A. officinalis, L.

Rząd naturalny , Liliaceæ.

Nazwy zwyczajowe , szparag; (niem.) Spargel; (fr.) Asperge.

Przygotowanie , nalewka z młodych pędów.

Źródła.

1 , próby lekowe Buchnera, Hygea, 12, 426 (przełożone przez Shipmana w Journ. of M. M.), próba lekowa przeprowadzona przez N. (30 do 250 kropli nalewki); 2 , próba lekowa przeprowadzona przez St. przy użyciu nalewki, tamże; 3 , Buchner, działanie u dziewczynki, tamże; 4 , dodatkowa próba lekowa przeprowadzona przez M. przy użyciu nalewki, A. H. Z., 20, 265.

UMYSŁ

Pogoda ducha przez cały dzień (pierwszy dzień), 1.
Swoisty niepokój, z kołataniem serca i rozdrażnieniem, 2.

GŁOWA

Zamroczenie w głowie i zataczanie się wskutek zawrotów głowy, 2.
Lekkie zawroty głowy, 1.
Uczucie zamroczenia w czole, 4.
Zawroty głowy odczuwane w czole, 1.
Zawroty głowy odczuwane w czole, później ból w skroniach, zwłaszcza lewej (wkrótce po przyjęciu leku), 1.
Uczucie ciężkości w czole, 1.
Ból czoła z zamroczeniem, 1. [10.]
Ból mózgu w pobliżu oczu, 1.
Lekki ucisk w czole, 4.
Bóle uciskające w obu skroniach, nasilające się przy ich uciskaniu, 1.

OCZY

Kłucie i łaskotanie w oczach, 1.
Zwiększona ostrość wzroku, 1.

NOS

Częste drażnienie wywołujące potrzebę kichania, a nawet częste kichanie, 4.
Gwałtowne kichanie, 4.
Częste kichanie (od wąchania nalewki), 1, 2.
Silny katar i nieżyt, z bólem uciskającym rozpoczynającym się u nasady nosa i rozciągającym się przez czoło ku przedniej części głowy, 4.
Silny katar i nieżyt nosa, z obfitym wydzielaniem rzadkiego, białawego płynu z lewego nozdrza, a następnie z prawego nozdrza, 4. [20.]
Katar z rozpoczynającą się suchością i lekkim obrzmieniem wnętrza nozdrzy, po których następuje utrudniony przepływ powietrza, 4.
Utrata węchu, 4.

TWARZ

Twarz blada, 2.
Zwiększone gorąco twarzy, 1.
Pieczenie policzków, 1.

JAMA USTNA

Bezbolesny ubytek i wykruszenie próchniczego zęba trzonowego, 1.
Zwiększone wydzielanie śliny, 1.
Ślina była tak słodkawa, że sądził, iż jest zmieszana z krwią, 2.
Zmniejszone wydzielanie śliny, 4.
Słodkawy, mdły smak w ustach, 1. [30.]
Miedziany smak w ustach, 1.

GARDŁO

Skłonność do odchrząkiwania i kaszlu, wznosząca się z głębi gardła, 1.
Odchrząkiwanie śluzu, 1.
Niemal ciągłe odchrząkiwanie, z uczuciem szorstkości w gardle, 1.
Odchrząkiwanie i skłonność do kaszlu; śluz nie odrywa się łatwo, lecz zostaje wydobyty podczas napadów kaszlu, 1.
Obfite odkrztuszanie lepkiego śluzu z gardła, 2.

ŻOŁĄDEK

Gazy w żołądku, 1.
Wzmożone pragnienie, 1.
Odbijania, 1.
Odruchy wymiotne przy próbie kaszlu, powodujące napływanie łez do oczu, 1. [40.]
Odruchy wymiotne podczas kaszlu, 1.
Obudził się przed godz. 5 rano z nudnościami i czterokrotnie wymiotował pokarmem spożytym wieczorem, wraz z żółcią i dużą ilością śluzu; następnie wystąpiła kałowa, żółciowa biegunka; pół godziny później — częste, powtarzające się wymioty ze wzmożonym wysiłkiem, 1.

BRZUCH

Kurczowe ściskanie w okolicy pępka, bolesnej przy dotyku, 1.
Szczypanie w brzuchu poniżej pępka, wieczorem, 1.
Brzuch wzdęty, 1.
Oddawanie dużej ilości gazów, 1.
Uczucie pełności w brzuchu, 1.
Kolka z żółciową biegunką, 2.
Bóle ciągnące w obu pachwinach, 2.

STOLEC I ODBYT

Pieczenie i bolesność odbytu, 2. [50.]
(Świąd odbytu), 4.
Swoiste parcie na stolec i nieco utrudnione oddanie dość twardego stolca, 4.
Po południu skąpe wypróżnienie; zwykłe poranne wypróżnienie jednak wystąpiło, 1.

NARZĄDY MOCZOWE

Pieczenie w cewce moczowej, 1.
Cięcie i pieczenie w cewce moczowej, które wystąpiły również po zjedzeniu gotowanych szparagów, 2.
Po oddaniu moczu pieczenie w cewce moczowej, z wrażeniem, jakby pozostało jeszcze trochę moczu do oddania, 1.
Parcie na mocz, 1, 2.
Zwiększone wytwarzanie moczu, 1.
Zwiększony odpływ moczu o barwie brunatnego piwa, bez osadu, 1.
Częste oddawanie moczu, z delikatnymi ukłuciami w ujściu cewki moczowej, 4. [60.]
Częste oddawanie małych ilości moczu, poprzedzane wrażeniem, jakby coś kłuło w cewce moczowej, z lekkim pieczeniem, 1.
Mocz o dość silnym zapachu, 2.
Mocz skąpy i mętny, 1.
Oddaje niewielką ilość moczu barwy słomkowej, który natychmiast po oddaniu mętnieje i jest pełen drobinek, 1.
Mocz przejrzysty, lecz o nieprzyjemnym zapachu, 1.
Mocz o swoistym zapachu, 1.
O godz. 16 mocz zawierał drobinki, jak to zwykle bywało o tej porze, 1.
Półtorej godziny po obiedzie mocz znów jest mętny, choć nie ciemny, z drobnymi cząstkami, które stały się bardzo wyraźne dopiero po rozcieńczeniu moczu wodą destylowaną, 1.
Wytrąca się biały, kłaczkowaty osad, a mocz staje się przejrzysty; po wstrząśnięciu osad jednak znika, a drobinki ponownie stają się widoczne (po czterech godzinach), 1.
Oddany mocz był mętny, lecz następnie stał się przejrzysty i utworzył biały, kłaczkowaty osad (po półtorej godziny), 1. [70.]
Po wylaniu moczu i dokładnym umyciu szklanki wodą na jej ściankach widoczny był tłusty nalot, 1.
Mocz pozostawiony na noc utworzył na ściankach naczynia czerwonawy osad, 1.

NARZĄDY PŁCIOWE

Obrzmienie prącia, z wzwodami i parciem na mocz, 4.
Kłucie po prawej stronie żołędzi, 1.
Pobudzenie popędu płciowego, 1.
Miesiączka trwała o jeden dzień dłużej niż zwykle, 3.

UKŁAD ODDECHOWY

Łaskotanie i skłonność do kaszlu, 2.
Kaszel pojawił się ponownie pod wieczór, 1.
Kaszel z silnym napinaniem się i skłonnością do wymiotów, 1.
Dręczący kaszel, z uczuciem pełności w klatce piersiowej i obfitym odkrztuszaniem śluzu, 1. [80.]
Kaszel złagodniał po zjedzeniu śniadania (po godzinie), 1.
Utrudnione odkrztuszanie, 2.
Przy każdym kolejnym napadzie kaszlu śluz odrywa się łatwiej, nie wywołując odruchów wymiotnych, 1.
Trudność w oddychaniu podczas ruchu lub wchodzenia po schodach, 2.
W nocy musiał usiąść w łóżku, aby ułatwić sobie oddychanie, 2.

KLATKA PIERSIOWA

Ból w klatce piersiowej po śniadaniu, 1.
Ból piersi z napięciem podczas wdechu.
Wrażenie, jakby klatka piersiowa była pusta, z zewnętrznym uczuciem ciężkości w jej obrębie, 1.
Napięcie klatki piersiowej nasilające się przy głębokim wdechu, 1.
Ściskanie klatki piersiowej, 1. [90.]
Ściskanie klatki piersiowej, głównie podczas pisania, 1.
Podczas wdechu ukłucia w różnych miejscach klatki piersiowej, zwłaszcza w okolicy lewej łopatki, 2.
Bóle ustępujące po wypięciu klatki piersiowej do przodu i odchyleniu głowy do tyłu, 1.
Nagłe, strzelające bóle przeszywające prawą stronę klatki piersiowej, które sprawiły, że się poderwał, o godz. 10 rano, 1.
Krótkotrwałe kłucie po lewej stronie piersi przy wdechu, 1.

SERCE I TĘTNO

Nieregularne, przyspieszone, podwójne uderzenia serca, 1.
Pulsowanie serca wyczuwalne dotykiem i słyszalne; również przy umiarkowanym ruchu, 1.
Kołatanie serca podczas siedzenia, tak silne, że drżały kartki książki trzymanej przez niego w ręce, 1.
Kołatanie serca, zwłaszcza po ruchu, 1.
Kołatanie serca z lękowym niepokojem ruchowym, nasilające się wskutek ruchu i wchodzenia po schodach, 1. [100.]
Kołatanie serca występowało często wraz z uciskiem w klatce piersiowej, 1.
Uderzenie serca ledwie wyczuwalne, 1.
Lekkie uczucie kłucia w okolicy serca po jedzeniu, 1.
Tętno nieznacznie przyspieszone, 1.
Tętno przyspieszone podczas siedzenia, 1.
Tętno małe, podatne na ucisk, 1.

SZYJA I PLECY

Ból reumatyczny między łopatkami, 1.
Bóle przeszywające przez okolicę lędźwiową, w rejonie kręgów lędźwiowych, podczas siedzenia, 1.
Ból w okolicy lędźwiowej, przy górnym brzegu kości krzyżowej (po dwóch godzinach), 1.

KOŃCZYNY GÓRNE

Ból w okolicy barku przy dotyku, 1. [110.]
Bóle reumatyczne w okolicy prawego dołu pachowego, 1.

KOŃCZYNY DOLNE

Prawa kończyna dolna jest słabsza niż lewa, 1.
Ból jak przy zwichnięciu w szyjce prawej kości udowej podczas chodzenia, 1.
Bóle jak przy zwichnięciu, podczas chodzenia (czterokrotnie przed południem, drugiego dnia), w szyjce prawej kości udowej; uniemożliwiają szybki ruch i od czasu do czasu zmuszają go do utykania, 1.
Ból mięśni w środkowej części uda, jak po stłuczeniu, utrudniający chodzenie, zwłaszcza pod górę; przy dotknięciu tej okolicy — ból jak od otarcia, 1.
Ból jak od otarcia na górnej powierzchni uda, a podczas zginania kończyny — w stawach biodrowym i kolanowym; utrzymywał się przez trzy dni i bardzo utrudniał chodzenie, 1.
Bóle kłujące, najpierw? po prawej stronie, następnie poniżej lewej strony lewego kolana, podczas siedzenia późnym wieczorem, 1.
Lekkie oznaki kurczów łydek, 1.
Po przebudzeniu, gdy się przeciągał, wystąpił kurczowy ból łydki lewej nogi, który zmusił go do krzyku, lecz ustąpił po rozcieraniu (po jednym dniu), 1.
Prawa stopa była przez cały dzień słabsza niż lewa (drugi dzień), 1. [120.]
Prawa stopa znacznie bardziej bolesna niż lewa, 1.
Ciągnięcie w palcu lewej stopy, który w dzieciństwie zranił siekierą, o godz. 22, przed zasypianiem, 1.

SEN I MARZENIA SENNE

Ziewanie i senność rano, 1.
Senność i ziewanie, 1.

GORĄCZKA

Lekkie uczucie zimna z pewną sennością, 4.
Wzmożone uczucie ciepła, 1.
Lekkie pobudzenie gorączkowe i pewna senność o godz. 15, 4.

OKOLICZNOŚCI

Pogorszenie.
( Po południu ), Skąpe wypróżnienie.
( Pod wieczór ), Ponowne pojawienie się kaszlu.
( Wieczorem ), Szczypanie w brzuchu.
( Przed godz. 5 rano .), Budzi się z nudnościami itd.
(

Godz. 10 rano .), Ból przeszywający prawą stronę klatki piersiowej.

(

Godz. 15 .), Lekkie pobudzenie gorączkowe itd.

(

Godz. 22 .), Przed zasypianiem ciągnięcie w palcu lewej stopy.

( Zginanie kończyny w biodrze i kolanie ), Ból jak od otarcia na górnej powierzchni uda.
( Po śniadaniu ), Ból w klatce piersiowej.
( Głębokie oddychanie ), Napięcie klatki piersiowej.
( Podczas kaszlu ), Odruchy wymiotne.
( Po jedzeniu ), Uczucie kłucia w okolicy serca.
( Podczas wdechu ), Ból piersi itd.; ukłucia w różnych miejscach klatki piersiowej; kłucie po lewej stronie klatki piersiowej.
( Ruch ), Większość bólów; trudność w oddychaniu; wyczuwalne pulsowanie serca.
( Po ruchu ), Kołatanie serca.
( Ucisk ), Bóle uciskające w skroniach.
( Siedzenie ), Kołatanie serca; przyspieszone tętno; bóle przeszywające okolicę lędźwiową; późnym wieczorem ból kłujący powyżej prawego kolana itd.
( Dotyk ), Ból w okolicy barku; ból jak od otarcia w mięśniach uda.
( Po oddaniu moczu ), Pieczenie w cewce moczowej itd.
( Podczas chodzenia ), Ból w szyjce prawej kości udowej.
( Wchodzenie po schodach ), Trudność w oddychaniu; kołatanie serca itd.
( Podczas pisania ), Ściskanie klatki piersiowej.
Poprawa.
( Po śniadaniu ), Kaszel złagodniał.
( Odchylenie klatki piersiowej do tyłu i głowy do przodu ), Bóle ustępują.
( Rozcieranie ), Kurczowy ból lewej łydki.

UZUPEŁNIENIE: ASPARAGUS. Źródła.

5 , M. Gendrin (Gaz. Méd. de Paris, czerwiec 1833), Am. Journ. of Med. Sci., t. xiii, 1833, s. 241, działanie syropu u kilku osób; 6 , E. W. Berridge, M.D., Am. Hom. Obs., 1875, s. 101, działanie u pana ---, po zjedzeniu szparagów.

U wszystkich bez wyjątku zwiększyła się ilość moczu; efekt ten rozpoczynał się, gdy syrop podawano w dawkach od jednej do półtorej uncji, lecz stawał się wyraźny dopiero po przyjęciu jednorazowo dwóch uncji leku. Po przyjęciu takiej dawki ilość moczu u każdej z badanych osób trzykrotnie, czterokrotnie, a nawet pięciokrotnie przewyższała objętość wypitych płynów. Gdy ta obfita diureza się ustaliła, większość tych osób doświadczyła pragnienia, a u wszystkich zwiększył się apetyt. M. G. powtórzył te doświadczenia w trzech grupach liczących odpowiednio trzy, pięć i cztery osoby. Następnego dnia po odstawieniu szparagów diureza ustąpiła, 5.

Po zjedzeniu szparagów jego mocz ma zapach kociego moczu, 6.

Asparagus