Kali Nitricum
autorstwa John Henry Clarke — Słownik praktycznej Materia Medica
Nitrum. Saletra. Saletra potasowa. Azotan potasu. Azotan potasowy. KNO 3 . Rozcierka. Roztwór.
Zastosowanie kliniczne
Astma / Klatka piersiowa, ból w / Kolka / Moczówka prosta / Czerwonka / Bolesne miesiączkowanie / Moczenie mimowolne / Zapalenie żołądka / Ból głowy / Serce, choroby / Herpes preputialis / Choroba Ménière’a / Krwotok miesiączkowy / Nos, krwawienie z / Zapalenie otrzewnej / Gruźlica płuc / Zapalenie opłucnej / Zapalenie płuc / Polip / Reumatyzm / Zawroty głowy
Charakterystyka
K. n. jest znany w praktyce starej szkoły głównie jako „chłodzący środek moczopędny” oraz jako substancja czynna dobrze znanych „papierków saletrzanych”, które spalano, aby wytworzyć dym łagodzący napady astmy. Stosowano go również w reumatyzmie oraz w nietrzymaniu moczu u dzieci. Został gruntownie zbadany w próbach lekowych przez homeopatów, a obraz uzupełniono objawami z przypadków zatrucia, dzięki czemu jego cechy charakterystyczne są dobrze określone. W wywoływaniu bólów kłujących niemal dorównuje K. ca.; podobnie jak on powoduje też kaszel o godzinie 3 nad ranem. Bóle wywoływane przez K. n. są bardzo silne: kłujące, tnące, przeszywające, rwące i uciskające. Podobnie jak w przypadku wielu innych Kalis występuje też znaczna bolesność zewnętrzna: skóry głowy, brzucha i jąder. Objawy wywoływane w narządach oddechowych wyraźnie dowodzą, że jego działanie przeciwastmatyczne jest homeopatyczne. Jego właściwości „moczopędne” wykorzystuje się homeopatycznie w moczówce prostej, a zastosowanie w moczeniu mimowolnym musi należeć do tej samej kategorii. K. n. działa z wielką siłą na narządy jamy brzusznej i miednicy, wywołując niezwykle bolesne kolki, biegunkę i czerwonkę; w męskiej sferze płciowej — pobudzenie oraz ból jąder i powrózków nasiennych; w żeńskiej — krwotok miesiączkowy z wypływem krwi czarnej jak atrament. Jest to bardzo charakterystyczne. Inną charakterystyczną cechą K. n. jest < po spożyciu cielęciny albo następstwa jej spożycia: ból głowy, biegunka itd. Stan psychiczny K. n. cechują głównie drażliwość, zrzędliwość i ennui. W nosie występuje wiele osobliwych objawów: „Bolesny skurcz oczu, czoła i twarzy skupia się w czubku nosa”; „Uczucie obrzmienia prawego nozdrza, bolesnego przy ucisku”; bolesność górnej części prawego nozdrza z nadwrażliwością zewnętrzną. Dwa ostatnie objawy doprowadziły do wyleczenia dużego polipa nosa u dziewczynki. W pewnym przypadku zatrucia, w okresie zdrowienia, występowały intensywne zawroty głowy z szumem usznym, co powinno wskazywać na K. n. w niektórych przypadkach choroby Ménière’a. Kilku uczestników prób lekowych odnotowało łatwe upijanie się winem lub piwem. Osobliwym objawem jest kwaśny smak w gardle. Inny osobliwy objaw wiąże się ze stanem astmatycznym. Duszność jest tak silna, że chory, choć odczuwa pragnienie, może między oddechami wypijać tylko po jednym łyku. Allen tak definiuje astmę K. n.: astma z nadmierną dusznością, omdlewaniem i nudnościami, z tępymi ukłuciami lub palącym bólem w klatce piersiowej oraz dość obfitym odkrztuszaniem. Roztwór saletry stosowany miejscowo był dawnym środkiem na uporczywy świerzb u kotów. Saletra wraz z siarką i węglem drzewnym tworzy proch strzelniczy. Łyżeczka prochu w gorącej wodzie była ulubionym środkiem żołnierzy na rzeżączkę w czasach używania czarnego prochu. Proch strzelniczy w niższych rozcierkach leczył glistnicę u dorosłych. W przeprowadzonych przeze mnie doświadczeniach z prochem strzelniczym 2x rozwinęła się ciężka opryszczka twarzy obejmująca prawą brew i prawą stronę nosa. Najbardziej charakterystyczne < występuje po cielęcinie; < po winie lub piwie; < od lekkiego przeciągu (ból głowy). < Po przemyciu zimną wodą (oko). < O godzinie 3 nad ranem (kaszel). < Przy leżeniu z nisko ułożoną głową (duszność); < rano, po południu, wieczorem i po północy. Chodzenie < wiele [objawów].
< Przy oddychaniu; < od kawy. > Przy leżeniu; leżeniu na prawym boku; odkryciu głowy (ból w okolicy ciemieniowej). Odpowiedni dla: osób o konstytucji astmatycznej oraz z dolegliwościami klatki piersiowej.
Zależności
Neutralizowane przez: wąchanie Nit. sp. dul. Ipec. złagodził kaszel. Wąchanie Camph. nasiliło cierpienia. Dobrze działa po: Aco. w czerwonce, a w tej samej chorobie po nim dobrze działa Nux. Również dobrze po nim działają: Bell., Calc., Puls., Rhus, Sep. K. n. neutralizuje objawy nerkowe Caust. Porównać: Arn., Dros., Nat. m., Nit ac.
Przyczyna
Spożycie cielęciny.
1. Umysł
Pobudzenie po kieliszku wina, jak gdyby wypił go zbyt wiele. Lęk i niepokój. Przygnębiony, w złym humorze, niespokojny. Ennui; płaczliwy nastrój, smutny wyraz twarzy. Zrzędliwy; drażliwy. Niechęć do myślenia lub pracy. Stan półodurzenia. Zniechęcenie i lęk przed śmiercią.
2. Głowa
Splątanie niemal jak w stanie upojenia. Zawroty głowy: przy zasypianiu; skłonność do upadania do przodu; po wypiciu piwa — w prawo i do tyłu. Napady omdlenia z zawrotami głowy rano podczas stania, > po usiądnięciu; następnie zaciemnienie wzroku ze znacznym osłabieniem i sennością; ból w okolicy krzyża i zaciskanie w brzuchu; chwiejny chód z zawrotami głowy. Zawroty głowy i szum uszny. Ból szczytu głowy przy wstawaniu. Ból głowy po spożyciu cielęciny. Ból głowy ze skurczem powiek, trwający od jednego wieczoru do następnego, nie do zniesienia przy pochylaniu głowy. Ból głowy występujący naprzemiennie z kurczowym rwaniem w stawach palców. Oszałamiająca (otępiająca) ciężkość głowy rano, jak po upojeniu. Bóle uciskające w głowie, < od kawy, > podczas jazdy powozem. Ból głowy z uczuciem gorąca; < ku wieczorowi. Bóle w prawej zatoce czołowej przy zahamowanym katarze. Uciskowy ból głowy: w czole, ku nasadzie nosa; po obu stronach; na szczycie głowy, jak gdyby spoczywał na nim kamień. Ból szczytu głowy, jak gdyby ciągnięto za włosy. Bardzo silny ból prawej strony głowy od lekkiego przeciągu. Zimno w potylicy z bólami głowy. Ściśnięcie potylicy powodujące sztywność okolicznych części. Uczucie skurczu w głowie, które zdaje się rozciągać do nosa. Kurczowe ciągnięcie w potylicy i karku, które = odrzucanie głowy do tyłu. Kłujący ból głowy. Przeszywający ból głowy. Bóle potylicy > po rozpuszczeniu włosów. Bolesna nadwrażliwość skóry głowy. Łuszczące się plamy na głowie. Obfite wypadanie włosów.
3. Oczy
Pieczenie oczu z łzawieniem i światłowstrętem, < rano po przemyciu zimną wodą. Przemijająca ślepota. Zamglone widzenie. Barwne kręgi przed oczami. Wieczorem świece wydają się otoczone tęczową obwódką. Wszystko przed oczami wydaje się czarne (po powąchaniu Camphor).
4. Uszy
Przeszywające bóle uszu wieczorem, < podczas leżenia na uchu. Napięcie, przeszywania i rwanie za uszami; za prawym uchem. Zapalenie i obrzmienie płatka prawego ucha z pieczeniem i szarpiącym bólem. Mrowienie w uszach. Dźwięczenie i dzwonienie w uszach. Przewlekła głuchota wskutek porażenia nerwu słuchowego. Zawroty głowy i szum uszny.
5. Nos
Pieczenie w nosie z bólem wiercącym i jak od drapania pazurami, < przy dotyku. Kości nosa są bolesne, zwłaszcza przy dotyku. Zapalenie czubka nosa z bólem przeszywającym. Obrzmienie wnętrza nosa. Uczucie obrzmienia prawego nozdrza. Owrzodzenia nozdrzy pokryte strupem. Krwawienie z nosa z drażniącą krwią (ostrą jak ocet). Gwałtowny nieżyt nosa z jego niedrożnością i utratą węchu.
6. Twarz
Blada, chorobliwa cera. Twarz zapadnięta, nos zimny. Mięśnie twarzy objęte drgawkami i szarpnięciami. Gorąco twarzy bez przyspieszenia tętna. Zaczerwienienie i napięcie policzków z < bólu głowy. Rwanie w kościach twarzy. Bolesny skurcz oczu, czoła i twarzy skupia się w czubku nosa.
7. Zęby
Ból zębów z przeszywającym ciągnięciem albo bólami rwącymi w zębach i głowie. Przeszywania w zębach próchnicowych przy dotknięciu. Pulsujący ból zębów nocą, < od zimnych rzeczy. Obrzmienie dziąseł o charakterze zapalnym lub szkorbutowym; łatwo krwawią.
8. Jama ustna
Cuchnący oddech. Piekący pęcherzyk na końcu języka. Pełzanie po języku. Język pokryty białym nalotem. Smak: nieprzyjemny; mdły; odrażający; kwaśnawy, odczuwany w gardle rano po wstaniu.
9. Gardło
Ból gardła z bólem przeszywającym oraz zapaleniem podniebienia miękkiego i języczka (podczas połykania). Utrudnione połykanie wskutek napięcia i bólu tnącego w krtani. Utrata mowy. Nocny ból gardła, jak gdyby gardło się zaciskało, z utrudnionym oddychaniem.
10. Apetyt
Brak apetytu z pieczeniem i utrzymującym się pragnieniem. Apetyt głównie wieczorem. Wilczy głód powracał między godziną 10 a 11 przed południem i występował naprzemiennie z bólem tnącym w okolicy na prawo od pępka. Wilczy głód bez rzeczywistego apetytu. Z powodu duszności nie może pić; pije małymi łykami. Bolesne odczucie we wpuście żołądka.
11. Żołądek
Nudności, jak gdyby miały nastąpić wymioty, zwłaszcza nocą. Dławienie się i bezskuteczne odruchy wymiotne po każdej dawce 30. potencji; jama ustna staje się obolała, chory czuje się ogólnie źle (Cooper). Odruchy wymiotne i wymioty śluzem zmieszanym z krwią. Bóle żołądka z uczuciem, jak gdyby coś się w nim obracało. Gryzący ból, kurczowe osłabienie i ucisk w nadbrzuszu. Osłabienie jak przed omdleniem w dołku podsercowym. Gwałtowne kurcze żołądka z bólem zaciskającym (zwłaszcza po spożyciu cielęciny). Przeszywania w żołądku i nadbrzuszu. Uczucie zimna albo pieczenia w żołądku. (Zapalenie żołądka.). Silny ból żołądka powraca po każdym posiłku przez lata po pojedynczej dużej dawce (Fraser).
12. Brzuch
Niezwykle gwałtowny ból brzucha po spożyciu cielęciny, zwłaszcza po prawej stronie. Nadmierne wzdęcie brzucha. Bóle ściskające wokół pępka oraz pod krótkimi żebrami po lewej stronie; > po oddaniu (cuchnących) gazów. Ściskanie i ból tnący w brzuchu przed prawidłowym stolcem. Bóle kłujące i punktowe; brzuch obrzmiały i bardzo bolesny przy dotyku; zimno kończyn dolnych; uczucie sztywności zajętych części, jak gdyby były z drewna (zapalenie otrzewnej). Bóle tnące zanikające ku wieczorowi. Bóle przeszywające w brzuchu. Uwięźnięcie gazów, zwłaszcza po południu i wieczorem. Bardzo głośne burczenie w brzuchu.
13. Stolec i odbyt
Kał twardy, trudny do oddania i zatrzymany; wydalany z wielkim wysiłkiem (przy gwałtownym parciu). Nagłe parcie na stolec z bolesnym parciem bezskutecznym. Miękki kał z bólami tnącymi. Biegunka po spożyciu cielęciny. Stolce: wodniste; rzadkie, kałowe; krwawe; miękkie i biegunkowe; oddawane opornie; twarde jak bobki owcze. Przed stolcem: gwałtowna kolka; parcie. Podczas stolca: tnąca kolka w całym przewodzie jelitowym; bolesne parcie bezskuteczne. Po stolcu: tnąca kolka; bolesne parcie bezskuteczne; pieczenie i kłucie w odbycie. Biegunka, niekiedy bez bólu albo wyniszczająca. Częste parcie w odbytnicy. Czerwonka z silnym bólem tnącym, silnym pragnieniem i lodowatym zimnem stóp.
14. Narządy moczowe
Częste parcie na mocz i obfite oddawanie jasnego moczu z czerwonawym osadem. Pieczenie w cewce moczowej podczas oddawania moczu i znacznie zmniejszona ilość moczu.
15. Męskie narządy płciowe
Wzwody, wzmożone pożądanie płciowe i przyjemność. Mrowiące kłucie w żołędzi. Szczypanie przy ujściu napletka. Częste swędzenie żołędzi. Obrzmienie lewego najądrza. Po niezaspokojonym pożądaniu gwałtowne ciągnące napięcie i ucisk w obu jądrach, ciągnące się wzdłuż powrózków nasiennych do brzucha i trwające kilka godzin; jądra bardzo bolesne. Nadwrażliwość obu jąder, które są podciągnięte, z odczuwanym w nich uciskiem.
16. Żeńskie narządy płciowe
Miesiączka zbyt wczesna i zbyt obfita, z wypływem krwi czarnej jak atrament. Miesiączka opóźniona; zahamowana. Poronienie w drugim miesiącu. Przed miesiączką i podczas niej gwałtowne bóle brzucha i kości krzyżowej. Białe, surowicze upławy, które usztywniają bieliznę i wydzielają się podczas bólów kości krzyżowej. Częste kłucie pod lewą piersią.
17. Narządy oddechowe
Chrypka z szorstkością i drapaniem w gardle. Napięcie i bóle tnące w krtani z utrudnionym połykaniem. Podrażnienie wywołujące kaszel wskutek łaskotania w krtani. Nagłe, gwałtowne podrażnienie wywołujące kaszel po prawej stronie w pobliżu dołka gardłowego, jak gdyby w prawym oskrzelu; nie było ani bolesne, ani swędzące; można je było stłumić powolnym, głębokim wdechem i wysiłkiem woli. Kaszel z odkrztuszaniem i bólem uciskającym pod mostkiem. Ból tnący pod mostkiem podczas kaszlu. Ból uciskający pod mostkiem podczas kaszlu, z uczuciem ciepła w tym samym miejscu. Kaszel budzący chorego około godziny 3 nad ranem, z gwałtownym bólem głowy. Kaszel na świeżym powietrzu lub przy wchodzeniu po schodach, a także za każdym razem, gdy wstrzymuje się oddech. Suchy kaszel, zwłaszcza rano. Podczas kaszlu bóle tnące w klatce piersiowej, dopóki śluz się nie oderwie. Kaszel z przeszywaniami w klatce piersiowej i odkrztuszaniem czystej krwi. Kaszel z ropną plwociną i wyniszczającymi potami.
18. Klatka piersiowa
Z powodu duszności nie może pić; musi pić małymi łykami; dzieci chwytają kubek obiema rękami i piją łapczywie, łyk po łyku. Utrudnione oddychanie uniemożliwiające leżenie z nisko ułożoną głową. Ucisk w klatce piersiowej podczas wchodzenia pod górę. Ból w klatce piersiowej z napięciem uciskającym, któremu towarzyszy uczucie szorstkości pod mostkiem, wywołujące gwałtowny kaszel. Ból zaciskający w klatce piersiowej, rozpoczynający się od pleców, z uczuciem zaciskania w płucach. Przeszywające bóle w klatce piersiowej, zwłaszcza przy pełnym wdechu, podczas leżenia i kaszlu, z towarzyszeniem nadmiernego lęku i ucisku. (Zapalenie płuc.). Kłucie po lewej stronie w pobliżu mostka. Kłucie po lewej stronie klatki piersiowej oraz ból tnący i rwący w płucach.
19. Serce i tętno
Gwałtowne kołatanie serca, zwłaszcza podczas leżenia nocą w łóżku, budzące chorego. Kłucia w sercu. Tętno pełne.
20. Szyja i plecy
Ból karku promieniujący do barków, jak gdyby gwałtownie ciągnięto za włosy. Bóle przeszywające w okolicy krzyżowej. Gwałtowne bóle lędźwi nocą i rano po przebudzeniu. Bóle pleców przy pochylaniu się. Uczucie pełności i napięcia w plecach, jak gdyby nerki były obrzmiałe wskutek zastoju (usunięte natychmiast przez rozcieńczenie 1x; Cooper). Pobolewanie w okolicy lędźwiowej podczas spoczynku, < zwłaszcza przy kaszlu. Przeszywania w łopatkach i między nimi, często z towarzyszeniem utrudnionego oddychania, < nocą podczas leżenia na plecach, > przy leżeniu na prawym boku.
21. Kończyny
Ciągnięcie w kończynach z niedowładowym osłabieniem. Rwanie w kończynach dniem i nocą, >, lecz tylko na krótko, przez rozcieranie. Bóle reumatyczne i kłucia w kończynach i stawach.
22. Kończyny górne
Reumatyczne rwanie w barkach nocą. Rwanie i przeszywanie w stawach ramion, łokci, rąk i palców, głównie nocą, z ciężkością, uczuciem, jak gdyby ręka była zbyt duża, oraz obrzmieniem palców. Drętwienie i mrowienie w ramionach i rękach. Ciągnięcie i rwanie w ramionach, od barku do palców. Ból jak od wykręcania w stawach palców. Porażenie ramion po każdej dawce surowego K. n., przyjmowanego wielokrotnie na ból głowy. Osłabienie ramion, rąk i palców, uniemożliwiające mocne trzymanie czegokolwiek. Kurczowe rwanie w stawach palców, występujące naprzemiennie z bólem głowy. Kurcze i sztywność stawów palców.
23. Kończyny dolne
Bóle reumatyczne w nogach. Rwanie w nogach. Znaczne znużenie i niedowładowe osłabienie nóg po krótkim spacerze. Szarpiące rwanie w podeszwach. Drętwienie i mrowienie stóp. Skurcz palców stóp.
24. Objawy ogólne
Zajęte części drętwieją, jak gdyby były z drewna. Bóle rwące, przeszywające i ciągnące. Większość objawów występuje wieczorem, po północy i po południu. Objawy, które ujawniły się w ciągu dnia, znikają po położeniu się wieczorem. Szybkie obrzmienie całego ciała. Znaczne przygnębienie rano, z uczuciem gorąca twarzy i pieczeniem czoła. Zapalenie narządów wewnętrznych. Znużenie większe w pozycji siedzącej niż podczas ruchu.
25. Skóra
Przeszywania skóry, kłucie jak igłami, po którym następuje pieczenie, głównie na twarzy. Guzki wielkości grochu, również na twarzy. Piekące pęcherzyki wypełnione żółtawym płynem surowiczym, które pękają po rozdrapaniu i wówczas przestają piec. Nagłe obrzmienie obrzękowe.
26. Sen
Senność w ciągu dnia. Niespokojny sen nocą; nieustanne sny z częstym budzeniem się. Coma somnolentum. Lękowe i niespokojne sny o niebezpiecznych sytuacjach. Koszmary nocne.
27. Gorączka
Tętno pełne, twarde i szybkie. Tętno wolne rano, szybkie po południu i wieczorem. Niezwykłe dreszcze, które nie są > po gorących napojach ani po okryciu. Dreszcze wieczorem z bólem. Zimno po południu z pragnieniem; albo zimno poprzedzone bólem głowy, bez pragnienia, po którym następuje nocne gorąco bez pragnienia ani potu. Gorączka codzienna z bólami ciągnącymi w kończynach. Obfity, wyniszczający pot. Pot rano, zwłaszcza na klatce piersiowej.