i ramiona poruszały się konwulsyjnie, 1

, (J. P. D)

Drgawki, 1.
Cały układ nerwowy zdawał się niezwykle gwałtownie dotknięty, 1.
Przerażające zrywanie się podczas wieczornego snu, 12.
Nadmierna pobudliwość nerwów, 18.
Użądlenie natychmiast przeszywa całe jego ciało jak porażenie prądem, wywołując dreszcz w końcach zarówno palców rąk, jak i palców stóp, 1

, (A. R. M.)

Niepokój; stale chciałby przechodzić z jednego miejsca do drugiego, 18. [760.]
Po południu ogarnia go niezwykły niepokój, z takim wyczerpaniem, jakby wykonywał bardzo ciężką pracę fizyczną. (Po wąchaniu jadu pszczelego podczas zbierania roju), 13.
Niepokój nerwowy, 1.
Niepokój nerwowy w drugiej połowie nocy, 2.
Niepokój nerwowy; nie wiedziała, co ze sobą począć, aż łzy napłynęły jej do oczu, 1.
Niepokój całego ciała, jak po ciężkiej pracy, 13.
Ogólna kulawizna, zwłaszcza kończyn dolnych (trzmiel), 24.
Zmęczony, jakby wszystkie kończyny były obolałe po stłuczeniu, zwłaszcza plecy — tak jak bywa rano po wysiłku; szczególnie odczuwalne przy wstawaniu po siedzeniu; musi się przeciągać nawet na ulicy (po sześciu godzinach), 9.
Ogólne uczucie osłabienia (drugi dzień), 3.
Ogólne uczucie osłabienia, z drżeniem, 3.
Przez kilka dni zupełnie niezdolny do jakiejkolwiek pracy, 1

, (E. U. J.). [770.]

Częsta utrata wszystkich sił z uczuciem drżenia, 15.
Napadowo znaczne osłabienie, 9.
Napad osłabienia, podczas którego dostaje zawrotów głowy (wieczorem, trzeci dzień), 12.
Natychmiast stał się tak słaby, że musiał się położyć i stracił świadomość (po użądleniu w palec środkowy), 1.
Podczas nieustającej biegunki osłabienie nasila się, a ból głowy zmniejsza, 13.
Ledwie może chodzić; zatacza się, 1

, (A. R. M.)

Istotnie dokuczliwy upadek sił i znużenie, 1.
Wszystkim pozostałym objawom towarzyszy stałe uczucie znużenia i wielki upadek sił, 13.
Znaczny upadek sił, 1

, (A. R. M.)

Nagły upadek sił z uczuciem zimna, 1

, (A. R. M.). [780.]

Wielki upadek sił przez kilka dni, 1.
Nagłe wyczerpanie sił życiowych (wkrótce potem), 1

, (E. E. M.)

Nagłe wyczerpanie sił życiowych; silne wymioty; obfita biegunka; zimne kończyny; blada twarz; silne kurczowe bóle brzucha; tętno słabe, ledwie wyczuwalne na nadgarstku. (Po użądleniu w brew), 1.
Upadek sił i przygnębienie (wkrótce), 13.
Ociężały i skrajnie osłabiony podczas gorączki, 10.
Musiano zaprowadzić go do domu; rzucił się na łóżko; nie był w stanie utrzymać się w pozycji wyprostowanej, 1.
Chociaż nie odczuwa ani osłabienia, ani uczucia omdlenia, nagle musi położyć się na ziemi, 1.
Podczas wypróżnienia opada zupełnie z sił, 1.
Czuł się tak, jakby umierał, i nie potrafił opisać tego uczucia żadnymi innymi słowami, 1

, (E. U. J.)

Musi się położyć, tak źle się czuje, 1.
Musi się położyć, 1. [790.]
Kładzie się, lecz ponownie wstaje, aby pójść do pobliskiego strumienia; po kilku krokach umiera, 1.
Idzie do domu i kładzie się; chce, aby obmyto mu czerwoną twarz; chce, by go uniesiono; prosi o wodę; wargi są zimne; umiera dziesięć minut po użądleniu przez trzmiela w skroń, 1.
Uczucie omdlenia, 1, 2.
Omdlenie; drżenie, 1.
Uczucie omdlenia (osa), 1.
Uczucie omdlenia z nudnościami, 1.
W jednej chwili poczuł się bardzo dziwnie; wydawało mu się, że zaraz zemdleje. Tuż przed śmiercią poprosił o wodę (po użądleniu w przegrodę nosa), 1.
Ogarnęło go uczucie omdlenia i bliskości śmierci, 1

, (E. U. J.)

Uczucie omdlenia, śmiertelny upadek sił utrzymujący się przez pół godziny, z towarzyszeniem silnego niepokoju i dotkliwej dolegliwości w żołądku, ucisku w klatce piersiowej, duszności, krótkiego, szybkiego oddechu oraz przyspieszonego tętna, 1

, (A. R. M.)

Omdlenie i drgania, gdy bóle są bardzo silne, 1. [800.]
Upada, 1

, (B.)

Zatoczyła się i upadła, 1

, (J. P. D.)

Upadł na ziemię i zmarł w ciągu kilku minut, 1.
Moje ciało było tak wrażliwe, jakby pocięto je licznymi lancetami (następnego dnia, po wielu użądleniach), 1.
Nadwrażliwa na stalowe ostrza skierowane w jej stronę; wydaje jej się, jakby skóra w okolicy gładzizny była naciągana ku czołu, 18.
Cała powierzchnia ciała staje się niezwykle wrażliwa na dotyk; każdy włos boli przy dotknięciu (6. rozc.), 2.
Skóra skrajnie wrażliwa na kontakt; bolesna przy najlżejszym dotknięciu; nie mógł znieść na sobie prześcieradła, 1

, (A. R. M.)

Natychmiastowe drętwienie całego ciała, 1.
Bardzo dziwne uczucie, którego nie potrafiła określić (w następnych minutach), 1

, (J. P. D.)

Bardzo silny ból, 1; przez kilka dni, 1. [810.]
Krzyczał głośno z powodu bardzo silnego bólu, który nasilał się niezwykle gwałtownie (bezpośrednio po użądleniu przez osę), 1.
Odczucie w całym ciele, jakby wszystko było zbyt duże, 1.
Odczucie jakby całe ciało było zmiażdżone — boki, biodra, plecy, krótko mówiąc, wszystko; z niepokojem przez całą noc oraz luźnym, naglącym wypróżnieniem rano. (Po kilku granulkach 6. potencji, przyjmowanych wieczorami z powodu silnego uczucia ciepła; te same objawy powtórzyły się trzykrotnie, w tej samej kolejności, po podobnych dawkach), 2.
Czuł się bardzo obolały od stóp do głów (po pierwszym dniu), 1

, (J. P. D.)

Odczucie obolałości jak po stłuczeniu w całym ciele; boki, biodra, plecy — w istocie bolało go wszystko (po wystąpieniu reakcji), 1

, (E. E. M.)

Uczucie drżenia z gorącem, 11.

SKÓRA

Złuszczanie się całej powierzchni skóry (osa), 1.
Obrzęk zapalny całego ciała; prawe oko całkowicie zamknięte, lewe prawie zamknięte; policzek zrównał się z nosem; dolna część policzka zwisała aż na klatkę piersiową; klatka piersiowa przypominała wielki bochenek, 1.
Szybki, znaczny obrzęk, 1.
Obrzęk całego ciała, 1. [820.]
Rozprzestrzeniający się obrzęk zapalny (trzmiel), 24.
Obrzęk zapalny utrzymujący się aż do śmierci, 1.
Bolesny, czerwony obrzęk, 1.
Rozlane zapalenie tkanki komórkowej, kończące się jej zniszczeniem, 1.
Obrzęk i zaczerwienienie jak w róży, 1.
Ból kłujący i obrzęk jak w róży, bardzo twardy i biały pośrodku, 1.
Od godz. 1 do 4 rano napięcie i obrzęk twarzy oraz warg, 18.
Dłoń, ramię, twarz i głowa znacznie obrzmiewają (po użądleniu w palec środkowy), (osa), 1.
Twarz, szyja, klatka piersiowa i kończyny znacznie obrzęknięte, 1.
Obrzęk całej lewej strony ciała (po stronie użądlenia w jądro), początkowo w stawach, 1. [830.]
Plamy na ciele i na grzbiecie dłoni, z kłuciem jak po pokrzywie, 3.
Ciało pokryte dużymi bąblami wielkości srebrnej monety półdolarowej, nieznacznie uniesionymi i białymi

(C. C. C.), 1

Całe ciało pokryte czerwonymi plamami, jak po oparzeniu gorącą wodą, z pieczeniem i kłuciem (po użądleniu w szyję), 1.
Czerwone i białe plamy na ciele i kończynach, jak w pokrzywce, 1

, (A. R. M.)

Czerwone miejsce w pobliżu użądlenia, z obrzękiem w samym miejscu użądlenia oraz czerwonymi smugami wzdłuż palców i ramion, 1.
Zaczerwienienie palców stóp jak w róży, 2; oraz stóp, 15.
Zaczerwienienie miejsca użądlenia; dopiero później, gdy napady zaczęły ustępować, 1.
Czerwone linie wzdłuż naczyń limfatycznych, po użądleniu w palec środkowy i ramię (osa), 1.
Na całym ciele najgwałtowniejsze zapalenie i nadmierne uczucie ucisku przy pocieraniu; ciało pokryte drobnymi białymi plamkami przypominającymi ukąszenia komarów, 1.
Na skórze pojawiły się duże, żywoczerwone plamy przypominające różę. Utrzymywały się nieco ponad godzinę, lecz zostały wyraźnie złagodzone roztworem boraksu, 1

, (S. D.). [840.]

Wysypka; czerwone plamy z dużą wrażliwością skóry na dotyk. Wrażliwość ta rozciągała się na całe ciało, 1

, (A. R. M.)

Plamy wielkości dolara obrzmiewają bez zmiany barwy skóry i stają się niezwykle wrażliwe na dotyk, jakby były obolałe (θ i 1.), 2.
Nagłe, nieopisane odczucie w całym ciele, z uczuciem kłucia; czerwone i białe plamy na dłoniach, ramionach i stopach, 1.
Całe jej ciało pokrywały gęsto rozmieszczone, silnie obrzękłe bąble, bez świądu ani pieczenia; po czym inne objawy zniknęły, 1.
Jasnoczerwony, wyniosły, twardy obrzęk miejsca użądlenia oraz uczucie chłodu wokół niego (osa), 1.
Wyniosłości skóry jak po ukąszeniach owadów, boleśnie obolałe i wrażliwe na dotyk, 2.
Drobne wyniosłości skóry, jak po ukąszeniach mrówek, pojawiają się na skrajnym końcu nad lewą brwią; bolą jak obolałe miejsce i są bardzo wrażliwe na ucisk (trzeci dzień), 2.
Kilka minut po ustaniu skurczów na całym jej ciele i kończynach, a nawet na uszach, pojawiła się czerwona wysypka; niektóre wyniosłości miały obwód odpowiadający wielkości ziarna grochu, lecz na ogół były jak ziarna prosa. Wysypka pozostawała widoczna przez godzinę i podczas ustępowania bardzo silnie swędziała, 1

, (J. P. D.)

Wraz z obrzękiem twarzy i całego ciała pokrywa go rodzaj pokrzywki, nieco bledszej niż zwykła barwa skóry, 1.
Świąd i pojawianie się po drapaniu plam jak w pokrzywce, 1

, (B.). [850.]

Wysypka jak pokrzywka na całym ciele, z pieczeniem i świądem (drugi dzień po 30. rozc.), 3.
Pokrzywka na całym ciele oraz osłabienie wcześniejszych objawów, 1.
Pokrzywka po gorączce, 1.
Bardzo szybko pojawia się gęsta pokrzywka na całym ciele, która bardzo silnie swędzi i znika po dobrym śnie, 1.
Pokrzywka (pojawiła się tydzień po użądleniu; objawy wcześniej zniknęły), 1

, (C. C. C)

Wrażliwe krostki, (B.).
Czerwona, grudkowa wysypka pokrywająca całe ciało, lecz wyraźniejsza i gęstsza na klatce piersiowej i plecach niż na twarzy i kończynach, 1

, (E. U. J.)

Liszaj na płatku ucha, 12.
Wysypka wokół warg, 2.
Zapalenie, bardzo silne bóle i zgorzel, 1. [860.]
Ból po użądleniu zdawał się przenikać głęboko, z odczuciem, jakby wyciągano stamtąd hak (osa), 1.
Gwałtowne uczucie pieczenia jak od ognia w miejscu użądlenia (osa), 1.
Uczucie palącego gorąca i kłucia, występujące jednocześnie w różnych częściach powierzchni ciała, 4.
Żywy, kłujący ból, obrzęk i zapalenie, 1.
Na całym ciele, od stóp do głów, odczucie jakby żądliły go owady, które nie pozwalało mu spać przez całą noc, 20.
Uczucie żądlenia, kłucia, pieczenia, szczypania i świądu na całej skórze, 1

, (E. E. M.)

Ukłucie jak przez owada, a następnie obrzęk, 18.
Tętnienie w obrzęku, 1.
Kłucie w całym ciele, zewnętrznie i wewnętrznie, 1.
Kłucie w całym ciele, najsilniejsze na plecach i dłoniach, na twarzy, czole i pod oczami; głównie w ściśle ograniczonych punktach (bezpośrednio po przyjęciu 6. rozc.), 2, 5. [870.]
Kłucie w całym ciele jak po użądleniu (utrzymujące się od jednego do dwóch tygodni, nawracające po każdym wysiłku), 1.
Intensywny piekący świąd całego ciała, tak silny, że udał się do swojego pokoju i energicznie nacierał ciało szczotką (prawie natychmiast), 1

, (E. U. J.)

Piekący świąd w kilku miejscach, 9.
Miejsca piekącego świądu tu i ówdzie, zwłaszcza na plecach (drugi dzień), 9.
Swędzące kłucie skóry w różnych częściach ciała, silniejsze na kończynach dolnych i utrzymujące się przez cały dzień (pierwszy dzień), 3.
Wieczorem nieznośny świąd, któremu towarzyszy pieczenie jak od ognia; zaczyna się na ramionach, a następnie rozprzestrzenia się po całej powierzchni ciała, sięgając stóp, 1

, (S. D.)

Świąd całego ciała (trzmiel), 24.
Najsilniejszy świąd, jak od kłucia igłami, tak że całe ciało trzeba było nacierać tkaninami, 1.
Świąd różnych części ciała, zwłaszcza głowy i palców (trzmiel), 24.
Świąd głowy, 11; czoła i twarzy, 2; wokół oka, 2; oraz wokół brwi, 15; powiek, 2, 3, 6, 15. [880.]
W kącikach oczu, 2, 15; w oku, 2; na nosie, 12; na plecach, 2; na dłoniach, 1, 2, 11; na powierzchniach dłoniowych, 11; palcach, 24; na udach, 11; kolanach, 9; kończynach dolnych, 3.
Silny świąd napiętej, obrzękniętej moszny, 1.
Świąd wykwitów, 2; zgrupowań wykwitów na stawach, 1.
Kłujący świąd tylnej powierzchni prawego uda, jak po ukąszeniach pcheł; bezpośrednio potem taki sam na prawym ramieniu; ustępuje po drapaniu, po południu, 11.
Świąd stóp, 12.
Świąd ustępuje pod wpływem tarcia, 1

, (E. U. J)

SEN I SNY

Skłonność do ziewania, 6; rano (czwarty lub piąty dzień), 11.
Musi dużo ziewać i często jest senna; każde, nawet najmniejsze przerwanie jej porannego snu daje się jej odczuć przez cały dzień (trzeci i czwarty tydzień), 11.
Ziewanie, dreszczowość, ból głowy, 11.
Ziewanie podczas krwotoku macicznego, 2. [890.]
Częste ziewanie po porannym wstaniu, chociaż spała dostatecznie długo (drugi dzień), 11.
Silna skłonność do snu; mimo to przechodzi jeszcze jedną dziesiątą mili, 1.
Silna potrzeba snu, dochodząca do skrajnej senności, 13.
Pragnienie odpoczynku i snu, lecz zmuszano go do poruszania się (osa), 1.
Kiedy pozostałe objawy ponownie osłabły, utrzymywało się skrajne osłabienie z silną potrzebą snu, 13.
Bardzo senny wczesnym wieczorem (drugi dzień), 9.
Senność, skrajne osłabienie i wymioty żółcią, 13.
Rano bardzo senny; nie chce wstać; plecy jak po pobiciu; musi się wyprostować i przeciągnąć; ma zamęt w głowie (drugi dzień), 12.
Wieczorem zasnęła podczas siedzenia i kilkakrotnie zrywała się wskutek hałasu (po godzinie), 12.
Rano śpią bardzo długo, przez kilka tygodni (u wielu osób), (C. Hg.). [900.]
Nadmierna ilość snu (od drugiego do trzeciego dnia), 11.
Częste budzenie się w nocy, 1, 3; w celu oddania moczu, 1, 23.
Czterokrotne budzenie się w nocy ze snu, z silnym pragnieniem zimnej wody, 13.
Lękowe zrywanie się przez sen, z pewnym kaszlem, 12.
Bezsenność, 1.
Luźne, naglące wypróżnienia nie pozwalały mu zasnąć i utrzymywały go w niepokoju przez całą noc, 1

, (E. E. M.)

Nerwowy niepokój przez całą noc, uniemożliwiający sen, 2.
Nerwowy niepokój, zwłaszcza w drugiej połowie nocy, 15.
Niespokojne wiercenie się w późniejszej części nocy (trzeci dzień, rozcieńczenie 2d), 2.
Bardzo niespokojny sen; skłonność do częstego budzenia się w nocy oraz nieustannego śnienia, 1. [910.]
Sen nie daje mu najmniejszego pokrzepienia; wydaje mu się, jakby jego mózg w ogóle nie odpoczywał ani w dzień, ani w nocy, 15.
Ból palący pod lewymi żebrami w nocy, uniemożliwiający sen, 17.
Kłucia w skórze, uniemożliwiające sen, jakby od owadów, 20.
Budzi się w nocy z powodu napięcia twarzy, 18.
Wiercenie w skroniach przy budzeniu się, 3; ból uciskający, 2.
Objawy po użądleniu łagodnieją po śnie, 1.
Sen nocny pełen marzeń sennych (trzeci dzień); nadal taki sam, przeważnie o podróżowaniu (jedenasty dzień), rozcieńczenie 2d, 2, 5; powtarzało się przy każdej próbie lekowej, 2.
Wrażenie przemieszczania się z miejsca na miejsce, przeważnie podróżowania koleją, 3.
Marzenia senne przeważnie o podróżach, 2; na duże odległości, 11.
Często śni, że leci daleko w powietrzu, 15. [920.]
Śni, że odbywa podróże wielkimi skokami w powietrzu, niczym ptak, 1.
Czuje się w powietrzu jak ptak; we śnie wykonuje wielkie skoki, 1.
Przez całą noc męczy się we śnie z aparatem do latania; próbuje ustawić skrzydła, które jednak nie chcą działać, 15.
Śni o wielkim, gorącym piecu; była zmuszona przejść po gorącej podłodze, a także przebyć bardzo długą drogę brudnymi, mokrymi traktami; następnie dotarła do stołu obiadowego, przy którym zgromadziło się wiele osób (pierwszy dzień), 11.
Częste budzenie się pierwszej nocy oraz sny z dokuczliwą troską o rozmaite sprawy zawodowe, 3.
Sny dręczące i pełne aktywności, trosk oraz mozołu, 15.
Śni o wielu kłócących się ludziach; jednego z nich, który niemal odchodzi od zmysłów, wyprowadza z pokoju pod ramię, co go uspokaja (trzmiel), 24.
Nieprzyjemne sny o demonach, 3.
Śni jej się, że ma ból brzucha i biegunkę (pierwsza noc), 12.
Młody mężczyzna śni, że jest dziewczyną (R. Brauns).

GORĄCZKA. [930.]

Dziwne uczucie wewnętrznego drżenia, jak po chorobie, z pewnego rodzaju wstrząsaniem, bez uczucia zimna ani dreszczy; rano wzdłuż pleców; po południu, od godz. 3 do 5, bardziej w ich górnej połowie (po siedmiu do dziewięciu godzinach), 9.
Gdy położono ją do łóżka w południe, ogarnęły ją gwałtowne dreszcze, chociaż był ciepły letni dzień; podczas nich twarz pozostawała czerwona, a ciało było pokryte dużymi czerwonymi plamami, 1.
Dreszcze ze wstrząsaniem, z towarzyszeniem straszliwego, rozdzierającego bólu w całej głowie i nasilonego wyczerpania, 1

, (A. R. M.)

Dreszczowość całego ciała; złe samopoczucie, zmuszające go do położenia się, 1.
Dreszczowość podczas nieruchomego siedzenia, wywołana wcześniej niewielkim ruchem, z gorącem twarzy i bólem głowy, wieczorami (drugi dzień), 11.
Sporadyczne uczucie dreszczowości, 6.
Lekka dreszczowość, szybko przemijająca, po której w nocy następuje gorączka, 6.
Częsta dreszczowość i gorące ręce w czwartym tygodniu, 11.
Dreszczowość wieczorami, z ziewaniem i bólem głowy oraz zimnym czubkiem nosa (czwarty tydzień), 11.
Dreszczowość, zimne kończyny i nudności, 1. [940.]
Dreszczowość z bólem zęba, 1.
Ogólne pełzające dreszcze, powtarzające się w krótkich odstępach; coś przesuwało się po nim, tocząc się jak fale (osa), 1.
Nagłe dreszcze, następnie gorąco i pot, 1.
Wstrząsające dreszcze po trzydziestu sześciu godzinach gorąca, 17.
Dreszcze z zimnymi palcami, zwłaszcza lewej ręki (wieczory, trzeci dzień), 11.
Dreszcze każdego popołudnia o godz. 3; wstrząsa nią, gorzej w cieple; dreszcze biegną w dół pleców; ręce wydają się martwe; po mniej więcej godzinie staje się gorąca jak w gorączce, z ochrypłym kaszlem; gorąco policzków i rąk, bez pragnienia; ustępuje stopniowo, lecz chora odczuwa ciężkość i wyczerpanie, 10.
Uczucie zimna bez zimnej skóry, z napadem zimnicy, 17.
Wstrząsanie i biegunka, 1.
Zimno kończyn, 1.
Wstrząsanie, a następnie pokrzywka, 1. [950.]
Zimne stopy i piekące policzki, 10.
Zimne stopy z pieczeniem palców stóp, 5.
Gorączka, 1.
Gwałtowna gorączka, 1.
Uczucie gorąca i pieczenia oraz ucisku w całym ciele; przez kilka dni, 1

, (E. E. M.)

Uczucie gorąca i kłucia na całym ciele (C. C. C.), 1.
Uczucie gorąca w całym ciele, bez zewnętrznie wyczuwalnego gorąca; uczucie drżenia jak dawniej; tętno 88; po kilku minutach, stojąc, dostaje zawrotów głowy i czuje, jakby miała zemdleć; musi usiąść; bardzo blednie i ma nudności dochodzące do wymiotów; po położeniu się na sofie zasnęła; lękowe zrywanie się podczas snu, z pewnym kaszlem; odwraca się na drugi bok i śpi spokojnie (wieczorami, wkrótce po powtórzonych dawkach, drugi dzień), 12.
Stan gorączkowy z drżeniem i bólem brzucha, 12.
Gorączka i pokrzywka po użądleniu w rękę, 1.
Ogólne uczucie gorąca, silniejsze w klatce piersiowej i żołądku (pierwszy dzień), 3. [960.]
Gorąco z bólem głowy, 6.
Gorąco przy szybkim oddychaniu, 5.
Gorąco w nocy, z pobudzeniem (pierwsza noc), 3.
Uderzenia gorąca, 1

, (A. R. M.)

Gorąco, 6.
Gorąco twarzy i dreszczowość, wieczorami, 11.
Gorąco i utrudnione oddychanie, 5.
Pieczenie skóry rąk, 2.
Gorąco w ograniczonych miejscach na stopie, 2.
Gorąco w pomieszczeniu jest nie do zniesienia, 15. [970.]
Pieczenie stóp, 3.
Gorąco po dreszczowości, wieczorami, 10.
Gorąco w nocy, po dreszczowości, 6.
Uderzenia gorąca przeplatające się z dreszczami, 1

, (A. R. M.)

Gorąco gorączkowe narastające przez trzydzieści sześć godzin, następnie gwałtowne, wstrząsające dreszcze o godz. 5 rano, podczas których sama odczuwała bardzo silne zimno, lecz dla innych nie była zimna, 17.
Jakby pot miał zaraz wystąpić, 4.
Sporadycznie występuje pot, 6.
Wystąpił pot tak obfity, że przesiąkł przez ubranie, 1.
Od czasu do czasu pot, z bólem głowy i gorącem, 6.
Pot po drżeniu i omdleniu, następnie pokrzywka, 1. [980.]
Sucha skóra występująca naprzemiennie z potem, 6.

WARUNKI

Pogorszenie.
( Rano ), o godz. 5 napad zimnicy; wiercenie w skroniach przy budzeniu się; ból uciskający; ból głowy przy wstawaniu; ból czoła; łzawienie; sklejone powieki; kłucie w prawej dolnej powiece; obrzęk oczu; wydmuchiwanie krwi z nosa; suche podniebienie; śluz w jamie ustnej; odchrząkiwanie śluzu; nagromadzenie śluzu i odchrząkiwanie; ból gardła; pieczenie w klatce piersiowej i żołądku; uczucie bolesności brzucha; ból brzucha; po wstaniu ból brzucha i parcie na stolec; parcie na stolec i ból; stolec; miękki stolec; biegunka; chrypka; przy wstawaniu ból karku; pełzanie na kolanie; senność; ziewanie; gorąco.
( Przed południem ), Smutek; nasilony ból głowy; ciemno przed oczami; bóle oczu; pieczenie w jamie ustnej i pragnienie; ból biegnący od biodra ku pępkowi; przeszywanie w klatce piersiowej; ucisk na klatkę piersiową.
( Od rana do godz. 15 ), Ból głowy.
( Po południu ), Przy schylaniu się ciemno przed oczami; nasilony ból głowy; o godz. 4 nagły nieżyt nosa; rodzaj dreszczu w plecach; od godz. 3 do 4 dreszczowość; świąd; świąd głowy.
( Wieczorem ), Zawroty głowy podczas stania; zawroty głowy i osłabienie; zawroty i ból głowy; ból głowy; przeszywanie w skroniach; przeszywanie w oczach i osłabienie; ból oczu podczas szycia; łzawienie; zimny nos; nasilenie nieżytu nosa; spierzchnięcie dolnej wargi; ból zęba; suchość pod językiem; ból brzucha; ból jajników; początek chrypki; kaszel; pękanie skóry rąk; obrzęk stóp; omdlewanie; senność; senność i zrywanie się z przestrachem; nasilona niechęć do zimna; dreszczowość; dreszczowość i zimne palce; uczucie gorąca.
( W nocy ), Drżenie i drganie oczu, silniejsze po lewej stronie; sklejanie się oczu; wydzielanie śluzu z oczu w łóżku; niechęć i nudności; wstręt, skłonność do wymiotów i uczucie nadchodzącej biegunki; krótki oddech; bóle kłujące w klatce piersiowej; kłucia przechodzące przez klatkę piersiową i plecy; kłucia w klatce piersiowej i plecach; gorąco.
( Przed północą ), Kaszel, który budzi.
( W późniejszej części nocy ), Niepokój.
( W ciągu dnia ), Częste oddawanie moczu.
( W dzień i w nocy ), Częste oddawanie moczu.
( Przy zgięciu głowy ku bolesnej stronie ), Nasilony ból karku.
( W zimną pogodę ), Osłabienie i dolegliwości w klatce piersiowej.
( Podczas kaszlu ), Ból głowy.
( Przy zamykaniu oczu ), Zawroty głowy.
( Po każdym wysiłku i znacznej aktywności fizycznej ), Kłucie powraca na całym ciele, takie samo jak po użądleniu.
( Przy odchylaniu się do tyłu podczas siedzenia ), Uczucie duszenia się.
( W pozycji leżącej ), Osłabienie pleców; nasilone trudności w oddychaniu, chce być uniesiony; nie może leżeć poziomo; nasilone zawroty głowy.
( Podczas ruchu ), Dreszczowość; nasilony ból głowy; ból barku i ramienia.
( Przy poruszaniu głową w prawo ), Kłucia po prawej stronie karku.
( Przy ucisku ), Wrażliwość na ucisk z zewnątrz; ból brzucha; brzuch bolesny przy ucisku zewnętrznym; małe guzki wrażliwe.
( Podczas czytania ), Ból głowy.
( Przy wstawaniu po siedzeniu ), Plecy jak zbite.
( Przy potrząsaniu głową ), Ból potylicy.
( Podczas siedzenia ), Nasilone zawroty głowy; ból kończyn dolnych jak po pobiciu.
( Podczas kichania ), Uczucie bolesności brzucha.
( Podczas mówienia ), Ból wywołany zmęczeniem krtani.
( Przy wchodzeniu po schodach ), Trudności w oddychaniu.
( Po długim staniu ), Omdlewanie i zawroty głowy; ponowny obrzęk skręconego kolana.
( Przy schylaniu się ), Ból głowy; ciemno przed oczami; uczucie pełności twarzy.
( Przy przeciąganiu się w łóżku ), Ból jajników.
( Przy dotyku ), Ból obrzękniętych policzków; wrażliwa skóra głowy.
( Podczas chodzenia ), Podeszwy stóp wydają się jak poduszki; ból jajników.
( W cieple ), Zamknięte pomieszczenia, zwłaszcza przegrzane, są dla niego całkowicie nieznośne, z uczuciem pełności i ciężkości głowy oraz napływem krwi; ból głowy w ciepłym pomieszczeniu; nasilenie kaszlu; nasilenie dreszczowości; pogarsza jego stan, szczególnie wieczorem, z pewnym nieżytem nosa i kaszlem.
Poprawa.
( Zimna woda ), Pieczenie dłoni; chciał, aby obmywano mu zaczerwienioną twarz; ból i pieczenie łechtaczki i warg sromowych; najlepszy sposób przyniesienia ulgi po użądleniu.
( Utrzymująca się biegunka ), Ból głowy.
( Aktywność fizyczna ), Zdawała się przywracać go do siebie.
( Jedzenie ), Bolesność i kaszel.
( Odbijanie ), Ból ponad lewym biodrem.
( Leżenie na tych częściach ciała ), Drętwienie ud itd.
( Ucisk ), Ból głowy.
( Pocieranie ), Świąd skóry.
( Siedzenie prosto ), Ból brzucha.
( Sen ), Objawy po użądleniu.
( Chodzenie ), Obolałość kończyn dolnych jak po stłuczeniu; zawroty głowy.

UZUPEŁNIENIE: APIS. Źródła.

25 , Edinb. Med. and Surg. Journ., t. xiii, 1817, s. 130, James G., lat trzydzieści dziewięć, został użądlony przez pszczołę w środkowy palec lewej ręki; 26 , drzy Bell i Ritchie, Am. Journ. of Med. Sci., t. xix, 1836, s. 266, mężczyzna, lat dwadzieścia sześć, został użądlony przez pszczołę w dolną powierzchnię czubka nosa; 27 , dr Krieg, Caspar's Woch. (Lancet, 1842-3 (2), s. 654), mężczyzna, lat sześćdziesiąt, został użądlony przez pszczołę w środek rogówki; 28 , G. H. Spalsbury, Bost. Med. and Surg. Journ., t. liii, 1855, s. 285, pani H. została użądlona przez pszczołę miodną w lewy palec wskazujący (miała owrzodzenia w jamie ustnej wywołane przez kreozot); 29 , dr N. Nivison, N. Y. Med. Journ., 1857, s. 339, rolnik, lat pięćdziesiąt, został użądlony przez pszczołę w bok szyi; zmarł szóstego dnia; 30 , C. Hanbury, Jr., Med. Times and Gaz., 1860, s; 233, pan J. został użądlony za uchem; 31 , M. Monquin-tandou, ibid., przytacza przypadek mężczyzny, lat trzydzieści sześć, którego trzy lub cztery pszczoły użądliły w grzbiet prawej ręki; 32 , John Ewens, Med. Times and Gaz., 1860 (2), s. 359, mężczyzna został użądlony przez pszczołę pospolitą poniżej prawego ucha; 33 , tenże, Lancet, 1872 (2), s. 437, starsza kobieta została użądlona; 34 , E. W. South, M.D., Am. Journ. of Hom. Mat. Med., t. vi, 1873, s; 18, mężczyzna, lat trzydzieści pięć, został użądlony przez pszczoły dwadzieścia siedem razy; 35 , H. King, M.D., Ohio Med. and Surg. Rep., t. vii, 1873, s. 285, pan W. S., lat pięćdziesiąt, został użądlony w grzbiet ręki; 36 , dr James Kitchen, Am. Journ. of Hom. Mat. Med., t. vi, 1873, s; 249, rolnik został użądlony przez pszczoły miodne w dziewięciu miejscach; 37 , George Walker, Lancet, 1874 (2), s. 833, autor został użądlony przez pszczołę w przedramię; 38 , Bull. de la Soc. Méd. de la Suisse Romande, 1874, Nr 8 (Hahn. Month., t. xi, s. 506, 1876), chłopiec, lat osiemnaście, został użądlony w środek prawej dłoni; 39 , E. W. Berridge, Am. Journ. of Hom. Mat. Med., t. ix, 1876, s. 246, panna ---, została użądlona przez pszczołę w czoło; 40 , dr Tinker, skopiowane z MSS., pani A., lat czterdzieści, niebędąca w ciąży, z powodu powiększenia brzucha i ustania miesiączki przyjęła 15 kropli nalewki i powtórzyła dawkę po trzech godzinach.

Spojówka była znacznie przerośnięta, a rogówkę pokrywała gruba, nieprzezroczysta warstwa błony. Istniały wszelkie podstawy, by sądzić, że również struktury wewnętrzne były w pełni objęte procesem chorobowym. Podczas dokładnego badania oka odkryto w środku rogówki ciemną, nieznacznie wystającą plamkę, wokół której widoczne było silne nastrzyknięcie naczyń; z plamki tej wydobyto długie, nitkowate ciało — żądło. Zapalenie wkrótce zaczęło ustępować, lecz wskutek urazu pewne znamienne następstwa stały się trwałe. Barwa tęczówki zmieniła się z naturalnej szaroniebieskiej na czysto niebieską; źrenica pozostała rozszerzona i nieruchoma pod wpływem światła, a pacjent, który przed wypadkiem był zmuszony używać szkieł wypukłych, potrzebował teraz szkła wklęsłego, gdyż lewe oko stało się krótkowzroczne, 27.
Bardzo szybko potem zasłabł i zaczął wymiotować; wymioty powtórzyły się dziewięć razy. Wystąpiła także biegunka, choć nie podał, ile razy oddawał stolec, 36.
Wkrótce potem napadły go ostre, kurczowe bóle żołądka i brzucha, po których niebawem nastąpiły gwałtowne wymioty i biegunka; objawy te pojawiały się z przerwami przez około dwie godziny i bardzo przypominały napad cholery swojskiej, 34.
Nudności, po których nastąpiły obfite wymioty (drugi dzień); utrudnione oddychanie i wzdychanie (trzeci dzień); biegunka; twarz zapadnięta, ziemista i niespokojna; tętno osłabione i o zmniejszonej objętości; język pokryty brudnobiałym nalotem, blady, miękki i wiotki (czwarty dzień); bezsenność; wielki niepokój i gwałtowne miotanie się, 29.
Wymioty; lekki skurcz lub drgawki; brak wyczuwalnego tętna i oddechu; wargi sine; usta otwarte; powieki zamknięte, źrenice niewrażliwe na światło; skóra zimna i lepka. Cały organizm w stanie znacznego zwiotczenia; mocz oddany mimowolnie. Na skórze kończyn małe purpurowe plamki o średnicy około trzech lub czterech linii; paznokcie palców rąk i stóp purpurowe, podobnie jak skóra stóp, 30.
Wkrótce po użądleniu wystąpiły omdlewanie, wymioty i gwałtowne wypróżnienia, po których nastąpiło długotrwałe omdlenie i słabe tętno, z powtarzającymi się dreszczami oraz obfitym poceniem się. Przy innej okazji oprócz pozostałych objawów wystąpił ciężki napad astmy, 25.
Natychmiast doznał nieopisanego odczucia w całym ciele, z uczuciem kłucia oraz białymi i czerwonymi plamami na dłoniach, rękach i stopach. Jednocześnie łzy płynęły mimowolnie; nos i twarz obrzękły, czemu towarzyszyły chrypka, utrata smaku, ucisk w dołku podsercowym i trudność w oddychaniu. W drodze do domu, oddalonego o około pół mili, odczuwał wielką senność i narastającą trudność w oddychaniu; zanim dotarł do domu, twarz, gardło, klatka piersiowa i kończyny były już znacznie obrzęknięte, a pozostałe objawy uległy nasileniu. Wkrótce wystąpiły uczucie zimna, zimne kończyny i nudności, 26.
Natychmiast po użądleniu włożyła palec do ust, aby złagodzić ból przez wysysanie; po kilku chwilach poczuła kłucie w wargach i języku. Odczucie to szybko rozprzestrzeniło się na twarz, skronie i głowę, a stamtąd na całe ciało; teraz przypominało ból użądlonego palca. Kilka minut po wypadku wystąpił znaczny obrzęk twarzy, tak wielki, że oczy były niemal zamknięte, a wargi i język obrzękły do tego stopnia, iż utrudniało to mowę. W głowie występowało dokuczliwe uczucie pełności; pacjentka twierdziła, że skronie zaraz jej pękną. Skarżyła się na ucisk w klatce piersiowej i niemożność wykonania pełnego wdechu; skóra była intensywnie czerwona, a całe ciało z wyjątkiem stóp pokrywała wysypka przypominająca pokrzywkę, powodująca dokuczliwy świąd i kłucie. Wystąpiły silne dreszcze. Tętno 87, pełne, 28.
Natychmiast wystąpiły: zaćmienie wzroku, utrata sił, obfity pot na całym ciele, silne zaczerwienienie twarzy, ostry ból głowy, ucisk, niepokój i lęk przed śmiercią; pokrzywka z obrzękiem kończyn dolnych oraz wysoka gorączka, 31. [990.]
Po dwudziestu minutach zaczął odczuwać w uszach niemal nieznośny świąd, najpierw w prawym, następnie w lewym. Potem prawa ręka zdrętwiała, po czym natychmiast pojawił się intensywny świąd dłoni; stwierdzono, że tętno było bardzo słabe. Następnie skóra czoła i twarzy wydawała się napięta i ściągnięta, zaczęła obrzękać, a na twarzy pojawiły się czerwone smugi. Stopniowo obrzęk rozprzestrzenił się na tułów i kończyny, a całą powierzchnię ciała pokryła wysypka przypominająca pokrzywkę. Jednocześnie rozwinęły się wszystkie objawy zapaści (pierwszy dzień). Czuje się otępiały i senny, skarży się na znużenie, dudnienie w obu uszach i ogólne splątanie, a także na niemożność skupienia uwagi na książce wymagającej namysłu (drugi dzień), 32.
W ciągu kilku minut wystąpiły nudności i zawroty głowy oraz ogólne poczucie ciężkiego cierpienia i krańcowego osłabienia, z towarzyszącym niepokojem psychicznym. Gdy zobaczyłem go przed upływem pół godziny, leżał na plecach; twarz i uszy były zaczerwienione i lekko obrzmiałe, szyja zaczerwieniona, oddychał z pewną trudnością i odczuwał pełność oraz dławienie, jak gdyby gardło się wypełniało; występował ucisk w obrębie klatki piersiowej i nadbrzusza oraz dokuczliwy świąd lub kłucie twarzy, uszu i gardła, a także dłoni i nadgarstków oraz stóp i kostek. W innych częściach ciała świądu prawie nie było albo nie było go wcale. Badanie kończyn wykazało wyraźne zaczerwienienie rąk aż po nadgarstki oraz stóp i kostek, lecz nie wyżej na kończynach. Świąd kończyn wydawał się ograniczony do grzbietów rąk i górnych powierzchni stóp. Tętno było szybkie i pełne, lecz nie twarde. Badanie miejsca użądlenia wykazało, że żądło trafiło bezpośrednio w wydatną żyłę na grzbiecie jednej z rąk. W tym miejscu nie było obrzęku. Nie udało się dokładnie ustalić ścisłej kolejności rozwoju wszystkich objawów. Cierpiał w ten sposób około dwóch godzin, po czym objawy stopniowo ustąpiły, 35.
Całe przedramię było objęte różowatym zapaleniem skóry; wystąpiły także zaburzenia nerwowe, którym towarzyszyły gorąco, zaczerwienienie, obrzęk i ból, 37.
Natychmiast po pierwszym bólu wywołanym użądleniem wystąpił bardzo intensywny świąd, który niezwykle szybko rozprzestrzenił się w górę ręki i na całą górną część ciała; dziesięć minut później, w zimnej kąpieli, świąd stał się nieznośnie intensywny; bardzo silny ból głowy, dudnienie w uszach, zauważalne osłabienie słuchu, szorstki, krtaniowy głos (być może spowodowany wzburzeniem); pobudzenie graniczące z majaczeniem. Tułów, ręce i cała powierzchnia klatki piersiowej były pokryte bardzo intensywnym rumieniowym zaczerwienieniem; ciało wydawało się obrzmiałe, a spojówki były nastrzyknięte. Tętno słabe i bardzo szybkie. Obmywanie amoniakiem rozcieńczonym wodą przyniosło znaczną ulgę, lecz nie można było zastosować go na klatkę piersiową, ponieważ opary amoniaku uniemożliwiały oddychanie. Kwadrans po drugiej, wobec utrzymujących się bólów głowy, zastosowano kąpiel gorczycową stóp, która natychmiast wywołała rumień kończyn dolnych, identyczny jak w górnej części ciała. O godzinie 4 wystąpiły wymioty, które przyniosły ulgę, a po nich sen. O godzinie 7 zauważalne zmniejszenie wysypki na rękach i klatce piersiowej; głowa nadal była od niej wolna, lecz na kończynach wysypka pozostawała bardzo wyraźna. Lekki ból głowy. Noc była bardzo niespokojna, a następnego dnia występowały lekkie otępienie głowy i pewna liczba czerwonych plam na kończynach. Wieczorem objawy całkowicie ustąpiły, 38.
Biały obrzęk czoła i twarzy, tak znaczny, że przyjaciele jej nie poznawali, z bólem czoła i nudnościami, 39.
Następnego ranka drugi palec prawej ręki zaczął puchnąć (z wyjątkiem opuszki), szczególnie staw środkowy; był czerwony i gorący; bóle piekąco-kłujące z mrowieniem rozciągającym się w górę ręki ku tułowi oraz w dół prawej strony ciała i nogi aż do stopy; bóle nasilały się od zachodu słońca (godz. 5 P.M.) do godz. 6-8 A.M., uniemożliwiając sen; ustępowały pod wpływem gorących okładów i delikatnego pocierania albo uciskania końca palca, nasilały się zaś pod wpływem zimnych okładów. Stałe i utrzymujące się pogorszenie po Apis w 30., 200. i 1000. potencji. Poprawa pod wpływem Ledum, 40.
Ogólne złe samopoczucie; ciężki napad pokrzywki, 33.