Vespa crabro

VULGARIS, de wesp; VESPA CRABRO, de Europese hoornaar; en VESPA MACULATA, "yellow-jacket", de Amerikaanse hoornaar. N. O. Hymenoptera (onderorde Vespidæ). Tinctuur van de levende insecten.

Klinisch

Abcessen, meervoudig / Alopecia / Chemosis / Enuresis / Flauwvallen / Opwellingen / Glottis, spasme van / Indigestie; met opwellingen / Oedeem / Oftalmie / Eierstok, links, pijn in / Quinsy / Tong, zwelling van / Uterus, geülcereerd / Duizeligheid

Kenmerken

Vespa werd door Hering in de materia medica ingevoerd. De symptomen van het schema zijn grotendeels het gevolg van steken. Berridge bewees Vesp. crabro 30 op drie personen. Neerslachtige stemming; pijn in het rechteroor; misselijkheid met een flauw gevoel en beven; pijn in de linkerzijde van de hals bij het ontwaken: dit waren de voornaamste symptomen die zij ervoeren. Berridge toonde aan dat het gif van de hoornaar en van de wesp elkaars indicaties kunnen dekken door met Vesp. c. cm. (Fincke) een symptoom te genezen dat door Vesp. vulgaris was veroorzaakt, namelijk chemosis van het rechteroog. Mr. X., 66 jaar, had sinds zes dagen een ontstoken rechteroog. Toen hij werd gezien, was er roodheid van het rechteronderooglid; een zakkige zwelling van de conjunctiva die, wanneer zij omhoog werd gedrukt, de cornea gedeeltelijk bedekte; tranenvloed van het rechteroog < in de open lucht; de rechteroogleden kleefden 's morgens aan elkaar. Vesp. c. driemaal daags genas dit in enkele dagen (Org., ii. 319). E. T. Blake (M. H. R., xxii. 370, geciteerd in Org., i. 320) genas met Vesp. 1. de volgende groep symptomen: gezicht gezwollen en opgezet, huid doorschijnend en gebleekt; schroeiende urine, gevolgd door jeuk; jeuk van de rechterarm. Blake beschreef ook (M. H. R., xix. 418, door Allen geciteerd) het geval van Miss C. J., die op eenendertigjarige leeftijd door wat katoenstof heen op de linkerduim werd gestoken en daarna nooit meer goed is geweest; zij stierf op achtendertigjarige leeftijd. Zij had haar hele leven aanleg tot constipatie gehad en had op drieëntwintigjarige leeftijd een "congestie van de linkerlong" doorgemaakt. De meeste abdominale, urineweg-, ovarieele en uteriene symptomen waren van haar. Onder deze laatste bevond zich een prikkelbare zweer rondom het os tincæ. W. Rowbotham (Org., ii. 79) werd in de rechterwang gestoken. De volgende dag, omstreeks 4 uur 's morgens, werd hij plotseling wakker door een brandende, stekende pijn in de wang, "alsof zij met roodgloeiende naalden werd doorboord", en gevoeligheid en schrijnend gevoel langs de lymfebanen. Nadat hij het gezicht had gebaad, viel hij in slaap en werd twee uur later opnieuw plotseling door de pijn gewekt; deze keerde de hele dag periodiek, in paroxysmen, terug. Burnett nam een geval waar van een steek in de tong bij een vrouw. De tong vulde de mondholte volledig. Het uiterlijk van de patiënte was precies dat van iemand die aan ernstige cynanche leed. De zwelling was diffuus en diepgelegen. Er was niet veel roodheid. Kenmerkende gewaarwordingen waren: Alsof een harpoen diep ingestoken zat en eraan werd getrokken. Koud, rillerig gevoel rondom de steek. Alsof met roodgloeiende naalden werd doorboord. Alsof men dreigde te stikken. Alsof het linker schoudergewricht verstuikt was. Alsof een snijdend instrument alle gewrichten doorboorde als een stroomschok. Alsof men stierf. De symptomen waren: < door beweging. Koud water aangebracht, eerst >, daarna <. Open lucht < tranenvloed. De voeten waren koud behalve in de zomer, wanneer zij onaangenaam brandden. < na de slaap. < na het eten (indigestie met opwellingen).

Relaties

Tegengif door: Apis, Led., Camph., zout water, azijn. Onverenigbaar: Arg. n. Vergelijk: Pijnen alsof door roodgloeiende naalden doorboord, Ars., Apis. Zweren rond het os uteri, Mitch., Eu. pu., Apis., Hydrocotyle.

1. Geest

Vreselijke angst. Neerslachtig. Gevoelloosheid. Bewusteloosheid, met onvermogen zich te bewegen.

2. Hoofd

Flauwvallen en verlies van bewustzijn. Een hevige hitte kwam over hem, hij werd misselijk; daarna werd hij duizelig en tolde rond als een tol tot hij viel; wankelde naar het huis, ging op een stoel zitten en viel er een ogenblik later bijna flauw uit; gooide water in zijn gezicht en kon zich uiteindelijk op zijn bed neerleggen. Hoofdpijn. Gezicht en hoofd gezwollen en ontstoken. Alopecia.

3. Ogen

Injectie van de r. conjunctiva. Jeuk van het r. ooglid in de avond, met zwelling, daarna pijn in lid en oogbol, erysipelateuze ontsteking van het ooglid, de gehele zijde van het gezicht pijnlijk en gezwollen, bijna volledige chemosis van de conjunctiva, die op de sclerotica omhoogstond en meer dan halverwege het oog tot aan de rand van de cornea reikte, alsof er vetachtige substantie onder zat, veroorzaakt door effusie van lymfe; een abces opende zich aan de binnenzijde van het bovenooglid ongeveer in het midden; later werd de chemosis roodachtig. Ontsteking van het r. oog, met zakkige zwelling van de conjunctiva.

4. Oren

Stekende pijn diep in het r. oor. Purulente catarrh van de middenoren.

6. Gezicht

Gelaat livide. Gezicht glad, donkerrood, gezwollen. Angstige uitdrukking. Gezicht en ogen oedemateus; gezicht, mond en keel zagen eruit als bij ernstige cynanche (na een steek in de tong). Pijn in de wang (het gestoken deel) alsof met roodgloeiende naalden werd doorboord, waardoor hij plotseling uit de slaap ontwaakte, met periodieke terugkeer.

8. Mond

Tong: gezwollen en gespannen, zwelling onder de kin, tussen deze en het tongbeen, pijn op een punt in de middellijn van de tong, 3/4 inch van de top; gezwollen, rood, afgerond, vulde de mond, onbeweeglijk, kon niet spreken, mompelde alleen; slikken was pijnlijk en moeilijk. Zwelling van het gehemelte, met ontsteking, waardoor de ademhaling zodanig werd verhinderd dat hij stierf. Zwelling van mond en keel, met brandende pijn, misselijkheid, duizeligheid; na twee uur koorts, delier, gezicht, hals, armen en borst gezwollen en glanzend rood, ademhaling belemmerd, slikken moeilijk, pols 126, hartwerking onregelmatig en tumultueus (genezen door Camph.). Eigenaardige smaak, een combinatie van gehemelte- en neusgevoel, zoals wanneer een wespennest wordt verstoord, < warmte.

9. Keel

Zwelling van de keel; gevoeligheid; hitte in de keel. Moeite met slikken. Gehypertrofieerde tonsillen die een kaasachtige substantie afscheidden. Faryngeale varicosis.

10. Eetlust

Honger. Dorst.

11. Maag

Oprispingen. Misselijkheid: 's avonds na binnenkomen, met een zwaar gevoel in de maag; met een flauw gevoel en beven. Braken, met zwelling van het hoofd. Koud gevoel in de maag. Hitte in de maag.

12. Abdomen

Onrust in het abdomen.

14. Urinewegen

Duidelijke drukgevoeligheid bij diepe druk in de nierstreek. Aanhoudende enuresis (na vijf jaar). Brandende mictie bij vrouwen. Remitterende dysurie met rugpijn. Hematurie.

15. Mannelijke Geslachtsorganen

Zwelling van scrotum en penis.

16. Vrouwelijke Geslachtsorganen

(Waardevol bij aandoeningen van de l. eierstok, met drukgevoeligheid, frequente mictie, pijn in het sacrum die zich omhoog over de rug uitstrekt.) Pijn in de l. ovariumstreek. Menstruatie: intermitterend; soms bruin; altijd gepaard gaand met pijn en flatulentie, voorafgegaan door geestelijke neerslachtigheid, pijn, druk en constipatie. Een prikkelbare zweer omringde het os tincæ. Irritatie (< in de liezen), overgaand in de pudenda = ulceratie.

17. Ademhalingsorganen

Heesheid. Stem verloren. Spasme van de glottis (na aanbrengen van verdunde ammonia op de tong), gezicht bleek, zweetdruppels op het voorhoofd, armen uitgeworpen om naar lucht te happen; hij kwam uit bed, zonk terug op het bed, gelaat livide, ademhaling en pols stopten. Dyspneu. Ademhaling gejaagd.

19. Hart en Pols

Zeurende pijn in het hart. Trage hartslag, bijna niet waarneembaar. Pols: snel en klein; snel en zwak; snel met hevig kloppen van de carotiden.

20. Hals en Rug

Pijn in de l. zijde van de hals, waardoor zij 's nachts wakker werd en haar verhinderde deze naar de l. zijde te draaien; het minst voelbaar op de rug liggend, het best op de r. zijde. Pijn in het schouderblad (plaats van de steek), met gevoeligheid.

22. Bovenste Ledematen

Pijn in de schouder, ter plaatse van de steken; okselklieren gezwollen. Verstuikte pijn in het l. schoudergewricht bij beweging, < bij het optillen van de arm of het draaien ervan. Zeurende pijn in hand en arm.

24. Algemeen

Beven, sidderen, met klappertanden. Nervo-musculaire opwinding. Diep indringend steken, alsof een haak eruit werd getrokken. Plotseling steken en branden in de wang, waardoor ik om 4 uur 's morgens wakker werd (na een steek in de wang). Branden van het deel, daarna zwelling, rood, met brandende pijn. Plotseling scheuren. Snijdende pijnen als stroomschokken door alle gewrichten; arm, hoofd en gezicht gezwollen, ogen rood en trekkend, rode lijnen langs de lymfebanen, jeuk over het gehele lichaam, gevoelloosheid, braken, trage pols, hartwerking nauwelijks waarneembaar. Gevoel alsof men 's nachts stierf. Zwakte; met enuresis somni; hitte overweldigt hem vooral. Flauwte; de hele dag met beven en misselijkheid.

25. Huid

Roodheid van handen, voeten en borst. Zwelling: van gezicht, lichaam en ledematen; van de wang, de huid werd spoedig helder rood, de roodheid breidde zich uit over het hoofd en omlaag over hals, schouders, rug en voorzijde van de borst, met pijn en drukgevoeligheid; van het gestoken deel (r. zijde van de hals), met zeurende pijn, roodheid en branden, het branden > en daarna < door koud water. Zwelling van duim en gezicht, werd spoedig rood alsof bedekt met een scarlatineus exantheem; onrust 's nachts, hitte, irritatie, en waar hij zich ook krabde ontstonden plekken als netelroos; zwelling en roodheid van l. arm en hand; na veertig uur oedeem van de oogleden (vooral de onderste), gezicht bleek en opgezet. Op prurigo gelijkende, roze, lensvormige vlekken op hand en onderarm, op de hals en overal tot aan de voeten. Zweer. Desquamatie van het gehele oppervlak. Abcessen over het hele lichaam, veroorzakend vermagering. Jeuk: van het gehele lichaam; van het deel elke dag omstreeks 3 of 4 uur 's morgens, licht > door toepassing van azijn, altijd brandend na het krabben; ook hetzelfde elke dag omstreeks 8 of 9 uur 's morgens en om 3 uur 's middags, de jeuk > door toepassingen van zout en azijn.

26. Slaap

Nacht onrustig. De hele nacht slapeloos.

27. Koorts

Hitte, met misselijk gevoel, duizeligheid, bijna flauwvallen. Branden (na de steek), alsof er iets instak en werd uitgetrokken; het gestoken deel was helder rood, verheven, met harde zwelling; de roodheid omgeven door een kring van rillerigheid, spoedig overgaand in een algemene rilling, intermitterend, zich in golven uitstrekkend over het gehele lichaam.