Gambogia. (Gummi Gutti)

Gumiguta. Guttiferæ.

Nalewka z gumy żywicznej otrzymywanej z drzewa pochodzącego z Chin.

Próby lekowe przeprowadzili Nenning, patrz Allen's Encyclopædia, t. 4, s. 373, oraz Jacob Jeanes w 1840 r. (nieujęte w Allen's Encyclopædia), a także Hering i Husmann.

AUTORYTETY KLINICZNE.

• Biegunka, Berridge, Raue's Rec., 1871, s. 114; Knerr, Organon, t. 2, s. 115; (2 przypadki) Conant, Times Retros., 1877, s. 25; Przewlekła biegunka, Boyce, Raue's Rec., 1875, s. 147; (5 przypadków) Hilberger, Kafka, Rück. Kl. Erf., t. 5, s. 416; Lienteria, Brigham, Organon, t. 2, s. 134; Cholera niemowlęca, Hunt, Raue's Rec., 1871, s. 119; Wells, Raue's Rec., 1873, s. 122.

UMYSŁ [1]

Drażliwy nastrój.

Wesoły, rozmowny, z poczuciem swobody i wielką lekkością wszystkich ruchów.

Przygnębienie; smutek.

CZUCIE OGÓLNE [2]

Zawroty głowy w spoczynku lub podczas ruchu; rano przy wstawaniu.

Zmącenie w głowie z uczuciem zataczania się lub kołysania z boku na bok.

Ciężkość całej głowy, z otępieniem, sennością i bólem pleców.

W GŁĘBI GŁOWY [3]

Ból całej głowy i tętnienie w czole w kierunku nosa.

Uciskowy ból głowy z ciężkością w czole, > na świeżym powietrzu, albo z gorącem w całej głowie i ciele.

Przemijające rwanie w lewej skroni.

Uczucie wielkiego zimna w lewej skroni, jak od mokrej szmatki.

Ostre kłucia po prawej stronie głowy i w skroniach.

Ściskający ból głowy z obu stron.

Ból szczytu głowy, jak po stłuczeniu, przed południem; > na świeżym powietrzu.

Ciężkość całej głowy, z bezwładem, sennością i bólem w okolicy krzyżowej.

Gorąco wznosi się do głowy, z potem.

Bóle głowy pochodzenia żołądkowego.

SKÓRA GŁOWY [4]

Ból w obrębie szwu wieńcowego.

WZROK I OCZY [5]

Gwałtowne pieczenie oczu i światłowstręt wieczorem lub po południu, > od chodzenia na świeżym powietrzu, lecz powracające rano.

Ból lewego oka, po którym natychmiast występują mdłości żołądkowe oraz tępy, ciężki, uporczywy ból piszczeli poniżej przyczepu więzadła rzepki, a następnie ból powyżej rzepki po lewej stronie.

Silny świąd oczu wieczorem.

Świąd wewnętrznych kącików oczu, z wypływem ostrych, żrących łez po potarciu; > na świeżym powietrzu.

Szczypanie oczu ze wzmożonym łzawieniem.

Ból obu oczu; bardzo silny w gałkach ocznych; czasami < w jednym oku, z silnym bólem przyległej skroni, najbardziej po lewej stronie.

Nieżytowe schorzenie oczu.

Uczucie lepkości i suchości oczu.

Nocne sklejanie powiek, pieczenie rano, światłowstręt w ciągu dnia i częste bóle kłujące w oczach.

Częsty świąd skóry nad zewnętrznym i dolnym brzegiem oczodołu lewego oka.

SŁUCH I USZY [6]

Nieustanne dzwonienie w lewym uchu; czasami syczenie.

Przeszywający ból w uszach.

Ból obu uszu, najsilniejszy w lewym; także w lewych zębach trzonowych, później w prawych oraz w okolicy stawu żuchwowego.

WĘCH I NOS [7]

Skłonność do krwawień z nosa i płuc.

Gwałtowne, przewlekłe kichanie tylko w ciągu dnia; uczucie zimna w końcach siekaczy; niezwykle bolesne pieczenie w okolicy wątroby.

Suchość prawego nozdrza.

Szczypanie, jakby bezpośrednio pod prawym nozdrzem znajdował się bolesny pryszcz.

Owrzodzenie prawego nozdrza, z bólem palącym.

Dużo śluzu w nosie, o zapachu ropy.

GÓRNA POŁOWA TWARZY [8]

Szczypanie i świąd prawego policzka, podbródka i górnej wargi.

Obrzęk twarzy, zwłaszcza powiek, nosa i warg; górna warga pozostawała obrzęknięta przez dwanaście godzin.

ZĘBY I DZIĄSŁA [10]

Rwanie we wszystkich prawych zębach trzonowych.

Uczucie zimna na krawędziach siekaczy.

SMAK, MOWA, JĘZYK [11]

Gorzki smak w ustach.

Język i dziąsła wrażliwe.

Szczypanie języka; uczucie zdarcia naskórka i bolesności.

Pieczenie języka.

Pieczenie przedniej połowy języka albo tylko jego koniuszka, który wydaje się twardy.

JAMA USTNA [12]

Suchość w ustach; lepki, kleisty stan jamy ustnej.

Piekące pęcherzyki na wewnętrznej powierzchni warg.

Afty; głębokie owrzodzenia w jamie ustnej, na wewnętrznej powierzchni warg i policzka.

Uczucie zdarcia naskórka i szorstkości w cieśni gardzieli oraz u nasady języka.

PODNIEBIENIE I GARDŁO [13]

Ból gardła jak od obolałości.

Bolesność gardła odczuwana nawet przy dotykaniu zewnętrznej strony szyi.

Uczucie zdarcia naskórka i pieczenie w gardle, ciągłe odchrząkiwanie.

Silne kłucia po prawej stronie gardła.

Kłucie po prawej stronie gardła podczas przełykania i między aktami przełykania.

Gardło wydaje się obrzęknięte.

Trudność w połykaniu.

APETYT, PRAGNIENIE. UPODOBANIA, AWERSJE [14]

Apetyt dobry, lecz niewielka ilość pokarmu daje sytość.

Zmniejszony apetyt; niechęć do jedzenia.

Pragnienie po obiedzie, zwłaszcza wieczorami.

CZKAWKA, ODBIJANIE, NUDNOŚCI I WYMIOTY [16]

Częste, gwałtowne, puste odbijania.

Nudności pochodzące z żołądka podczas chodzenia na świeżym powietrzu.

Nudności, skłonność do wymiotów, nagromadzenie śliny w ustach; podchodzenie kwaśnej wody do gardła.

Nudności i wymioty po wypiciu napoju lub spożyciu pokarmu.

Straszliwe wymioty i biegunka, z omdleniem.

DOŁEK PODSERCOWY I ŻOŁĄDEK [17]

Uczucie pustki w żołądku i brzuchu.

Gryzienie w żołądku.

Stała bolesność żołądka.

Ból jak od owrzodzenia w żołądku, ustępujący po jedzeniu.

Ostre kłucia w żołądku.

Ból tnący w żołądku.

Nagłe, przeszywające bóle w żołądku, powodujące wzdrygnięcie.

Bóle kłujące w okolicy wpustu i poniżej niego.

Uczucie gorąca w żołądku i brzuchu; czasami również odczucie podobne do chłodnego, orzeźwiającego wiatru wiejącego na przegrzaną twarz.

PODŻEBRZA [18]

Pieczenie w okolicy wątroby.

Ostry ból tnący w lewym podżebrzu.

BRZUCH I LĘDŹWIE [19]

Ściskanie w brzuchu bezpośrednio po jedzeniu.

Częste, silne ściskanie w całym brzuchu bez parcia albo z biegunką i pieczeniem odbytu, po której ból ustępuje.

Gryzienie w niewielkim miejscu poniżej pępka.

Uczucie fermentacji w brzuchu.

Burczenie i przelewanie się w jelitach.

Bulgotanie w brzuchu, jak przy wypływaniu płynu z butelki.

Szumiące odgłosy w brzuchu, jak od przemieszczania się powietrza i płynnego kału, występujące przed biegunkowymi stolcami.

Wzdęcie i napięcie brzucha, ze ściskaniem w okolicy pępka.

Swoiste uczucie świądu w pępku.

Okolica krętniczo-kątnicza bolesna i wrażliwa na ucisk.

W pachwinach kłucie, napięcie; ściskanie.

Ból uciskający w obrębie lewego pierścienia pachwinowego.

STOLEC I ODBYTNICA [20]

Stolec i odbytnica

Obfite oddawanie gazów, zwłaszcza wieczorem i w nocy.

Żółty i zielony stolec biegunkowy, zmieszany ze śluzem, poprzedzony nadmiernym bólem tnącym wokół pępka.

Biegunka z wodnistym śluzem, z kolkowymi bólami w pępku podczas wypróżnienia.

Obfita wodnista biegunka, z kolką i parciem.

Stolec wydalany od razu w całości, jednym, nieco przedłużonym wysiłkiem.

Stolce z ciemnozielonego śluzu, cuchnące, żrące.

Stolce bardzo cuchnące, tryskające od razu gwałtownym strumieniem; albo śluz i krew, z silnym parciem.

Biegunka kałowa; stolce wydalane z wielką siłą.

Wielka ulga po wypróżnieniu, jakby z jelit usunięto drażniącą substancję.

Biegunka: < przed południem lub w ciągu dnia; po wypiciu piwa; > od uciskania brzucha (bóle tnące).

Obfita, żółta, wodnista biegunka podczas upałów, szczególnie u osób starszych.

Ostra i przewlekła biegunka; biegunka niemowlęca; czerwonka.

Biegunka letnia.

Krwawe stolce w czerwonce.

Stolce lienteryczne.

Biegunka z bólem palącym i parciem w odbytnicy, wypadaniem odbytu oraz stałym ściskaniem wokół pępka, czasami ze śluzowymi stolcami.

Pieczenie odbytu po wypróżnieniu; odbyt bolesny i odparzony.

Biegunka występująca naprzemiennie z zaparciem.

Twardy, skąpy stolec, z silnym parciem, tłoczeniem i wypadaniem odbytnicy.

Twardy stolec, po którym następuje pieczenie odbytu.

Przed wypróżnieniem: nagłe parcie, z gorącym ściskaniem w całym brzuchu; nagłe kłucia w odbycie; uczucie pełności brzucha.

Podczas wypróżnienia: silne parcie powodujące szybkie oddanie stolca; dużo gazów; pieczenie i gorąco w odbycie; bolesne parcie; wypadanie odbytu; ból tnący wokół pępka; zimny pot na kończynach.

Po wypróżnieniu: wielka ulga, chora sądzi, że jest zdrowa, lecz wkrótce ponownie ogarniają ją parcie i potrzeba oddania stolca.

Rzadki, wodnisty, żółty stolec, oddawany od razu w całości; < rano i przed południem; przed wypróżnieniem i podczas niego pewien ból oraz parcie; po wypróżnieniu wielka ulga. θ Biegunka.

Stolce obfite, wodniste, żółte albo podobne do zsiadłego mleka, o odrażającym, przyprawiającym o mdłości zapachu, wydalane z wielką siłą; wymiotuje niestrawionym pokarmem. θ Biegunka podczas upałów.

Wkrótce po jedzeniu nieodparta potrzeba wypróżnienia, utrzymująca się tak długo, jak długo pozostawało cokolwiek do wydalenia; po tych wypróżnieniach silny ból w dolnej części jelit, trwający godzinę; wychudzenie; wyczerpanie; stolce składają się z żółtego śluzu i niestrawionego pokarmu. θ Przewlekła biegunka.

Przewlekła biegunka wskutek narażenia na niepogodę; wypróżnienia występują głównie w nocy, a jeśli pojawiają się wcześniej, poprzedzają je bóle kolkowe i silne burczenie w brzuchu; ulga następuje dopiero po czterech lub pięciu wypróżnieniach; stolce barwy czekoladowobrązowej, zawierające grudki śluzu, często pasmowato podbarwione krwią lub zmieszane z niestrawionym pokarmem; wielkie znużenie.

Stałe parcie na stolec z bólami kolkowymi; brzuch wzdęty gazami, bardzo bolesny i wrażliwy na ucisk, szczególnie w okolicy krętniczo-kątniczej; pokarm przechodzi niestrawiony, biegunka jest wodnista i często śluzowa; gorączka ku wieczorowi; nocne poty; brak apetytu; silne pragnienie; głęboka depresja; codziennie występuje od dwunastu do piętnastu stolców. θ Przewlekła biegunka.

Bolesna, śluzowo-surowicza, bezwonna biegunka; wypróżnienia występują co godzinę, poprzedzone silnymi bólami i z takimi bólami po wypróżnieniu, wskutek których chory podkurcza kończyny i krzyczy; parcie podczas każdego wypróżnienia powoduje wysunięcie odbytnicy na około jeden cal, lecz po dziesięciu lub piętnastu minutach odbytnica ponownie się cofa, po czym chory przez około dwadzieścia minut nie odczuwa bólu i może spać; twarz blada, nosząca ślady cierpienia; skóra chłodna; wzdęcie; podbrzusze wrażliwe na ucisk; podczas napadu kończyny są chłodne i pokryte zimnym potem, twarz czerwona, głowa gorąca. θ Biegunka.

Biegunka pojawiająca się w nocy; stolce zmieszane z grudkami śluzu i krwią.

Wodniste, zielonkawe stolce zmieszane ze śluzem; kurczowe bóle przed gwałtownym i obfitym wypróżnieniem. θ Cholera niemowlęca.

Lienteria trwająca miesiąc; chory wychudzony niemal do szkieletu; jelita zdawały się niczego nie zatrzymywać; stolce bardzo cuchnące i tryskające strumieniem, niemal cała ich zawartość naraz; często słychać bulgotanie, jakby woda przepływała przez otwór czopowy beczki.

Czerwonka z wydzieliną podobną do smoły; ciemna krew podczas miesiączki; ogólne osłabienie całego ciała.

Świąd i szczypanie jak od krosty, trzy czwarte cala od odbytu po lewej stronie.

NARZĄDY MOCZOWE [21]

Kłucia w lewej nerce.

Zwiększone wytwarzanie moczu albo zmniejszone w obrzękach, z oddawaniem po kilka kropli naraz.

Oddawanie po kilka kropli moczu naraz, następnie przerwa i wreszcie ponowne oddawanie, z pieczeniem ujścia.

Mocz pachnie cebulą, a jego woń wypełnia pokój.

MĘSKIE NARZĄDY PŁCIOWE [22]

Przewlekła wydzielina z cewki moczowej, sklejająca jej ujście.

ŻEŃSKIE NARZĄDY PŁCIOWE [23]

Miesiączka zbyt wczesna i zbyt obfita; długotrwała.

Upławy.

GŁOS I KRTAŃ. TCHAWICA I OSKRZELA [25]

Łaskotanie w krtani i tchawicy, od nagłośni do dołka szyjnego.

Uczucie drapania w krtani.

KASZEL [27]

Suchy kaszel, chrypka i odchrząkiwanie flegmy.

Silny kaszel w nocy, zmuszający chorego do siadania, z łatwym odkrztuszaniem śluzu.

W GŁĘBI KLATKI PIERSIOWEJ I PŁUCA [28]

Ucisk w środkowej części klatki piersiowej.

Uczucie ucisku i ciężaru w klatce piersiowej, tępe bóle albo ostre kłucia w klatce piersiowej, dławienie w klatce piersiowej.

Powtarzające się, niezwykle bolesne kłucia w mostku.

Uczucie pełności i bolesności pod górną jedną trzecią mostka.

Kłucia biegnące ku sobie z obu stron klatki piersiowej.

Ból w klatce piersiowej, jakby cała była pozbawiona naskórka.

Uczucie bolesności w każdej części klatki piersiowej.

Napływ krwi do klatki piersiowej; odkrztuszanie krwi.

ŚCIANA KLATKI PIERSIOWEJ [30]

Ból prawego obojczyka.

Ciężar na klatce piersiowej, powodujący bezsenność.

Powtarzające się, niezwykle bolesne kłucia w mostku.

Bolesne kłucie od żeber do pachy, wstrzymujące oddech.

Ból tnący i ciężki po prawej stronie, w okolicy szóstego żebra, najwyraźniej w powłokach.

Ból w okolicy czwartego i dziesiątego kręgu piersiowego oraz ból tnący po prawej stronie poniżej brzegu mięśnia piersiowego większego, zanim mięsień opuszcza klatkę piersiową, przechodząc do kości ramiennej; następnie niemal w tym samym miejscu po lewej stronie.

SZYJA I PLECY [31]

Ból biegnący w dół prawej strony szyi.

Ból i świąd między łopatkami.

Kłucia w lewej nerce.

Ból w okolicy krzyżowej, jak po stłuczeniu lub skręceniu.

Ból w poprzek kręgów lędźwiowych.

Ból tnący w poprzek górnej części kości krzyżowej i w lewym biodrze, także w mięśniach tuż powyżej lewego stawu krzyżowo-biodrowego.

Powtarzające się gryzienie w kości guzicznej. θ Kokcygodynia.

KOŃCZYNY GÓRNE [32]

Ból barków; rwanie.

Kłucie na szczycie prawego barku.

Ból prawego barku w miejscu połączenia z obojczykiem.

Bóle kłujące w kończynach górnych, pojawiające się lub < wieczorem.

Pobolewanie prawego ramienia i mięśnia dwugłowego ramienia.

Kłucie i uczucie drętwienia w opuszce prawego kciuka.

Silny, uporczywy ból w górnym stawie małego palca lewej ręki.

Grudka na obu dłoniach, początkowo blada, później czerwona.

KOŃCZYNY DOLNE [33]

Silny, uporczywy ból głęboko w biodrze oraz silny ból tnący w okolicy krętarza większego.

Pobolewanie kolan i ich okolicy.

Ostry ból tnący w prawej goleni, w połowie długości piszczeli.

Ból prawej kości strzałkowej tuż powyżej stawu skokowego.

Kurcz łydki, ze skurczem palców stopy.

Ciężkość i znużenie stóp.

Tętniące bóle trzech środkowych palców stopy w nocy, w łóżku.

Bóle kłujące i bolesność powłok nad dużym stawem lewego palucha, a później skóry na grzbiecie palucha po tej samej stronie.

SPOCZYNEK. POZYCJA. RUCH [35]

Wiele objawów pojawia się podczas siedzenia i ustępuje przy ruchu na świeżym powietrzu.

Spoczynek: zawroty głowy.

Kaszel zmusza go do siadania.

Ból powoduje podkurczanie kończyn.

Ruch: zawroty głowy.

NERWY [36]

Wielkie znużenie i osłabienie; wychudzenie.

SEN [37]

Senność, wielka skłonność do snu.

Sen przerywany niespokojnymi snami.

Niespokojne, dokuczliwe sny.

CZAS [38]

Dolegliwości pojawiają się szczególnie łatwo ku wieczorowi lub w nocy.

Dzień: światłowstręt; przewlekłe kichanie; biegunka <.

Rano: zawroty głowy przy wstawaniu; pieczenie oczu; ostry ból tnący w podżebrzu; rzadkie, wodniste stolce <.

Przed południem: biegunka <; rzadkie, wodniste stolce <.

Po południu: pieczenie oczu.

Od godz. 18 do 20: wewnętrzne i zewnętrzne zimno trwające od kwadransa do dwóch godzin.

O godz. 19: napad gorączki przerywanej.

Od godz. 19 do 4 rano: gwałtowne dreszcze z drżeniem.

Wieczór: pieczenie oczu; świąd oczu; pragnienie; obfite oddawanie gazów ku wieczorowi; gorączka; kłucia w kończynach <; silny świąd.

Noc: sklejanie powiek; obfite oddawanie gazów; wypróżnienia; poty; biegunka pojawia się w nocy; silny kaszel; tętniące bóle palców stóp w łóżku; kąsanie jak przez mrówki; zimno trwające całą noc; wstrząsający dreszcz w nocy; napad gorączki; silny świąd.

TEMPERATURA I POGODA [39]

Świeże powietrze: ból głowy >; ból szczytu głowy >; pieczenie oczu >; świąd wewnętrznych kącików oczu >; nudności podczas chodzenia.

GORĄCZKA [40]

Dreszczowości towarzyszą puste odbijania, ziewanie, pragnienie, ból w okolicy krzyżowej, kąsanie jak przez mrówki na całym ciele (w nocy), nadmierne kłucia w uszach i uczucie wydłużenia siekaczy.

Wewnętrzne i zewnętrzne zimno od godz. 19 do 20, trwające od kwadransa do dwóch godzin albo przez całą noc do godz. 5 rano.

Gwałtowny dreszcz rozpoczynający się w plecach.

Gwałtowne dreszcze z drżeniem o godz. 19, rozpoczynające się w plecach, z zewnętrznym zimnem całego ciała, trwające do godz. 4 rano.

Nagły wstrząsający dreszcz w nocy, budzący chorego ze snu i równie nagle ustępujący.

Dreszcz przez dwie godziny, ze szczękaniem zębami i gwałtownym pragnieniem; skóra ciepła w dotyku.

Wzmożone gorąco z niepokojem, uderzeniami gorąca i potem.

Gorąco zawsze nieznaczne, często nieobecne. θ Gorączka przerywana.

Pot na całym ciele po przebudzeniu o godz. 4 rano.

Nocny pot na całym ciele.

Gorączka przerywana występuje w okresie szerzenia się biegunki; napad składa się niemal wyłącznie z fazy zimna, pozostałe fazy są łagodne albo nie występują.

Gorączki typu przerywanego lub zwalniającego, składające się z dreszczu, gorączki i potu.

Napad o godz. 19; wieczorem od godz. 18 do 20, trwający całą noc.

Typ. — Codzienny; trzeciaczkowy; podwójnie trzeciaczkowy; gorączka przerywana często przechodzi w zwalniającą; napady częściej się opóźniają, niż występują przed czasem.

NAPADY, OKRESOWOŚĆ [41]

Czasami: uczucie chłodnego wiatru wiejącego na twarz.

Co godzinę: wypróżnienia.

Codziennie: od dwunastu do piętnastu stolców.

Przez godzinę: silny ból jelit po wypróżnieniu.

Przez dwie godziny: dreszcz.

Przez dwanaście godzin: obrzęk górnej wargi.

Przez miesiąc: lienteria.

STRONA I KIERUNEK [42]

Prawa: ostre kłucia w skroni i po stronie głowy; ból zębów trzonowych; suchość nozdrza; szczypanie jak od pryszcza poniżej nozdrza; owrzodzenie nozdrza; szczypanie i świąd policzka; rwanie w zębach trzonowych; silne kłucia po stronie gardła; kłucie po stronie gardła; ból obojczyka; ból boku; ból poniżej mięśnia piersiowego większego; ból biegnący w dół boku szyi; ból mięśni tuż powyżej stawu krzyżowo-biodrowego; kłucie na barku; ból barku w miejscu połączenia z obojczykiem; pobolewanie ramienia; ból tnący goleni; ból kości strzałkowej.

Lewa: rwanie w skroni; zimno w skroni; ból oka; ból powyżej rzepki po lewej stronie; świąd w obrębie oczodołu; ból oka i skroni; dzwonienie w uchu; ból ucha; ból zębów trzonowych; ból uciskający w pierścieniu pachwinowym; kłucia w nerce; ból boku; ból tnący biodra; uporczywy ból górnego stawu małego palca; bóle kłujące w stawie palucha.

ODCZUCIA [43]

Uczucie jak przy zataczaniu się; szczyt głowy jak po stłuczeniu; zimno w skroni jak od mokrej szmatki; jakby bezpośrednio pod nozdrzem znajdował się bolesny pryszcz; ból gardła jak od obolałości; bulgotanie jak przy wypływaniu płynu z butelki; szumiące odgłosy w brzuchu jak od przemieszczania się powietrza i płynnego kału; jakby klatka piersiowa była pozbawiona naskórka; okolica krzyżowa jak po stłuczeniu lub skręceniu; kąsanie jak przez mrówki na całym ciele; siekacze jakby wydłużone.

Ból: pleców; całej głowy; szczytu głowy; szwu wieńcowego; lewego oka; piszczeli; powyżej rzepki po lewej stronie; obu oczu; obu uszu; zębów trzonowych; okolicy stawu żuchwowego; gardła; okolicy krętniczo-kątniczej; klatki piersiowej; prawego obojczyka; okolicy czwartego i dziesiątego kręgu piersiowego; biegnący w dół prawej strony szyi; między łopatkami; okolicy krzyżowej; w poprzek kręgów lędźwiowych; kości strzałkowych.

Silny ból: gałek ocznych; skroni; jelit; przed wypróżnieniami i po nich.

Ból przeszywający: w obu uszach.

Ból tnący: w żołądku; w lewym podżebrzu; wokół pępka; po prawej stronie; w poprzek górnej części kości krzyżowej; w lewym biodrze; w okolicy krętarza.

Rwanie: w skroni; w prawych zębach trzonowych; w barkach.

Ściskanie: w brzuchu; w pachwinach; wokół pępka.

Nagłe bóle przeszywające: w żołądku.

Ostre kłucia: po stronie głowy; w skroniach; w klatce piersiowej.

Kłucia: w uszach; po prawej stronie gardła; w żołądku; w odbycie; w lewej nerce; w mostku; biegnące ku sobie z obu stron klatki piersiowej; od żeber do pachy; na szczycie prawego barku.

Ból kłujący: w oczach; w jamie ustnej; w kończynach górnych.

Bóle kłujące: w okolicy wpustu i poniżej niego; w pachwinach; w powłokach nad stawem palucha.

Kłucie: po prawej stronie gardła; w opuszce kciuka.

Gryzienie w żołądku: poniżej pępka.

Bóle kolkowe: w pępku; przed wypróżnieniami.

Kurczowe bóle: przed stolcami.

Kurcz: w łydce.

Ból jak od owrzodzenia: w żołądku.

Gwałtowne pieczenie: oczu.

Pieczenie: oczu; bardzo bolesne w okolicy wątroby; przy owrzodzeniu prawego nozdrza; języka; przedniej połowy lub tylko koniuszka języka; w pęcherzykach na wewnętrznej powierzchni warg; w okolicy wątroby; w odbytnicy; w odbycie; przy ujściu cewki moczowej podczas oddawania moczu.

Ból uciskający: w obrębie lewego pierścienia pachwinowego.

Tępe bóle: w klatce piersiowej.

Uporczywy ból i pobolewanie: piszczeli; prawego ramienia; górnego stawu małego palca; głęboko w biodrze; kolan i ich okolicy.

Tętniące bóle: trzech środkowych palców stopy.

Tętnienie: w czole.

Ból ściskający: w głowie.

Szczypanie: oczu; poniżej prawego nozdrza; prawego policzka; podbródka; górnej wargi; języka; na lewo od odbytu.

Bolesność: języka; gardła; żołądka; odbytu; pod mostkiem; każdej części klatki piersiowej.

Wrażliwość: języka; dziąseł.

Gorąco: w całej głowie i ciele; w żołądku.

Uczucie zdarcia naskórka: w cieśni gardzieli; u nasady języka.

Lepkość: oczu.

Suchość: oczu; nozdrza.

Dzwonienie i syczenie: w uszach.

Ucisk: w środkowej części klatki piersiowej; w klatce piersiowej.

Ciężar: w klatce piersiowej.

Ciężkość: całej głowy; czoła; stóp.

Dławienie: w klatce piersiowej.

Pełność: pod mostkiem.

Napięcie: brzucha; w pachwinach.

Skurcz: palców stopy.

Uczucie pustki: w żołądku i brzuchu.

Osłabienie: całego ciała.

Uczucie drętwienia w opuszce prawego kciuka.

Łaskotanie: w krtani; w tchawicy, od nagłośni do dołka szyjnego.

Kąsanie jak przez mrówki: na całym ciele.

Drapanie: w krtani.

Świąd: skóry nad zewnętrznym i dolnym brzegiem oczodołu lewego oka; oczu; wewnętrznych kącików oczu; policzka; podbródka; górnej wargi; pępka; na lewo od odbytu; między łopatkami.

Zimno: w skroni; w końcach siekaczy.

TKANKI [44]

Wychudzenie.

Uczucie bolesności całego ciała; reumatyzm.

Ból jak po stłuczeniu.

Przekrwienie głowy, płuc i żeńskich narządów płciowych.

Obfita wodnista biegunka, szczególnie u osób starszych.

(OBS:) Uogólniony obrzęk tkanki podskórnej, wodobrzusze.

Obrzęk i zaczerwienienie zajętych części.

DOTYK. RUCH BIERNY. URAZY [45]

Dotyk: zewnętrzna powierzchnia szyi wrażliwa; brzuch wrażliwy.

Uciskanie brzucha: > bóle tnące; brzuch wrażliwy na ucisk.

Delikatne pocieranie: > świąd.

SKÓRA [46]

Świąd różnych okolic powierzchni ciała, przyjemnie > od delikatnego pocierania.

Silny świąd różnych części ciała; pieczenie po drapaniu, < wieczorami i w nocy.

Świąd i mrowienie tu i ówdzie przez całą noc.

Po drapaniu pieczenie i ból jak od owrzodzenia, z obrzękiem i zaczerwienieniem części, < wieczorem i w nocy.

Kąsanie jak przez mrówki na całym ciele, < wieczorem i w nocy.

Swędzące pęcherze na obu dłoniach, początkowo blade, następnie czerwone.

Pęcherzyca.

OKRES ŻYCIA, KONSTYTUCJA [47]

Biegunka osób starszych.

Chłopiec, wiek 14 miesięcy, chory od czterech dni; biegunka.

Chłopiec, wiek 2 lata, chory od 10 dni; biegunka.

Kobieta, wiek 30 lat, drobnej budowy, chora od 8 miesięcy; biegunka.

Mężczyzna, wiek 30 lat, chory od roku; biegunka.

Rybak, chory od 1 1/2 roku po przemoknięciu podczas burzy; biegunka.

Kapitan, wiek 46 lat, silny, dobrze zbudowany, po długiej jeździe konnej, podczas której się przeziębił; przewlekła biegunka trwająca sześć miesięcy.

ZWIĄZKI [48]

Antidota: Camphor., Coffea, Coloc., Kali carb., Opium.

Porównaj: Aloes, Podoph., Pulsat. (kaszel, > w pozycji siedzącej; objawy ogólne, > na świeżym powietrzu).