Ipecacuanha

Ipecac. Rubiaceæ.

Roślina pochodząca z Brazylii. Nalewkę przygotowuje się z wysuszonego i drobno sproszkowanego korzenia.

Próby lekowe przeprowadzone przez Hahnemanna i jego probantów. Zob. Allen's Encyclopædia, vol. 5, p. 137.

ŹRÓDŁA KLINICZNE.

• Hipochondria, Hufeland, B. J. H., vol. 27, p. 621; Apopleksja, Rummel, Rück. Kl. Erf., vol. 1, p. 92; Zapalenie naczyniówki, Tamhayn, B. J. H., vol. 18, p. 252; Zapalenie oczu, Jousset, B. J. H., vol. 28, p. 19; Turrel, Hom. Clin., vol. 3, p. 30; Nieżyt nosa, Bigel, Rück. Kl. Erf., vol. 1, p. 388; Grypa, Gerner, Rück. Kl. Erf., vol. 3, p. 42; Rückert, B. J. H., vol. 26, p. 569; Wymioty, Lobeth, Genzk, Diez, Rück. Kl. Erf., vol. 1, p. 557; Hughes, B. J. H., vol. 18, p. 38; Wymioty nerwowe, Jousset, B. J. H., vol. 27, p. 622; Przewlekłe wymioty, Hughes, B. J. H., vol. 23, p. 677; Smith, Allg. Hom. Ztg., vol. 109, p. 32; Krwawe wymioty, (5 przypadków), Goullon, Nunez, Rück. Kl. Erf. vol. 5, p. 265; Goullon, B. J. H., vol. 26, p. 583; Smoliste stolce, Pomeroy, Raue's Rec., 1872, p. 151; Biegunka, Kafka, Rück. Kl. Erf., vol. 5, p. 418; Huber, Rück. Kl. Erf., vol. 5, p. 418; Knorre, Goullon, B. J. H., vol. 27, p. 632; Lobethal, Bœnninghausen, Müller, B. J. H., vol. 27, p. 630; Jahr, Hom. Clin., vol. 1, p. 195; Czerwonka, Henke, B. J. H., vol. 27, p. 627; (2 przypadki), Drysdale, B. J. H., vol. 33, p. 738; Thayer, Raue's Rec., 1872, p. 43; Cholera niemowlęca, Miller, Raue's Rec., 1874, p. 196; Choleryna, Goullon, Kafka, B. J. H., vol. 27, p. 632; Cholera, Drysdale, B. J. H., vol. 8, p. 161; Widman, Rupprig, Roth, Rück. Kl. Erf., vol. 1, p. 948; Krwiomocz, Gaspary, B. J. H., vol. 26, p. 583; Krwotok maciczny, Hawkes, Organon, vol. 2, p. 132; Teller, B. J. H., vol. 26, p. 580; Hartmann, Kallenbach, Gaspar, Rück. Kl. Erf., vol. 2, p. 312; Krwotok miesiączkowy, Patzak, Rück. Kl. Erf., vol. 2, p. 235; Nudności i wymioty ciężarnych, Müller, Schreter, Wolf, Knorre, Rück. Kl. Erf., vol. 2, p. 382; Müller, Rummel, Schreter, Rau, Knorre, B. J. H., vol. 27, p. 622; Krwotok podczas poronienia, Käsemann, Kallenbach, B. J. H., vol. 26, p. 582; Rzucawka, Rummel, B. J. H., vol. 28, p. 10; Krwotok poporodowy, Raue's Rec., 1870, p. 271; Miller, Raue's Rec., 1873, p. 183; Bell, Hah. Mo., vol. 4, p. 405; Kurcz krtani ze świstem, B. J. H., vol. 12, p. 457; Zapalenie krtani, skurcz strun głosowych, Pemerl, Raue's Rec., 1870, p. 156; Rozedma, Meyer, Petroz, Müller, B. J. H., vol. 26, p. 567; Astma, Frank, N. A. J. H., vol. 8, p. 96; Kreuss, Sonnenburg, Kämpfer, Bethmann, Rück. Kl. Erf., vol. 3, p. 189; Müller, Meyer, Rück. Kl. Erf., vol. 5, p. 799; Kaszel, Hughes, B. J. H., vol. 18, p. 39; Knorre, Lobethal, Bernstein, Hering, Käsemann, Hirsch, B. J. H., vol. 26, p. 568-9; Knorre, Lobethal, Bernstein, Käsemann, Hering, Bigel, Hirsch, Rück. Kl. Erf., vol. 3, p. 16; Hartmann, Schrön, Käsemann, Schelling, Bethmann, Rück. Kl. Erf., vol. 3, p. 79; Krztusiec, Meyer, B. J. H., vol. 15, p. 43; Müller, Kafka, B. J. H., vol. 26, p. 570; Krwioplucie, Chalmers, Raue's Rec., 1870, p. 195; Eidherr, Rück. Kl. Erf., vol. 5, p. 805; Histeria, Rummel, Rück. Kl. Erf., vol. 2, p. 286; Skurcze histeryczne, Attomyr, Rück. Kl. Erf., vol. 4, p. 574; Skurcze, Jahr, Rück. Kl. Erf., vol. 4, p. 574; Schreter, Nenning, Rück. Kl. Erf. vol. 4, p. 574; Stany skurczowe, Rummel, Rück. Kl. Erf., vol. 4, p. 573; Tężec, szczękościsk, Schneider, Hahnemann, Ackerman, Bogel, B. J. H., vol. 28, p. 11; Padaczka, Tietzer, Rück. Kl. Erf., vol. 4, p. 573; Zimnica, Hering, Loebthal, Nagel, Tripi, Escallier, Hencke, Hirsch, Bürkner, Vehseman, Müller, Horner, Thorer, Neumann, Szontagh, Käsemann, Baertl, Rück. Kl. Erf., vol. 4, p. 928-40; Lobethal, Escallier, Wurmb, Caspar, Hencke, B. J. H., vol. 28, p. 4 (34 przypadki), Muller, N. A. J. H., vol. 4, p. 271-273; Hawkes, Organon, vol. 2, p. 114; Allen, Organon, vol. 2, p. 239; Hoffman, Organon, vol. 3, p. 112; Morrison, Allen's Int. Fever, p. 152; Gorączka przerywana, Stow, Raue's Rec., 1871, p. 196; Edmundson, Raue's Rec., 1874, p. 279; Frost, Raue's Rec., 1875, p. 272; Carr Organon, vol. 2, p. 204; Odra, Hartmann, Rück. Kl. Erf., vol. 4, p. 97; Płonica, Hahnemann, Trinks, Rück. Kl. Erf., vol. 4, p. 53; Żółta febra, Taft, Rück. Kl. Erf., vol. 4, p. 665; Niedokrwistość, Haubold, Rück. Kl. Erf., vol. 5, p. 604; Zatrucie opium, Korndoerfer, Hom. Clin., vol. 1, p. 266.

UMYSŁ [1]

Jest niezgrabny i potyka się o wszystko.

Pogrążony w myślach; małomówność.

Pełen niewyrażalnych pragnień.

Jęki i wzdychanie podczas gorączki. θ Gorączka przerywana.

Dziecko gwałtownie i bezustannie płacze oraz krzyczy; wkłada pięść do ust; twarz blada, ciało chłodne.

Co 6 lub 8 tygodni brak apetytu i dolegliwości podżebrzy, z uciskiem, napięciem i bębnica nadbrzusza; zaparcie, z niechęcią do pracy i niecierpliwością przy niej; napady poprzedzone nudnościami i skłonnością do biegunki. θ Hipochondria.

Przygnębienie, ponury nastrój, nic go nie cieszy.

Zrzędliwy; drażliwy; niecierpliwy; ponury, pogardliwy nastrój.

Zły humor, gardzi wszystkim.

Rozdrażnienie. θ Gorączka przerywana. θ Cholera niemowlęca.

Skrajnie niecierpliwy.

Ponury nastrój, w którym gardzi wszystkim, a także pragnie, aby inni niczego nie doceniali ani nie cenili.

Dolegliwości wskutek irytacji i tłumionego niezadowolenia.

SENSORIUM [2]

Apoplexia nervosa et serosa; zawroty głowy; opadanie warg; osłabiona mowa; wyciekanie śliny z ust; porażenie kończyn.

Zawroty głowy podczas chodzenia i obracania się.

W GŁĘBI GŁOWY [3]

Rozdzierający ból czoła, wywoływany i nasilany przez odczuwanie bicia serca albo przez pochylanie się.

Ból czoła; delikatne bóle kłujące w czole.

Ból głowy nad lewym okiem.

Ukłucia na szczycie głowy lub w czole.

Ból przeszywający w głowie.

Krótkie napady drobnych, gwałtownie kłujących bólów głowy, narastających aż do stałego bólu.

Kłujący ból głowy, z uczuciem ciężkości głowy, a także z sennością.

Ból głowy jak po stłuczeniu, odczuwany we wszystkich kościach głowy i schodzący do nasady języka; nudności, wymioty; > na świeżym powietrzu.

Ból głowy jak od stłuczenia mózgu i czaszki, przenikający przez wszystkie kości czaszki do korzeni zębów, z nudnościami.

Ból głowy, jak gdyby mózg był rozmiażdżony, z nudnościami i wymiotami; okresowo prosówkowe wykwity na czole i policzkach; blada twarz i blade błony śluzowe; skąpa i krótka miesiączka; słabe tętno, zimne ręce; ponury nastrój, nic go nie cieszy. θ Błędnica.

Rozdzierający ból głowy, od rana do południa.

Tępe ciągnięcie w głowie, tam i z powrotem.

Pulsujący ból głowy i dołka podsercowego po kaszlu.

Gorąco i tętnienie w głowie, z czerwonymi policzkami.

Jednostronny ból głowy, z nudnościami i wymiotami.

Napinający ból głowy w potylicy i karku, sięgający aż do ramion.

Ból potylicy i karku.

Bóle głowy pochodzenia żołądkowego, występujące u osób nerwowych i wrażliwych, rozpoczynające się nudnościami i wymiotami.

Malaryczny ból głowy; utrata apetytu i wymioty.

Stan wodogłowiopodobny; ciemiączka otwarte; bolesna tkliwość potylicy i szyi; sine obwódki pod oczami; częste krwawienia z nosa; blada twarz; nudności i wymioty; zielone, cuchnące wypróżnienia.

SKÓRA GŁOWY [4]

Zimny pot na czole. θ Biegunka.

Otwarte ciemiączka; bolesność potylicy i szyi. θ Stan wodogłowiopodobny.

WZROK I OCZY [5]

Gorzej od światła, szczególnie od światła świecy.

Niebieska i czerwona obwódka wokół światła.

Złudzenia wzrokowe w jaskrawych barwach.

Przyćmienie wzroku; oczy objęte stanem zapalnym.

Oczy zapadnięte; wokół nich sine obwódki. θ Cholera niemowlęca.

Źrenice rozszerzone.

Silne bóle przeszywające gałki oczne, obfite łzawienie podczas wpatrywania się; niebieska i czerwona obwódka wokół płomienia, źrenica prawidłowa i ruchoma, bez zewnętrznego zapalenia ani uszkodzenia, z wyjątkiem nieznacznego zapalenia spojówki powiekowej. θ Zapalenie naczyniówki.

Flikteny i owrzodzenia rogówki lub spojówki, szczególnie przy silnym światłowstręcie; rogówka może być unaczyniona; zaczerwienienie spojówki, łzawienie, ból i nudności.

Krostkowe zapalenie rogówki i spojówki.

Dziecko po przeziębieniu: powieki czerwone i obrzęknięte; światłowstręt, powieki mocno zaciśnięte; obfita ropna wydzielina, < w nocy; spojówka nastrzyknięta i obrzęknięta, szczególnie po stronie prawej, gdzie przekrwienie było tak silne, że źrenica wydawała się zagłębiona w kolistym wgłębieniu; wydzielina z oczu tak obfita, że brudziła włosy i uszy; nieustanne, obfite, zielone, biegunkowe stolce, z kolką; znaczne wychudzenie; bezsenność w dzień i w nocy; brzegi powiek czerwone, bez obrzęku; prawa rogówka, jakby zagłębiona, owrzodziała, lewa również, lecz w mniejszym stopniu.

Zapalenie oczu; po otwarciu obrzękniętych prawych powiek obfity wypływ łez; spojówka gałkowa nastrzyknięta i nacieczona, a przy dokładnym badaniu zauważono liczne drobne zagłębienia; intensywne rozdzierające lub napinające bóle oczu; silny światłowstręt.

Skrofuliczne zapalenie oczu, gdy występuje zapalenie rogówki z owrzodzeniem lub nacieczeniem rogówki; zaczerwienienie oka, skrajny światłowstręt, ból skroni i czoła.

Nieżytowe zapalenie spojówek z obfitą żółtą wydzieliną i chemoz¹.

Twardówka żółta.

Stwardniały śluz w zewnętrznych kątach oczu.

Drganie powiek.

SŁUCH I USZY [6]

Nie znosi nawet najmniejszego hałasu.

Uszy zimne podczas gorąca gorączkowego.

WĘCH I NOS [7]

Nieżyt nosa: suchy; z niedrożnością nosa; utratą węchu; nudnościami; krwawieniem z nosa.

Niedrożność nosa; utrata węchu; uczucie ciężkości głowy; suchy kaszel, szczególnie w nocy, pojawiający się długotrwałymi napadami, z bolesnymi wstrząsami w głowie i żołądku; nudności, po których następują wymioty, uogólnione poty i znaczne osłabienie. θ Przewlekły nieżyt.

Krwawienie z nosa, krew jasnoczerwona; twarz blada.

Nos swędzi; po ustąpieniu nudności gwałtowny głód.

GÓRNA POŁOWA TWARZY [8]

Twarz: blada i obrzękła; blada, a ciało chłodne; zapadnięta; śmiertelnie blada, oczy zapadnięte z sinymi obwódkami; sina, żółtawa.

Konwulsyjne drgania mięśni twarzy i warg.

Wysypka.

DOLNA POŁOWA TWARZY [9]

Skóra wokół ust czerwona.

Piekąca wysypka i afty na brzegach warg.

Wargi: sine podczas dreszczy; białe podczas krwotoku.

ZĘBY I DZIĄSŁA [10]

Dziecko wpycha pięść do ust; gwałtownie krzyczy; twarz blada; ciało chłodne; wymioty i wodniste stolce; krańcowe osłabienie; skurcze. θ Ząbkowanie.

Ból w zębie z ubytkiem podczas nagryzania.

Ból zębów trzonowych > podczas jedzenia; < po południu, a jeszcze bardziej w nocy.

Szczękanie zębami podczas dreszczy. θ Gorączka przerywana.

SMAK, MOWA, JĘZYK [11]

Utrata smaku.

Smak: gorzki; słodkawy, krwisty; jak zjełczały olej podczas połykania; ziemisty; mdły, z językiem pokrytym grubym białym nalotem.

Język: czysty; żółty lub biały; blady.

Niechęć do mówienia; język suchy.

JAMA USTNA [12]

Obfite nagromadzenie śliny; chory stale musi ją połykać.

Pieczenie w jamie ustnej i na języku.

PODNIEBIENIE I GARDŁO [13]

Cieśń gardzieli sucha, bolesna, szorstka, kłująca.

Skurczowe uczucie zaciskania w gardle i klatce piersiowej; utrudnione połykanie.

Ucisk w gardle, z bólami przepony.

Ciemnoczerwone zabarwienie migdałków i gardła.

Gwałtowne przekrwienie błony śluzowej gardła; wydzielanie gęstej, lepkiej, białawej, wywołującej nudności wydzieliny, pojawiającej się początkowo w postaci małych białych lub szarawych punktów na migdałkach, velum palati albo w gardle.

APETYT, PRAGNIENIE. UPODOBANIA, AWERSJE [14]

Pragnienie albo jego brak.

Pragnienie wyszukanych przysmaków i słodyczy.

Niechęć do wszelkiego pokarmu, brak apetytu; ziemisty smak; żołądek wydaje się zwiotczały; nudności.

Silny wstręt i odraza do wszelkiego rodzaju pokarmu.

JEDZENIE I PICIE [15]

Dolegliwości po niestrawnych pokarmach, skórce cytrynowej, jagodach, rodzynkach, słodyczach, cieście, wyrobach cukierniczych i niedojrzałych owocach, sałatkach, wieprzowinie, tłuszczach, kwaśnym piwie itd.

Po jedzeniu: nudności; wymioty; wypróżnienie.

Kolka z nudnościami i wymiotami po zimnych napojach lub lodach.

CZKAWKA, ODBIJANIE, NUDNOŚCI I WYMIOTY [16]

Czkawka: z nudnościami; u dzieci.

Odbijanie co osiem do dziesięciu minut; z przelewaniem w brzuchu.

Napływanie wodnistej śliny do ust.

Nudności: dokuczliwe; stałe, przy niemal wszystkich dolegliwościach; jakby pochodzące z żołądka; z pustym odbijaniem; nagromadzenie dużej ilości śliny; uczucie mdłości i wysiłki wymiotne.

Nudności i odruchy wymiotne wskutek palenia; pierwotne działanie tytoniu.

Zasłabnięcie, nudności, odruchy wymiotne. θ Krwotok poporodowy.

Skłonność do wymiotów bez nudności.

Nudności, obfite wydzielanie śliny; wymioty białym, ciągnącym się śluzem; < przy pochylaniu się.

Nudności z wzdęciem brzucha i suchością w gardle; po wymiotach skłonność do snu.

Stałe, lecz bezskuteczne pragnienie wymiotowania; albo natychmiast po wymiotach ponowna potrzeba wymiotowania.

Nieustanne odruchy wymiotne z wymiotami wodnistym płynem i bólem tnącym w brzuchu.

Stałe nudności i wymioty żółtawym śluzem.

Wymioty: spożytym pokarmem; żółcią; śluzem zielonym jak trawa; żółciowe, cuchnące zgnilizną; obfite, galaretowatym śluzem; krwią albo substancją podobną do smoły; ciemno zabarwionym płynem, z krwią lub bez niej; kwaśnym płynem; dużymi ilościami śluzu; zawsze z nudnościami; podczas ciąży; z pragnieniem, potem i nieprzyjemnym zapachem z ust; z biegunką, kolką i wzdęciem brzucha; przy czystym języku.

Wymioty powodują silny ból w lędźwiach i biodrach.

Wymioty nerwowe, częste i ze stałymi nudnościami.

Wymioty wskutek podrażliwości lub innego nieprawidłowego stanu nerwów żołądka, szczególnie gdy język jest czysty, a chorzy są słabi, nerwowi i masywnej budowy; stałe nudności i odruchy wymiotne u histerycznych kobiet; poranne wymioty u słabowitych osób cierpiących z powodu robaków; nudności w gorączkach nerwowych oraz nudności utrzymujące się po napadzie niestrawności.

Wymioty treścią pokarmową wkrótce po jedzeniu, o bardzo kwaśnym smaku i z towarzyszeniem licznych odruchów wymiotnych; język obłożony pośrodku, brzegi czerwone; okolica żołądka i podżebrza wrażliwe na ucisk; trzy lub cztery wypróżnienia dziennie; ogólne osłabienie; miesiączka nieregularna; mocz ciemny, z osadem moczanów.

Wymiotuje wszystkim, co przyjmie; pokarm powoduje ból przez krótki czas pozostawania w żołądku; język brunatny i spękany; wypróżnienia regularne; mocz gęsty. θ Przewlekłe wymioty.

Przed dziewięcioma miesiącami wystąpiła bez uchwytnej przyczyny utrata apetytu; następnie wymioty po każdym pokarmie, z wielkim osłabieniem; bardzo luźne stolce; pieczenie oczu; miesiączka regularna.

Wymioty niemal bezustanne przez wiele dni. θ Gorączka zwalniająca.

Wychudzone, skrofuliczne dziecko, cierpiące na chorobę węzłów chłonnych krezki, wymiotowało wszystkim, co przyjęło, i płakało przez cały dzień; zwymiotowana treść oraz towarzyszące jej rozdrobnione stolce miały bardzo kwaśny zapach.

Stałe nudności, często z wymiotami dużymi masami śluzu, zwykle zielonego. θ Biegunka dziecięca.

Bóle kolkowe i wymioty żółciowe, występujące początkowo co czwarty dzień, a ostatnio w każdą sobotę; nudności ze skrajnym osłabieniem i powtarzającymi się omdleniami; częste napady gwałtownych wymiotów żółcią, zmuszające chorą do pozostawania przez cały dzień w łóżku; w pozostałe dni zupełnie zdrowa.

Wymioty u niemowląt karmionych piersią.

Pochylanie się wywołuje wymioty.

DOŁEK PODSERCOWY I ŻOŁĄDEK [17]

Nieprzyjemne uczucie w nadbrzuszu.

Gwałtowne dolegliwości w dołku podsercowym; napady bólu; pulsowanie.

Nieopisane uczucie mdłości w żołądku.

Uczucie, jakby żołądek zwisał zwiotczały.

Ucisk w żołądku; bóle chwytające; pulsowanie.

Kardialgia; postać typowa.

Ból najsilniejszy w przedniej części brzucha, rozchodzący się do lewego podżebrza, boków, pleców i podstawy klatki piersiowej, z obrzmieniem okolicy żołądka; silny niepokój; stałe nudności pochodzące z żołądka, z pustym odbijaniem i nagromadzeniem dużej ilości śliny; łatwo występujące wymioty; biegunka.

Nieżyt żołądka ze wstrętem do wszelkiego jedzenia i tytoniu; z nudnościami, wymiotami, kolką i biegunką; język zawsze czysty.

Nieżyt żołądka po niestrawnym pokarmie lub lodowato zimnych potrawach bądź napojach; ból i wymioty śluzem.

Po zjedzeniu tłustej wieprzowiny: ból głowy, utrata apetytu, nudności, wymioty; skrajne osłabienie i wyczerpanie; ból czoła; blada, obrzękła twarz; światłowstręt bez zaczerwienienia oczu; mdły smak, język obłożony śluzowym nalotem; silne pragnienie; częste wymioty poprzedzone uciskiem i bólem w żołądku; częste, cuchnące, płatkowate stolce; lekki, suchy kaszel; sporadyczne drgania mięśni twarzy, warg i powiek; niespokojny sen z częstym zrywaniem się.

Niestrawność wskutek przepełnienia żołądka.

Dyspepsja codziennie albo co drugi dzień, o tej samej godzinie.

Po niewielkim zaburzeniu trawienia nagłe wymioty krwią, występujące trzykrotnie w ciągu siedmiu dni; krew początkowo ciemna i skrzepła, w kolejnych napadach płynna i jasnoczerwona, po czym występowały krwawe stolce; wielkie wyczerpanie; częste napady omdlenia; zamglenie wzroku; najmniejszy ruch lub kaszel wywołuje nudności; język brunatny, suchy, jak ziemia; pragnienie nie do ugaszenia; uporczywe zaparcie.

Po zmartwieniu stały ból uciskający w dołku podsercowym, utrata apetytu, częste nudności; po ośmiu dniach, wskutek gniewu, nagłe wymioty, najpierw skrzepłą, potem płynną krwią, w ilości około dwóch funtów; śmiertelna bladość; tętno niemal niewyczuwalne; omdlewanie.

Ostre dolegliwości w nadbrzuszu; gwałtowne wymioty ogromnymi ilościami czarnej, smolistej treści, tryskającej zarówno z nozdrzy, jak i ust; zimne kończyny; twarz Hipokratesowa; tętno niemal niewyczuwalne; zimne, lepkie poty; skrajne osłabienie i wyczerpanie. θ Melena.

Po długotrwałym bólu uciskającym w żołądku, występującym na przemian z bólem zęba, nagłe wymioty krwią z silnym omdlewaniem; krew ciemna, rzadka, w ilości około jednego funta; tętno pełne; drugi napad z silnym omdlewaniem, lękiem, słabym tętnem, bladą, zimną twarzą i zimnymi rękami.

Blada, niedokrwista dziewczyna, cierpiąca na bóle żołądka i drażliwość psychiczną, została nagle dotknięta wymiotami krwią po wypiciu bez umiaru mocnej kawy; krew początkowo brunatnoczarna, potem czarna i częściowo skrzepła, wydobywająca się w wielkich ilościach; pomiędzy każdym napadem wymiotów, występującym mniej więcej co pół godziny: lęk, ucisk w żołądku, omdlenie; tętno małe i słabe; twarz i ręce blade oraz zimne; pragnienie i gorąco wewnętrzne.

Po narażeniu na zimno i wilgoć: silne dreszcze i duszność, po których nastąpiło obfite odkrztuszanie krwi; nie może mówić; siedzi na krześle, łapiąc oddech, i co kilka sekund odkrztusza dużą porcję jasnoczerwonej, pienistej krwi; tętno małe i częste; oddechy krótkie i bardzo częste; twarz sina, wyrażająca lęk. θ Krwioplucie.

Nagły napad; krew ciemna, czarna, kwaśna; bladość; zimno; tętno ledwie wyczuwalne; omdlenie; lęk; ucisk w żołądku; silne pragnienie; duszność. θ Krwawe wymioty.

Krwawe wymioty u dzieci.

PODŻEBRZA [18]

Szczypiący ból w obu podżebrzach i w okolicy dołka podsercowego.

Ból w lewym podżebrzu.

Uczucie, jakby przepona była ściśnięta między dwoma kamieniami młyńskimi, od przodu ku tyłowi.

BRZUCH I LĘDŹWIE [19]

Dokuczliwe uczucie w brzuchu, jakby żołądek zwisał zwiotczały.

Uczucie bolesności w brzuchu.

Kurczowe ściskanie, jakby dłonią, której każdy palec ostro wciska się w jelita; > podczas spoczynku, znacznie < przy ruchu.

Chwytanie i ściskanie w brzuchu.

Kolka wzdęciowa wokół pępka, jakby jelita były chwytane dłonią. θ Biegunka czerwonkowa.

Kolka tnąca w pobliżu pępka; czasami dreszcze.

Tkliwość i ból wokół pępka, w kierunku macicy.

Kłucia od pępka do macicy.

Ból tnący niemal stale przebiegający od lewej ku prawej przy każdym ruchu.

Napady przeszywającego bólu biegnącego w poprzek brzucha od lewej ku prawej, wywołujące nudności i wymioty; chora z trudem wymiotuje pianą i żółcią; podczas wymiotów kaszle, aby wydalić treść; poci się; cuchnące, czarne stolce; wymioty powodują silny ból w lędźwiach i biodrach, jakby wszystkie kości ciała rozrywano na kawałki.

Silne bóle brzucha, promieniujące we wszystkich kierunkach.

Kolka wzdęciowa z częstymi luźnymi stolcami.

Kolka u dzieci: z biegunką, niepokojem, krzykiem i miotaniem się; wskutek niestrawności; po kwaśnych lub niedojrzałych owocach, piwie itd.

Przepuklina pachwinowa, łatwo odprowadzalna albo uwięźnięta.

STOLCE I ODBYTNICA [20]

Stolec: krwawy; jakby przefermentowany; o konsystencji i wyglądzie przefermentowanych drożdży; tryskający z dużą ilością gazów; bardzo cuchnący; jasnożółty; barwy cytrynowej; zielony jak trawa; zielonkawy śluz; grudkowaty, zielonkawy, wodnisty; biały, śluzowy, krwawy; żółty, płynny, pokryty śluzem z domieszką krwi; smolisty albo jak pienista melasa; śluzowaty, krwawy, cuchnący, po nim parcie na stolec; o gnilnym zapachu; zawierający krew i ropę.

Biegunka u ząbkujących dzieci, z żółtymi, białymi lub zielonymi stolcami, bez bólu ani wychudzenia, lecz groźna ze względu na długotrwałość; szczególnie wskazany w okresie odstawiania od piersi, gdy pokarm nie służy.

Biegunka: z bólem powodującym u dzieci nieustanny krzyk i miotanie się; wskutek przeziębienia; wskutek zaburzeń żołądkowych po późnych kolacjach; u niemowląt, z wymiotami zieloną lub białawą treścią; wskutek wychłodzenia lub wzruszeń psychicznych; po przepełnieniu żołądka słodyczami lub tłustymi wyrobami cukierniczymi; jesienią.

Letnia biegunka dzieci, z płaczem, miotaniem się, dużym brzuchem oraz częstymi, skąpymi, żółtymi, fermentującymi stolcami.

Wyniszczająca biegunka z ciemno zabarwionymi stolcami albo zielonkawą treścią, z cząstkami wyglądającymi jak skrzepy.

Przewlekła biegunka pochodzenia miazmatycznego; czysty język i częste nudności, stały ból w pępku.

Ostry nieżyt jelit.

Epidemiczna czerwonka z nudnościami, wymiotami, bólem w nadbrzuszu, uciskowym czołowym bólem głowy, obłożonym językiem, parciem na stolec, śluzową, cuchnącą biegunką, < w nocy.

Czerwonka: stolce częste, lekko podbarwione krwią, a często w całości złożone z krwi i śluzu; jesienią, z wymiotami żółcią, parciem po oddaniu stolca i jednoczesnym zajęciem splotu trzewnego; stolce niemal czarne i przefermentowane jak pienista melasa; u dzieci; zimne noce po gorących dniach.

Cholera niemowląt: nudności, wymioty, kolka, biegunka; szczególnie u tęgich, bladych dzieci; nudności i wymioty żółtawym śluzem; grudkowate, zielonkawe, wodniste stolce; bladość twarzy; sine obwódki wokół oczu; chce leżeć, rozdrażnienie; obfite, fermentujące, wzdymające, cytrynowożółte stolce, z pragnieniem, gorączką i marudnością.

Stolce jasnozielone albo barwy zieleni arsenowej.

Pierwsze objawy cholery azjatyckiej; dominują nudności i wymioty, ponadto ból głowy i uczucie ucisku w klatce piersiowej.

Wymioty po wszystkim, co przyjmie, nawet co kwadrans, bez przyczyny; wymioty obfite, poprzedzone dreszczami całego ciała; bez uczucia zimna ani kurczów; wolne tętno; język obłożony. θ Cholera.

Przed oddaniem stolca: kolka, nudności, wymioty.

Podczas oddawania stolca: kolka, nudności, wymioty; gwałtowne parcie; osłabienie, zimno, bladość twarzy.

Po oddaniu stolca: osłabienie; parcie; drgania twarzy.

Hemoroidy krwawiące bardzo obficie.

Świąd odbytu.

NARZĄDY MOCZOWE [21]

Mocz: skąpy, ciemnoczerwony; mętny, z czerwonym osadem.

Żółtawoczerwony osad w moczu. θ Codzienna zimnica.

Bezskuteczne parcie na mocz.

Zatrzymanie moczu z drgawkami.

Krwiomocz: z bólem tnącym w brzuchu i cewce moczowej; po zahamowaniu świerzbu; ze skurczem pęcherza moczowego.

Po przemarznięciu czuł się chory w całym ciele; bardzo słaby, z powodu zawrotów głowy ledwie mógł się poruszać; myśli splątane; silny ból nerek, z gorącem w dolnej części jelit, jakby wlano do nich gorącą wodę; pod wieczór bardzo silny ból w okolicy brzucha i pęcherza, z parciem na mocz oraz oddawaniem parzącego moczu i krwi — płynnej i skrzepłej; następnego dnia zbyt słaby, by stać; stopy zupełnie zimne i jakby porażone; głowa odurzona, nie mógł usiąść; więcej krwi, po czym omdlenie ze śmiertelną bladością, ledwie wyczuwalnym tętnem i zimnymi kończynami; ledwie mógł mówić; uczucie ciężkości głowy, niepokój i skłonność do wymiotów, ucisk w dołku podsercowym, ból w dolnej części jelit i nerkach, uczucie ciężkości i zimna stóp; częste oddawanie moczu. θ Krwiomocz.

Podczas oddawania moczu: pieczenie w cewce moczowej; bóle pleców i nadbrzusza.

ŻEŃSKIE NARZĄDY PŁCIOWE [23]

Wypadnięcie macicy i krwotok; obfita, skrzepła krew, z ciężkim, utrudnionym oddychaniem; stały wypływ jasnoczerwonej krwi, z bólem tnącym wokół pępka; stałe nudności i wymioty; chora odczuwa zimno i jest bardzo blada; zawroty i ból głowy; dreszcze i zimno ciała, podczas gdy wewnętrzne gorąco wznosi się do głowy, z uciskiem i parciem w dół ku macicy i odbytowi; omdlenia; krwioplucie, krwawe wymioty; zasłabnięcie z drgawkami.

Znaczne osłabienie i upławy w przerwach między miesiączkami.

Ciągły wypływ jasnoczerwonej krwi.

Obfita miesiączka ze stałymi nudnościami, bez ani chwili ulgi, nawet po wymiotach; nudności pochodzą z żołądka, a wypływ jasnoczerwonej krwi nasila się przy każdej próbie zwymiotowania i tryska strumieniem; gwałtowny ucisk nad macicą i odbytnicą, z dreszczami i dreszczowością; gorąco w obrębie głowy i osłabienie; chwytanie powietrza, zasłabnięcie; po porodzie, po usunięciu łożyska lub po poronieniu; < przy wstawaniu z łóżka. θ Krwotok maciczny.

Miesiączka wystąpiła cztery razy w ciągu siedmiu tygodni, a ostatnim razem była tak poważna, że krew odchodziła w dużych skrzepach oraz w tak znacznej ilości czarnego płynu, iż wywołała omdlenie i utratę świadomości; wymioty śluzem, skóra zimna, o woskowym wyglądzie, sine wargi, tętno słabe, ledwie wyczuwalne. θ Zastoinowy krwotok miesiączkowy.

Miesiączka: zbyt wczesna i zbyt obfita; krew jasnoczerwona; miesiączka powraca co dwa tygodnie; znaczne osłabienie po miesiączce; usposobienie drażliwe; pobolewanie głowy; przeszywający ból czoła; blada twarz; sine obwódki wokół oczu; wymioty treścią pokarmową; dolegliwości w okolicy pępka.

Obfita miesiączka ze stałymi nudnościami; bez ani chwili ulgi, nawet po wymiotach.

Wypływ krwi przed właściwym terminem.

Skąpa lub krótka miesiączka.

Bolesne miesiączkowanie.

Silny ból wokół pępka, promieniujący ku macicy; najbardziej dokuczliwy w okolicy pępka, lecz przechodzi do macicy.

Przy każdym ruchu ból tnący, biegnący niemal stale od lewej strony ku prawej.

Bóle macicy biegnące w dół.

Ból promieniujący ku macicy i przechodzący do niej.

CIĄŻA. PORÓD. LAKTACJA [24]

Wymioty ciężarnych; w niektórych przypadkach więcej nudności niż wymiotów.

Zawroty głowy w ciąży, z bladą, sinawą, obrzękłą twarzą, sinymi wargami i paznokciami oraz falowaniem żył szyjnych.

Zagrażające poronienie, często z ostrym lub szczypiącym bólem wokół pępka, biegnącym w dół do macicy, ze stałymi nudnościami i wypływem jasnoczerwonej krwi; drgawki.

W szóstym tygodniu ciąży nagle wystąpiły bóle brzucha, gorąco w nadbrzuszu i zawroty głowy; wkrótce rozpoczął się krwotok, po czym pojawił się przeszywający ból nerek, osłabienie i uczucie ciężkości ud oraz ogólne osłabienie; krwotok nasilał się z godziny na godzinę, wkrótce przesiąkając przez materac i obficie spływając pod łóżko; kolka nasilała się, twarz była blada, a oczy otoczone sinymi obwódkami; nastąpiło poronienie, któremu towarzyszył ostry ból; krwotok stał się poważniejszy; po bólach w okolicy serca wystąpiły suchość ust i silne pragnienie; krańcowe wyczerpanie, chora ledwie mogła mówić.

Po poronieniu przez cztery miesiące występowały sporadyczne niewielkie utraty krwi, po czym doszło do niepokojącego krwotoku ze zwykłymi objawami, a ponadto z wymiotami po najmniejszej ilości napoju.

Nieustający krwotok; zupełny upadek sił; oddychanie ciężkie; ucisk; twarz i wargi bezbarwne; dzwonienie w uszach; omdlewa przy uniesieniu głowy z poduszki; wypływ jasnoczerwony; nasilone, uporczywe nudności; ból w okolicy pępka, biegnący w dół do macicy.

Podczas bólów porodowych silny krwotok, najwyraźniej z łożyska.

Bóle porodowe skurczowe; tnące w poprzek, od lewej strony ku prawej; nudności; chwytający skurcz wokół pępka.

Bólom macicy towarzyszą silne bóle tnące w okolicy pępka, zakłócające właściwe bóle porodowe; zasłabnięcie i nudności.

Bóle macicy biegnące w dół.

Przeszywające ukłucia biegnące od pępka ku macicy.

Po usunięciu łożyska nagłe i niepokojące rozdęcie brzucha w okolicy atonicznej macicy; twarz i język blade; wzdychający oddech; zasłabnięcie, nudności, odruchy wymiotne; bóle tnące wokół pępka. θ Krwotok poporodowy.

Krwawienie tętnicze wskutek częściowego oddzielenia łożyska.

Krwotok poporodowy; łożysko pozostaje przytwierdzone; krwotok przerażający, krew bardzo płynna i tryskająca.

Krwotok maciczny, często po porodzie, zapowiadany przez wolne tętno, nudności itd.; stały wypływ jasnoczerwonej krwi.

Nudności i wymioty u kobiet karmiących.

GŁOS I KRTAŃ. TCHAWICA I OSKRZELA [25]

Głos głuchy.

Skurcz strun głosowych; stałe, naprzemienne kurczenie się i rozluźnianie strun, następujące po sobie w szybkiej kolejności.

Skurczowi towarzyszy uczucie łaskotania przy wejściu do tchawicy.

Skurcz głośni; sinienie twarzy i zimno kończyn.

Zapalenie zagłębienia; bardzo niewielki obrzęk. θ Zapalenie krtani.

Rzężenie w oskrzelach przy głębokim wdechu; duże nagromadzenie śluzu w oskrzelach, trudnego do odkrztuszenia.

Rzężące odgłosy w drogach oddechowych podczas oddychania.

Napady duszenia się wskutek obecności ciał obcych w tchawicy.

Zapalenie oskrzeli z głośnymi rzężeniami śluzowymi; trudne odkrztuszanie; kaszel z nudnościami, nawet wymiotami, albo uciskiem, > po obfitym odkrztuszeniu.

ODDYCHANIE [26]

Ucisk w klatce piersiowej przed południem, z dusznością, jak po wdychaniu pyłu.

Oddychanie: niespokojne i przyspieszone; krótkie i przyspieszone; krótkie i dyszące; ciężkie.

Rzężenie w oskrzelach przy nabieraniu powietrza.

Oddech cuchnący, z wymiotami i potem.

Trudności w oddychaniu przy najmniejszym wysiłku.

Ból przepony zapiera dech.

Bardzo nasilona duszność ze świstami oraz wielkim uczuciem ciężaru i niepokoju w okolicy przedsercowej.

Napady duszenia się; > na świeżym powietrzu; < od najmniejszego ruchu; zaciskanie w gardle i klatce piersiowej.

Grożące uduszenie wskutek nagromadzenia śluzu.

Kaszel utrudnia oddychanie, aż do uduszenia.

Podczas kaszlu traci oddech, twarz blednie, a ciało sztywnieje. θ Krztusiec.

Dławiący kaszel z dusznością, nudnościami i odruchami wymiotnymi pod koniec napadu. θ Krztusiec.

Nagląca duszność z uczuciem zaciskania w poprzek klatki piersiowej, której towarzyszy gwałtowny, konwulsyjny kaszel.

Suchy, skurczowy, wstrząsający kaszel; podczas napadu zatrzymanie oddechu, chory pada nieprzytomny na podłogę; każdy napad grozi śmiercią i można go przezwyciężyć jedynie za pomocą zimnej wody.

Utrudniony wydech.

Silny, konwulsyjny napad astmy.

Gwałtowne zaciskanie gardła i klatki piersiowej, swoisty, dyszący odgłos; chwyta powietrze przy otwartym oknie; twarz blada; tętno ledwie wyczuwalne; < od najmniejszego ruchu; grożące uduszenie. θ Astma.

Astma skurczowa: z silnym zaciskaniem gardła i klatki piersiowej; ze swoistym świszczącym odgłosem; z niebezpieczeństwem uduszenia; z nieżytem oskrzeli; u dorosłych; u osób histerycznych; po zahamowaniu wysypek prosówkowych.

Astma, podczas której w napadzie pojawia się sinica, z częstym suchym kaszlem, zimnym potem na twarzy i kończynach, ustrojową skłonnością do odruchów wymiotnych, nudnościami lub nawet wymiotami po kaszlu.

Nocne napady duszenia się. θ Astma.

Asthma Millari, z łaskotaniem w krtani, odruchami wymiotnymi i wymiotami.

Astma u osób z rozedmą, gdy osłuchiwanie wykazuje znaczną ilość śluzu nagromadzonego w oskrzelach, którego chory mimo wszelkich wysiłków nie może odkrztusić w dostatecznej ilości; kaszel wywołuje nudności.

KASZEL [27]

Suchy kaszel wywołany łaskotaniem w górnej części krtani.

Kaszel wywołany zaciskającym łaskotaniem, rozciągającym się od górnej części krtani do najniższych odcinków oskrzeli.

Kaszel suchy, skurczowy, kapryśny, wywoływany łaskotaniem i podrażnieniem krtani, po nieżycie nosa, początkowo suchym, następnie płynnym.

Skurczowy albo nieżytowy kaszel łaskoczący lub kaszel dławiący z dusznością, nudnościami i odruchami wymiotnymi, szczególnie pod koniec napadu, albo z odkrztuszaniem skąpego, białkowatego, budzącego mdłości śluzu; rzężenia śluzowe i wymioty treścią pokarmową.

Gwałtowny kaszel skurczowy; początkowo chory nie nadąża kaszleć; zakrywa usta ręką, aby nie wdychać zbyt dużo powietrza.

Częste napady skurczowego kaszlu — wstrząsającego, męczącego, głuchego; kaszlnięcia szybko następują po sobie wskutek łaskotania w górnej części krtani, jak od oparów siarki; rano odkrztuszanie krwi i śluzu.

Kaszel skurczowy ze skłonnością do wymiotów albo z wymiotami białawym śluzem; śluz łatwo gromadzi się w klatce piersiowej, a kaszel wywołuje dźwięczne i bulgoczące rzężenia.

Suchy kaszel skurczowy bez pobudzenia naczyniowego.

Suchy, skurczowy kaszel u osób starszych, występujący napadami, szczególnie w nocy po położeniu się do łóżka albo po obiedzie; sprzyja rozedmie.

Kaszel z bólem brzucha, szczególnie wokół pępka, albo z uciskiem na pęcherz, utrudniającym oddawanie moczu; pulsowanie w głowie albo w dołku podsercowym; uczucie otarcia w klatce piersiowej; po napadzie kaszlu oddech pozostaje krótki, a pot strumieniami spływa z czoła; < na świeżym powietrzu.

Kaszel pojawiający się po posiłku, szczególnie P. M.; kaszel wywoływany każdym wdechem; łaskotanie i zaciskanie górnej części tchawicy, pojawiające się na świeżym powietrzu; nagły, gwałtowny napad kaszlu; utrata tchu; niebezpieczeństwo uduszenia wskutek śluzu; lęk z powodu dławienia; oczy wychodzą z orbit; twarz sinoczerwona; krwawienie z jamy ustnej i nosa; próby wymiotowania; napad kończy się wymiotami treścią pokarmową; omdlenie podczas napadu. θ Grypa.

Dławiący, męczący, bardzo wyczerpujący kaszel, trwający godzinę, pod wieczór.

Dławiący kaszel, podczas którego dziecko całkiem sztywnieje, a twarz sinieje.

Podczas kaszlu traci oddech, twarz blednie, a ciało sztywnieje.

Wieczorny kaszel dławiący; kaszel ciągły, z potem na czole, wstrząsami w głowie, odruchami wymiotnymi i wymiotami.

Dławienie podczas kaszlu, aż do zsinienia twarzy. θ Krztusiec.

Nieustanny i niezwykle gwałtowny kaszel przy każdym oddechu.

Kaszel wywołujący skłonność do wymiotów bez nudności.

Kaszel z odruchami wymiotnymi, obfitym odkrztuszaniem śluzu i znaczną dusznością.

Kaszel wywołuje odruchy wymiotne, a po wymiotach następuje ulga.

Kaszel z odkrztuszaniem krwi.

Wieczorny kaszel konwulsyjny; odkrztuszana wydzielina ma odpychający, metaliczny smak.

Kaszel szczególnie w nocy, ze wstrętem i wymiotami.

Kaszel krupowy występujący w nocy.

Kaszel: nerwowy, skurczowy; szorstki, wstrząsający; suchy, wskutek łaskotania w górnej części krtani; przy każdym oddechu; powracający po wysiłku; < od chłodnego powietrza; ze skłonnością do wymiotów; z wypluwaniem krwi po najmniejszym wysiłku; ciągły, bez odkrztuszania wydzieliny, choć klatka piersiowa wydaje się pełna; dławiący, jakby w oskrzelach nagromadziło się bardzo dużo śluzu; krupowy, w nocy; u otyłych dzieci; u kobiet histerycznych; u ząbkujących dzieci.

Podczas kaszlu: ból głowy; uczucie obolałości w klatce piersiowej; napady duszenia się ze sztywnością ciała; bolesne wstrząsy w żołądku i głowie; bóle w nadbrzuszu i okolicy pępkowej; krwawienie z ust i nosa; nudności, odruchy wymiotne, wymioty; pot na czole; zasinienie twarzy; wstrząsanie ciałem; utrata świadomości i upadanie.

Skurcz głośni przed napadem; krwawienie z nosa i ust podczas napadów kaszlu; wymioty śluzem lub treścią pokarmową; drgawki i wyginanie sztywnego ciała ku tyłowi; wymioty treścią pokarmową bez kaszlu; rzężenie śluzu w oskrzelach; wysypka, wykwity. θ Krztusiec.

Skurcz głośni utrzymujący się tak długo, że dziecko przez pewien czas nie oddycha; kaszel suchy, po napadzie wymioty bez wydalenia większej ilości śluzu; duszność; drobne rzężenia słyszalne od tyłu w dolnej części klatki piersiowej. θ Krztusiec.

Gwałtowne, wstrząsające, głuche kaszlnięcia, następujące szybko jedno po drugim i niepozwalające zaczerpnąć oddechu; rano odkrztusza nieco jasnoczerwonej krwi zmieszanej ze śluzem, o gnilnym, słodkawym smaku. θ Tussis convulsiva.

Krztusiec: z krwawieniem z nosa; krwawieniem z ust; wymiotami; chory traci oddech, blednie lub sinieje i sztywnieje.

Kaszel gorączkowy (głównie po Pulsat. i Nux vom.) u kobiet i dzieci; nieregularne okresy gorąca, podczas których nasila się suchy kaszel.

Tussis abdominalis, z wymiotami przynoszącymi ulgę.

Rzężenie flegmy w klatce piersiowej, czasami z jej zwymiotowaniem, u małych dzieci.

Odkrztuszanie śluzu o metalicznym smaku.

Plwocina skąpa, białkowa.

Odkrztuszanie: rano jasnoczerwonej krwi zmieszanej ze śluzem albo ciągliwego śluzu, często zwymiotowanego; krwi przy najmniejszym wysiłku.

W GŁĘBI KLATKI PIERSIOWEJ I PŁUCA [28]

Skurczowe uczucie ucisku w klatce piersiowej, ze zwężeniem gardła i dyszącym oddechem.

Silny ucisk w klatce piersiowej, chory ledwie może oddychać. θ Gorączka przepuszczająca.

Ostry nieżyt u dzieci; duszący kaszel z przekrwioną i sinawą twarzą oraz utratą oddechu albo kaszel z towarzyszeniem nudności i wymiotów bądź wywoływany łaskotaniem w krtani, z tętnieniem w głowie i sercu oraz silnym parciem na mocz.

Rzężenia grubobańkowe; gorączka, lecz twarz raczej blada; kaszel i odruchy wymiotne.

Nagromadzenie śluzu, który trudno odkrztusić; odkrztuszenie przynosi jedynie chwilową ulgę.

Duszenie, jakby od śluzu w klatce piersiowej.

Zapalenie oskrzeli: u dzieci; z nagromadzeniem flegmy grożącym uduszeniem; kaszel skurczowy; wysypka na klatce piersiowej.

Drobne rzężenia w klatce piersiowej, kaszel skurczowy; nudności; œdema pulmonum.

Przekrwienie płuc i zwykłe zapalenie płuc wskutek stłumienia wysypki płoniczej.

Zapalenie płuc u niemowląt; oddech szybki, utrudniony; powierzchnia ciała sina; twarz blada.

Obfity krwotok jasnoczerwoną krwią, wywoływany suchym, łaskoczącym, męczącym kaszlem albo nawet lekkim odchrząknięciem, < od najmniejszego wysiłku; poprzedzony uczuciem bulgotania w klatce piersiowej, z towarzyszeniem nudności, dreszczy, ciężkiego oddechu, ucisku, sinej twarzy, drobnego i częstego tętna, niepokoju i osłabienia; chory nie może wypowiedzieć ani słowa; długo utrzymujący się smak krwi w ustach.

Krwotok z płuc po upuście krwi, zwłaszcza gdy krwawienie jest skąpe i przybiera postać odkrztuszania śluzu pasmowanego krwią albo plucia krwią przy najmniejszym wysiłku, bez kaszlu.

Krew pienista i jasna; chory łapie oddech; tętno drobne i częste; twarz sina i zalękniona.

Krwotok z płuc: jasnoczerwona krew; wydobywająca się przy niewielkim wysiłku; < od najmniejszego wysiłku; częste pokasływanie z odkrztuszaniem śluzu pasmowanego krwią; z kaszlem lub bez niego; po zaburzeniach miesiączki; po urazach mechanicznych; gdy wcześniejsze krwawienia osłabiły płuca; z suchym kaszlem w gruźlicy.

Krwioplucie; świeże przypadki.

Wymioty i współistniejąca astma u osób z rozedmą płuc. θ Grypa.

Objawy sinicze ze skurczami klatki piersiowej i dusznością.

Skurczowe dolegliwości klatki piersiowej.

Ból przeszywający z okresami złagodzenia, niezapalny; chory nie może oddychać, opuszcza obie ręce, pochyla się do przodu, otwiera okna i łapie oddech; napady < w nocy.

Rozedma płuc u osób starszych.

SERCE, TĘTNO I KRĄŻENIE [29]

Tętno: duże i miękkie; przyspieszone, lecz słabe; czasami niewyczuwalne.

SZYJA I PLECY [31]

Obrzęk i ropienie w dołku nadmostkowym.

Kurcz między łopatkami podczas ruchu.

Silny ból pleców, jednocześnie ból kończyn.

Bóle przeszywające od prawej nerki w dół uda do kolana, podobne do kurczu.

KOŃCZYNY GÓRNE [32]

Zimno jednej dłoni, podczas gdy druga jest gorąca.

Zimne dłonie.

KOŃCZYNY DOLNE [33]

Odczucie w kości udowej, jakby była zwichnięta, podczas siadania.

Kurcze ud w nocy, z guzami w udach.

Drgawkowe szarpnięcia nóg i stóp. θ Krwotok.

Świąd łydek.

Owrzodzenie stopy z czarnym dnem.

KOŃCZYNY — OBJAWY OGÓLNE [34]

Odczucie, jakby stawy zdrętwiały.

Ból stawów, taki jak zwykle przy zdrętwieniu kończyny.

Ból wszystkich kości, jak po stłuczeniu.

Zimne dłonie i stopy.

SPOCZYNEK. POZYCJA. RUCH [35]

Spoczynek: kolkowe ściskanie w jelitach >.

Niespokojny ruchowo, miota się z boku na bok.

Pięści zaciśnięte, a ramiona gwałtownie wyrzucane do przodu.

Opuszcza obie ręce, pochyla się do przodu: z powodu bólu przeszywającego w klatce piersiowej.

Siadanie: odczucie w kości udowej, jakby była zwichnięta.

Siedzi na krześle, łapiąc oddech: po pluciu krwią.

Nie mógł siedzieć: po bólu brzucha.

Upadanie: podczas kaszlu, z utratą świadomości.

Chce się położyć: cholera infantum.

Leży nieprzytomny na plecach: podczas skurczów.

Głowa odrzucona do tyłu: podczas skurczów.

Ciało wygięte do tyłu: podczas skurczu histerycznego.

Ciało sztywne, wyprężone, z szarpnięciami ramion.

Ciało gwałtownie wygięte do tyłu i pociągane w tym samym kierunku przez skurczowe szarpnięcia.

Najmniejszy ruch powoduje: nudności, ból tnący brzucha; napady duszenia się; zwężenie gardła <; ból tnący przebiegający przez macicę od lewej do prawej.

Ruch: kolkowe ściskanie w jelitach <; pot <; kurcz między łopatkami; pot <.

Najmniejszy wysiłek: trudności w oddychaniu; plucie krwią; obfity krwotok.

Wysiłek: kaszel powraca.

Przy podnoszeniu głowy z poduszki: uczucie omdlewania.

Wstawanie z łóżka: zawroty głowy i osłabienie kolan; miesiączka <.

Miotanie się: z powodu biegunki.

Podrzucanie ciała: podczas skurczu.

UKŁAD NERWOWY [36]

Nadmierna wrażliwość na gorąco lub zimno.

Niepokój ruchowy z gorączką. θ Gorączka przepuszczająca.

Bardzo osłabiony, odczuwa wstręt do wszelkiego pokarmu; nudności; nagły upadek sił.

Krańcowy upadek sił i wyczerpanie; zdaje się, że wyczerpały się ostatnie zasoby sił życiowych. θ Melena.

Chce się położyć. θ Cholera infantum.

Niezgrabny, wpada na wszystko.

Omdlenie; drgawki; śpiączka apoplektyczna.

Skurcze histeryczne, pojawiające się kilka razy dziennie i stopniowo nasilające się; ciało wygięte do tyłu; mięśnie twarzy wykrzywione; jęki.

Histeria; każdy nowy przejaw objawów histerycznych wywołuje uczucie ciągłych nudności.

Napady nerwowe z uczuciem duszenia się.

Drgawkowe szarpnięcia kończyn, bolesne drżenie.

Skurcze bez utraty świadomości.

Tężcowa sztywność ciała z sinoczerwonym zabarwieniem twarzy.

Ciało sztywne, wyprężone, ze skurczowymi szarpnięciami ramion.

Ciało gwałtownie wygięte do tyłu i pociągane w tym samym kierunku przez skurczowe szarpnięcia. θ Tężec.

Skurcze po przeziębieniu podczas plamicy; chory leży nieprzytomny na plecach; twarz blada i obrzęknięta; oczy raz zamknięte, raz otwarte; straszliwe drgania mięśni twarzy, warg i powiek; skurcze rąk i nóg, często podrzucające ciało; napady pojawiają się co pięć minut, trwają od dziesięciu do piętnastu minut, a po nich następuje znaczny upadek sił; okresowe odruchy wymiotne.

Skurcze kloniczne lub toniczne u dzieci i kobiet histerycznych; głowa odrzucona do tyłu; utrata świadomości; krzyki; twarz blada, obrzękła; wykrzywienie mięśni twarzy i na wpół przymkniętych oczu; drgawkowe szarpnięcia mięśni twarzy, warg, powiek i kończyn; astma; nudności; wymioty.

Wieczorem budzi się ze snu z szeroko otwartymi, nieruchomo wpatrzonymi oczami; pięści zaciśnięte, a ramiona gwałtownie wyrzucane do przodu; leży spokojnie przez kilka minut, po czym łapie oddech i jęczy; nieustannie wpatruje się przed siebie, ze skurczem prawego ramienia; jedenaście napadów w ciągu dwudziestu czterech godzin.

Przerażające skurcze obejmujące całą lewą połowę ciała, po których następuje porażenie; oczy nieruchome i zwrócone w prawo; źrenice rozszerzone i niereagujące; częste otwieranie i zamykanie powiek; lekkie skurcze prawego kącika ust; okresami miarowe ruchy prawego ramienia i dłoni; tętno częste i słabe; rzężenie tchawicze, jak w porażeniu płuc; wypływ brunatnego śluzu z ust; oddech nieregularny; krótki wdech, po którym następuje powolny, wzdychający wydech; skóra gorąca, lecz prawe ucho zimne. θ Rzucawka.

Rzucawka w ciąży lub połogu; gwałtowny ból tnący wokół pępka; wymioty; blada twarz.

Omdlenie od letniego upału lub przebywania w gorących pomieszczeniach, z nudnościami.

Drgawki: w krztuścu; wskutek stłumienia osutki; od niestrawnego pokarmu itd.

Skurcze tężcowe wskutek połknięcia tytoniu.

Skurcze tężcowe u starszej kobiety, ze wzdrygnięciami i drganiami; odkrztusza krwawą flegmę.

Tężec; szczękościsk.

Opistotonus i emprostotonus.

Katalepsja.

Skurcze padaczkowate z wrzaskami; opistotonus; twarz blada, obrzękła; zaburzenia żołądkowe.

Padaczka u dzieci albo padaczka wtórna, gdy jej punktem wyjścia jest nerw błędny.

SEN [37]

Ziewanie i przeciąganie się.

Wstrząsy podczas zasypiania.

Sen z na wpół otwartymi oczami; pojękiwanie, jęki.

Zrywa się przez sen.

Bezsenność.

Po pozbawieniu snu: nudności i znużenie.

PORA [38]

Rano: wymioty; odkrztuszanie krwi i śluzu; odkrztuszanie jasnoczerwonej krwi ze śluzem; półgodzinne napady dreszczy, po których gorąco trwa dwie godziny; gorzki smak w ustach.

Od rana do południa: rozdzierający ból głowy.

O godz. 9 rano: dreszcze.

O godz. 11 rano: dreszcze.

Przed południem: ucisk w klatce piersiowej.

W dzień: bezsenność.

Przez cały dzień: nieustannie płakał; z powodu wymiotów żółciowych musiał pozostawać w łóżku.

Po południu: ból zębów trzonowych <; silne dreszcze; ziewanie z uczuciem chłodu.

Do godz. 14: nudności i wymioty.

O godz. 15: silne dreszcze trwające godzinę.

Pod wieczór: trwający godzinę duszący, męczący i bardzo wyczerpujący kaszel; bardzo silny ból okolicy brzucha i pęcherza moczowego.

Wieczorem: duszący kaszel; niespokojne, suche gorąco; uczucie znacznego osłabienia; budzi się ze snu z szeroko otwartymi, nieruchomo wpatrzonymi oczami; ogólne gorąco; suche gorąco bardzo dokuczliwe.

Trwa do godz. 19: gorączka.

W nocy: wydzielina z oczu <; bezsenność; suchy kaszel <; ból zębów trzonowych <; suchy, skurczowy kaszel; kaszel krupowy; napady bólu przeszywającego w klatce piersiowej <; bardzo obfity kwaśny pot; nieprzyjemne gorąco; czerwonka epidemiczna <; kurcze ud; drażliwość, wybuchowość; gorączka <.

TEMPERATURA I POGODA [39]

Nadmierna wrażliwość na gorąco i zimno.

Gorzej zimą i podczas suchej pogody.

Gorzej przy ciepłym, wilgotnym wietrze i wiatrach południowych; nieżyty; astma itd.

Ciepły pokój: dreszcze <.

Letni upał lub gorący pokój: omdlenie.

Ciepło zewnętrzne: dreszcze <.

Nadmierna wrażliwość na gorąco lub zimno.

Na zewnątrz: ból głowy >; pot <.

Na świeżym powietrzu: duszenie się >; kaszel <; pojawia się kaszel; dreszcze <; dreszcze >.

Zasłania usta dłonią, aby nie wdychać zbyt dużo powietrza.

Przy otwartym oknie łapie powietrze: zwężenie gardła.

Chłodne powietrze: kaszel nerwowy <.

Po narażeniu na zimno i deszcz: krwotoki <.

Po narażeniu na zimno i wilgoć: silne dreszcze i duszność, następnie plucie krwią.

Po przeziębieniu: powieki czerwone i obrzęknięte.

Picie: dreszcze >.

Po zimnym napoju lub lodach: kolka.

Zimna woda: kaszel skurczowy >.

GORĄCZKA [40]

Napad rozpoczyna się wewnętrznym uczuciem chłodu, nasilającym się < pod wpływem ciepła zewnętrznego.

Dreszczowość, zimne dłonie i stopy, wilgotne lub ociekające zimnym potem.

Zimno górnej części ciała.

Dreszcze nieznaczne, mimo licznych dolegliwości żołądkowych.

Dreszcze: poprzedzone gwałtownymi odruchami wymiotnymi; przeważnie z pragnieniem, ale również bez niego; z silnym uciskiem w klatce piersiowej; z nudnościami i wymiotami; z biegunkowymi stolcami; < w ciepłym pomieszczeniu lub od zewnętrznego ciepła; > po piciu i na świeżym powietrzu; o godz. 9 A. M.; co drugi dzień o godz. 11 A. M.; krótkotrwałe, szybko przechodzące w gorąco; ze znacznym osłabieniem i znużeniem.

Po krótkich dreszczach suche gorąco ze skórą podobną do pergaminu.

Silne dreszcze po południu, z nudnościami, po których następuje gorąco z potem trwającym kilka godzin, kończące się kwaśnym potem; w okresie bezgorączkowym obłożony język; ucisk w żołądku. θ Gorączka czwartaczkowa.

Silne nudności przed dreszczami i przez cały napad; nie może poruszyć oczami bez wywołania nudności, lecz nie wymiotuje; silne pragnienie podczas dreszczy, brak pragnienia podczas gorączki lub potów; bardzo nerwowy, drżący, podczas dreszczy trzęsie się wewnętrznie; intensywny ból głowy podczas napadu, a w mniejszym stopniu również w okresie bezgorączkowym, rozciągający się ku dołowi do nasady nosa i gardła; pot leje się jak deszcz; napady nieregularne. θ Zimnica.

Dreszcze nieregularne, lekkie i krótkie; gorączka długotrwała, lecz niezbyt gwałtowna; brak pragnienia podczas dreszczy, lecz silne pragnienie przez cały okres gorąca; gruby, biały, papkowaty nalot na języku; zupełny brak apetytu; znaczne osłabienie i wyczerpanie w okresie bezgorączkowym; stałe nudności i sporadyczne wymioty.

Dreszcze od godz. 9 A. M. do 3 P. M., z intensywnym pobolewaniem pleców i kości; nudności i wymioty po dreszczach; intensywna gorączka z pragnieniem i pulsującym czołowym bólem głowy; podczas gorączki traci przytomność; gorączka trwa do godz. 8 P. M., kiedy pojawiają się poty na około godzinę, wraz z silnym drżeniem całego ciała i silnym pragnieniem; utrzymujący się skaczący ból głowy, nieustanne silne pragnienie i brak apetytu. θ Zimnica.

Po południu ziewanie z dreszczowością rozchodzącą się od pleców, po czym szybko następują zimno kończyn, wewnętrzne trzęsienie, drżenie i kurcze w klatce piersiowej; wieczorem ogólne gorąco, któremu towarzyszą wielka niecierpliwość i przygnębienie; silne gorąco, szczególnie głowy i twarzy, policzki czerwone, tętno miękkie, małe, nieznacznie przyspieszone; ból kończyn, jakby były połamane; po gorącu następuje pot; brak pragnienia podczas gorączki; utrata apetytu; ślina wypływa z ust podczas snu; następnego dnia osłabienie, ból głowy, mdły smak, kilka biegunkowych stolców z bólami tnącymi brzucha. θ Zimnica.

Napad o godz. 10 A. M.

Pobolewanie kości i ból przebiegający przez skronie, z uczuciem ciężkości w czole; dreszcze biegnące w górę i w dół pleców, z silnym pragnieniem, trwające piętnaście minut; nie było to „regularne trzęsienie”; towarzyszyły im wielkie znużenie i osłabienie, tak że „osunął się bezwładnie”, następnie wystąpiły nudności i wymioty, po których pojawiła się paląca gorączka trwająca do godz. 2 P. M.; podczas gorączki pragnienie i pulsujący ból głowy, po czym obfity kwaśny pot; napady występują coraz później. θ Zimnica.

Dreszcze o godz. 9 A. M.; zęby szczękają; paznokcie i wargi sine; brak pragnienia; następnie gorączka, nieznaczne pragnienie, jęki, wzdychanie; lekkie gorąco; niepokój; tętno duże i miękkie; język pokryty grubym białym nalotem; czołowy ból głowy; biegunka, stolce żółte i bezbolesne; wewnętrzne gorąco z zewnętrznym zimnem; pije mało; nasilone nudności i wymioty; białkówki żółte; pot barwi bieliznę na żółto.

Zewnętrzne zimno z wewnętrznym gorącem.

Nagłe napady ogólnego gorąca, z zimnymi dłońmi i stopami.

Jedna dłoń zimna, druga gorąca.

Dłonie i stopy lodowato zimne i skąpane w zimnym pocie, z zaczerwienieniem jednego policzka i bladością drugiego.

Gorąco całego ciała, z naprzemiennym zimnem i bladością twarzy; zimny pot na czole.

Gorąco z nudnościami i wymiotami; niespokojny, utrudniony oddech; suchy, męczący kaszel, często wywołujący nudności i wymioty.

Niespokojne suche gorąco wieczorem.

Gorąco z pragnieniem lub bez niego.

Pot: gorący, nagłe napady w pomieszczeniu; częściowy, zimny; na górnej części ciała; < od ruchu; gryzący, o kwaśnym zapachu; barwi na żółto; < na dworze; zimny, lepki.

Kwaśny pot z mętnym moczem.

Bardzo obfity kwaśny pot, przeważnie w nocy.

Obfite poty po nadużywaniu chininy.

Napad rozpoczyna się ziewaniem, przeciąganiem się i gromadzeniem śliny w ustach; dreszcze zwykle krótkotrwałe, szybko przechodzące w gorąco; dreszcze wewnętrzne, jakby pod skórą, < od gorących okładów, > po piciu i na świeżym powietrzu; brak pragnienia lub tylko nieznaczne pragnienie podczas dreszczy; gwałtowne pragnienie dużych ilości płynu podczas gorąca. θ Gorączka przerywana.

Wieczorem uczucie wielkiego osłabienia; niespokojny, rzuca się z boku na bok; powoli otwiera oczy, po czym ponownie je zamyka; mówi cichym głosem o wydarzeniach z poprzedniego dnia; kurczowe przeciąganie się i ziewanie; zimne stopy; napad trwa od jednej do dwóch godzin, po czym następuje sen; po przebudzeniu chory nie zdaje sobie sprawy, że miał napady. θ Gorączka codzienna.

Napady występują rano i składają się z umiarkowanych dreszczy trwających około pół godziny, po których następuje ledwie wyczuwalne suche gorąco trwające około dwóch godzin; w tym czasie tętno jest pełne, miękkie i umiarkowanie częste; podczas dreszczy gwałtowny, rozdzierający ból głowy, wyciskający choremu łzy z oczu; nudności, ból żołądka i krótki suchy kaszel; ból głowy utrzymuje się do wieczora; w okresie bezgorączkowym zawroty głowy, utrata apetytu, ból krzyża i kończyn. θ Gorączka codzienna.

Dreszcze z gęsią skórką, po których następuje przelotne gorąco; oba objawy krótkotrwałe; utrata apetytu; język biały; stolec skąpy i twardy; gorąco w żołądku i uczucie głodu; rano gorzki smak w ustach; wodniste ulewanie i odruchy wymiotne; na prawej stronie klatki piersiowej czerwona, swędząca plama, piekąca po drapaniu. θ Gorączka codzienna.

Silne dreszcze o godz. 3 P. M., bez pragnienia, trwające godzinę, po których następuje gorąco z oszałamiającym bólem głowy i silnym pragnieniem; poty długotrwałe i obfite, z pragnieniem; w okresie bezgorączkowym wielkie osłabienie i znużenie; przy wstawaniu z łóżka zawroty głowy i osłabienie kolan; nieprzyjemne gorąco w nocy; niespokojny, niepokrzepiający sen; brak apetytu; gorzki smak; biały język; brak pragnienia. θ Gorączka codzienna.

Gorączka trzeciaczkowa, występująca o pół godziny wcześniej; dreszcze trwające półtorej godziny; wysoka gorączka z potem, trwająca przez resztę dnia; przez cały napad silne pragnienie, lecz wypita woda zostaje wkrótce zwymiotowana; ból głowy podczas gorączki; w okresie bezgorączkowym ziemisty smak, ucisk w żołądku, osłabienie.

Dreszczowość z ziewaniem i wymiotami; po godzinie gorąco w głowie i zaczerwienienie twarzy, przy dłoniach i stopach zaledwie ciepłych, po czym następuje pot na twarzy; w okresie bezgorączkowym przygnębiony, nie chce się bawić, dużo leży, utrata apetytu, szarożółta biegunka, skąpy czerwony mocz, niespokojny sen. θ Gorączka trzeciaczkowa.

Silne dreszcze co drugi dzień, o godz. 1 lub 2 P. M.; ciągłe nudności i wymioty gorzką treścią żółciową oraz wszystkim, co dostało się do żołądka; dreszcze bardzo gwałtowne, z silnym pragnieniem i piciem tylko niewielkich ilości naraz; pod koniec występują dreszcze i uderzenia gorąca, następnie silne gorąco i obfity pot.

Dreszcze co drugi dzień, około godz. 11 A. M.; przez pewien czas przechodzą go ciarki, następnie trzęsie się przez dwadzieścia minut; ból głowy; najpierw zimne dłonie; przez cały czas nudności; brak pragnienia podczas dreszczy, lecz występuje ono podczas gorąca; po dreszczach następuje gorączka; po gorączce pot. θ Gorączka przerywana.

Ból pleców, krótkie dreszcze, długa gorączka; gorąco, zwykle z pragnieniem, bólem głowy, nudnościami i kaszlem.

Świeże przypadki występujące u młodych, wcześniej zdrowych osób; napady gwałtowne i regularne, na ogół typu trzeciaczkowego. θ Zimnica.

Przewaga objawów żołądkowych zarówno podczas napadu, jak i w okresie bezgorączkowym. θ Gorączka przerywana.

Nawroty wskutek błędów dietetycznych.

Napady zahamowane chininą.

Gorączki przerywane po

nadużywaniu chininy; także na początku nieregularnych przypadków, szczególnie gdy występują nasilone nudności.

Gorzej podczas potów; lepiej po nich.

Typ: codzienny; trzeciaczkowy; czwartaczkowy; skłonność do występowania coraz później i do nieregularności.

Objawy zwiastunowe: nudności; gwałtowne odruchy wymiotne; ziewanie, przeciąganie się, ból pleców, ból głowy i obfite wydzielanie śliny.

Okres bezgorączkowy: nigdy wolny od objawów; zakłócany dolegliwościami żołądkowymi; blada twarz; opryszczka wargowa; brak apetytu; smak mdłej wody, nadmierne ślinienie; uczucie pustki i osłabienia żołądka, nudności; luźne stolce; uczucie potłuczenia kończyn; niespokojny sen; trudność w zebraniu myśli; smutek.

Gorączka remitentna u dzieci.

Żółty nalot na języku, z suchością w ustach; wstręt do jedzenia z chęcią wymiotowania; cuchnący zapach z ust; gorzki smak w ustach i gorzki smak pokarmów; nudności z cofaniem się spożytej treści i wymiotami niestrawionym pokarmem; ucisk i bolesne uczucie pełności w dołku podsercowym; kolka; biegunkowe, żółtawe stolce albo stolce cuchnące, gnilne; blady, żółtawy kolor skóry; ból głowy, szczególnie w czole; gorąco gorączkowe z pragnieniem lub dreszczami. θ Gorączka żółciowa.

Żółta febra w pierwszym stadium; zawroty głowy, dreszczowość, ból pleców i kończyn, nieprzyjemne uczucie w nadbrzuszu, z nudnościami, wymiotami i znacznym osłabieniem.

Suche i niezwykle dokuczliwe gorąco, szczególnie wieczorem, z pragnieniem; wielki niepokój, pieczenie dłoniowych powierzchni rąk i nocne poty; skóra podobna do pergaminu; pragnienie wyłącznie smakołyków; bardzo apatyczny. θ Gorączka hektyczna.

Gorączka robaczycowa, z odruchami wymiotnymi, sinymi obwódkami wokół oczu i wymiotami przy czystym języku.

NAPADY, OKRESOWOŚĆ [41]

Napady choroby ze wstrętem do jedzenia.

Napady: bólów brzucha; wielkiego osłabienia, trwające od jednej do dwóch godzin; uczucia duszenia się; przerywane.

Napady: suchego, skurczowego kaszlu.

Następujące po sobie w spokojnej kolejności: gwałtowne, wstrząsające, głuche kaszlnięcia.

Nagłe napady: ogólnego gorąca.

Przez pewien czas: dziecko nie oddycha; podczas krztuśca.

Co kilka sekund: odkrztusza pełne usta jasnej, pienistej krwi.

Co pięć minut: trwają od dziesięciu do piętnastu minut; skurcze.

Co osiem do dziesięciu minut: odbijania.

Wieczorem, 10, 15 minut: napady w dołku podsercowym.

Co kwadrans: wymioty.

Piętnaście minut: trwają dreszcze.

Dwadzieścia minut: trzęsie się.

Pół godziny: gorączka trzeciaczkowa występuje wcześniej; napady krwawych wymiotów.

Jedna godzina: trwają dreszcze; gorąco w głowie; pot po dreszczach.

Jedenaście napadów w ciągu dwudziestu czterech godzin: skurczów.

Po posiłku, szczególnie P. M.: kaszel.

Po obiedzie: suchy, skurczowy kaszel.

Trzy lub cztery stolce dziennie.

Dreszcze nieregularne.

Kilka razy dziennie: skurcze histeryczne.

Codziennie o tej samej godzinie: niestrawność.

Każdej nocy: napady duszenia się.

Co drugi dzień o tej samej godzinie: niestrawność.

Co czwarty dzień: kolkowe bóle brzucha i żółciowe wymioty.

Przez wiele dni: ciągłe wymioty.

W każdą sobotę: kolkowe bóle brzucha i żółciowe wymioty.

Co dwa tygodnie: miesiączka.

Co sześć lub osiem tygodni: brak apetytu i hipochondria.

Szósty tydzień ciąży: bóle brzucha, gorąco w nadbrzuszu i zawroty głowy.

Cztery razy w ciągu siedmiu tygodni: miesiączka.

Przez cztery miesiące: sporadyczna niewielka utrata krwi.

Jesienią: biegunka; czerwonka.

UMIEJSCOWIENIE I KIERUNEK [42]

Prawa strona: oko <; ciało obce tkwiące w rogówce, owrzodzenie; przy otwieraniu powieki strumień łez; ból przeszywający od nerki w dół uda do kolana; skurczowe kurczenie się ramienia; nieznaczny skurcz kącika ust, regularne ruchy ramienia i dłoni; ucho zimne.

Lewa strona: ból głowy nad okiem; rogówka owrzodziała; ból w podżebrzu; straszne skurcze obejmujące tę stronę.

Ku dołowi: ból od pępka do macicy.

Od lewej do prawej: ból tnący brzucha, przeszywający w poprzek.

Zwrócone w prawo: oczy.

Od przodu ku tyłowi: przepona sprawia wrażenie ściskanej między dwoma kamieniami młyńskimi.

Ku tyłowi: sztywnienie ciała.

W dół: przebiegają bóle macicy.

ODCZUCIA [43]

Kłujące, piekące bóle.

Ból głowy, jak po stłuczeniu, w kościach głowy i w dół aż do nasady języka ; jak po stłuczeniu mózgu i czaszki ; jakby mózg był zmiażdżony ; jakby żołądek zwisał rozluźniony ; przepona sprawia wrażenie ściśniętej między dwoma kamieniami młyńskimi ; chwytanie jak dłonią, przy czym każdy palec ostro wciska się w jelita ; jakby jelita były ściskane dłonią ; jakby wszystkie kości ciała rozrywano na kawałki ; dławienie, jak od śluzu w klatce piersiowej ; ucisk w klatce piersiowej jak po wdychaniu pyłu ; łaskotanie w górnej części krtani, jak od oparów siarki ; jakby do jelit wlano gorącą wodę ; stopy jakby sparaliżowane ; jakby wymiotował krwią ; wrażenie w kości udowej, jakby była zwichnięta ; jakby stawy zdrętwiały ; ból kości jak po stłuczeniu ; jakby kończyny były połamane ; jakby dreszcz przebiegał pod skórą ; jakby czoło było miażdżone ; jakby wszystkie kości rozrywano na kawałki.

Ból : nad lewym okiem ; w potylicy i karku ; w skroniach i czole ; w zębie z ubytkiem ; w zębach trzonowych ; w przeponie ; w lędźwiach i biodrach ; w żołądku ; najsilniejszy w przedniej części brzucha, rozciągający się do lewego podżebrza, boków, pleców i podstawy klatki piersiowej ; w zębach ; w lewym podżebrzu ; wokół pępka, w kierunku macicy ; w brzuchu ; w sercu ; w macicy ; w krzyżu ; w kończynach ; przy pępku ; w nadbrzuszu ; w dolnej części jelit i w nerkach ; w stawach.

Bardzo silny ból : w okolicy brzucha i pęcherza.

Intensywne bóle rwące : w oczach.

Intensywny ból głowy : rozciągający się do nasady nosa i gardła.

Bardzo silny, gwałtowny ból głowy.

Ostry ból : po poronieniu.

Gwałtowne cierpienie : w dołku podsercowym.

Silne bóle : promieniujące w brzuchu ; w nerkach ; wokół pępka.

Ból tnący : w brzuchu ; w pobliżu pępka ; przez brzuch, od lewej do prawej ; w brzuchu i cewce moczowej.

Niepokój : w okolicy przedsercowej.

Ból przewiercający : przez wszystkie kości czaszki do korzeni zębów.

Ból szczypiący : w obu podżebrzach i okolicy dołka podsercowego ; wokół pępka, ku dołowi do macicy.

Ból przeszywający : przez gałki oczne ; od prawej nerki w dół uda do kolana ; w poprzek brzucha ; w nerkach ; w klatce piersiowej.

Kłucia : w szczycie głowy lub czole ; od pępka do macicy.

Drobne, silnie kłujące bóle : w głowie.

Ból kłujący : w głowie ; w cieśni gardzieli.

Ból bijący : w głowie ; w dołku podsercowym ; w żołądku.

Tętnienie : w głowie ; serca ; przy bólu czołowym.

Podskakujący ból głowy.

Bolesne wstrząsy : w żołądku i głowie.

Bóle chwytające : w żołądku ; w brzuchu.

Kurcz : między łopatkami ; w udach ; w klatce piersiowej.

Chwytanie : w jelitach.

Ściskanie : w brzuchu.

Odurzający ból głowy.

Ból uciskający : w żołądku.

Intensywne pobolewanie : w plecach i kościach.

Pobolewanie : w czole ; w głowie ; w kościach.

Uciskowy ból czoła.

Stały ból uciskający : w dołku podsercowym.

Parcie ku dołowi : na macicę i odbyt.

Ból napinający : w potylicy i karku, rozciągający się do ramion ; w oczach.

Uczucie jak od otarcia : w klatce piersiowej.

Bolesna obolałość : potylicy i szyi.

Palenie : w cewce moczowej ; w dłoniach.

Szczypanie : wykwitu na brzegu warg ; w jamie ustnej i na języku ; oczu.

Ból jak w miejscu odparzonym : w klatce piersiowej.

Uczucie obolałości : w brzuchu.

Bolesność : cieśni gardzieli.

Uczucie jak po stłuczeniu : w kończynach.

Tkliwość : wokół pępka.

Bolesne uczucie pełności : w dołku podsercowym.

Bardzo silny ucisk : w okolicy macicy i odbytnicy.

Nieopisane mdłe uczucie : w żołądku.

Gorąco : w głowie ; w nadbrzuszu ; w żołądku ; suche i niezwykle dokuczliwe.

Tępe ciągnięcie : w głowie, tam i z powrotem.

Suchość : cieśni gardzieli ; jamy ustnej.

Dolegliwości : wokół pępka.

Uczucie pustki : w żołądku.

Ucisk : w gardle ; w żołądku ; w pęcherzu ; w dołku podsercowym.

Nieprzyjemne uczucie : w nadbrzuszu.

Ściskanie : w gardle i klatce piersiowej.

Ucisk : w klatce piersiowej.

Uczucie ciężkości : głowy ; ud ; w czole.

Dławienie : z kaszlem.

Skurczowe uczucie ucisku : w klatce piersiowej.

Uczucie kurczenia : w gardle i klatce piersiowej.

Łaskotanie : u wejścia do tchawicy ; od górnej części krtani do dolnych krańców oskrzeli.

Bulgotanie : w klatce piersiowej.

Osłabienie : ud.

Drżenie : wewnętrzne.

Zimno : górnej części ciała ; stóp ; kończyn ; jednej dłoni.

Wewnętrzny dreszcz.

Świąd : miejsca po prawej stronie klatki piersiowej ; przy odbycie ; łydek.

TKANKI [44]

Niezborność mięśniowa.

Krwotoki : jasnoczerwona krew ze wszystkich otworów ciała ; po urazach mechanicznych.

Po narażeniu na zimno i deszcz.

Pełnokrwistość, otyłe dzieci.

Skóra i błony śluzowe blade ; tętno drobne, miękkie ; dreszczowość ; mały apetyt ; zaparcie ; wyraźne szmery anemiczne ; wielkie wyczerpanie i osłabienie ; w końcu prawie niczego nie mogła jeść ; nudności i wymioty po najmniejszej ilości pokarmu ; znaczne wychudzenie ; ból głowy, jakby czoło było miażdżone, z nudnościami ; wykwity na czole i policzku ; skąpa miesiączka ; skłonna do narzekania, z niczego niezadowolona ; dłonie zimne ; histeryczna.

Choleroza: objawy żołądkowe, nudności, wymioty, biegunka.

Obrzęki wodne narządów wewnętrznych.

Skóra i mięśnie wiotkie.

Ból wszystkich kości jak po stłuczeniu.

Bóle, jakby wszystkie kości rozrywano na kawałki ; z wymiotami i bólami jelit.

Żółtaczka ; krzywica ; zanik.

Wykazuje niewątpliwy związek z mięśniami zależnymi od woli ; we wszelkiego rodzaju drgawkach u dzieci, w drgawkach tonicznych, a szczególnie klonicznych — od wykrzywiania twarzy, przewracania oczami i zaciskania kciuków aż po najcięższe skurcze padaczkowe, zwłaszcza gdy występują nudności.

DOTYK. RUCH BIERNY. URAZY [45]

Ucisk : żołądek i podżebrza wrażliwe.

Przy nagryzaniu zębem z ubytkiem : ból w tym zębie.

Po urazach mechanicznych : krwotok z płuc.

SKÓRA [46]

Świąd niezmieniający się pod wpływem drapania.

Świąd skóry z nudnościami ; musi drapać się aż do wystąpienia wymiotów.

Miliaria rubra, z dusznością, kolką i nudnościami.

Wysypka prosówkowa na czole, skroniach i policzku.

Wysypka połogowa.

Zahamana wysypka przy chłodnej skórze.

Wykwity zahamowane albo pojawiające się z opóźnieniem, z uciskiem w klatce piersiowej ; wymiotami i łaskoczącym kaszlem.

Opryszczkowa wysypka przy stawie nadgarstkowym i odbycie, z czerwonymi plamami po drapaniu.

Róża, której zaczerwienienie ustępuje zbyt wcześnie, z ponownymi wymiotami.

Reakcja tak słaba, że wysypka rozwija się z opóźnieniem albo wcale się nie pojawia ; niepokojący ucisk lub ściskanie w klatce piersiowej ; gniewliwy, drażliwy, szczególnie nocą, co uniemożliwia sen i wywołuje silny niepokój ; silny łaskoczący kaszel z sinieniem twarzy i dusznością. θ Odra.

Gorączka, < ku nocy ; bezsenność ; całkowita utrata apetytu ; nudności ; przygnębienie i płaczliwość ; jęczenie. θ Szkarlatyna.

Pobudzenie naczyniowe z opóźnionym rozwojem wysypki ; niepokojące ściskanie w klatce piersiowej ; niespokojne miotanie się. θ Szkarlatyna.

Opóźniona wysypka w szkarlatynie, z wymiotami, biegunką, uciskiem i niepokojem.

OKRES ŻYCIA, KONSTYTUCJA [47]

Kobiety i dzieci ; osoby z rozedmą płuc.

Dziewczynka, æt. 6 tygodni, przeziębiła się osiem dni po urodzeniu ; zapalenie oczu.

Dziewczynka, æt. 3 miesiące, po otrzymaniu ośmiu kropli laudanum ; zatrucie opium.

Dziecko, æt. 17 tygodni, skrofuliczne ; wymioty i biegunka.

Dziecko, æt. 22 tygodnie ; skurcze.

Dziecko, æt. 30 tygodni, blade, otyłe ; kaszel skurczowy.

Chłopiec, æt. 3, po przejedzeniu ; biegunka.

Chłopiec, æt. 4 ; zimnica.

Chłopiec, æt. 4 ; rzucawka.

Chłopiec, æt. 10, sangwiniczny, skrofuliczny, po zjedzeniu wieprzowiny ; biegunka.

Dziewczynka, æt. 11, czarne włosy i oczy, podatna na napady zimnicy, z powodu których przyjmowała chininę ; gorączka przepuszczająca.

Chłopiec, æt. 14 ; przewlekłe wymioty.

Dziewczyna, æt. 15 ; zimnica.

Dziewczyna, æt. 16 ; smoliste stolce.

Mężczyzna, æt. 17, temperament sangwiniczny, cierpiący na plamicę, po przeziębieniu ; skurcze.

Dziewczyna, æt. 18, pełna wdzięku, miesiączka obfita ; zimnica.

Mężczyzna, æt. 20, słaby, brunet, melancholijny ; zimnica.

Kobieta, æt. 21 ; zimnica.

Kobieta, æt. 22 ; zimnica.

Kobieta, æt. 23, drobna, blada, drażliwa, o brązowych włosach, miesiączka pojawiła się w wieku 17 lat, ale była bardzo skąpa ; niedokrwistość.

Kobieta, æt. 23, blondynka ; krwawe wymioty.

Kobieta, æt. 24, silna, dobrej konstytucji, zamężna od trzech miesięcy, w szóstym tygodniu ciąży ; krwotok maciczny z poronieniem.

Kobieta, pierworódka, po przedłużającym się porodzie zakończonym zabiegowym wydobyciem płodu ; krwotok z macicy.

Kobieta, cierpiąca od czterech tygodni ; obfity krwotok maciczny.

Kobieta, æt. 24 ; skurcze histeryczne.

Dziewczyna, æt. 25, silna ; krwawe wymioty.

Mężczyzna, æt. 25 ; przewlekły nieżyt nosa.

Kobieta, æt. 26, wysoka, krzepka, o jasnej cerze, cierpiąca od czterech lat ; skręcające bóle brzucha i wymioty żółciowe.

Szwedka, æt. 26, chora od trzech lat, przyjęła dużo chininy ; gorączka przepuszczająca.

Drwal, cierpiący od lat, każdej wiosny i jesieni ; zimnica.

Mężczyzna, cierpiący od kilku tygodni ; zimnica.

Dziewczyna, æt. 28, z niedokrwistością ; krwawe wymioty.

Mężczyzna, æt. 28 ; cholera.

Kobieta, æt. 30, blondynka, słaba ; zimnica.

Żołnierz, æt. 34 ; czerwonka.

Czarnoskóry mężczyzna, po przebiciu podeszwy stopy wskutek nadepnięcia na rybią ość ; tężec.

Kobieta, æt. 35, chora od dwóch tygodni ; zimnica.

Kobieta, æt. 35 ; zimnica.

Kobieta, æt. 38 ; kaszel.

Kobieta, æt. 38, przyjmowała chininę ; gorączka przepuszczająca.

Mężczyzna, æt. 39, gruźliczy, po narażeniu na wilgoć i zimno ; krwioplucie.

Kobieta, æt. 39, zamężna ; wymioty.

Kobieta, æt. 40, cztery miesiące po poronieniu ; krwotok.

Kobieta, æt. 42, cierpiąca od 2 1/2 roku ; wymioty.

Mężczyzna, æt. 44 ; zimnica.

Mężczyzna, æt. 45, cierpiący od czterech tygodni ; nieustanne wymioty.

Kobieta, æt. 47, cierpiąca od sześciu tygodni ; zapalenie naczyniówki.

Mężczyzna, æt. 54, cierpiący od trzech miesięcy ; przewlekłe wymioty.

Kobieta, æt. 54, dobrej konstytucji, miesiączka ustała sześć miesięcy wcześniej bez żadnych dolegliwości, po podróży, podczas której przemarzła ; krwiomocz.

Wdowa, æt. 54, od napadu cholery przed czterema laty nieustannie cierpiąca na dolegliwości brzucha ; czerwonka.

Mężczyzna, æt. 62 ; zimnica.

Kobieta, æt. 72, temperament melancholijny, brunetka, szczupła, ze skłonnością do hemoroidów i dolegliwości jamy brzusznej ; kaszel skurczowy.

ZALEŻNOŚCI [48]

Działanie neutralizują : Arnica, Arsen., Cinchona, Nux vom., Tabac .

Neutralizuje działanie : Alum., Arnica, Arsen., Cinchona, oparów miedzi, Dulcam., Ferrum, Lauroc., Opium, Sulph. ac., Tabac., Tart. em .

Zgodne : dobrze po nim działają Arsen . (cholera infantum, osłabienie, przeziębienia, krup, dreszcze), Bellad., Bryon., Cadmium sulph . (żółta febra), Calc., Chamom., Cinchona, Cuprum, Ignat., Nux vom., Phosphor., Pulsat., Sepia, Sulphur, Tart. em., Tabac., Veratr .

Lek dopełniający : Cuprum .