Jabłko majowe; mandragora amerykańska. Berberidaceæ.

Rośnie powszechnie w Stanach Zjednoczonych, w wilgotnych, cienistych lasach; kwitnie na początku czerwca, a owoce dojrzewają we wrześniu. Nalewkę przygotowuje się z korzenia zebranego po dojrzeniu owoców.

Próby lekowe przeprowadzili Williamson, Jeanes, Ward i Husemann, Trans. Amer. Inst. of Hom., vol. 1, p. 209.

AUTORYTETY KLINICZNE.

Ból głowy, Bell, N. A. J. H., vol. 20, p. 9; Bayes, B. J. H., vol. 31, p. 339; Żółciowy ból głowy, Moore, B. J. H., vol. 31, p. 335; Kołysanie głową, Berridge, N. E. M. G., vol. 11, p. 15; Wymioty, Morgan, Hah. Mo., vol. 8, p. 444; Zaburzenia czynności wątroby, Winans, Times Ret., 1877, p. 38, za M. J., vol. 6, p. 24; Hills, N. Y. Med. Times, vol. 9, p. 308 (zob. Bernard & Strong); Harris, B. J. H., vol. 31, p. 341; Zaburzenie wątroby, Dixon, B. J. H., vol. 28, p. 386; Żółtaczka, R. S. A. H. O., vol. 2, p. 42; Blake, Hom. Rev., vol. 16, p. 405; Rickaby, Times Ret., 1875, p. 75, za Med. Union, vol. 2, p. 254; Z oliwą w celu wydalenia kamieni żółciowych, Hale, N. A. J. H., vol. 12, p. 258; Ból mięśni prostych brzucha, Harrity, Rev. Hom., Belge, vol. 3, p. 313; Przekrwienie jamy brzusznej, Bayes, B. J. H., vol. 31, p. 339; Biegunka, Colburn, N. E. M. G., vol. 12, p. 356; Jennings, Hom. Phys., vol. 4, p. 262; Pretsch, A. H. O., vol. 1, p. 324; Morrison, Hom. Rev., vol. 18, p. 687; Hughes, B. J. H., vol. 24, p. 673; Harris, B. J. H., vol. 31, p. 342; Deck, B. J. H., vol. 31, p. 571; Young, Brewster, Seward, Cin. Med. Adv., vol. 3, p. 380; Martin, Hah. Mo., vol. 8, p. 442; Lilienthal, Hah. Mo., vol. 9, p. 218; Miller, Hah. Mo., vol. 9, p. 202; Œhme, Hah. Mo., vol. 9, p. 319; Smith, Raue's Rec., 1872, p. 143, za Med. Inv., vol. 9, p. 7; Angell, A. J. H. M. M., vol. 3, p. 20; Moore, Med. Inv., vol. 6, p. 343; Clark, U. S. Med. Inv., 1876, p. 229 (MSS.); Seward, Young, Brewster, U. S. Med. Inv., 1875, p. 418 (MSS.); Greenleaf, Times Ret., 1876, p. 92, za Trans. N. Y. S., 1876, p. 148; Berridge, Times Ret., 1875, p. 76, za N. Y. J. H., vol. 2, p. 308; Seward, Times Ret., 1875, p. 76; Young, Brewster, Times Ret., 1875, p. 76, za Trans. N. Y. S., 1875; Colburn, Times Ret., 1877, p. 95; Dever, U. S. Med. Inv., 1875, p. 330 (MSS.); Przewlekła biegunka, Burt, McClelland, Raue's Rec., 1872, p. 139; Lennard, B. J. H., vol. 26, p. 654, Czerwonka, Smith, B. J. H., vol. 29, p. 399; Angell, A. J. H. M. M., vol. 1, p. 141; Cholera niemowląt, Fairbanks, Raue's Rec., 1871, p. 119, za Med. Inv., vol. 8, p. 126; Zaparcie, Bayes, B. J. H., vol. 31, p. 339; Prolapsus ani, McClelland, Raue's Rec., 1872, p. 153, za Trans. Pa. Hom. Soc., 1870, p. 56; Blake, Hom. Rev., vol. 16, p. 405; Richards, Fahnestock, Times Ret., 1876, p. 96, za Med. Inv., 1876, pp. 94, 236; Nietrzymanie moczu, Lobstein, B. J. H., vol. 16, p. 329; Moczówka prosta, Palmer, Times Ret., 1875, p. 87, za Trans. N. Y. S., 1875, p. 56; Cukrzyca, Palmer, Times Ret., 1876, p. 19, za Trans. N. Y. S., 1876-77, p. 144; Cukrzyca typu mellitus, Palmer, Times Ret., 1877, p. 102; Ból prawego jajnika, Neidhard, Raue's Rec., 1870, p. 374; Guz jajnika, Hawley, U. S. Med. Inv., 1875, p. 416, Times Ret., 1875, p. 93; Seward, U. S. Med. Inv., 1875, p. 416, Trans. N. Y. S., 1875, p. 78, Times Ret., 1875, p. 93; Gallupe, Trans. Am. Inst., 1869, p. 114, Raue's Rec., 1871, p. 146; Bóle jajników, Neidhard, Hah. Mo., vol. 20, p. 262; Prolapsus uteri, Martin, Hah. Mo., vol. 9, p. 411; Klein, A. H. O., vol. 2, p. 75; Thatcher, Raue's Rec., 1873, p. 167, za A. J. H. M. M., vol. 5, p. 232; Bóle poporodowe, Miller, Hah. Mo., vol. 7, p. 529; Astma, Moore, B. J. H., vol. 31, p. 332; Przewlekłe zapalenie oskrzeli, Moore, B. J. H., vol. 31, p. 333; Gorączka i stwardnienie wątroby, Williamson, Hering's Analy. Therap., p. 159; Zimnica, Lippe, Med. Inv., vol. 6, p. 345; Allen, Allen's Int. Fever, p. 203, za Amer. Hom., vol. 3, p. 208; Bruckner, A. J. H. M. M., vol. 1, p. 51; Allen, Times Ret., 1876, p. 161, za Hom. Times, vol. 4, p. 102; Rushmore, Hom. Phys., vol. 5, p. 149; Dna moczanowa, Moore, B. J. H., vol. 31, p. 331.

PSYCHIKA [1]

Podczas dreszczy zachowuje świadomość, lecz nie może mówić, zapomina słów.

Majaczenie, gadatliwość podczas gorąca; później nie pamięta tego, co się wydarzyło.

Depresja: wyobraża sobie, że umrze albo ciężko zachoruje; w dolegliwościach żołądkowych.

Wstręt do życia; ból głowy; zaburzenia żółciowe.

Nadmierne zmęczenie umysłowe sprawami zawodowymi; leżąc w łóżku, kołysał głową po przebudzeniu i na jawie.

SENSORIUM [2]

Zawroty głowy: podczas stania, na świeżym powietrzu; ze skłonnością do upadania do przodu; z uczuciem pełności nad oczami; wskutek zaburzeń żołądkowych lub żółciowych.

W GŁĘBI GŁOWY [3]

Chwilowe, przeszywające bóle w czole, zmuszające do zamknięcia oczu.

Ogłuszający ból głowy przebiegający przez skronie, > od ucisku.

Ucisk w skroniach przed południem, z ciągnięciem w oczach, jakby miał nastąpić zez.

Tętnienie w skroniach, ból oczu, gorąca głowa, rano.

Ból palący na szczycie głowy i nad czołem; napad trwa dwadzieścia cztery godziny, a jeśli jest bardzo silny, kończy się wymiotami; podczas napadu mocz blady; następnego dnia wydala dużo żółci; < od nadmiernego pobudzenia lub chodzenia. θ Żółciowy ból głowy.

Poranny ból głowy, z zaczerwienieniem twarzy i gorącem na szczycie głowy.

Tępy ból głowy, z bólem za oczami; zajęta wątroba.

Żółciowe i reumatyczne bóle głowy, których podłożem jest bezwładność wątroby.

Ból głowy występujący naprzemiennie z biegunką.

Gdy chory czuje się równie dobrze jak zwykle, nagle przed oczami pojawia się zamglenie; przedmioty wyglądają mniej więcej tak, jak po chwilowym patrzeniu na słońce, albo też część, na którą skierowany jest wzrok, wydaje się wyraźna, podczas gdy reszta przedmiotu jest zamglona i niewyraźna; dostrzegalne staje się także mniej lub bardziej wyraźne falowanie albo wirowanie mgły, widoczne również przy zamkniętych oczach, jednakowo w obojgu oczach; po pięciu minutach pojawiają się przelotne bóle głowy, silniejsze w tylnej części, stopniowo narastające, umiejscowione głównie w okolicy guzowatości potylicznych, z odrażającymi nudnościami i często kwaśnymi wymiotami, które nie przynoszą ulgi; bóle rozciągają się na szyję i barki; drętwienie palców, podobne do występującego na początku znieczulenia; osobliwe uczucie wstrętu do życia; ból w górnej części głowy, podobny do wywołanego krótkotrwałym przyłożeniem kawałka lodu do guzowatości potylicznych; położenie się w ciemnym i cichym miejscu przynosi poprawę i często wywołuje sen, podczas którego ustępują najpilniejsze objawy; w ciężkich napadach zawsze występowały osobliwe objawy utraty zdolności wyrażania (afazja) nawet najprostszych myśli — zamiast właściwych słów dobierane były słowa całkiem niedorzeczne; stan głowy nie wraca całkowicie do normy aż do następnego dnia; napady pojawiają się o dowolnej porze dnia. θ Ból głowy.

Ból głowy z nudnościami, któremu towarzyszy zaparcie.

Głowa gorąca, kołysanie głową z boku na bok, jęczenie. θ Ząbkowanie.

Odruchowe podrażnienie mózgu wskutek zaburzeń jelitowych; zgrzytanie zębami w nocy.

Kołysanie głową z jęczeniem przez sen, powieki na wpół zamknięte; stan hydrocefaloidalny.

Stan hydrocefaloidalny po cholerze niemowląt.

SKÓRA GŁOWY [4]

Kołysanie głową; zgrzytanie zębami; skomlenie w nocy; głowa spocona podczas snu, ciało zimne; trudne ząbkowanie.

WZROK I OCZY [5]

Owrzodzenie rogówki; przekrwienie spojówek; szczypanie, ból, uczucie ciężkości (od rozcierania korzenia).

Skrofuliczne zapalenie oczu, < rano.

WĘCH I NOS [7]

Bolesność z drobnymi krostkami w nosie.

GÓRNA POŁOWA TWARZY [8]

Gorące, zaczerwienione policzki. θ Biegunka niemowlęca.

Cera ziemista, brudnawa.

ZĘBY I DZIĄSŁA [10]

Silne pragnienie zaciskania dziąseł; szczęki zaciśnięte; zgrzyta zębami w nocy; trudne ząbkowanie.

Podczas ząbkowania: kaszel nieżytowy i nieżyt w obrębie klatki piersiowej; cholera niemowląt; stan hydrocefaloidalny.

SMAK, MOWA, JĘZYK [11]

Całkowita utrata smaku, nie potrafił odróżnić słodkiego od kwaśnego; bezsenny, niespokojny.

Wszystko smakuje kwaśno lub zgniło.

Uczucie, jakby język, a niekiedy także gardło i podniebienie, zostały oparzone.

Język: pokryty białym nalotem, z nieprzyjemnym smakiem; biały, wilgotny, z odciskami zębów; suchy, żółty; mięsisty i szeroki, z ciastowatym nalotem pośrodku; czerwony, lecz nie jaskrawoczerwony; szorstki, z równomiernie nastroszonymi brodawkami; matowo sinawy; czerwony, suchy, popękany, nieco obrzęknięty i często krwawiący.

JAMA USTNA [12]

Nieprzyjemny zapach z ust.

Nieprzyjemny zapach oddechu w nocy, wyczuwalny przez chorego.

Obfite ślinienie.

Suchość jamy ustnej i języka po przebudzeniu.

Bolesne zapalenie jamy ustnej u karmiącej, afty.

PODNIEBIENIE I GARDŁO [13]

Suchość gardła.

Bolesność gardła: rozciągająca się do uszu; od prawej ku lewej stronie; bolesność po lewej stronie, < podczas połykania płynów i rano.

Rzężenie śluzu w gardle.

Wole.

Gardło suche, połykanie bolesne.

APETYT, PRAGNIENIE. UPODOBANIA, AWERSJE [14]

Obojętność wobec jedzenia; utrata apetytu; zapach jedzenia wywołuje wstręt.

Sytość po niewielkiej ilości jedzenia, po której następują nudności i wymioty.

Apetyt zmienny, niekiedy żarłoczny.

Silne pragnienie dużych ilości zimnej wody; umiarkowane pragnienie podczas gorączki.

Pragnienie czegoś kwaśnego.

JEDZENIE I PICIE [15]

Po jedzeniu: kwaśne cofanie się pokarmu; gorące, kwaśne odbijanie; biegunka; wymiotuje pokarm godzinę później, po czym pojawia się wilczy apetyt; przygnębienie.

Po kwaśnych owocach i mleku: biegunka.

Po jedzeniu i piciu: biegunka.

CZKAWKA, ODBIJANIE, NUDNOŚCI I WYMIOTY [16]

Zgaga, wodniste odbijanie, gorąco w żołądku.

Odbijania: o zapachu zgniłych jaj; gorące; kwaśne.

Kwaśne cofanie się pokarmu.

Nudności: dokuczliwe i skrajnie nasilone; z próbami wymiotowania; ruchy dławiące wykonywane są ustami i nie towarzyszy im wysiłek żołądka widoczny przy odruchach wymiotnych; żołądek kurczy się tak silnie i gwałtownie, że szarpiący ból powoduje, iż chory wydaje przenikliwe krzyki; dławienie się lub bezowocne odruchy wymiotne.

Dławienie się: w biegunce niemowlęcej.

Nudności i wymioty z uczuciem pełności w głowie.

Wymioty: mlekiem u niemowląt, z wypadaniem odbytu; pokarmem, o zgniłym smaku i zapachu; gęstą żółcią i krwią; gorącym, pienistym śluzem; z przekrwieniem narządów miednicy podczas ciąży.

DOŁEK PODSERCOWY I ŻOŁĄDEK [17]

Uczucie zapadnięcia w nadbrzuszu; uczucie pustki w żołądku; osłabienie w okolicy nadbrzusza.

Kłucia w nadbrzuszu wskutek kaszlu.

Dyspepsja po nadużywaniu kalomelu; na języku odciski zębów; spojówki żółte; ból za oczami; stolce barwy gliny.

Nieżyt żołądka.

Ostry ból palący w okolicy ujścia odźwiernika, z gwałtownymi odruchami wymiotnymi i wymiotami żółcią oraz odbijaniem gazów; zaparcie; po napadach, które występowały niekiedy dwa lub trzy razy dziennie, skrajne osłabienie, lekka żółtaczka i utrzymująca się tkliwość na dotyk w jednym punkcie odpowiadającym miejscu ujścia przewodu żółciowego wspólnego do dwunastnicy.

PODŻEBRZA [18]

Uczucie pełności w prawym podżebrzu, ze wzdęciem, bólem i bolesnością.

Skręcający ból w prawym podżebrzu, z uczuciem gorąca w tej okolicy.

Kłucia, < podczas jedzenia.

Ból w okolicy wątroby, skłonność do pocierania tego miejsca ręką.

Nadmierne wydzielanie żółci; znaczna drażliwość wątroby.

Zaburzenia żółciowe; nudności i zawroty głowy; gorzki smak i odbijania; skłonność do żółciowych wymiotów i gwałtownych wypróżnień; ciemny mocz.

Od lat cierpiała na biegunkę, która pojawiała się od czasu do czasu po śniadaniu, ze znacznym bólem odbytnicy, zmuszającym ją do pozostawania na stolcu, dopóki trwał ból; ostry napad wywołany złą wiadomością spowodował nasilenie wczesnym rankiem, a także po jedzeniu; napad wywoływały również wszelkie przygnębiające emocje lub jakiekolwiek pobudzenie; stolce zmienne, przeważnie ciemnożółte lub zielonkawe, częste odbijanie, często silne odruchy wymiotne, z niemal całkowitym brakiem apetytu; znaczne rozdęcie prawego podżebrza, lecz bez bolesności przy ucisku; uczucie, jakby „tysiąc żywych stworzeń” poruszało się w brzuchu albo jakby ryby przewracały się jedna przez drugą; sporadycznie dreszcze, rozpoczynające się w okolicy wątroby i przechodzące dookoła ku plecom. θ Zaburzenie czynności wątroby.

Przekrwienie i powiększenie wątroby; ostre i przewlekłe zapalenie wątroby.

Ociężałość czynnościowa wątroby i układu wrotnego; żółtaczka.

Bezczynność wątroby; głęboka depresja psychiczna; dreszczowość; zimny pot; niespokojny sen; język obłożony nalotem, z odciskami zębów; nudności; gliniaste stolce oddawane z opóźnieniem; pełność, tkliwość i ból podobny do ukłucia w okolicy wątroby; nieregularna czynność serca; ogólne wyczerpanie.

Wątroba silnie przekrwiona, co zaburza krążenie wrotne i powoduje bierne przekrwienie wszystkich narządów miednicy, z wypadaniem macicy i odbytnicy oraz gęstymi, przezroczystymi, białkowymi upławami.

Zaburzenia wątroby, którym towarzyszą zaparcie, żółty nalot na języku, ciemne lub brunatne stolce; u osób o suchym, żółciowym temperamencie.

Ociężałość czynnościowa wątroby, zaparcie albo biegunka występująca naprzemiennie z zaparciem, przygnębienie, podrażliwość usposobienia, złe samopoczucie, mocz ciemno zabarwiony i skąpy albo zawierający dużo moczanów.

Biegunka rano; stolce czarne, zielone, wodniste albo prawidłowe, lecz wyczerpujące; żółtaczka powikłana kamieniami żółciowymi; ból promieniujący z okolicy pęcherzyka żółciowego, któremu w szczycie nasilenia towarzyszą nudności; pełność, ból i obolałość w prawym podżebrzu; skręcający ból z uczuciem gorąca w wątrobie; chory nieustannie pociera i potrząsa okolicą podżebrową; prolapsus ani; odbijanie gorących, bardzo kwaśnych gazów; język pokryty białym nalotem; oddawanie cuchnących gazów; odbijania o zapachu zgniłych jaj; < wieczorem i przed północą. θ Choroby wątroby.

Żółtaczka: z kamieniami żółciowymi, bólem od okolicy żołądka do okolicy pęcherzyka żółciowego, z nadmiernymi nudnościami; z hiperemią wątroby, pełnością, obolałością i bólem; naprzemienne zaparcie i biegunka; świąd skóry, mocz intensywnie zabarwiony; kał niekiedy biały, innym razem ciemny; u dzieci; nawracająca raz po raz po China i Mercur.; mylona z rakiem żołądka.

Przewlekłe zapalenie wątroby z zaparciem; tkliwość i ból w okolicy wątroby.

BRZUCH I LĘDŹWIE [19]

Gazy: po prawej stronie brzucha, kołatanie serca, senność rano; podczas ząbkowania, z zielonymi, kwaśnymi stolcami rano.

Bębenkowe rozdęcie w durze brzusznym oraz u dzieci z biegunką.

Burczenie w okrężnicy wstępującej.

Ból w okrężnicy poprzecznej o godz. 3 nad ranem, po którym następuje biegunka.

Silny ból i gorąco w jelitach, z parciem na stolec.

Bóle brzucha i pleców są < podczas stolca i utrzymują się po nim.

Tępy, nieprzyjemny ból albo uczucie ciężaru w podbrzuszu.

Kłujący ból w prawej pachwinie, uniemożliwiający ruch, w ostatnich miesiącach ciąży.

Częste, lecz przemijające bóle brzucha w ciągu dnia, > od ucisku.

Ból jelit o świcie, > od zewnętrznego ciepła i pochylenia się do przodu podczas leżenia na boku; < przy leżeniu na plecach.

Kurczowy ból jelit z wciągnięciem mięśni brzucha o godz. 22, a następnie ponownie od godz. 5 do 9 rano; kolka ołowicza.

Kolka: z kurczowymi supłami; każdego ranka, ze stolcami zawierającymi śluz i krew; żółciowa; ciężkiego stopnia, z bólem wynikającym z patologicznego i nadmiernego wydzielania wywołanego chorobowym stanem splotu słonecznego.

Bóle i stolec < rano, wywoływane przez jedzenie i picie. θ Kolka.

Ból mięśni brzucha; po nadużywaniu środków przeczyszczających.

Kłujący ból i drętwienie mięśni prostych brzucha.

Zapalenie jelit obejmujące jelito czcze i kręte; zapalenie dwunastnicy.

Zapalenie dwunastnicy; proces nieżytowy szerzący się wzdłuż dróg żółciowych i powodujący żółtaczkę.

Stany przypominające połogowe zapalenie otrzewnej, jeśli poprzedzała je biegunka albo nadużywanie środków przeczyszczających.

Przekrwienie jamy brzusznej: brzuch wydaje się wzdęty, rozdęty; obolałość i niepokój; > po stolcu; powoduje dolegliwości maciczne, zaparcie i ból głowy u kobiet, a u mężczyzn bóle głowy, zaparcie, czasami żylaki powrózka nasiennego.

STOLEC I ODBYTNICA [20]

Oddawanie cuchnących gazów.

Biegunka rano, a następnie bez dalszych wypróżnień w ciągu dnia.

Biegunka wcześnie rano, utrzymująca się przez całe przedpołudnie, po której wieczorem następuje prawidłowy stolec.

Obfita, tryskająca biegunka, pojawiająca się rano albo bardziej nasilona w dzień niż w nocy; stolce mogą zawierać niestrawione pożywienie, a u dzieci często pozostawiają mączysty osad.

Biegunka wczesnym rankiem, wypędzająca chorego z łóżka; trwa przez cały dzień, lecz jest < w południe; stolce o zmiennej barwie.

Płynne, zielone stolce z kolką, wcześnie rano, z omdleniem.

Zielony, kwaśny stolec rano, ze wzdęciem. θ Podczas ząbkowania.

Biegunka rano; stolce zielone, śluzowate, bardzo cuchnące, z odruchami wymiotnymi i nadmiernym pragnieniem, u dzieci.

Wypróżnieniom rano towarzyszą silne parcia w jelitach, gorąco i ból odbytu.

Stolce wodniste, tryskające, obfite, zielone, z nagłym parciem, często bezbolesne; cuchnące, < podczas upałów.

Biegunka: ze znacznym zapadaniem w nadbrzuszu i uczuciem, jakby wszystko miało wypaść przez miednicę; bolesna, z krzykiem i zgrzytaniem zębami; natychmiast po jedzeniu i piciu; po kwaśnych owocach i mleku; podczas mycia albo po nim; brudna woda przesiąkająca przez pieluchę; z prolapsus ani przy każdym stolcu; wygląd stolca stale się zmienia — raz jest zielony, raz żółtawy, raz białawy, śluzowaty itd.

Stolce: zbyt częste, lecz o prawidłowym wyglądzie; częste, obfite, bezbolesne, wodniste, cuchnące; żółte, papkowate; tryskające; żółte, wodniste, z osadem przypominającym mąkę; zielone, kwaśne, ze wzdęciem; zielonkawe, wodniste; ciemnożółte, śluzowe; cuchnące padliną; białe, lepkie, śluzowe; krwawe i zielone, śluzowe; śluzowe, ze smugami krwi; zmienne; pieniste; mimowolne (podczas snu) oraz przy oddawaniu gazów; rano podczas ząbkowania; zielonkawożółte, lepkie, krwawe, galaretowate, zmieszane z kałem; z silnym parciem i oddawaniem dużej ilości gazów; śluzowe, z plamkami i smugami krwi; czarne, tylko rano; podobne do kredy, kałowe, niestrawione; śluzowo-galaretowate stolce poprzedzone rżnięciem i kolką; powleczone strzępkami żółtego śluzu; smoliste.

Przed stolcem: intensywne nudności; nagłe parcie; głośne bulgotanie jak przelewającej się wody; burczenie po lewej stronie; gwałtowna kolka albo brak bólu; prolapsus ani.

Podczas stolca: parcie w jelitach; gorąco i ból odbytu; uczucie, jakby narządy płciowe miały wypaść; u kobiet parcie w dół, jak wskutek bezczynności odbytnicy; nudności; odruchy wymiotne, kurczowe bóle brzucha i ból okolicy lędźwiowej; prolapsus ani; kolka albo brak bólu; bóle kości krzyżowej; oddawanie gazów; tenesmus (stolce czerwonkowe).

Po stolcu: skrajne osłabienie i bóle tnące w jelitach; krańcowe wyczerpanie; bóle tnące; osłabienie nawet po prawidłowym stolcu; uderzenia gorąca biegnące w górę pleców, ból tnący w jelitach, silny i bolesny tenesmus; znaczne osłabienie, uczucie omdlewania i ból okolicy lędźwiowej; prolapsus ani; uderzenia gorąca wstępujące wzdłuż pleców; kolka utrzymuje się; uczucie osłabienia i pustki; ból brzucha i odbytnicy; obolałość odbytu.

Stolce cuchnące i ciemno zabarwione; dziecko leży na kolanach matki, jęcząc, z oczami na wpół zamkniętymi; obraca głową.

Po poronieniu: śluzowo-galaretowate stolce, poprzedzone nieokreślonym bólem całego brzucha, < po stolcu; język czerwony i spiczasty.

Biegunka wskutek zaburzeń trawienia po zjedzeniu owoców z puszki; stolce ciemnobrunatne, papkowate, obfite, z dużą ilością gazów; następnej nocy około godz. 3 nad ranem nagle wypędza chorego z łóżka; stolec wodnisty, skąpy, choć tryskający, jakby był obfity; stolce stawały się częste; sporadycznie lekki ból brzucha; nasilone burczenie i bulgotanie; ostatecznie od trzech do sześciu stolców co godzinę; ciemnozielone, z żółtą wodą, nieco mączyste; tenesmus; skłonność do prolapsus ani; bóle częste, grożące przejściem w intensywne i tnące; wydzielanie moczu niemal zahamowane; język wilgotny, lecz zaczynający stawać się wilgotny, biały i śluzowaty.

Częste, obfite, lepkie, ciągnące się, zielone, cuchnące stolce, z parciem; < po jedzeniu; dziecko obraca głową na poduszce; chce być noszone.

Biegunka rzadka, o wyglądzie mydlin; ból poprzedza wypróżnienie, > od ucisku na brzuch; brak bólu podczas wypróżnienia.

Biegunka trwająca tydzień u ząbkującej dziewczynki w wieku 20 miesięcy; wypróżnienia cuchną padliną, są wodniste i przenikają przez pieluchę, pozostawiając ciastowaty osad.

Biegunka podczas ząbkowania; stolce przypominają brudną wodę; sen z częściowo zamkniętymi oczami.

Dolegliwości jelitowe u dzieci; kolka ze skurczowym wciąganiem mięśni brzucha; skurczowy tenesmus; skłonność do prolapsus ani.

Przewlekła biegunka; wypróżnienie co pół godziny, wyglądające jak popłuczyny świeżego mięsa; silne parcie i tenesmus podczas stolca, a przez dziesięć minut po nim silny palący ból głęboko w odbytnicy; silny kaszel; język pokryty grubym, brunatnym nalotem; żołądek tak słaby, że nie trawił nawet ryżu; chory mówił, że ma w żołądku wielką kulę.

Przewlekła biegunka trwająca od dwóch lat; znaczne wychudzenie; brzuch płaski i twardy; żółtawe, wodniste, lepkie wypróżnienia, zmieszane z niestrawionym pokarmem, którym towarzyszy obolałość brzucha.

Co piętnaście minut silny ból brzucha, po którym następuje oddanie małej ilości śluzu i krwi. θ Biegunka.

Biegunka czerwonkowa obejmująca odbytnicę; wydalanie śluzu i ciemno zabarwionych, twardych grudek kału.

Czerwonka rozpoczynająca się wodnistą biegunką; wypróżnienia stają się śluzowo-krwiste, z towarzyszącymi nudnościami, zwłaszcza jeżeli poprzedzająca biegunka występowała rano.

Czerwonka żółciowa; stolce wyglądają jak zupa grochowa i składają się z żółtawego, zielonkawego albo krwawego śluzu o nieprzyjemnym zapachu, a towarzyszą im bardzo silne bóle w okolicy okrężnicy, odbytnicy i odbytu.

Silne parcie podczas stolca, z oddawaniem dużej ilości gazów; stolce śluzowe z plamkami i smugami krwi; pragnienie, lecz brak apetytu. θ Czerwonka endemiczna.

Cholera dziecięca podczas upałów; odruchy wymiotne albo bezproduktywne dławienie się; stolce zielonkawe, wodniste, białe albo ciemnożółte; obfite, bezbolesne, bardzo cuchnące; znaczne wyczerpanie; szybkie wychudzenie; obracanie głową; niespokojny sen; oczy na wpół zamknięte.

Częste luźne stolce utrzymujące się po napadzie cholery dziecięcej.

Biegunka u dzieci podczas epidemii cholery; nieżytowe choroby narządów oddechowych niekiedy poprzedzają napad; zupełny brak chęci do jedzenia; silne pragnienie; zajęta górna część przewodu jelitowego, a wymioty częstsze niż biegunka; obfite, cuchnące, wyczerpujące stolce.

Cholera morbus; zwłaszcza gdy cechuje ją brak bólu; zwykle latem; stolce wodniste, wydostają się gwałtownym strumieniem i z pryskaniem jak woda z hydrantu; wyraźna odraza do jedzenia; barwa stolców bardzo łatwo się zmienia; < po północy i nad ranem.

Bezbolesna cholera morbus; stolce obfite i tryskające, każdy zdaje się opróżniać chorego do cna, lecz wkrótce chory znów jest pełen; mogą również występować gwałtowne skurcze.

Biegunka obozowa.

Naprzemienna biegunka i zaparcie.

Stolec trudny: wskutek bezczynności jelit; twardy, suchy, blady albo gliniasty; oddawany z trudnością; twardy, rozpadający się przy wydalaniu, barwy gliny, często ze smugami zieleni; twardy, powleczony żółtym, ciągliwym śluzem; gęsty, przezroczysty śluz albo śluz zmieszany z krwią.

Zaparcie budzące ją niemal każdej nocy, nie zawsze o tej samej godzinie, z silną kolką brzuszną w okolicy pępkowej, trwającą od jednej do dwóch godzin.

Zaparcie : dawne przypadki okresowe lub wynikające z pobytu w Indiach ; następuje po biegunce u niemowląt karmionych sztucznie ; z podrażnieniem u osób prowadzących siedzący tryb życia ; u niemowląt, z wypadaniem odbytnicy ; u dzieci karmionych butelką, z suchymi, kruszącymi się stolcami ; po chorobie macicy ; napady bolesnego parcia w obrębie macicy i pęcherza, kolka brzuszna oraz silny nerwowy ból głowy, z zastojem żylnym w jamie brzusznej.

Grudkowe zapalenie jelit ; stolce większe, niż można by oczekiwać po ilości przyjętego pokarmu, o nadmiernie cuchnącej woni.

Ostre i przewlekłe zapalenie okrężnicy.

Wypadanie odbytu : przy stolcu, nawet po najmniejszym wysiłku, po czym następuje oddanie stolca albo wydalenie gęstego, przezroczystego śluzu bądź śluzu zmieszanego z krwią ; nawet przy luźnym stolcu ; wskutek osłabienia w okresie niemowlęcym i dziecięcym, stolce zbyt obfite i częste, lecz o prawidłowej barwie i konsystencji ; z biegunką ; najczęściej rano ; po porodzie ; powikłane przemieszczeniem macicy i występujące jako jego następstwo ; u dzieci.

Odbyt wydaje się bardzo obolały, wrażliwy i obrzęknięty.

Przewlekłe, bolesne guzki hemoroidalne wokół całego odbytu, niektóre krwawiące.

Wewnętrzne

hemoroidy, z wypadaniem odbytnicy.

Hemoroidy, z wypadaniem odbytu i długotrwałą biegunką, < rano ; albo zaparciem.

Hemoroidy zewnętrzne, krwawiące lub niekrwawiące.

NARZĄDY MOCZOWE [21]

Cukrzyca i moczówka prosta ; stolce podobne do kredy ; oddaje mocz natychmiast po wypiciu ; mikcja obfita i częsta ; chudy, niedokrwisty.

Bolesne parcie na mocz.

Drażliwość pęcherza.

Nietrzymanie moczu ; moczenie nocne.

Częste nocne oddawanie moczu podczas ciąży.

Obfita i częsta mikcja.

Mocz : ciemnobrunatny ; ilość zwiększona, zmniejszona albo wydzielanie zahamowane ; żółty, zawierający osad.

MĘSKIE NARZĄDY PŁCIOWE [22]

Ból kłujący nad spojeniem łonowym i wzdłuż powrózków nasiennych.

Choroby gruczołu krokowego związane z dolegliwościami odbytnicy.

ŻEŃSKIE NARZĄDY PŁCIOWE [23]

Tępe pobolewanie z drętwieniem w okolicy lewego jajnika ; gorąco schodzące w dół uda ; trzeci miesiąc ciąży.

Ból w okolicy jajników, zwłaszcza prawego.

Ból rozpoczyna się w prawym jajniku i zstępuje wzdłuż nerwu udowego, narastając w miarę schodzenia, < przy prostowaniu kończyny.

Ból przeszywający w prawym jajniku, przed miesiączką i podczas niej.

Nużący ból jajników, z obrzękiem i bólem obu kończyn, sięgającym poniżej kolan, < po prawej stronie.

Ból jajników związany z chorobami wątroby ; jasne wypróżnienia.

Ciągnące bóle w okolicach jajników.

Ból prawego jajnika i macicy.

Po przeziębieniu się po porodzie ciągnąco-ściągający ból w prawej okolicy biodrowej, przeszywający wzdłuż wewnętrznej strony uda i nerwu udowego aż do kolana ; ból występował z przerwami co pół godziny do godziny, trwał około dziesięciu minut, był bardzo silny i nie ustępował > po oddaniu gazów ; przebieg bólu można było prześledzić od prawego jajnika przez wewnętrzny nerw nasienny do splotu lędźwiowego, a stamtąd wzdłuż nerwu udowego do kolana.

Od trzech miesięcy uderzanie i pulsowanie w prawym jajniku, ból przeszywający w dół do kolana po wewnętrznej stronie uda.

Prawostronne zapalenie jajnika u kobiet, które rodziły, pojawiające się nagle wskutek nierozważnego wysiłku podczas chodzenia, przemoknięcia albo stosunku płciowego podczas miesiączki lub zbyt krótko po niej, bądź wskutek nadmiernego używania maszyny do szycia.

Guz jajnika z bólem promieniującym ku górze do barku.

Cztery przypadki guza jajnika, od wielkości kurzego jaja do połowy wielkości pięści, wszystkie po prawej stronie ; ból i drętwienie rozchodzące się w dół odpowiadającego uda.

Ucisk i parcie w dół w okolicy macicy.

Podczas oddawania stolca uczucie, jakby narządy płciowe miały wypaść.

Ból macicy.

Wypadanie macicy : z pobolewaniem i bólami wywierającymi parcie w dół ; macica ma skłonność opadać bardzo nisko, nawet boleśnie ; z silnym pobolewaniem w okolicy lewego jajnika i gorącem biegnącym w dół lewego uda, w ciąży, musi leżeć na brzuchu ; po porodzie ; z biegunką i wypadaniem odbytnicy ; z bólem kości krzyżowej ; po praniu ; z brakiem miesiączki ; stolec częsty, choć prawidłowy ; po nadmiernym dźwiganiu lub wysiłku ; po porodzie.

Wypadanie macicy od dwudziestu czterech lat, przez piętnaście lat nosiła szklany pessar ; tępy ból pleców, po usunięciu pessara nastąpiło całkowite wypadnięcie macicy.

Stwardnienie ujścia macicy.

Krwotok miesiączkowy wskutek wysiłku.

Parcie w dół w brzuchu i plecach podczas miesiączki ; ból jajników po obu stronach brzucha, z drętwiejącym pobolewaniem biegnącym w dół do ud. θ Bolesne miesiączkowanie.

Opóźniona miesiączka, z bólami jajników, pieczeniem w podbrzuszu i okolicy krzyżowej ; ból wskutek ruchu, > w pozycji leżącej.

Upławy : wydzielina z gęstego, przezroczystego śluzu ; z zaparciem i parciem w dół.

Obrzęk warg sromowych podczas ciąży.

CIĄŻA. PORÓD. LAKTACJA [24]

We wczesnych miesiącach może wygodnie leżeć tylko na brzuchu.

Poranne nudności albo nadmierne wymioty ciężarnych.

Nadmierne wymioty w ciąży oraz dolegliwości wynikające z zastoju w narządach miednicy.

Obrzęk warg sromowych podczas ciąży.

Ból w okolicy jajników, szczególnie w nocy, zakłócający sen ; chora bardzo nerwowa i niespokojna ; stan może powtarzać się noc po nocy, aż w końcu pojawią się objawy poronienia.

Silne bóle poporodowe, z wyraźnym uczuciem parcia w dół.

Bóle poporodowe z gorącem i wzdęciem ; także z silnym parciem w dół.

Hemoroidy i wypadanie odbytnicy ; po porodzie. Obwisły brzuch.

GŁOS I KRTAŃ. TCHAWICA I OSKRZELA [25]

Przewlekłe zapalenie oskrzeli.

ODDYCHANIE [26]

Skłonność do głębokiego oddychania ; wzdychanie.

Duszność.

Uczucie duszenia się, początkowo podczas leżenia w nocy.

Astma oskrzelowa ; < po przeziębieniu.

KASZEL [27]

Kaszel : wilgotny, urywany ; z gorączką zwalniającą ; suchy ; wilgotny ; rzężący w klatce piersiowej, podczas ząbkowania ; krztuścowy, z zaparciem i utratą apetytu ; wskutek choroby wątroby.

W GŁĘBI KLATKI PIERSIOWEJ I PŁUCA [28]

Nieżyt klatki piersiowej podczas ząbkowania.

Zapalenie płuc.

SERCE, TĘTNO I KRĄŻENIE [29]

Uczucie w klatce piersiowej, jakby serce wznosiło się do gardła.

Ból piekąco-kłujący w okolicy serca.

Kołatanie serca : z uczuciem gulgotania wznoszącego się do gardła i utrudniającego oddychanie ; wskutek wzruszenia lub wysiłku, z przelewaniem w okrężnicy wstępującej, głębokim snem, zmęczeniem po przebudzeniu rano i sennością przez całe przedpołudnie ; wskutek wysiłku fizycznego ; pochodzenia nerwowego, w następstwie nadmiernej czynności wątroby.

Tętno wolne, ledwie wyczuwalne ; niewyczuwalne.

SZYJA I PLECY [31]

Sztywność karku, z bolesnością mięśni szyi i barków.

Ból pod prawą łopatką.

Ból między łopatkami, rano.

Nagłe fale biegnące w górę pleców podczas oddawania stolca.

Osłabienie i bolesność pleców.

Ból okolicy lędźwiowej po praniu. θ Wypadanie macicy. θ Biegunka.

Ból w okolicy lędźwiowej i krzyżowej, < podczas oddawania stolca i jeszcze bardziej < potem.

Ból w okolicy lędźwiowej, z uczuciem zwiędnięcia, < w nocy i wskutek ruchu.

Ból lędźwi, < podczas chodzenia po nierównym podłożu lub wskutek fałszywego kroku.

Ból okolicy krzyżowej. θ Przemieszczenie macicy.

KOŃCZYNY GÓRNE [32]

Ból wzdłuż nerwu łokciowego obu ramion.

Reumatyzm lewego przedramienia i palców.

Bóle przechodzące z głowy do szyi i barków ; drętwienie palców.

Osłabienie nadgarstków, bolesność przy dotyku.

KOŃCZYNY DOLNE [33]

Ostro odgraniczone pobolewanie w otworze kulszowym, z tkliwością przy ucisku.

Ból i osłabienie lewego biodra, jak reumatyzm z przeziębienia ; < przy wchodzeniu po schodach.

Nieznaczne porażenne osłabienie lewej strony.

Kurcze łydek, ud i stóp, z bezbolesnymi, wodnistymi stolcami.

Stawy kolanowe trzeszczą podczas ruchu.

Osłabienie stawów, zwłaszcza kolan.

Nogi ciężkie i sztywne, jak po długim marszu.

Pobolewanie kończyn < w nocy.

Silny ból i obrzęk stawów skokowych.

Stopy : zimne ; pocą się wieczorem.

SPOCZYNEK. POZYCJA. RUCH [35]

Leżenie : ból jajników > ; uczucie duszenia się ; dreszczowość.

Musi leżeć na brzuchu : podczas ciąży.

Leżenie na plecach : ból jelit gorszy.

Pochylenie się do przodu podczas leżenia na boku : ból jelit mniejszy.

Prostowanie kończyny : ból biegnący w dół nogi gorszy.

Przeciąganie się w łóżku : > niepokój.

Stanie : zawroty głowy.

Ruch : ból jajników ; ból okolicy lędźwiowej < ; stawy kolanowe trzeszczą ; podczas gorączki dreszczowość.

Chodzenie : żółciowy ból głowy, < ; ból lędźwi < podczas chodzenia po nierównym podłożu ; fałszywy krok.

Wchodzenie po schodach : ból lewego biodra.

Wysiłek fizyczny : kołatanie serca.

NERWY [36]

Nerwowa drażliwość i bezsenność ; czuje się słaby i niezdolny do poruszania się.

Zasłabnięcie, z uczuciem pustki w brzuchu po oddaniu stolca.

Uczucie wielkiego wyczerpania z bólem żołądka.

Nieznaczne porażenne osłabienie całej lewej strony.

Nagłe wstrząsy szarpiącego bólu.

Drgawki wskutek odruchowego podrażnienia u ząbkujących dzieci ; toczenie głową ; różnobarwne, śluzowate stolce.

SEN [37]

Senność : w dzień, zwłaszcza przed południem ; z przelewaniem w jelitach, rano.

Głęboki sen ; zmęczenie po przebudzeniu.

Senny, oczy na wpół zamknięte, jęczenie, kwilenie, zwłaszcza u dzieci.

Wielki niepokój, rzucanie się w łóżku, ziewanie i przeciąganie się, przynoszące całkowitą ulgę.

Bardzo niespokojny i bezsenny w pierwszej części nocy, najwyraźniej wskutek nerwowej drażliwości. θ Ząbkowanie.

Jęczenie przez sen, z powiekami na wpół zamkniętymi.

Niespokojny sen, kwilenie.

Senność albo niespokojny sen, ze zgrzytaniem zębami lub toczeniem głową.

Po przebudzeniu rano sen nie przyniósł wypoczynku.

PORA [38]

Rano : pulsowanie skroni ; pobolewanie oczu ; ból głowy ; skrofuliczne zapalenie oczu < ; bolesność gardła < ; wcześnie, nasilenie biegunki i bólu ; biegunka ; senność ; zielone, kwaśne stolce ; ból i stolce < ; biegunka < ; zielone stolce z kolką i zasłabnięciem ; mdłości ; zmęczenie po przebudzeniu ; ból między łopatkami ; tępy, pulsujący ból głowy.

O 3 rano : ból w okrężnicy poprzecznej ; nagła biegunka.

Od 5 do 9 rano : kurczowe bóle jelit.

O 7 rano : dreszcz.

O 11 rano : wstrząsający dreszcz.

Przed południem : ucisk w skroniach ; biegunka ; senność.

W południe : biegunka <.

W dzień : częsty, przejściowy ból brzucha.

Po południu : stan gorączkowy.

Wieczorem : biegunka < ; prawidłowe stolce po porannej biegunce ; zimny pot stóp.

O 10 wieczorem : kurczowe bóle jelit.

W nocy : kwilenie ; zgrzyta zębami ; cuchnący oddech ; ból w okolicy jajników ; uczucie duszenia się ; ból okolicy lędźwiowej < ; pobolewanie kończyn < ; wielki niepokój i bezsenność ; gorączka.

Przed północą : biegunka <.

Po północy : stolce <.

TEMPERATURA I POGODA [39]

Na świeżym powietrzu : zawroty głowy podczas stania.

Po myciu lub w jego trakcie : biegunka.

Ciepło zewnętrzne : ból jelit >.

Upalna pogoda : cuchnące stolce ; cholera niemowlęca.

Ciepłe okrycie się w łóżku : > dreszczowość.

Przeziębienie : astma oskrzelowa <.

Dreszczowość : nie > od ciepła pieca.

GORĄCZKA [40]

Dreszczowość podczas poruszania się w czasie gorączki oraz przy kładzeniu się, z potem natychmiast potem.

Początkowo dreszcze po położeniu się wieczorem, następnie gorączka i sen z mówieniem oraz niepełnym przebudzaniem się.

Dreszcz o 7 rano, ucisk w obu podżebrzach ; tępe pobolewanie kolan i stawów skokowych, łokci i nadgarstków.

Ból pleców przed dreszczem.

Podczas dreszczu wielka gadatliwość.

Silne dreszcze i uczucie zimna utrzymują się jeszcze przez pewien czas po rozpoczęciu gorąca.

Gorąco rozpoczyna się podczas dreszczu albo gdy chory nadal odczuwa zimno.

Stan gorączkowy po południu, z okresową dreszczowością, nie > od ciepła pieca, lecz > po ciepłym okryciu się w łóżku.

Bólowi jelit początkowo towarzyszy uczucie zimna, po którym następują gorąco i ciepły pot.

Gorąco z bardzo silnymi bólami głowy ; nadmierne pragnienie ; wielka gadatliwość, mówi stale, co wraz z majaczeniem trwa aż do osiągnięcia przez gorączkę szczytu, kiedy chory zasypia i obficie się poci, nie pamiętając niczego, co powiedział.

Uderzenia gorąca wznoszące się wzdłuż pleców oraz ból brzucha podczas oddawania stolca.

Ciepły pot na głowie i nogach ; stopy zimne ; pot na głowie przy zimnej skórze ; sen podczas potów.

Jęczenie, wzdychanie, niepokój oraz wilczy głód z pragnieniem podczas gorączki, biały język, gorąco w brzuchu, zwłaszcza w okolicy wątroby, wątroba stwardniała ; kaszel astmatyczny.

Wstrząsający dreszcz o godz. 11 przed południem, z bólem nadgarstków, kolan i kostek, po którym następuje faza gorąca bez bólu, następnie pot na plecach, głowie, twarzy i w zgięciach łokci. θ Zimnica.

Gadatliwość podczas dreszczu i jeszcze długo w fazie gorąca, po czym zupełnie zapomina wszystko, co się wydarzyło ; zasypia w szczycie fazy gorąca i śpi podczas pocenia się.

Dreszcz z bólem uciskającym w obu podżebrzach ; tępy, uporczywy ból stawów ; wielka chęć mówienia, lecz nie może mówić, ponieważ zapomina słów. θ Gorączka przerywana.

Uporczywe zaparcie, bolą wszystkie kości ; gorączka, poty, pełne tętno z przekrwieniem głowy ; po dreszczu następuje nocą gorączka ; po godzinie dreszczowości następuje godzina gorączki, a takie następstwo utrzymuje się przez całe dwadzieścia cztery godziny. θ Zimnica.

Silny ból pleców w okolicy lędźwiowej ; wyraźne objawy żołądkowe i żółciowe, niekiedy występujące przez kilka dni przed napadem. θ Zimnica.

Żółciowa gorączka zwalniająca ; tępy, pulsujący ból głowy po przebudzeniu rano, z obawą lub lękiem, że chory będzie bardzo ciężko chory ; suchość w ustach z nieprzyjemnym smakiem ; gruby, brudnobiały nalot na języku ; napad gorączki poprzedzają nudności i wymioty treścią żółciową, którym towarzyszy najpierw żółta, a następnie zielonkawa biegunka ; podczas napadu chory jest otępiały, skłonny do mówienia, lecz urywa zdanie, zanim wypowie choćby połowę ; silne pragnienie, gorąca twarz, wytrzeszczone oczy i nieustanne mówienie, wreszcie sen z potami.

Gorączka żółciowa : z obfitymi wymiotami żółcią ; biegunka żółciowa ; język obłożony żółtym nalotem, silne pragnienie ; znaczne podrażnienie jelit ; postać zwalniająca lub przerywana.

Gorączka zwalniająca wskutek nadmiernej czynności wątroby.

Gorączka drażnieniowa oraz dziecięca gorączka zwalniająca.

NAPADY, OKRESOWOŚĆ [41]

Naprzemiennie : ból głowy i biegunka ; zaparcie i biegunka.

Po godzinie dreszczowości następuje godzina gorączki, przez całe dwadzieścia cztery godziny.

Przez dziesięć minut po oddaniu stolca : silny ból palący w odbytnicy.

Co piętnaście minut : silny ból brzucha.

Co pół godziny : wypróżnienie ; ból przeszywający wzdłuż uda, trwający około dziesięciu minut.

Godzinę po jedzeniu : wymiotuje pokarm.

Co godzinę : od trzech do sześciu stolców.

Od jednej do dwóch godzin : kolka.

Każdego ranka : kolka ze śluzowymi stolcami.

Niemal każdej nocy : zaparcie ją budzi.

Napad trwa dwadzieścia cztery godziny : ból palący na szczycie głowy.

W dzień po napadzie : wydala dużo żółci.

Przez trzy miesiące : bicie i pulsowanie w prawym jajniku.

Od dwóch lat : biegunka.

Od lat : skłonność do biegunki.

UMIEJSCOWIENIE I KIERUNEK [42]

Po prawej : uczucie pełności w podżebrzu ; skręcający ból w podżebrzu ; znaczne rozdęcie okolicy podżebrowej ; bolesność w podżebrzu ; gazy w brzuchu ; ostry ból w pachwinie ; ból w okolicy jajnika ; ból rozpoczyna się w jajniku i zstępuje wzdłuż przedniego nerwu udowego ; przeszywający ból w jajniku ; ciągnący ból w okolicy biodrowej ; przebieg bólu można prześledzić od jajnika przez nerw nasienny wewnętrzny do splotu lędźwiowego ; bicie i pulsowanie w jajniku ; guz jajnika ; ból pod łopatką.

Po lewej : bolesność bocznej części gardła ; burczenie w boku ; drętwe pobolewanie w okolicy jajnika ; uporczywy ból w okolicy jajnika ; gorąco schodzące w dół uda ; reumatyzm przedramienia i palców ; ból biodra ; osłabienie boku.

Od prawej ku lewej : ból gardła.

ODCZUCIA [43]

Jakby miał wystąpić zez ; ból głowy, jakby trzymał kawałek lodu na guzach potylicznych ; jakby język, gardło i podniebienie zostały oparzone ; jakby tysiąc żywych stworzeń poruszało się w brzuchu albo jakby przewracały się w nim ryby ; jakby wszystko miało wypaść przez miednicę ; jakby narządy płciowe miały wypaść ; parcie w dół, jakby wskutek bezczynności odbytnicy ; jakby serce wstępowało do gardła ; jakby był słaby i niezdolny do poruszania się.

Ból : w okolicy wątroby ; w odbytnicy ; w okolicy pęcherzyka żółciowego ; w okrężnicy poprzecznej ; w odbycie ; w okolicy lędźwiowej ; w kości krzyżowej ; w całym brzuchu ; w okolicy jajników ; najpierw w jajniku, następnie wstępuje wzdłuż nerwu udowego ; w obu kończynach ; w prawym jajniku i macicy ; pod prawą łopatką ; między barkami ; w lędźwiach ; wzdłuż nerwu łokciowego obu ramion ; w lewym biodrze ; w żołądku ; w jelitach ; w nadgarstkach ; w kolanach ; w kostkach.

Bardzo silne bóle : głowy.

Silny ból : jelit ; brzucha ; stawów skokowych.

Ostry ból : w prawej pachwinie ; w mięśniach prostych brzucha.

Nagłe przeszywające bóle : w czole.

Ból przeszywający : w prawym jajniku ; wzdłuż wewnętrznej strony uda i nerwu udowego do kolana.

Bóle tnące : w jelitach.

Kłucia : w nadbrzuszu.

Ból jak ukłucie : w okolicy wątroby.

Bóle kłujące : nad spojeniem łonowym i wzdłuż powrózków nasiennych.

Przelotne bóle : głowy, przechodzące na szyję i barki.

Ból skręcający : w prawym podżebrzu.

Bóle ciągnące : w okolicy jajników ; w prawej okolicy biodrowej.

Ból uciskający : w obu podżebrzach.

Ogłuszający ból : przebiegający przez skronie.

Ból palący : na szczycie głowy i nad czołem ; w okolicy odźwiernika ; głęboko w odbytnicy ; w podbrzuszu i okolicy krzyżowej.

Ból piekąco-kłujący : w okolicy serca.

Bóle kurczowe : w jelitach.

Kurcze : łydek, ud i stóp.

Tępy, nieprzyjemny ból : w podbrzuszu ; w plecach.

Męczący ból : w jajnikach.

Ból reumatyczny : w lewym przedramieniu i palcach.

Pobolewanie : oczu ; za oczami ; w okolicy lewego jajnika ; schodzące w dół do ud ; ostro odgraniczone w otworze krzyżowo-kulszowym ; kończyn ; kostek i stawów, łokci oraz nadgarstków ; tępe w stawach ; kości.

Drętwe pobolewanie : w okolicy lewego jajnika.

Bicie : w prawym jajniku.

Ciągnięcie : w oczach.

Pulsowanie : w skroniach ; w prawym jajniku.

Parcie w dół : w okolicy macicy ; w brzuchu ; w plecach.

Ucisk : w skroniach ; w okolicy macicy.

Szczypanie : oczu.

Bolesność : nosa ; gardła ; w podżebrzu ; w brzuchu ; odbytu ; mięśni szyi i barków ; pleców.

Gorąco : w głowie ; na szczycie głowy ; w żołądku ; w podżebrzu ; w jelitach ; w odbycie ; schodzące w dół uda ; w brzuchu.

Uczucie ciężkości : oczu.

Uczucie ciężaru : w podbrzuszu.

Uczucie pełności : w głowie ; w prawym podżebrzu.

Suchość : gardła.

Osłabienie : w nadbrzuszu ; pleców ; w nadgarstkach ; w lewym biodrze ; lewego boku.

Uczucie jakby zwiędnięcia : w okolicy lędźwiowej.

Drętwienie : palców ; mięśni prostych brzucha ; w dół prawego uda ; palców.

Uczucie pustki : w żołądku.

Świąd : skóry.

Zimno : stóp ; skóry.

TKANKI [44]

Wychudzenie ; liczne stolce każdego dnia, wszystkie prawidłowe ; poranna biegunka. θ Zanik u dzieci.

Miękkość tkanek z osłabieniem ; dzieci.

Rozluźnia zwieracze.

Wypełnienie powierzchownych żył, wskazujące na upośledzenie unerwienia współczulnego układu nerwowego.

Przekrwienie wątroby i jelit.

Reumatyzm rtęciowy.

Przydatny w dnie moczanowej po ustąpieniu ostrych objawów albo w przypadkach, w których napad poprzedzają objawy zwiastunowe — jest wówczas wskazany od razu ; zapobiegnie zbliżającemu się napadowi dny.

DOTYK. RUCH BIERNY. URAZY [45]

Dotyk : tkliwość w jednym punkcie, odpowiadającym miejscu ujścia przewodu żółciowego wspólnego do dwunastnicy.

Ucisk : ból skroni > ; ból brzucha > ; tkliwość otworu.

Skłonność do pocierania ręką okolicy wątroby.

SKÓRA [46]

Ziemista skóra ; żółtaczka ; także u dzieci.

Skóra wilgotna, o nienaturalnie podwyższonej ciepłocie.

Strupy na skórze.

Podrażnienie jak po otarciu i świąd wokół narządów płciowych ; także krosty (wskutek mielenia korzenia).

Zimna, lepka skóra.

Róża.

OKRES ŻYCIA, KONSTYTUCJA [47]

Temperament żółciowy, zwłaszcza po leczeniu rtęcią.

Dziecko, æt. 4 miesiące ; biegunka.

Dziecko, æt. 18 miesięcy, chore od kilku miesięcy ; biegunka po cholerze niemowlęcej.

Chłopiec, æt. 1 rok ; cukrzyca.

Chłopiec, æt. 2 lata, jasna cera, niebieskie oczy, jasne włosy, usposobienie impulsywne i gwałtowne, cierpiący od początku ząbkowania ; biegunka.

Chłopiec, æt. około 3 lat ; biegunka.

Chłopiec, æt. 9 lat ; moczówka prosta.

Maud B., dziecko ; biegunka.

Mężczyzna, æt. 33 lata, wygląd kachektyczny, zaburzenia wątroby, śledziony albo obu tych narządów ; astma.

Mężczyzna, æt. 35 lat, od dzieciństwa leczony alopatycznie z powodu zaburzeń wątroby i żołądka, uznawany za chorego na „chorobę szyi żołądka”, przyjmował preparaty rtęci i potaż ; zaburzenie wątroby.

Duchowny, æt. 38 lat, temperament nerwowo-żółciowy ; ból głowy.

Kobieta, æt. 45 lat, ze skłonnością do sporadycznej dyspepsji ; zaburzenie czynności wątroby.

Pani, æt. 45 lat ; czerwonka.

Pani M., æt. 45 lat, temperament sangwiniczny, pełna budowa ciała, jeszcze nie przeszła „przekwitania”, wrażliwa na wszelkie zmiany atmosferyczne, od czternastu lat cierpi na chorobę macicy ; zaparcie i kolka.

Pani H., æt. 45 lat, cierpiąca od dwudziestu czterech lat ; wypadanie macicy.

Mężczyzna, æt. 45 lat, temperament żółciowy ; dna moczanowa.

Mężczyzna, æt. 50 lat, niebieskie oczy, jasne włosy, jasna skóra, temperament nerwowy, cierpiący od dwóch lat ; przewlekła biegunka.

Kobieta po sześćdziesiątce, matka licznej rodziny, cierpiąca od lat ; zaburzenie czynności wątroby.

Panna T., æt. 66 lat ; guz jajnika.

Korpulentna kobieta, æt. 71 lat ; przewlekłe zapalenie oskrzeli.

Mężczyzna, æt. 76 lat, nigdy nie przebył żadnej ciężkiej choroby ; zimnica.

Żołnierz, przyjmował dużo opium i kwasów ; przewlekła biegunka.

Pani B., dziesięć tygodni temu urodziła zdrowe dziecko i wtedy się przeziębiła, od tego czasu cierpi ; ból prawego jajnika.

RELACJE [48]

Antidota : Lact. ac., Nux vom., Colocyn., Leptan .

Stanowi antidotum dla : Mercur .

Zgodny : po Ipec . i Nux vom . w wymiotach pochodzenia żołądkowego ; po Calc. ostr . i Sulphur w chorobach wątroby.

Niezgodny : sól, która nasila jego działanie.

Porównaj : Æscul., Aloes, Apis, Arnic., Bryon., Chelid., Collin., Colchic., Helleb., Iris, Leptan., Lilium, Mercur., Nitr. ac., Nux vom., Pulsat., Sulphur, Veratr .