Cicuta virosa

Szalej jadowity. Cykuta wodna. N. O. Umbelliferæ. Nalewka ze świeżego korzenia zebranego w porze kwitnienia.

Zastosowanie kliniczne

Pęcherz, porażenie / Rak / Katalepsja / Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych / Kokcygodynia / Wstrząśnienia / Drgawki / Wyprysk / Padaczka / Nabłoniak / Oczy, zapalenie / Twarz, wykwity / Czkawka / Histeria / Liszajec / Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych / Zapalenie rdzenia kręgowego / Drętwienie / Przełyk, zwężenie / Porażenie / Łuszczyca / Drgawki połogowe / Krzyk / Zez / Jąkanie / Tężec / Szczękościsk / Budzenie się z płaczem / Dolegliwości robaczycowe

Charakterystyka

Cicuta v. należy do najsilniej działających trujących roślin baldaszkowatych. Jej główny wpływ zaznacza się w rdzeniu przedłużonym, przewodzie żołądkowo-jelitowym i skórze. Drgania i skurczowe szarpnięcia są objawem kluczowym Cicuta. „Odginanie głowy do tyłu” jest bardzo charakterystyczne. Lek ten wyleczył wiele przypadków zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych, w których głównym wskazaniem był opistotonus. Gwałtowność stanowi cechę przewodnią: gwałtowne skurcze; jęki i wycie; wielkie pobudzenie; gestykulowanie; osobliwe ruchy; dziwne pragnienia, na przykład chęć jedzenia węgla. „Głowa zwrócona lub skręcona na jedną stronę” jest równie wyraźnym wskazaniem do zastosowania tego leku w drgawkach u dzieci lub dorosłych. (Zob. przypadki przytoczone poniżej). Odpowiada upadkom i następstwom wstrząśnień. Po napadach drgawkowych następuje zupełne wyczerpanie; nagła sztywność, potem szarpnięcia i gwałtowne wykręcanie ciała, a następnie wyczerpanie. „Szarpnięcia lewej ręki przez cały dzień” są bardzo charakterystycznym objawem. Drżenie pod wpływem dotyku. Drżące kołatanie serca. Zez zbieżny; po upadku lub uderzeniu. Sen soporystyczny; chory płacze przy budzeniu, wykrzywia mięśnie twarzy i patrzy tępo przed siebie. Źrenice rozszerzone. Wstrząsy biegnące od głowy w dół ciała. Twarz sina. Piana na ustach. Szczęki zaciśnięte. Przygryzanie języka. Czkawka. Głód natychmiast po posiłku. Rozdzieranie i szarpanie w kości guzicznej. Cicuta wywiera wyraźne działanie na skórę: wykwity krostkowe, zlewające się i pokrywające żółtawymi strupami barwy miodu, szczególnie wokół ust, oraz zlepiające zarost. Nash wyleczył za pomocą Cic. v. wyprysk skóry głowy u młodej kobiety; całą skórę głowy pokrywała jakby jednolita czapa. Nabłoniak; narośla pokryte strupami barwy miodu. Odpowiedni dla osób starszych i dzieci. Teste umieszcza Cicuta w grupie Sulphur. Uważa ją za lek przeciwpsoryczny i sądzi, że ponieważ jej wykwity występują przeważnie na głowie i twarzy, jej objawy po stłumieniu wykwitów skórnych są odczuwane głównie w mózgu. Pod tym względem Bovista i Æthusa są podobne do Cic. v. Teste wspomina przypadek pięćdziesięcioośmioletniej kobiety, u której miesiączka ustała w wieku trzydziestu lat wskutek przestrachu i która była „silnej budowy, drażliwa, nerwowa, o nadmiernie wybujałej wyobraźni i osobliwa”. Miała przewlekły obrzęk lewego jajnika. Cic. v. przez kilka tygodni wywierała nadzwyczaj uspokajający wpływ, a w tym czasie obrzęk znacznie się zmniejszył. Pacjentka musiała opuścić Paryż, dlatego nie można było kontynuować leczenia. Dwa następujące przypadki w uderzający sposób ilustrują działanie Cicuta. Pierwszy, przypadek ostrego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych, przytoczono z N. A. J. H. za Amer. Hom. z 1 stycznia 1898 r.: dr H. von Musits leczył J. N. R., æt. 43; mężczyznę; żonatego; używającego alkoholu i tytoniu; księgowego. Po okresie intensywnych letnich upałów rozwinęły się następujące objawy: drgawki; wykręcanie kończyn; głowa odgięta do tyłu. Szczękościsk. Piana na ustach. Przygryzanie języka. Ucisk oddechu. Całkowita utrata świadomości i zdolności połykania. Drgawki, po których następowało zupełne wyczerpanie. Stupor. Obrzęk twarzy. Niemożność poruszania językiem. Całe ciało wydaje się olbrzymich rozmiarów. W ciągu dwudziestu czterech godzin pacjent miał trzy napady drgawek, po których wystąpił obrzęk języka i ciała. Skrajne drżenie rąk. Utrudniona artykulacja. Następnego dnia obfite, wodniste stolce biegunkowe, < od każdego hałasu, nagłego wejścia kogokolwiek do pokoju lub głośnej rozmowy. > W spoczynku i w ciemnym pokoju. Już kilkakrotnie wcześniej występowały u niego objawy wyczerpania nerwowego. Jego brat, lekarz, zmarł poprzedniej wiosny wskutek porażenia będącego następstwem nadużywania alkoholu i leków. Po dwóch dawkach Cicuta vir. 200 drgawki już nie powróciły, a pacjent został całkowicie wyleczony w ciągu dwóch tygodni. Nie było nawrotu. Następny przypadek, dotyczący cholery, przytoczono z Indian Hom. Rev. za Amer. Hom., 15 grudnia 1896 r. Banerjee opisuje: „Pięcioletni chłopiec dostał napadu cholery na trzy dni przed moją wizytą. Od początku napadu był leczony przez homeopatę. Kiedy po raz pierwszy zobaczyłem go czwartego dnia, pacjent cierpiał na drgawki. Od trzeciego dnia napadu cholery napady drgawkowe były bardzo ciężkie. Objawy były następujące: oczy częściowo zwrócone, głowa przyciągnięta ku lewej stronie, a ręka i stopa po tej samej stronie przykurczone. Podawano mu Bell., Hyos., Cina i Bryonia bez skutku. Następnie podano Cicuta virosa. Pierwsza dawka złagodziła ciężkość napadów, druga uśpiła dziecko i w ten sposób zostało ono uratowane od nieuchronnej śmierci”. Główne zależności są następujące: < Od wstrząśnień, szczególnie mózgu i kręgosłupa; od obracania głowy; od najlżejszego dotyku (ponownie wywołuje skurcze); od zimna. > Od ciepła. Natychmiast po jedzeniu: ból brzucha i senność. Natychmiast po rozpoczęciu jedzenia: uczucie sytości. Wkrótce po posiłku — wielki głód.

Powiązania

Antidota: Arn., Op. przy dużych dawkach, tytoń. Stanowi antidotum dla: Opium. Zgodny po: Lach.; po Ars. i Con. (rak wargi); Cupr. (afazja w pląsawicy). Porównać: Con., Æthus., Œnanth. croc.; Hyperic. (wstrząśnienie kręgosłupa); Hyo. (drgania); Helleb.; Hydrocy. ac. (ciało odgięte do tyłu, kurcze szyi); Nux i Strychnia (tężec; lecz przy Nux nie ma zupełnego wyczerpania i znacznego ucisku oddechu właściwych Cic., ani utraty świadomości; Nux ma mniej cech padaczkowych, a większą pobudliwość).

1. Umysł

Dziwne pragnienia, na przykład chęć jedzenia węgla itd. Niepokój i wielka skłonność do głębokiego przejmowania się smutnymi opowieściami. Jęki, skargi i wycie. Niezadowolenie i zły humor. Podejrzliwość i nieufność z mizantropią. Skłonność do przestrachu. Mania z tańcem, śmiechem i niedorzecznymi gestami; z gorącem ciała i pragnieniem wina. Zapomina własnego imienia. Otępienie. Zawroty głowy i roztargnienie. Myli teraźniejszość z przeszłością. Sądzi, że jest małym dzieckiem. Brak zaufania do ludzi i lęk przed nimi; usuwa się w samotność.

2. Głowa

Zawroty głowy i zataczanie się, aż do upadku. Zawroty głowy z padaniem do przodu. Wirowe zawroty głowy przy podnoszeniu się w łóżku, z zaciemnieniem wzroku. Uczucie jak po upojeniu. Ból głowy nad oczodołami. Przekrwienie mózgu z wymiotami i biegunką. Napady jednostronnego bólu głowy z nudnościami. Jednostronny ból głowy, jak od przekrwienia głowy; ustępuje podczas wyprostowanego siedzenia. Uczucie ciężkości głowy z zawrotami. Ucisk głowy z obu stron. Oszałamiający ucisk w czole. Zmniejszenie bólu głowy przy wstawaniu i po oddaniu gazów. Dolegliwości mózgowe wskutek wstrząśnienia mózgu. Ból głowy jak od wstrząsu mózgu. Uczucie, jakby mózg był luźny i trząsł się podczas chodzenia; wcześnie rano; ustępujące, gdy chory intensywnie skupia myśli na bólu. Silny ból głowy w potylicy, jak tępy ucisk; jak przy nieżycie nosa. Ropiejące wykwity na skórze głowy z bólem palącym. Wzdrygnięcia i skurczowe wstrząsy w głowie, z odciąganiem głowy ku tyłowi. Podczas wpatrywania się w przedmiot głowa pochyla się do przodu; często ponownie odgina się do tyłu, z drganiami, drżeniem i napięciem szyi podczas jej poruszania. Szarpnięcia i drgania głowy.

3. Oczy

Ból palący w oczach. Źrenice albo znacznie zwężone, albo rozszerzone. Utrata wzroku z zawrotami głowy podczas chodzenia. Wzrok utkwiony, niekiedy wskutek pewnego rodzaju nieobecności myślami. Wszystkie przedmioty falują przed oczami. Tęczowe kręgi wokół świecy. Poruszanie się znaków podczas czytania; litery obracają się i są otoczone barwną obwódką, taką samą jak wokół światła. Podwójne widzenie albo zaciemnienie wzroku, niekiedy występujące naprzemiennie z niedosłuchem. Przedmioty wydają się podwójne i czarne. Świetlisty, barwny krąg wokół wszystkich przedmiotów. Światłowstręt. Nocne sklejanie powiek. Drganie mięśnia okrężnego oka.

4. Uszy

Uczucie otarcia i ból jak od stłuczenia za uszami. Ropne wykwity przed uszami, za nimi i na nich. Wypływ krwi z uszu. Słuch niewyraźny, niekiedy naprzemiennie z zaciemnieniem wzroku. Huk w prawym uchu podczas połykania.

5. Nos

Bóle jak od otarcia i stłuczenia w (prawym) skrzydełku nosa. Strupy w nozdrzach. Żółtawa wydzielina z nosa. Niedrożność nosa z obfitym wydzielaniem śluzu. Częste kichanie bez nieżytu nosa.

6. Twarz

Bladość i zimno twarzy, z zimnem rąk. Policzki blade, oczy zapadnięte i otoczone sinym kręgiem. Zaczerwienienie i obrzęk twarzy oraz szyi. Zlewne, ropne, ciemnoczerwone wykwity na twarzy, z soczewkowatymi krostkami na czole. Piekące strupy z żółtawą surowicą na górnej wardze, policzkach i brodzie. Grube, miodowo zabarwione łuski na brodzie, górnej wardze i dolnych częściach policzków (strup mleczny), z piekącą bolesnością i sączeniem, którym towarzyszą obrzęk gruczołów podżuchwowych i nienasycony apetyt. Bolesne owrzodzenie warg. Bolesny obrzęk gruczołów podżuchwowych. Szczękościsk. Skłonność do zgrzytania zębami.

8. Jama ustna

Piana przed ustami i w jamie ustnej. Białawe krostki, bolesne przy dotyku, oraz owrzodzenia na brzegu języka. Obrzęk języka; białe, bolesne, piekące owrzodzenia na jego brzegach. Mowa utrudniona, z drgawkowymi ruchami głowy (od przodu ku tyłowi) i ramion przy każdym wypowiadanym słowie.

9. Gardło

Gardło suche. Niemożność połykania; gardło jest jakby zamknięte, a przy zewnętrznym dotyku wydaje się stłuczone (z odbijaniem). Zwężenie przełyku. Dławienie się przy próbie połykania. Zwężenie po urazie spowodowanym połknięciem odłamka kości.

10. Apetyt

Brak apetytu spowodowany uczuciem suchości w jamie ustnej. Sytość i pobolewanie żołądka po pierwszym kęsie. Wielka chęć jedzenia węgla. Ciągły głód i apetyt, nawet wkrótce po posiłku. Palące pragnienie, zwłaszcza podczas kurczów. Po posiłku kolka, bóle tnące, ucisk w nadbrzuszu i senność.

11. Żołądek

Gwałtowna i głośna czkawka; z płaczem. Gorzkie, żółtawe cofanie się treści przy pochylaniu, po którym następuje uczucie pieczenia w gardle. Nudności rano i podczas posiłku, niekiedy z bólem głowy. Krwawe wymioty. Wymioty występujące naprzemiennie ze skurczami tonicznymi mięśni klatki piersiowej i drgawkowymi ruchami oczu; (wymioty nie łagodzą szczękościsku). Palący ucisk w żołądku i brzuchu. Tętniące bóle w nadbrzuszu, które jest silnie wzdęte. Ucisk i niepokój w okolicy nadbrzusza. Obrzęk i tętnienie w dołku podsercowym.

12. Brzuch

Kolka z drgawkami (u dzieci wskutek robaków). Bóle tnące natychmiast po posiłku, z sennością. Szczypanie i przelewanie w brzuchu. Nagromadzenie gazów ze strachem i złym humorem. Wzdęcie i bolesność brzucha. Ból w pachwinach jak od owrzodzenia.

13. Stolec i odbyt

Zaparcie. Płynne i zbyt częste wypróżnienia. Świąd odbytnicy z bólem palącym po tarciu.

14. Narządy moczowe

Zatrzymanie moczu. Częsta mikcja; mocz wydalany z wielką siłą. Mimowolne oddawanie moczu jak wskutek porażenia pęcherza.

15. Męskie narządy płciowe

Jądra podciągnięte ku górze. Tkliwy, ciągnący ból w cewce moczowej aż do żołędzi, zmuszający do oddania moczu. Kłucia w fossa navicularis z nocnymi polucjami. Polucje bez lubieżnych snów. Zwężenia (skurczowe), niekiedy po rzeżączce.

16. Żeńskie narządy płciowe

Miesiączka opóźniona; objawy skurczowe. Rozdzieranie i ciągnięcie w kości guzicznej podczas miesiączki. (Bolesne guzy sutków).

17. Narządy oddechowe

Chrypka. Utrudnione oddychanie i brak tchu. Kaszel z obfitym odkrztuszaniem.

18. Klatka piersiowa

Uczucie ucisku w klatce piersiowej; przez cały dzień z trudem może oddychać. Ucisk na klatkę piersiową jak od ciężaru, z utrudnionym oddychaniem. Uczucie w klatce piersiowej i gardle, jakby tkwiło tam coś wielkości pięści. Skurcze toniczne mięśni klatki piersiowej, występujące naprzemiennie z wymiotami. Gorąco w klatce piersiowej. Ból jak od stłuczenia i otarcia w dolnym końcu mostka. Ból palący w brodawkach sutkowych. Pieczenie w klatce piersiowej.

19. Serce

Drżące kołatanie serca. Wrażenie, jakby serce przestało bić; niekiedy towarzyszy mu uczucie omdlewania.

20. Szyja i plecy

Napięcie mięśni szyi jak od rany podczas odginania głowy do tyłu. Obrzęk szyi. Skurcze toniczne mięśni szyjnych. Neuralgia szyi ze skłonnością do odciągania głowy ku tyłowi i tępym bólem potylicy. Rozdzierające szarpanie w kości guzicznej. Kokcygodynia pojawiająca się po raz pierwszy podczas miesiączki, po porodzie. Skurczowe wygięcie pleców ku tyłowi na kształt łuku. Napięcie nad łopatkami. Ból łopatek jak od owrzodzenia.

21. Kończyny

Znaczne osłabienie rąk i nóg po niewielkim wysiłku. Drżenie kończyn. Skurczowe wykręcanie i przerażająco gwałtowne szarpnięcia kończyn.

22. Kończyny górne

Ból jak od stłuczenia lub otarcia w stawach barkowych i przedramionach. Uczucie ciężkości i braku siły w rękach. Szarpnięcia w lewej ręce przez cały dzień. Wzdrygnięcia i mimowolne ruchy drgawkowe rąk oraz palców. Odrętwienie palców. Żyły na dłoniach są rozszerzone.

23. Kończyny dolne

Mimowolne zrywania kończyn dolnych, szarpnięcia i drgania. Bolesna sztywność nóg. Drżenie nóg. Uginanie się stóp podczas chodzenia; zwracają się do wewnątrz.

24. Objawy ogólne

Bóle jak od otarcia lub stłuczenia w różnych częściach ciała. Drżenie kończyn. Wstrząsy jak od iskier elektrycznych w głowie, rękach i nogach. Uogólnione drgawki i napady padaczkowe, niekiedy z krzykiem, bladością lub żółtym zabarwieniem twarzy, zaciskaniem szczęk, drętwieniem i wykręcaniem kończyn, zatrzymaniem oddechu oraz pianą na ustach. Po napadzie ciało pozostaje bez czucia i jakby martwe. Stan nieczułości i bezruchu z utratą świadomości oraz siły. Napady katalepsji ze zwiotczeniem wszystkich mięśni i brakiem oddechu. Tężec. Bóle ciągnące w kończynach. Dolegliwości prawej strony pleców. Skurcze podczas porodu; dzieci mają drgawki wskutek robaków. Zwężenia po zapaleniu, niekiedy po rzeżączce.

25. Skóra

Piekący świąd całego ciała. Ropne wykwity z żółtawymi, piekącymi strupami. Soczewkowate krostki o ciemnoczerwonej barwie. Długotrwałe, zlewne wykwity ropne, tworzące grube żółte strupy, z bólem palącym.

26. Sen

Bezsenność i nocny pot. Półsen z niespokojnymi ruchami i splątanymi snami. Częste budzenie się z obfitym potem, który jednak przynosi ulgę. Wyraziste sny o wydarzeniach dnia. Wyraziste sny, których nie można sobie przypomnieć.

27. Gorączka

Tętno słabe, wolne, drżące. Dreszcze i nieustanne pragnienie przebywania blisko ognia. Uczucie zimna rozpoczyna się w klatce piersiowej i schodzi w dół nóg oraz przechodzi do rąk. Zimno ud i rąk, z utkwionym spojrzeniem. Gorąco jedynie wewnętrzne. Pot w nocy (w godzinach porannych), głównie na brzuchu. Gorączka robaczycowa z kolką i drgawkami.