Zwierzęta dostarczyły naszej Materia Medica przeważnie cennych uzupełnień. Rośliny przetworzone przez organizm zwierzęcy mogą mieć równie wielkie znaczenie. Lek sporządzony z gąsienicy żyjącej na roślinie Belladonna zadziałał w przypadkach, w których jagody i liście tej rośliny okazywały się niewystarczające. Zawierająca solaninę Doryphora decemlineata, sądząc po próbie lekowej, rokuje bardzo wiele.

Aphis może również stać się ważnym lekiem roślinnym przetworzonym przez organizm zwierzęcy; zamieszczono go tutaj, aby umożliwić lekarzom jego wypróbowanie. Próby lekowej dokonał i lek wprowadził dr Meyer, a jej wyniki opublikowano w 1835 roku w „Stapf's Archives”. Dr Raue uzyskał jedno wyleczenie w bardzo bolesnym przypadku bólu zęba.

Przytaczamy słowa wielkich entomologów, Kirby'ego i Spence'a, z ich słynnego dzieła Introduction to Entomology, tom I, 1815. W rozdziale o bezpośrednich korzyściach czerpanych z owadów wspominają oni, jak wiele medycyna zawdzięcza owadom; po wyliczeniu, jak wiele z nich — według Lessera — stosowano w dawnych czasach, a przed wymienieniem bardzo nielicznych, „do których uciekają się obecnie synowie Hipokratesa i Galena”, zamieszczają następujące, bardzo mądre słowa: „Nie mogę nie zauważyć, że wykluczenie pozostałych mogło być zbyt mało wybiórcze. Ludzie mają skłonność do popadania z jednej skrajności w drugą. Dawniej przypisywaliśmy lekom pochodzącym z owadów zbyt wielką skuteczność, obecnie zaś możemy przypisywać im zbyt małą. Wiele owadów wydziela bardzo silne wonie (jak Acanthia suaveolens), a niektóre wywierają niezwykły wpływ na organizm człowieka; nie należy zatem całkowicie odrzucać poglądu, że mogą one skupiać w niewielkiej objętości właściwości i siły lecznicze roślin, którymi się żywią, a tym samym dostarczać leków o działaniu silniejszym niż same rośliny. Warto przynajmniej przeprowadzić serię doświadczeń w tym kierunku”.

Stara Szkoła nie wzięła tej rady pod uwagę, lecz Nowa Szkoła ją zastosowała i odkryła w tych środkach, jeśli nie większą moc, to większą intensywność działania.

SENSORIUM [2]

Otępienie w głowie jak przy katarze, z uderzeniami gorąca w twarzy.

W GŁĘBI GŁOWY [3]

Gwałtowny ucisk w czole i potylicy, nasilający się przy ruchu, z uczuciem, jakby mózg kołysał się w przód i w tył.

SKÓRA GŁOWY [4]

Ból ciągnąco-rozrywający w skórze głowy; w pierwszych dniach oraz w drugim tygodniu.

WZROK I OCZY [5]

Pieczenie powiek; przez kilka wieczorów.

SŁUCH I USZY [6]

Przemijający ból rozrywający w uszach, raz w jednym, raz w drugim.

WĘCH I NOS [7]

Uczucie bolesności nozdrzy; utrzymuje się w drugim tygodniu.

Gwałtowne kichanie z bolesnością krtani.

Katar z pieczeniem i szczypaniem brzegów nozdrzy, szczególnie przegrody nosa.

Katar z obfitą wodnistą wydzieliną, z wydzielaniem rzadkiego śluzu i pieczeniem nozdrzy; z przyspieszonym tętnem; zimnem stóp sięgającym do kolan oraz dreszczem przebiegającym po plecach.

Przez cały dzień cieknący katar oraz piekące krostki na prawym nozdrzu i lewej wardze górnej.

Wieczorem cieknący katar z tętnem 85 uderzeń na minutę.

Katar z obfitą wodnistą wydzieliną; utrzymuje się w drugim tygodniu.

GÓRNA POŁOWA TWARZY [8]

Blada lub żółtawa barwa twarzy; przez cały dzień.

Uderzenia gorąca w twarzy z otępieniem w głowie, jak na początku kataru (wieczorem).

Silna skłonność do pocenia się twarzy; od wczesnego rana.

DOLNA POŁOWA TWARZY [9]

Suchość warg, zwłaszcza rano.

Suche wargi i cieplejszy oddech; tętno wzrosło do 68.

Piekące krostki na lewej wardze górnej.

ZĘBY I DZIĄSŁA [10]

Około południa ból rozrywająco-ciągnący w zepsutym zębie trzonowym, powoli narastający i szerzący się na pozostałe zęby po prawej stronie, do ucha, skroni i kości jarzmowej; nasilający się w łóżku, > po kilku godzinach, gdy wystąpi obfity ciepły pot na całym ciele; w drugim tygodniu próby lekowej.

Nasilenie niezwykle gwałtownego bólu zęba w łóżku, ustępującego dopiero wtedy, gdy po pewnym czasie wystąpi obfity ciepły pot na całym ciele; wszystkie inne leki bezskuteczne.

SMAK, MOWA, JĘZYK [11]

Bolesny pęcherzyk na końcu języka; w drugim tygodniu.

JAMA USTNA [12]

Więcej śliny w jamie ustnej i więcej wydzieliny śluzowej w gardle; w drugim tygodniu.

Suchość jamy ustnej i gardła, niekiedy ze zwiększonym wydzielaniem śluzu.

Przez cały dzień dużo śluzu w jamie ustnej i gardle, o nieprzyjemnie mdłym smaku, z nieustanną skłonnością do odchrząkiwania lub plucia.

Wydzielanie pienistego śluzu z jamy ustnej i gardła.

PODNIEBIENIE I GARDŁO [13]

Drapanie podniebienia.

Uczucie tnącego pieczenia w gardle, najsilniejsze w podniebieniu, podczas wdechu.

Drapanie i pieczenie w gardle.

Skłonność do odchrząkiwania wydzieliny śluzowej.

Podniebienie jest objęte stanem zapalnym.

Szczypiące pieczenie podniebienia miękkiego po południu.

Suchość, drapanie i pieczenie w gardle, jak od czegoś żrącego, oraz zwiększona ilość wydzieliny śluzowej; w drugim tygodniu.

APETYT, PRAGNIENIE. UPODOBANIA, AWERSJE [14]

Brak apetytu na mięso i pieczywo pszenne, z dreszczowością.

Wzmożone pragnienie wskutek uczucia suchości w gardle.

Silne pragnienie wieczorem; w drugim tygodniu.

CZKAWKA, ODBIJANIE, NUDNOŚCI I WYMIOTY [16]

Częste odbijanie ze smakiem spożytego pokarmu.

BRZUCH I LĘDŹWIE [19]

Częsty ból tnący w brzuchu, zwłaszcza w nocy albo w ciągu dnia, z parciem na stolec i oddawaniem dużych ilości gazów.

Częste przelewanie się gazów w jelitach i ich oddawanie.

Napływ krwi do wszystkich narządów miednicy.

(OBS :) Roślina jest ludowym lekiem na kolkę.

STOLEC I ODBYTNICA [20]

Bezskuteczne parcie na stolec z uciskiem na pęcherz i odbytnicę.

Wypróżnienia płynne, papkowate, z pieczeniem odbytu i ponownym parciem albo ze szczypaniem w brzuchu przed oddaniem stolca i po nim.

Rano, wkrótce po wstaniu, parcie na stolec, po którym następuje kilka rzadkich, papkowatych wypróżnień; powtarzają się one kilkakrotnie w ciągu dnia, z nasilającym się szczypaniem, pieczeniem odbytu i parciem.

Rzadkie, płynne stolce wczesnym rankiem przez kilka kolejnych dni, składające się przeważnie z rzadkiego śluzu, zmieszanego z plamkami ciemnej krwi; powtarzają się pięć lub sześć razy przed południem, ze szczypaniem i parciem w odbytnicy.

Co godzinę wypróżnienie, ze szczypaniem we wnętrznościach oraz bolesnym uciskiem na odbytnicę, pęcherz i cewkę moczową.

Gdy stolce stają się bardziej uformowane, pojawia się bolesne parcie w odbytnicy.

Stolce nad ranem, ze szczypaniem i parciem w odbytnicy, po bezsennych nocach.

NARZĄDY MOCZOWE [21]

Ucisk na pęcherz z bezskutecznym parciem na stolec.

Podrażnienie cewki moczowej, jak od żrącej substancji, zmuszające go do częstego oddawania moczu; mocz nasycony, żółty, pieniący się.

Podczas mikcji pieczenie w ujściu cewki moczowej.

Częste i obfite oddawanie nasyconego, żółtego, pieniącego się moczu, bez pieczenia w cewce moczowej; innego dnia z uczuciem żrącego podrażnienia cewki.

Mocz brunatnoczerwony, pozostawiający gęsty, żółtawy osad, pieniący się w nocy.

Podczas dreszczu i kataru oddawaniu moczu towarzyszy pieczenie w cewce moczowej.

MĘSKIE NARZĄDY PŁCIOWE [22]

W nocy zmysłowe sny i dwa wytryski nasienia, które od dawna nie występowały.

Zmysłowe podrażnienie żołędzi prącia.

GŁOS I KRTAŃ. TCHAWICA I OSKRZELA [25]

Częsta szorstkość i chrypka głosu; > po odchrząknięciu.

Piekące drapanie w krtani, jak od żrącej substancji; łaskoczące pieczenie lub kłucie, szczególnie na świeżym powietrzu podczas wilgotnej i zimnej pogody, z nieustannym podrażnieniem krtani, zmuszającym go do kaszlu lub odchrząkiwania, oraz ze stałym odkrztuszaniem śluzu.

Bolesna nadwrażliwość prawej strony krtani.

Łaskoczące pieczenie w krtani.

Podrażnienie krtani przez bardzo żrący śluz albo uczucie palącej żrącości, niekiedy zmuszające go do kaszlu, częściej do odchrząkiwania.

Bolesność krtani z gwałtownym kichaniem.

ODDYCHANIE [26]

Cieplejszy oddech ze śluzem w jamie ustnej.

KASZEL [27]

Od czasu do czasu podrażnienie wywołujące kaszel w okolicy krtani.

Suchy kaszel wskutek podrażnienia gardła.

SERCE, TĘTNO I KRĄŻENIE [29]

Tętno 80, utrzymujące się przez cały dzień; z pragnieniem, suchością jamy ustnej i gardła oraz częstym odchrząkiwaniem; kończyny jak po pobiciu.

Tętno przyspieszone, z pieczeniem dłoni przed południem i suchymi wargami w ciągu dnia; wieczorem tętno 85.

SZYJA I PLECY [31]

Ból poniżej lewej łopatki.

Częste uczucie zimna przebiegające w górę i w dół pleców.

KOŃCZYNY GÓRNE [32]

Bóle reumatyczne w barkach i ramionach; ramiona jak obite.

KOŃCZYNY DOLNE [33]

Bóle reumatyczne w okolicy kości piszczelowych i podeszwach stóp.

Uczucie znużenia nóg, najsilniejsze w kolanach.

Ból rozrywająco-ciągnący powyżej kolana, często rano lub w ciągu dnia.

Zimne stopy aż do kolan.

Kłująco-piekący ból nagniotków lub małych palców stóp, naprzemiennie po prawej i lewej stronie.

KOŃCZYNY OGÓLNIE [34]

Wszystkie kończyny sprawiają wrażenie obitych.

Częste bóle ciągnąco-rozdzierające od okolicy powyżej kolan w dół do stóp, < w kościach piszczelowych i na grzbietach stóp.

SPOCZYNEK. POZYCJA. RUCH [35]

Ruch: ucisk w czole <.

NERWY [36]

Uczucie zmęczenia.

SEN [37]

Bezsenna noc, bez silnego bólu, lecz nad ranem dwukrotnie rzadki stolec, ze szczypaniem i parciem w odbytnicy.

CZAS [38]

Od godz. 16 do 18: silniejsze podrażnienie wywołujące kaszel w krtani.

Po południu: szczypanie i pieczenie podniebienia miękkiego.

Wieczorem: pieczenie powiek; katar z obfitą wodnistą wydzieliną; uderzenia gorąca w twarzy; pragnienie; przyspieszone tętno; silne zmęczenie i osłabienie.

Rano: suche wargi, więcej ciepła w jamie ustnej i cieplejszy oddech, przyspieszone tętno; skłonność do pocenia się twarzy; po wstaniu parcie na stolec, rzadkie, papkowate wypróżnienia z gazami; ból rozrywający powyżej kolana; pot na całej skórze.

Przed południem: pieczenie dłoni.

Około południa: ból zęba.

Przez cały dzień: dużo śluzu w jamie ustnej i gardle; suche wargi; bladożółtawa barwa twarzy; ból tnący w brzuchu i parcie na stolec; tętno przyspieszone do 80; ból rozrywający powyżej kolana.

W nocy: ból tnący w brzuchu, parcie na stolec; wytryski nasienia; bezsenność; nad ranem parcie, szczypanie i stolec.

TEMPERATURA I POGODA [39]

W łóżku: nasilenie bólu zęba.

Na świeżym powietrzu, gdy pogoda jest wilgotna i zimna: nieustanne podrażnienie krtani, odchrząkiwanie i odkrztuszanie śluzu.

GORĄCZKA [40]

Dreszcze, zwłaszcza na plecach.

Pieczenie dłoni ze skłonnością do pocenia się, przed południem.

Stopy i nogi zimne aż do kolan, dreszcze przebiegają w dół pleców, utrzymuje się katar z obfitą wodnistą wydzieliną.

Rano pot na całej skórze; później rano, przed wstaniem, ciepły pot.

Pot łagodzi ból zęba.

NAPADY, OKRESOWOŚĆ [41]

Każdego wieczoru: silne zmęczenie i osłabienie.

Kilka razy dziennie: rzadkie wypróżnienia.

Przez kilka kolejnych dni: rzadkie stolce.

STRONA I KIERUNEK [42]

Prawa: krostki na nozdrzu; bolesność prawej strony krtani.

Lewa: piekące krostki na wardze górnej; ból poniżej łopatki.

Prawa lub lewa: przemijający ból rozrywający w uszach.

ODCZUCIA [43]

Jakby mózg kołysał się w przód i w tył; jakby kończyny były poobijane; ramiona jak obite.

Ból: poniżej lewej łopatki.

Ból ciągnąco-rozdzierający: w skroniach, uszach, zepsutych zębach, barkach, ramionach, podeszwach stóp, powyżej kolan i w okolicy kości piszczelowych.

Ból ciągnąco-rozrywający: w skórze głowy; w zepsutym zębie trzonowym; powyżej kolana; w kończynach.

Ból rozrywający: w uszach.

Szczypanie: w brzuchu; w odbycie; w odbytnicy; we wnętrznościach.

Ból tnący: w brzuchu.

Tnące pieczenie: w gardle i podniebieniu.

Pieczenie: powiek; krostek na prawym nozdrzu i lewej wardze górnej; w odbycie; w cewce moczowej; w krtani; w dłoniach.

Pieczenie i szczypanie: brzegów nozdrzy i przegrody nosa.

Kłująco-piekący ból: w nagniotkach lub małych palcach stóp.

Drapanie i pieczenie: w gardle; w krtani.

Szczypiące pieczenie: w podniebieniu miękkim.

Uczucie żrącego podrażnienia: w cewce moczowej.

Łaskoczące pieczenie lub kłucie: w krtani.

Drapanie: podniebienia.

Bolesność: nozdrzy; krtani.

Ucisk: w czole i potylicy; na odbytnicę i pęcherz.

Otępienie w głowie.

Bóle reumatyczne: w barkach i ramionach; w okolicy kości piszczelowych i podeszwach stóp.

Znużenie: nóg, najsilniejsze w kolanach.

Suchość: warg; jamy ustnej; gardła.

Gorąco: w twarzy.

Zimno: stóp aż do kolan; przebiegające w górę i w dół pleców.

ZWIĄZKI [48]

Leki pokrewne: Polygonaceæ, Rumex i Rheum.

Podobny do: Pulsat., Chamom., Mercur., Antim itd. (ból zęba < w łóżku; żaden inny lek nie ma złagodzenia bólu zęba przez pot, chociaż Chamom. cechuje się ogólnym złagodzeniem objawów przez pot); Æthusa (stolec po wstaniu, szczypanie i ból tnący przed wypróżnieniem, parcie po nim); Natr. sul. (stolec po wstaniu, z oddawaniem gazów itd.); Nux vom. (częste parcie w odbytnicy i pęcherzu); Apis, Argent. nitr., Dulcam., Phosph itd. (w schorzeniach krtani); Gelsem. (dreszcze przebiegające w górę i w dół pleców, zimne stopy itd.).