Róża Bożego Narodzenia; ciemiernik czarny. Jaskrowate.

Wprowadzony przez Hahnemanna i poddany próbom lekowym przez niego samego oraz innych. Zob. Allen's Encyclopædia, vol. 4, p. 547.

AUTORYTETY KLINICZNE.

Mania histeryczna, Zwingenberg, B. J. H., vol. 34, p. 165; Melancholia po durze brzusznym (2 przypadki), Knorre, Rück. Kl. Erf., vol. 1, p. 25; Schorzenie mózgu, Knorre, Rück. Kl. Erf., vol. 1, p. 124; Zapalenie mózgu, Hartmann, Rück. Kl. Erf., vol. 5, p. 44; Schorzenia opon mózgowo-rdzeniowych, Chapman, B. J. H., vol. 8, p. 226-7; Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych mózgu i rdzenia, Wells, Raue's Rec., 1873, p. 57; Wstrząśnienie mózgu, Farrington, MSS; Afty (2 przypadki), Ehrhardt, Brennfleck, Rück. Kl. Erf., vol. 1, p. 507; Wodobrzusze, Ozanne, B. J. H., vol. 10, p. 122; Cholera, Altschul, Rück. Kl. Erf., vol. 1, p. 942; Zapalenie pęcherza moczowego, Moszbauer, Kreuss, Rück. Kl. Erf., vol. 2, p. 17; Brak miesiączki (5 przypadków), Thomas, B. J. H., vol. 16, p. 327; Tężec pourazowy, Kimball, Organon, vol. 2, p. 233; Dur brzuszny; Trinks, Raue's Rec., 1871, p. 199; Anasarka, Martini, Rau, Seidel, Hromada, Rück. Kl. Erf., vol. 4, p. 347-9; Anasarka i wodobrzusze, B. J. H., vol. 34, p. 709; Obrzęk po płonicy (3 przypadki), Müller, Tietze, Wiedemann, Rück. Kl. Erf., vol. 4, p. 50; Newton, Raue's Rec., 1871, p. 218; Obrzęk popłoniczy, Miller, Raue's Rec., 1873, p. 226.

UMYSŁ [1]

Całkowita utrata świadomości.

Słaba pamięć.

Na pytania odpowiada powoli; odurzenie graniczące z utratą czucia.

Osłabiona władza umysłu nad ciałem; nie może skupić myśli; odpowiada powoli, patrzy bezmyślnie; mięśnie nie działają prawidłowo, jeśli wola nie jest silnie skoncentrowana na ich działaniu — gdy ktoś do niej mówi, odwracając tym samym jej uwagę, upuszcza przedmioty.

Doskonały obraz ostrego idiotyzmu.

Idiotyzm i kretynizm.

Otępiały, nic nie mówi.

Majaczenie.

Mania demoniczna; nocą widzi złe duchy.

Mania typu melancholicznego, z utrwalonymi ideami.

Stany psychiczne zajmujące miejsce między melancholią a manią oraz stany, w których występują rzeczywiste przygnębienie i osłabienie, a pacjentem rządzi utrwalona idea.

Pewną staruszkę kobiety z jej otoczenia oskarżyły o kradzież; wzięła to sobie tak do serca, że się powiesiła. Samobójstwo to wywarło głębokie wrażenie na kobietach ze wsi. Jedna po drugiej oskarżała samą siebie o spowodowanie śmierci staruszki swoimi insynuacjami; płakały i wyły, biegały dniem i nocą, załamując ręce i rozpaczając, że z powodu swego grzechu nie dostąpią zbawienia; stały się zupełnie niepohamowane i obłąkane. W ten sposób zaburzenie dotknęło dwadzieścia cztery lub dwadzieścia pięć kobiet, a po każdym nowym przypadku pojawiał się kolejny. θ Mania histeryczna.

Bezmyślne wpatrywanie się.

Patrzy na otoczenie w osobliwy, bezmyślny sposób, a zapytana spogląda tak samo na pytającego albo dziko rozgląda się dookoła, chwytając się za głowę; podczas chodzenia zatacza się, ze zwieszoną głową; apatia czuciowa i stałe wpatrywanie się w jeden punkt przeplatają się sporadycznie z niezrozumiałym mamrotaniem; zaparcie. θ Melancholia po durze brzusznym.

Stale skubie wargi i ubranie.

Mnóstwo lamentowania i jęczenia.

Mimowolne wzdychanie.

Częste krzyki w zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych lub wodogłowiu.

Próbuje uciec, rzucić się do rzeki.

Po durze brzusznym wielkie przygnębienie psychiczne i apatia; otępiała i obojętna na wszelkie bodźce zewnętrzne; nie chce mówić; siedzi spokojnie w łóżku i zdaje się pogrążona w ponurych rozmyślaniach; twarz blada, o niespokojnym wyrazie; spojrzenie ospałe i niepewne; rozszerzone źrenice; tętno wolne i słabe; przyjmuje podane jedzenie, ale nigdy nie wyraża żadnego pragnienia; sen rzadki, niespokojny; stale usiłuje uciec, lecz nie jest gwałtowna; bez słowa spokojnie wychodzi przez okno, a jeśli uda jej się zbiec, kieruje się ku rzece; w końcu rzuciła się do ustępu, skąd ją uratowano.

Uparte milczenie.

Nadmierny lęk i udręka.

Niespokojny ruchowo i zalękniony.

Lęk przed śmiercią; czuje się nieszczęśliwy w obecności pogodnych twarzy.

Melancholia u dziewcząt w okresie pokwitania, zanim ustaliła się miesiączka, albo gdy miesiączka wystąpiła, a następnie przestała powracać.

Melancholia: milcząca; w okresie pokwitania; z udręką.

Tęsknota za domem.

Bolesny, rozpaczliwy nastrój.

Obojętny.

Drażliwy; łatwo wpada w gniew; < od pocieszania, nie chce, by mu przeszkadzano.

Hałas lub wstrząs skraca napad. θ Rzucawka.

Myślenie o objawach łagodzi je.

SENSORIUM [2]

Zamęt w głowie, jak po stłuczeniu, z płynnym nieżytem nosa.

Zawroty głowy: z nudnościami, wodnistymi wymiotami i luźnymi wypróżnieniami; podczas schylania się, ustępują po wyprostowaniu.

Otępienie i uczucie ciężkości w głowie.

Mózg wydaje się zbyt duży, a potylica pusta; później w czole odczucie odwrotne; potylica wydaje się opadać ku przodowi; chce się położyć i obracać głowę z boku na bok; czuje się bezradny jak niemowlę.

Apatia czuciowa.

Odurzony; głowa gorąca, ciężka; wciska głowę w poduszki, odczuwa dreszczowość; palce zimne.

Stupor, stępienie ogólnego czucia; wzrok nieuszkodzony, mimo to widzi niedokładnie i nie zwraca uwagi na widziane przedmioty; narząd słuchu nienaruszony, a jednak niczego nie słyszy wyraźnie ani nie pojmuje; narządy smaku działają, lecz nic nie ma dla niego właściwego smaku; często roztargniony, ledwie pamięta przeszłość lub to, co wydarzyło się przed chwilą; nic go nie cieszy; drzemka lekka i niepokrzepiająca; zabiera się do pracy, nie mając ani mocy, ani siły.

Wrażenia zmysłowe docierają do świadomości tylko powoli albo wcale. θ Dur brzuszny.

Stępienie czuciowej części układu nerwowego. θ Choroba mózgu u dzieci.

Całkowita utrata świadomości; brak wszelkich wrażeń zmysłowych i wszelkich przejawów woli; bicie serca i tętno bardzo wolne; skóra tylko umiarkowanie ciepła; jelita nieczynne; mimowolne oddawanie moczu; utrudnione połykanie; stale skubie wargi i ubranie.

Sopor i śpiączka.

W GŁĘBI GŁOWY [3]

Bardzo silne bóle głowy, szczególnie rozpierające czoło ku zewnątrz; > jedynie po opuszczeniu głowy i pozostawaniu w całkowitym bezruchu.

Gorąco głęboko wewnątrz głowy.

Palące gorąco w głowie; blada twarz; zimne ręce.

Intensywny i nieznośny ból głowy. θ Drgawki u dzieci.

Bóle przeszywające w całej głowie, z zawrotami. θ Anasarka po płonicy.

Przez mózg przebiega wstrząs jak od prądu elektrycznego, po którym następują skurcze. θ Drgawki połogowe.

Ból na szczycie głowy, jakby wbijano gwóźdź.

Uciskowy ból głowy od wewnątrz ku zewnątrz, z odurzeniem i uczuciem ciężkości głowy; < przy poruszaniu głową, od wysiłku; > na świeżym powietrzu i po odwróceniu uwagi.

Odurzający ból głowy: z nieżytem nosa (od 4 do 8 P. M.); < od schylania się; > w spoczynku i na świeżym powietrzu.

Gwałtowny uciskowy ból głowy, z wielkim uczuciem ciężkości, < w potylicy, po przebudzeniu.

Odurzający ból głowy, przeważnie w potylicy. θ Po płonicy.

Wrażenie w potylicy jak po uderzeniu. θ Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych.

Odurzający ból głowy w potylicy, < przy schylaniu się, biegnący od karku ku szczytowi głowy, a przy prostowaniu się przechodzący w ból palący; > jedynie od spokojnego leżenia z zamkniętymi oczami.

Ból głowy od karku po szczyt głowy.

Ból głowy niemal zawsze z objawami ze strony skóry głowy.

Przekrwienie mózgu.

Dreszcze z wymiotami; wrażenie w potylicy jak po otrzymaniu uderzenia; następnie zaczerwieniona twarz, utrata świadomości, majaczenie; sine plamy na ciele i kończynach; głowa odrzucona do tyłu; sztywność karku; oczy zwrócone ku górze; tętno 120; częste drgawki. θ Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych mózgu i rdzenia.

Zapalenie mózgu z odurzeniem; gorąco i uczucie ciężkości głowy; wciskanie głowy w poduszkę, z dreszczowością całego ciała; zimno palców; < od myślenia o bólu.

Ostre zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, gdy wysięk już się dokonał; odczyn niemal nie występuje; porażenie mniej lub bardziej zupełne.

Wodogłowie, gdy gorączka ustąpiła i pojawiają się następujące objawy: utrudnione oddychanie, brak czucia, drżenie rąk i kierowanie ich ku głowie, zez z niewrażliwością na światło, ruchy żucia oraz sopor.

Przez cały tydzień leży wyłącznie na plecach, pozornie drzemiąc; oczy na wpół zamknięte, źrenice zwężone, rogówki i białkówki mętne i bez połysku, jakby pokryte kurzem, z zaschniętym śluzem w kącikach oczu; oczy zapadnięte, otoczone sinymi obwódkami, zezujące ku nosowi; twarz blada i wychudła; nos spiczasty, otwory nosa pokryte sadzowatym nalotem; wargi suche i popękane; ciało wychudłe, skóra sucha i wiotka; nadbrzusze zapadnięte; kończyny dolne rozłożone, podudzia zgięte względem ud; przy próbie zmiany tej pozycji jęki, niespokojne, skarżące okrzyki; twarz wykrzywiona bólem; głowa bezwładnie opada do tyłu; przy przymusowym otwarciu oczu rozszerzenie źrenic i skurczowe ruchy tęczówki; światło padające do oka wywiera na niego równie małe wrażenie jak wołanie lub mówienie do niego; pije łapczywie, gryzie łyżkę, nie wybudzając się ze stanu apatii; wykrzywia twarz; wykonuje ustami ruchy żucia; chwyta głowę rękami; zgrzyta zębami; kurcze mięśni grzbietu; zaparcie; mimowolne oddawanie moczu; miejscowy pot na skórze głowy; tętno wolne, miękkie i przerywane. θ Schorzenie mózgu.

Zapalenie mózgu z umiarkowaną gorączką; tętno słabe, nieprzyspieszone, ze sporadycznymi głębokimi westchnieniami; pacjent leży w stanie apatii, nie może się unieść; mimowolne drżenie rąk i chwytanie się za głowę; po uniesieniu głowa opada do tyłu; częste pocieranie nosa; oczy na wpół otwarte, źrenice rozszerzone, gałki oczne zwrócone w bok albo ku górze; konwulsyjne drgania powiek; czoło pomarszczone i pokryte zimnym potem; brak apetytu; pragnie jedynie napoju, który łapczywie przyjmuje w dużych ilościach, przy czym picie poprzedzają ruchy żucia i ruchy te następują również po nim; łatwo wpada w gniew, szczególnie gdy ktoś przemawia do niego łagodnie; uderza na oślep wokół siebie; twarz blada i obrzmiała; otępienie i senność; często zrywa się z krzykiem i płaczem; nozdrza suche i brudne; opadanie żuchwy.

Nie okazuje żadnych oznak widzenia ani słyszenia, przez dwa tygodnie nie wydaje żadnego artykułowanego dźwięku. θ Ostre wodogłowie.

Wstrząśnienie mózgu wskutek uderzenia w głowę; źrenice rozszerzone, prawie niereagujące na światło; tętno pełne, łatwo uginające się pod uciskiem; można go było obudzić, lecz natychmiast ponownie stawał się senny; oddech ciężki i powolny; szczególnie < od 3 do 6 P. M.; po nieskuteczności Arnica.

Wodogłowie: popłonicze, ostre lub przewlekłe; głównie u osób skrofulicznych.

Udar surowiczy.

SKÓRA GŁOWY [4]

Wciska głowę w poduszki, z wrażeniem, jakby skóra potylicy była mocno ściągana ku dołowi.

Obraca głowę dniem i nocą, jęcząc. θ Wodogłowie. θ Dur brzuszny.

Odrzuca głowę do tyłu i z boku na bok. θ Schorzenia mózgu.

Bolesność jak po stłuczeniu, < w tylnej części głowy; > przy schylaniu się.

Potylica bolesna przy dotyku.

Miejscowy pot na skórze głowy. θ Wodogłowie.

Wypadanie włosów z kłuciem skóry głowy, < na potylicy; twarz i ciało obrzęknięte.

Wilgotne łuszczenie skóry głowy.

Parch głowy; wilgotne łuski z obrzmieniem węzłów chłonnych szyi.

WZROK I OCZY [5]

Puste spojrzenie, rozszerzone źrenice, oczy szeroko otwarte albo na wpół zamknięte. θ Dur brzuszny. θ Wodogłowie.

Gałki oczne zwrócone ku górze, zez. θ Wodogłowie.

Oczy zapadnięte, z sinymi obwódkami.

Ślepota zmierzchowa.

Światłowstręt bez zapalenia.

Gorzej od światła, szczególnie dziennego.

Niewrażliwość na światło. θ Wodogłowie.

Hippus; naprzemienne zwężanie i rozszerzanie źrenicy, drżenie tęczówki po każdej próbie wybudzenia pacjenta ze stuporu, szczególnie gdy porusza się jego głową. θ Wodogłowie.

Wczesne stadium gutta serena.

Źrenice: zwężone; rozszerzone; na przemian zwężone i rozszerzone.

Gałki oczne czerwone, szkliste. θ Wodogłowie.

Rogówka i białkówka matowe, jakby pokryte kurzem. θ Wodogłowie.

Nie może utrzymać otwartych oczu z powodu uczucia ciężkości.

Powieki lepkie, suche; uczucie, jakby były przyciskane w dół.

Wypadają włosy z brwi.

Drganie mięśnia unoszącego brwi.

SŁUCH I USZY [6]

Szum i dzwonienie w uszach.

WĘCH I NOS [7]

Osłabiony węch.

Nozdrza wyglądają jak okopcone, pokryte sadzą. θ Wodogłowie.

Nos spiczasty; nozdrza brudne, suche. θ Wodogłowie.

Często pociera nos. θ Wodogłowie.

Kichanie.

GÓRNA POŁOWA TWARZY [8]

Bezmyślny wyraz twarzy. θ Dur brzuszny.

Czoło lub twarz pomarszczone. θ Wodogłowie.

Pomarszczone czoło zlane zimnym potem. θ Wodogłowie.

Twarz: czerwona; gorąca, lecz blada; czerwienieje, a następnie blednie; blada, obrzękła; zniekształcona; żółtawa; blada, zapadnięta, lodowato zimna; sina, z zimnym potem.

Bladość twarzy z gorącem głowy.

Drgania dźwigaczy powiek i policzków, z gorącem twarzy.

Neuralgia lewostronna; okolice tak tkliwe, że chory nie może żuć.

Tępy ból prawej kości jarzmowej.

DOLNA POŁOWA TWARZY [9]

Nieustanne ruchy żucia.

Kąciki ust bolesne; stały wypływ śliny; górne wargi spękane; wargi suche, spękane.

Białe pęcherzyki na obrzękłych wargach.

Bolesne wargi.

Żuchwa opada.

ZĘBY I DZIĄSŁA [10]

Zgrzyta zębami.

Przy zaciskaniu zębów odczuwa ból w pobliżu korzeni przeciwległych trzecich zębów trzonowych.

Kłujący ból zębów trzonowych wieczorem i w nocy; nie znosi ani zimna, ani ciepła.

Ból zęba podczas dreszczy.

SMAK, MOWA, JĘZYK [11]

Gorzki smak.

Język: suchy; rano biały; suchy i czerwony, wcześniej czarny, w tyfusie plamistym; nieznacznie wysunięty i poruszający się wahadłowo; drżący; wydaje się sztywny; zdrętwiały, nieczuły; obrzękły; cały pokryty pęcherzykami; krostki na czubku; żółty z czerwonymi brzegami.

JAMA USTNA [12]

Usta i podniebienie suche, z tnącym, drapiącym uczuciem w podniebieniu podczas poruszania ustami przy przełykaniu.

Pęcherzyki w jamie ustnej.

Jama ustna, dziąsła i język pełne płaskich, żółtych owrzodzeń o uniesionych szarych brzegach albo czerwonych, obrzękłych podstawach; odór padliny; nadmierne ślinienie; chory nie przyjmuje pokarmu, tylko pije; obrzęk gruczołów szyi i pod brodą; wysiew pęcherzy wokół ust; twarz czerwona i gorąca; stolec wodnisty i śluzowaty, z parciem; tętno gorączkowe; niepokój; jęki i płacz. θ Afty.

Afty z lienterią.

Bezbolesne owrzodzenie w jamie ustnej.

PODNIEBIENIE I GARDŁO [13]

Woda spływa przez gardło z bulgotem.

APETYT, PRAGNIENIE. UPODOBANIA I AWERSJE [14]

Głód: dziecko łapczywie ssie pierś; ze wstrętem do jedzenia.

Sporadycznie chce jeść, lecz odrzuca pokarm, gdy zostaje mu podany.

Pragnienie.

Łapczywie połyka zimną wodę; gryzie łyżkę, lecz pozostaje nieprzytomny. θ Wodogłowie.

Pragnienie ze wstrętem do picia.

Brak pragnienia we wszystkich dolegliwościach.

Niechęć do warzyw.

CZKAWKA, ODBIJANIE, NUDNOŚCI I WYMIOTY [16]

Nudności. θ Zapalenie pęcherza moczowego. θ Wodopiersie.

Nudności, mimo to głód; pokarm jednak odpycha, chociaż smak jest prawidłowy.

Nudności podczas ciąży.

Wymioty.

Nudności i gwałtowne wymioty, z silnym gorącem w żołądku.

Wymioty zielonkawą, śluzowatą substancją.

Wymioty zielonkawoczarną treścią, z kolką.

DOŁEK PODSERCOWY I ŻOŁĄDEK [17]

Intensywne pieczenie w przełyku.

Intensywne, bolesne pieczenie w żołądku, rozciągające się na przełyk. θ Podczas ciąży.

Zapadnięty dołek podsercowy. θ Wodogłowie.

Pełność i rozdęcie dołka podsercowego.

Ucisk w okolicy żołądka. θ Anasarca.

Pieczenie i drapanie w żołądku.

Ból żołądka podczas kaszlu lub chodzenia.

PODŻEBRZA [18]

Dolegliwość wątroby, szczególnie po nadużywaniu Cinchona.

BRZUCH I LĘDŹWIE [19]

Uczucie zimna w brzuchu.

Burczenie w brzuchu.

Silne burczenie w brzuchu, nadmierna kolka, osłabienie.

Bulgotanie, jakby jelita były pełne wody.

Nadmierne rozdęcie brzucha.

Brzuch obrzękły, rozdęty, bolesny przy dotyku.

Chwytające, szczypiące bóle wokół pępka, po których następowały galaretowate stolce. θ Wodobrzusze.

Nadmierna kolka; osłabienie, zapadnięte rysy twarzy, twarz zimna, blada, pokryta lepkim potem; tętno nitkowate; wodnista biegunka.

Wodobrzusze: szczególnie po płonicy; u dzieci skrofulicznych.

STOLEC I ODBYTNICA [20]

Wodnista biegunka, nudności, kolka i wielkie osłabienie.

Stolec składający się wyłącznie z przezroczystego, ciągliwego, bezbarwnego śluzu.

Biały, galaretowaty śluz, z pieczeniem i szczypaniem odbytu; biegunka poprzedzona kolką, która zmniejsza się > po każdym wypróżnieniu.

Biały, galaretowaty stolec, podobny do skrzeku, oddawany trzy lub cztery razy dziennie, z silnym parciem.

Białe, galaretowate stolce z parciem.

Biegunka: podczas ciąży; podczas ząbkowania; podczas ostrego wodogłowia.

Mimowolne stolce.

Biegunka i wymioty, ze skurczami kończyn, zimnem całego ciała, silnym pragnieniem, zmienionymi rysami twarzy oraz słabym, ochrypłym głosem. θ Cholera.

Cholera ostra z uczuciem ciężkości i otępieniem głowy, skurczami brzucha, gorączką, wolnym tętnem, zawrotami głowy, nudnościami, wodnistymi wymiotami i biegunką.

Uczucie, jakby jelita nie miały siły wydalić kału podczas oddawania miękkiego stolca.

Zaparcie.

Przed stolcem: nudności i kolka.

Podczas stolca: naglące parcie; parcie bolesne; nudności.

Po stolcu: pieczenie i szczypanie odbytu; ustąpienie kolki.

Śluzotok odbytnicy ze skurczem pęcherza moczowego.

Hemoroidy.

NARZĄDY MOCZOWE [21]

Przekrwienie nerek z rozległym wysiękiem surowiczym do jamy brzusznej i tkanek kończyn dolnych.

Obrzęk uogólniony po płonicy, z albuminą i wałeczkami fibrynowymi w moczu.

Zatrzymanie moczu albo mocz silnie albuminowy, ciemny, bez osadu; chory łatwiej oddycha w pozycji leżącej; ostre obrzęki uogólnione.

Zapalenie nerek powodujące objawy obrzękowe. θ Kiła niemowląt.

Pęcherz nadmiernie rozciągnięty; zatrzymanie moczu wskutek atonii błony mięśniowej.

Zapalenie pęcherza moczowego; proces zapalny nasila się powoli, aż osiąga największą gwałtowność, ze stałym parciem na mocz wywołującym skurcze; oddawana jest mała ilość moczu; stałe nudności; rozdęty brzuch.

Zażółcenie całego ciała, nudności z niechęcią do jedzenia, suchy język, silne pragnienie, brzuch bolesny i rozdęty wskutek ogromnego powiększenia pęcherza; ilość oddawanego moczu stopniowo się zmniejszała, a przez ostatnie trzy dni wydalanie moczu całkowicie ustało; po silnym parciu chory z wielkim bólem oddaje kilka kropli krwi; kończyny dolne obrzękłe, a obrzęk ostatecznie rozciąga się na brzuch; całe ciało zimne w dotyku i w wielu miejscach pokryte lepkim potem; tętno małe i szybkie; silny niepokój; wprowadzenie cewnika utrudnione z powodu wielkiego bólu i tkliwości części. θ Zapalenie pęcherza moczowego.

Podczas ciąży pęcherz ulega porażeniu i znacznemu rozdęciu.

Podrażnienie szyi pęcherza zagrażające zapaleniem.

Oddaje krew i śluz, z pieczeniem i kłuciem. θ Dolegliwości maciczne.

Częste naglące parcie na mocz, ze skąpym oddawaniem.

Stałe parcie na mocz; oddaje bardzo mało moczu o ciemnej barwie. θ Podczas ciąży.

Skurczowe parcie na mocz wywołujące skurcze.

Zahamowanie wytwarzania moczu z obrzękiem uogólnionym.

Mocz: skąpy, ciemny, z unoszącymi się ciemnymi drobinami; jak fusy z kawy; albuminowy, skąpy.

Ciemny mocz, słaby strumień.

Mocz z ciemnym osadem przypominającym fusy z kawy; górna warstwa przejrzysta.

Osad jak fusy z kawy. θ Podczas dolegliwości ciążowych. θ Biegunka. θ Brak miesiączki. θ Wodniak macicy. θ Skurcze u dzieci. θ Wodogłowie. θ Płonica. θ Obrzęk uogólniony po płonicy. θ Anasarca.

(U chorych:) Duża ilość bladego, wodnistego moczu.

Nieświadome oddawanie moczu. θ Wodogłowie. θ Dur brzuszny.

MĘSKIE NARZĄDY PŁCIOWE [22]

Popęd płciowy zahamowany; narządy płciowe zwiotczałe; brak wzwodów.

Wodniak jądra po zahamowaniu wykwitów, po dowolnej stronie.

ŻEŃSKIE NARZĄDY PŁCIOWE [23]

Wodniak macicy; wytwarzanie moczu niemal zahamowane.

Ból pod lewą brodawką sutkową, bóle w całym ciele wywołały miesiączkę; musiała wstawać w nocy, aby oddać mocz.

Zahamowanie miesiączki.

Brak miesiączki wskutek zawiedzionej miłości.

Brak miesiączki po przemoczeniu stóp i przemoknięciu do suchej nitki.

Miesiączka nieobecna przez wiele miesięcy.

Głos słaby; mowa niezrozumiała. θ Wodogłowie.

Wypadają włosy ze wzgórka łonowego.

CIĄŻA. PORÓD. LAKTACJA [24]

Drgawki połogowe.

ODDYCHANIE [26]

Wzdychanie.

Oddychanie utrudnione, z lękiem, < każdego wieczoru; chory musi siedzieć.

Klatka piersiowa zaciśnięta, chory z otwartymi ustami łapie oddech; podparty w łóżku. θ Wodopiersie.

Zaciśnięcie gardła, nosa i klatki piersiowej.

Napady duszenia, jakby wskutek zaciśnięcia płuc.

Niewłaściwie leczone zapalenie płuc, z umiarkowaną gorączką; oddychanie bardzo utrudnione, lęk; najbardziej dręczy pod wieczór; chory musi siedzieć.

KASZEL [27]

Suchy, < w nocy, z odruchem wymiotnym; suchy podczas palenia tytoniu.

Stały męczący kaszel, pojawiający się nagle podczas palenia.

Napięcie w okolicy lewych żeber rzekomych podczas kaszlu.

W GŁĘBI KLATKI PIERSIOWEJ I PŁUCA [28]

W głębi klatki piersiowej i płuca

Ostry, tnący ból w okolicy najniższych żeber prawdziwych, biegnący w poprzek klatki piersiowej od wewnątrz na zewnątrz, < przy wdechu.

Wodopiersie.

SERCE, TĘTNO I KRĄŻENIE [29]

Lęk w okolicy serca, przez który chory nigdzie nie może zaznać spoczynku.

Tętno: często wolniejsze niż uderzenia serca; częste, miękkie, przepuszczające uderzenia w wodogłowiu; małe, drutowate, w wodopiersiu; prawie niewyczuwalne; szybkie, małe i drżące; wolne.

KARK I PLECY [31]

Kark sztywny w gorączce plamistej.

Mięśnie karku sztywne aż do potylicy.

Obrzęk węzłów chłonnych szyjnych.

Silny ból biegnący w dół karku, po lewej stronie twarzy i w zębach.

Skurcz mięśni przykręgosłupowych. θ Wodogłowie.

Ból jak od uwięźniętych gazów; bóle ściągające.

Nagła poprawa w zapaleniu rdzenia, z zimnymi potami, które nie przynoszą ulgi, po czym występują objawy porażenia.

KOŃCZYNY GÓRNE [32]

Ramiona poruszają się nieustannie, automatycznie, z wyjątkiem snu.

(U chorych:) Częste drgania prawego ramienia. θ Wodogłowie.

Całkowita utrata siły mięśni obu rąk, z drętwieniem ramion.

Kciuk przyciągnięty do dłoni.

Świdrujące i kłujące bóle w stawie nadgarstkowym oraz stawach palców.

Drobne pęcherzyki na palcach prawej ręki, długo sączące, a następnie pokrywające się strupem.

Sączące, bezbolesne pęcherzyki między palcami rąk.

Owrzodzenie wokół paznokci.

KOŃCZYNY DOLNE [33]

Sztywność stawów biodrowych i kolanowych.

Kłucie w lewym biodrze.

Gwałtowne, nieco powolne ukłucia, jak kilkoma szpilkami.

Ukłucia jak igłą w lewym biodrze.

Zapalenie mięśnia lędźwiowego większego w przypadku skrofulicznym; skurcze pęcherza; pieczenie i kłucie podczas oddawania moczu.

Obrzęk nóg.

Nogi podkurczają się przy każdej próbie zmiany pozycji przez chorą. θ Wodogłowie.

Świdrujące i kłujące bóle w stawach kolanowych i stawach stóp.

Osłabienie stóp; chwianie się kolan; chory mógł chodzić jedynie powoli; drętwienie obu stóp; mrowienie w palcach stóp.

Sączące, bezbolesne pęcherzyki między palcami stóp.

KOŃCZYNY OGÓLNIE [34]

Mimowolne wyrzucanie lub miotanie jednym ramieniem i jedną nogą.

Przeszywające bóle kończyn, z wodniakiem macicy.

SPOCZYNEK. POZYCJA. RUCH [35]

Zsuwa się w łóżku. θ Dur brzuszny.

Leży na plecach z podkurczonymi kończynami. θ Dur brzuszny.

Gorzej od wysiłku fizycznego.

Z powodu lęku w okolicy serca nigdzie nie może zaznać spoczynku.

Przez cały tydzień leżał na plecach.

Leży spokojnie z zamkniętymi oczami.

Leżenie : oddycha łatwiej ; gorąco z potem.

Chce się położyć i obracać głowę z boku na bok.

Opuszczenie głowy i pozostawanie w całkowitym bezruchu : > bardzo silny ból głowy.

Podparty w łóżku : klatka piersiowa zaciśnięta, chwyta powietrze.

Musi usiąść : z powodu utrudnionego oddychania.

Nogi podkurczone : przy każdej próbie zmiany pozycji.

Schylanie się : zawrót głowy z nudnościami ; ogłuszający ból głowy < ; bolesność tylnej części głowy <.

Stanie prosto : zawrót głowy ustępuje ; ból głowy >.

Ruch : głową, < ból ; zewnętrzna powierzchnia głowy boleśnie wrażliwa ; dreszcze <.

Poruszanie głową : hippus ; naprzemienny skurcz i rozszerzenie źrenic.

Ramiona i ręce poruszają się bezustannie.

Ruchy żucia ustami.

Obejmuje głowę rękami.

Mimowolne wyrzucanie lub wirowanie jedną ręką i jedną nogą.

Wwierca głowę w poduszkę.

Rzuca lub obraca głowę z boku na bok.

Może chodzić, lecz powoli, z powodu osłabienia stóp.

Chodzenie : zatacza się, pozwalając głowie zwisać ; żołądek bolesny.

NERWY [36]

Znaczne osłabienie.

Uczucie ciężkości części ciała.

Nagłe zwiotczenie mięśni.

Brak pobudliwości ciała.

Mięśnie odmawiają posłuszeństwa, jeśli nie kierują nimi silne skupienie uwagi i wola.

Automatyczne ruchy jednej ręki i nogi w wodogłowiu.

Konwulsyjne drgania mięśni.

Skurczowe drgania mięśni kończyn dolnych.

Straszliwe drgawki ze skrajnym zimnem.

Drgawki u niemowląt.

Padaczka z zachowaną świadomością, po której następuje głęboki sen.

Sztywność mięśni szyi i kończyn.

Tężec pourazowy.

Wskazany głównie wtedy, gdy wszelka reaktywność już wygasła i mamy do czynienia z następczym porażeniem.

Porażenie mięśnia wypieracza pęcherza ; obrzęk nóg ; wymioty po wszystkim, co zje ; zaparcie ; bezsenność ; rozpacz z powodu utraty nadziei na wyzdrowienie.

SEN [37]

Senny ; pozostawiony sam zasypia.

Stała senność ; można go obudzić, lecz nie odzyskuje pełnej świadomości. θ Dur brzuszny.

Sen soporystyczny, z krzykami i zrywaniem się.

(U chorego :) Zrywanie się ze strachu podczas snu. θ Wodogłowie.

Podczas snu mięśnie drgają.

Sny : chaotyczne, lękowe, niemożliwe do zapamiętania.

CZAS [38]

Rano : język suchy, biały ; rozpoczynają się dreszcze ; pot z gorącem <.

W dzień : obraca głowę.

Od godz. 4 do 8 po południu : ból głowy z nieżytem nosa.

Wieczorem : kłujący ból zębów trzonowych ; utrudnione oddychanie < ; palące gorąco całego ciała między godz. 5 a 6 ; gorąca głowa i zimne ciało.

W nocy : widzi złe duchy ; obraca głowę ; kłujący ból zębów trzonowych ; musiał wstać, aby oddać mocz ; suchy kaszel <.

TEMPERATURA I POGODA [39]

Gorzej po odkryciu się ; > w ciepłym powietrzu lub po otuleniu.

Czuje się lepiej na świeżym powietrzu ; odczucie jak po długiej chorobie.

Świeże powietrze : ból głowy >.

Przemoczenie stóp i przemoczenie do suchej nitki : brak miesiączki.

Niechęć do odkrywania się.

Po wyjściu z łóżka : dreszcze <.

Zimne w dotyku : całe ciało.

Nie znosi ani ciepła, ani zimna.

GORĄCZKA [40]

Zimno całego ciała, z zimnymi dłońmi i stopami.

Blada, zapadnięta twarz, zanik tętna, lodowate zimno, zimny pot na całym ciele, tak że kropla znajduje się na końcu każdego włosa.

Dreszcze na przemian z bólem stawów.

Uogólnione wstrząsające dreszcze, z gęsią skórką ; bolesna wrażliwość zewnętrznej powierzchni głowy na dotyk i ruch ; ciągnąco-rwące bóle kończyn oraz częste kłucie w stawach, zwłaszcza łokciowych i barkowych ; bez pragnienia ; rozpoczynają się rano.

Dreszcze rozchodzą się od ramion ; gęsia skórka, bóle stawów ; twarz gorąca ; senność ; < po wyjściu z łóżka i od ruchu.

Gorąco z dygotaniem.

Powtarzające się napady, najpierw gorąca, następnie dreszczy z bólami brzucha.

Palące gorąco, po którym następują dreszcze i kolka.

Palące gorąco całego ciała, szczególnie gwałtowne w głowie, z wewnętrznym drżeniem i uczuciem zimna, bez pragnienia, wieczorem między godz. piątą a szóstą, a zwłaszcza po położeniu się ; kiedy zapragnie się napić, napój budzi w nim wstręt i może pić tylko po trochu.

Wewnętrzne gorąco głowy z zimnem dłoni.

Gorąca głowa z zimnym ciałem, pod wieczór.

Gorąco głównie w głowie.

Gorączka z bolesną wrażliwością głowy na dotyk i ruch ; z ciągnącymi, rwącymi bólami kończyn i kłuciem w stawach.

Po położeniu się do łóżka zwykle gorąco z potem.

Gorąco wieczorem i w ciągu dnia, gdy tylko się położy, zwykle z potem.

Gorąco lub pot, z niechęcią do odkrywania się.

Pot z gorącem, w łóżku, < nad ranem.

Zimny pot.

Całe ciało pokryte zimnym, lepkim potem.

Pot : lepki ; mniejszy po śnie ; nad ranem, temperatura bez zmian.

W następstwie przeziębienia po szkarlatynie ; bóle kłujące w głowie ; zawrót głowy ; blada, obrzęknięta twarz, nie do poznania ; utrata apetytu, gorzki smak w ustach, nudności po jedzeniu i piciu, odruchy wymiotne i przynoszące ulgę wymioty ; zaparcie ; mocz bardzo skąpy i brunatny ; brak potu ; skóra gorąca i sucha ; brzuch obrzęknięty, lecz miękki ; znaczna depresja, obawia się, że umrze ; przez cały dzień siedzi przygnębiona.

Tępy wyraz twarzy, choć twarz nie jest zapadnięta ; pusty wzrok, źrenice rozszerzone ; stała senność, z której można chorego wybudzić, lecz nie odzyskuje on pełnej świadomości ; wpatruje się w lekarza, powoli pojmuje pytania i na nie odpowiada ; wszystkie wrażenia zmysłowe docierają do świadomości tylko powoli albo wcale ; nie wyraża żadnych pragnień ; pozostawiony sam zapada w drzemkę ; leży na plecach z podkurczonymi kończynami ; zsuwa się w łóżku ; błony śluzowe zajęte nieznacznie lub wcale ; brzuch niewzdęty, niebolesny ; brak biegunki ; czasami mimowolne oddawanie moczu ; zwolniona czynność serca ; tętno zaledwie 80 ; oddech powolny ; temperatura skóry niemal prawidłowa ; brak wysypki prosówkowej ; brak oznak gnilnego rozpadu krwi ; utrata masy ciała nieznaczna ; wydaje się, że proces chorobowy zajął tylko mózg. θ Dur brzuszny.

Temperatura 106°.** θ Dur brzuszny.

NAPADY, OKRESOWOŚĆ [41]

Powtarzające się napady, najpierw gorąca, następnie dreszczy, z bólem brzucha.

Trzy lub cztery razy dziennie : biały, galaretowaty stolec, podobny do skrzeku żabiego.

Przez dwa tygodnie : żadnych oznak widzenia ani słyszenia, nie wydawał żadnych artykułowanych dźwięków.

UMIEJSCOWIENIE I KIERUNEK [42]

Po prawej : tępy ból kości jarzmowej ; częste drgania ramienia ; drobne pęcherzyki na palcach ręki.

Po lewej : neuralgia twarzy ; ból pod brodawką sutkową ; napięcie w obrębie żeber rzekomych ; silny ból boku twarzy ; kłucie w biodrze ; kłucia jak igłą w biodrze.

Od wewnątrz na zewnątrz : uciskający ból głowy ; ostry, tnący ból w okolicy dolnego końca żeber prawdziwych ; ból czoła.

ODCZUCIA [43]

Splątanie w głowie, jakby była stłuczona ; potylica sprawia wrażenie, jakby miała opaść do przodu ; mózg jakby był zbyt duży ; wstrząs jak od prądu elektrycznego przechodzi przez mózg ; jakby gwóźdź wbito w szczyt głowy ; odczucie w potylicy jak od uderzenia ; rogówka jakby była pokryta pyłem ; jakby skóra głowy na potylicy była mocno ściągnięta ku dołowi ; jakby powieki były dociskane w dół ; nozdrza wyglądają jak osmalone dymem ; bulgotanie, jakby jelita były pełne wody ; jakby jelita nie miały siły wydalić kału.

Ból : pod korzeniami trzecich zębów trzonowych ; pod lewą brodawką sutkową ; w całym ciele chorego ; jak wskutek zastoju gazów ; w stawach ; w brzuchu.

Bardzo silne bóle : w głowie, zwłaszcza w czole.

Silny i nieznośny ból : głowy.

Silny ból : w dół szyi ; po lewej stronie twarzy ; zębów.

Znaczny ból : w narządach moczowych.

Gwałtowny ból uciskający : głowy.

Ciągnąco-rwące bóle : kończyn.

Ostry ból tnący : w okolicy najniżej położonych żeber prawdziwych, w poprzek klatki piersiowej.

Bóle przeszywające : w całej głowie.

Cięcie i drapanie : podniebienia.

Przeszywanie : kończyn.

Gwałtowne, powolne kłucia : w kończynach dolnych.

Kłucia jak igłą : w lewym biodrze.

Bóle kłujące : w głowie.

Kłucie : w nadgarstku i stawach palców ; w stawach.

Kłujące, rwące i uciskające bóle, przebiegające w poprzek zajętych części.

Kłucie : wokół pępka.

Ból kłujący : w zębach trzonowych ; w lewym biodrze.

Wwiercanie : w nadgarstku i stawach palców ; w stawach kolanowych i stawach stóp.

Kurcze : mięśni pleców ; kończyn ; mięśni kręgosłupa.

Ściskanie : wokół pępka.

Neuralgia : lewej strony twarzy.

Bóle kurczowe : szyi i pleców.

Ból uciskający : w głowie ; w okolicy żołądka.

Ból palący : w głowie.

Pieczenie : w odbycie.

Drapanie : w żołądku.

Ból tępy : w prawej kości jarzmowej.

Ogłuszający ból głowy.

Palące gorąco : w głowie ; w przełyku ; z bólem żołądka ; w odbycie ; w narządach moczowych ; w całym ciele.

Bolesność : głowy.

Bolesność : kącików ust ; warg.

Wrażliwość : narządów moczowych ; zewnętrznej powierzchni głowy.

Kłucie : w narządach moczowych.

Mrowienie : w palcach stóp.

Tępa i ciężka : głowa.

Zaciśnięcie : klatki piersiowej ; gardła ; nosa.

Napięcie : w lewym żebrze.

Gorąco : głęboko wewnątrz głowy.

Niepokój : w okolicy serca.

Uczucie ciężkości : głowy ; kończyn.

Drętwienie : obu stóp.

Drganie : prawego ramienia.

TKANKI [44]

Czerwone części bledną ; niedokrwistość.

Znaczne wychudzenie.

Utrata masy ciała ; afty.

Wodogłowie i zaburzenia nerek po chorobie wysypkowej.

Choroby błon surowiczych, rozwijające się podstępnie, raczej jako następstwo innych chorób niż jako naturalne zakończenie zapalenia mózgu.

Działa szczególnie na nerki i błony surowicze, wywołując obrzękowe wysięki w mózgu, klatce piersiowej, otrzewnej i tkance łącznej.

Puchlina wodna : mózgu, klatki piersiowej lub brzucha ; nagłe obrzęki ; obrzęk uogólniony ; po szkarlatynie, zapaleniu nerek, gorączkach przepuszczających itd.

Objawy towarzyszące : osłabienie, gorączka, bóle kończyn, biegunka, zahamowane wydalanie moczu itd.

Obrzęk uogólniony oraz wysięk do osierdzia i opłucnej ; czarny mocz.

Puchlina wodna po szkarlatynie, bez znacznej gorączki ani bólu nerek.

Twarz obrzęknięta ; oddychanie utrudnione ; mocz krwistoczerwony. θ Po szkarlatynie.

Obrzęk uogólniony, wodobrzusze, płyn w jamie opłucnej itd., szczególnie w ostrych puchlinach wodnych ze znacznym osłabieniem, sennością, gorączką, bólami kłującymi w kończynach, biegunką i zahamowanym wydalaniem moczu.

Syphilitis infantum.

Kłucie i wwiercanie w okostnej ; < w chłodnym powietrzu.

DOTYK. RUCH BIERNY. URAZY [45]

Dotyk : potylica bolesna ; brzuch bolesny ; bolesna wrażliwość zewnętrznej powierzchni głowy.

Od uderzenia : wstrząśnienie mózgu.

SKÓRA [46]

Skóra : blada ; żółta ; zimna i lepka.

Skóra się łuszczy ; włosy i paznokcie wypadają.

Sine plamy na skórze.

Wysypki prosówkowe lub wilgotne.

Słoniowacizna.

Zahamowanie wysypek.

Nagły obrzęk skóry wskutek puchliny wodnej.

Nagłe silne dreszcze, paląca gorączka, ból głowy, ból wszystkich kończyn, ucisk w klatce piersiowej, suchy kaszel, nieugaszone pragnienie ; po 36 godzinach twarz i ciało znacznie obrzęknięte, po ucisku pozostaje dołek ; tępy ból głowy, trudność w odpowiadaniu na pytania, niemożność skupienia myśli, przygnębienie ; brak apetytu, ucisk w okolicy żołądka ; częste ściskanie w okolicy pępkowej, po którym następuje parcie na stolec, z żółciowo-śluzowymi wypróżnieniami ; częste parcie na mocz ze skąpym oddawaniem moczu ; znaczne osłabienie ; tętno małe i wolne. θ Obrzęk uogólniony.

Obrzęk uogólniony po szkarlatynie ; mocz ciemny, oddawany często i skąpo ; ogłuszający ból głowy, < w potylicy ; źrenice rozszerzone.

Całe ciało potwornie obrzęknięte wskutek obrzękowego nacieczenia tkanki łącznej ; nie może usiąść, leży w stanie senności ; narzeka i jest niezadowolona, gdy się jej przeszkadza ; ilość moczu znacznie zmniejszona ; bladość twarzy i ciała. θ Po plamicy.

Bezbolesne owrzodzenia.

Świąd niezmieniony przez drapanie.

OKRES ŻYCIA, KONSTYTUCJA [47]

Podczas ząbkowania objawy mózgowe.

Słabowite, skrofuliczne dzieci.

Dziewczynka, w wieku 5 tygodni ; rzucawka.

Chłopiec, w wieku 15 miesięcy ; wodobrzusze.

Dziecko, w wieku 18 miesięcy ; afty.

Dziecko, w wieku 2 lat ; afty.

Chłopiec, w wieku 2 1/2 roku ; wodogłowie.

Dziewczynka, w wieku 2 1/2 roku ; choroba mózgu.

Dziewczynka, w wieku 2 1/2 roku, słabowita i skrofuliczna, po plamicy ; puchlina wodna.

Małe, słabowite, wychudzone dziecko ; afty.

Chłopiec, w wieku 3 lat, inny w wieku 4 lat ; wodogłowie.

Dziewczynka, w wieku 6 lat ; zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych.

Dziewczynka, w wieku 8 lat ; brunetka, brązowe oczy, żywy temperament ; puchlina wodna po szkarlatynie.

Dziewczynka, w wieku 17 lat ; brak miesiączki.

Dziewczyna, æt. 19, chora od pięciu tygodni ; melancholia po durze brzusznym.

Dziewczyna, æt. 20, po durze brzusznym ; melancholia.

Dziewczyna, æt. 22 ; brak miesiączki.

Pacjentka o temperamencie flegmatycznym ; brak miesiączki.

Mężczyzna, æt. 40, niskorosły, garbaty ; obrzęk uogólniony.

Kobieta o nerwowym usposobieniu, æt. 42 ; neuralgia.

Mężczyzna, æt. 47 ; temperament sangwiniczny, trzy tygodnie temu przebył gorączkę, którą leczono lekiem China ; zapalenie pęcherza moczowego.

Kobieta, æt. 50 ; obrzęk uogólniony i wodobrzusze.

RELACJE [48]

Działanie znoszone przez : Camphor., Cinchon .

Zgodne z : Zincum (wodogłowie) ; Bellad., Bryon., Cinchon., Lycop., Nux vom., Phosphor., Pulsat., Sulphur .

Porównać : Apis, Apoc., Arsen., Canthar., Digit., Kali brom., Laches., Phos. ac .