Eupatorium Perfoliatum

Sadziec przerośnięty. Ziele sadźca. N. O. Compositæ. Nalewka z całej rośliny.

Zastosowanie kliniczne

Odbyt, opryszczka / Plecy, ból / Gorączka żółciowa / Kości, bóle / Kaszel / Denga / Biegunka / Złamania / Dna / Czkawka / Chrypka / Zaburzenia trawienia / Grypa / Gorączka przerywana / Żółtaczka / Wątroba, bolesność / Odra / Usta, pęknięcia / Zapalenie oka / Gorączka nawrotowa / Gorączka remitująca / Reumatyzm / Grzybica obrączkowata / Gorączka plamista / Bóle kiłowe / Pragnienie / Rany

Charakterystyka

Eupat. perfol. jest lekiem znanym od wieków; Dioskurydes zalecał go na źle gojące się owrzodzenia, czerwonkę, ukąszenia gadów, przewlekłe gorączki i zastój w wątrobie. Główną cechą wskazującą na jego zastosowanie homeopatyczne są wywoływane przezeń dokuczliwe bóle kości, takie jak występujące w związku z gorączkami malarycznymi i grypą. Bolesność przewija się przez całą próbę lekową: ból głowy z wewnętrzną bolesnością; bolesność guzów ciemieniowych; ból i bolesność gałek ocznych; kaszel ze skrajną bolesnością ciągnącą się w dół tchawicy; bolesność klatki piersiowej; tępe, uporczywe bóle kończyn i całego ciała. Charakterystyczny kaszel Eup. perf. wykazuje > po oparciu się na rękach i kolanach. W. P. Defriez opisuje ilustrujący to przypadek: każdej zimy przez kilka lat chorego nękał suchy, urywany kaszel z napadami trwającymi pewien czas, ustępujący jedynie po oparciu się na rękach i kolanach. Eupat. Perfol. wyleczył chorego. Dreszcze Eu. perf. rozpoczynają się w okolicy krzyżowej, z tępymi, uporczywymi bólami kończyn, jak gdyby łamano każdą kość w ciele; występuje wysoka gorączka z nasileniem tych bólów, po której następuje pot skąpy lub obfity; pot > wszystkie bóle z wyjątkiem bólu głowy, który <. Wyraźna jest okresowość. Może występować podwójna okresowość: jednego dnia dreszcze rano, następnego wieczorem. Eup. perfol. silnie oddziałuje na wątrobę; żółciowe wymioty i biegunka; żółciowe bóle głowy z nudnościami; kaszel wynikający z podrażnienia wątroby. Objawy nieżytowe są wyraźne. Nocny luźny kaszel. Chrypka z tępą, uporczywą bolesnością tchawicy. Chrapliwy, szorstki kaszel z drapaniem w oskrzelach. Kaszel z bolesnością, zmuszający chorego do podtrzymywania klatki piersiowej rękami. Sztywność i ogólna bolesność. Chory nie może skręcać tułowia ani stojąc, ani siedząc, ani leżąc. Nie może leżeć w łóżku z powodu uczucia, jakby każda kość była obolała po stłuczeniu, co wywołuje rozpacz, jęki i krzyki. W obrazie Eupat. perf. występują wszelkiego rodzaju bóle kości. Senność i ziewanie. Wrażenie, jakby chory padał w lewo. Ból i skrajna tkliwość lewych mięśni pośladkowych. Hale opisuje gorączkę E. perfol. następująco: „Dreszcze występują niemal zawsze rano, a przez kilka godzin poprzedzają je pragnienie, bolesność i tępe, uporczywe bóle kości. Pragnienie trwa podczas dreszczy i gorąca. Dreszczom towarzyszą nudności, wymioty żółcią, intensywne tępe, uporczywe bóle i bolesność tkanek miękkich kończyn, a często całego ciała. Objawy te utrzymują się podczas gorąca, zwłaszcza wymioty, które często są bolesne i nieustanne. Gorąco ma skłonność do przedłużania się aż do wieczora lub nocy; może po nim wystąpić pot (z uczuciem zimna), ale może go również nie być. Jeżeli pocenie się nie występuje, okres bezgorączkowy jest krótki i towarzyszą mu dreszczowość, nudności, pragnienie oraz osłabienie, co dowodzi, że proces gorączkowy nigdy całkowicie nie ustępuje. Daje to prawdziwy obraz gorączki remitującej — gorączki, w której sadziec przerośnięty jest często naszym najlepszym lekiem, szczególnie gdy występuje latem i jesienią oraz towarzyszą jej bardzo ciężkie objawy żółciowe”. Leżenie na plecach < kaszel. Klęczenie z twarzą zwróconą ku poduszce > kaszel. Podniesienie się > ból głowy. Jedzenie = gwałtowne, dręczące bóle, które ustępują jedynie po wymiotach. Występuje intensywne pragnienie, lecz picie zimnej wody = dreszcze i wymioty żółcią. Przeważa dreszczowość; chory chce być przykryty; > w domu, < na świeżym powietrzu; < po pobycie w lodowni. Uważam Eup. perf. za szczególnie użyteczny lek w grypie.

Zależności

Bryonia jest najbliższym odpowiednikiem, lecz u Bryonii pot występuje swobodnie, a bóle skłaniają chorego do pozostawania w bezruchu. Eup. perfol. powoduje skąpy pot, a jego bóle wywołują niepokój ruchowy. Porównać również: Arn., Caps., Chel., Symph., Podoph. i Lycop.; przy nudnościach od zapachu jedzenia — Colch. Zgodne: Nat. mur. i Sepia, które również dobrze sprawdzają się po nim.

1. Umysł

W nocy ma wrażenie, że traci rozum. Jęki; niepokój; przygnębienie. Bardzo niespokojny ruchowo; nie może pozostać bez ruchu, choć tego pragnie.

2. Głowa

Wczesnym rankiem wirowanie w mózgu, jakby chorego obracano w przesiewaczu; powraca po krótkiej przerwie. Ból głowy z uczuciem wewnętrznej bolesności; > w domu; < w pierwszych chwilach po wyjściu na świeże powietrze; > podczas rozmowy. Ból głowy i nudności co drugi ranek po przebudzeniu. Ból potylicy po leżeniu, z uczuciem ciężkości; przy podnoszeniu głowy musi pomagać sobie ręką. Tętniący ból czoła i potylicy po wstaniu. Bolesność i pulsowanie tylnej części głowy. Gorąco na szczycie głowy. Gwałtowny ból głowy pojawia się przed dreszczami i trwa przez wszystkie stadia, osiągając największe nasilenie podczas potu.

3. Oczy

Bolesna obolałość gałek ocznych. Wielka niechęć do światła. Bolesna obolałość powiek.

5. Nos

Nieżyt nosa z kichaniem; tępy, uporczywy ból każdej kości.

8. Jama ustna

Bladość błony śluzowej jamy ustnej. Język pokryty białym nalotem. Bolesność kącików ust.

11. Żołądek

Nudności od zapachu jedzenia lub gotowania. Zaburzenia trawienia po alkoholu u osób starszych. Pragnienie zimnej wody. Pragnienie dużych ilości zimnej wody przed dreszczami i podczas nich. Wymioty natychmiast po wypiciu, poprzedzone pragnieniem. Nudności i wymioty pokarmem. Wymioty po każdym łyku. Wymioty żółcią, z drżeniem i silnymi nudnościami, powodujące krańcowe wyczerpanie. Obcisłe ubranie uciska i jest nie do zniesienia.

12. Brzuch

Bolesność w okolicy wątroby podczas ruchu lub kaszlu. Bóle kolkowe w nadbrzuszu, z bólem głowy i innymi bólami. Brzuch przepełniony i bębenkowo wzdęty.

13. Stolec i odbyt

Zaparcie z nieżytem. Poranna biegunka. Przeczyszczające wypróżnienia z pieczeniem i gorącem w odbycie.

14. Narządy moczowe

Ciemno zabarwiony, klarowny mocz. Skąpy, ciemnobrunatny mocz, pozostawiający białawy osad podobny do gliny. Świąd wzgórka łonowego.

17. Narządy oddechowe

Chrypka. Chrypka < rano; bolesność tchawicy i oskrzeli. Kaszel z bolesnością i gorącem w oskrzelach; zaczerwieniona twarz i łzawiące oczy. Suchy, urywany kaszel wieczorem. Kaszel wskutek przeziębienia, < od godz. 2 do 4 rano; wywoływany łaskotaniem w klatce piersiowej, powodującym uczucie ucisku w klatce piersiowej; kaszel < podczas leżenia na plecach, > podczas klęczenia z twarzą zwróconą ku poduszce; skąpe odkrztuszanie; bolesne uczucie pełności w głowie podczas kaszlu lub wydmuchiwania nosa; przygnębienie. Kaszel hektyczny wskutek zahamowanej gorączki przerywanej. Trudności w oddychaniu, którym towarzyszą pocenie się, wyraz niepokoju na twarzy i bezsenność. Bolesność klatki piersiowej; < przy wdechu. Niemożność leżenia na l. boku. Ból kłujący, przeszywający prawą połowę klatki piersiowej przy głębokim wdechu; w nocy chory ma wrażenie, że traci rozum; zaburzenia oddychania napawają go lękiem.

19. Serce

Ucisk, jakby serce znajdowało się w zbyt małej przestrzeni. Ból, bolesność i uczucie ciężkości za mostkiem oraz w okolicy serca; < przy najmniejszym ruchu lub obróceniu tułowia.

20. Szyja i plecy

Tętniący ból karku i potylicy; ustępuje po wstaniu. Tępy, uporczywy ból pleców jak po stłuczeniu. Osłabienie w okolicy krzyżowej. Drżenie pleców podczas gorączki.

21. Kończyny

Tępe, uporczywe bóle kości z bolesnością tkanek miękkich. Intensywna bolesność i tępe, uporczywe bóle kończyn, jak po stłuczeniu lub pobiciu. Nadgarstki bolą, jakby były złamane lub zwichnięte. Gorąco dłoni, czasem z poceniem się. Obrzęk wodnisty obu stóp i kostek. Gorąco podeszew stóp rano.

25. Skóra

Żółtaczka.

26. Sen

Przeciąganie się i ziewanie; ziewanie przed dreszczami; senność z utrudnionym oddychaniem. Chory musi leżeć z wysoko ułożoną głową. Ból głowy po przebudzeniu.

27. Gorączka

Pragnienie na długo przed dreszczami, utrzymujące się podczas dreszczy i gorąca. Pod koniec dreszczy — wymioty żółcią; występują one także po każdym łyku. Przed rozpoczęciem dreszczy ból kości całego ciała, jakby były połamane. Ból głowy, ból pleców i pragnienie podczas dreszczy. Podczas dreszczy i gorąca — pulsujący ból głowy. Dreszcze zostają wywołane lub przyspieszone przez wypicie zimnej wody. Dręczący ból w dołku sercowym (scrobiculus cordis) przez cały okres dreszczy i gorąca. Tępe, uporczywe bóle z jękami w stadium zimna. Uczucie zimna podczas nocnego pocenia się. Dreszczowość przez całą noc i rano; drżenie i nudności od najmniejszego ruchu; intensywne tępe, uporczywe bóle i bolesność pleców oraz kończyn; dreszcze silniejsze, niż wskazywałby stopień odczuwanego zimna. Napad gorączki przerywanej na ogół rozpoczyna się rano. Gorączka rozpoczyna się rano; towarzyszą jej bolesność, drżenie, osłabienie i obolałość, lecz pot jest bardzo skąpy albo nie występuje wcale. Znaczne osłabienie i krańcowe wyczerpanie podczas gorączki. Ból głowy i drżenie podczas stadium gorąca. Wymioty żółcią pod koniec stadium gorąca. Wymioty żółcią po dreszczach. Gorączka ustępuje wraz z potem i snem. W okresie bezgorączkowym — luźny kaszel. Jeżeli pojawia się pot, łagodzi wszystkie objawy z wyjątkiem bólu głowy.