Thlaspi Bursa Pastoris.
By John Henry Clarke — Pratik Materia Medika Sözlüğü
Capsella bursa pastoris. Çoban çantası. N. O. Cruciferæ. Taze çiçekli bitkiden tentür.
Klinik
Düşük sonrası kanama / Ödem / Dizanteri / Dizüri / Fibrom / Safra taşları / Bel soğukluğu / Hematüri / Kanamalar / Lökore / Karaciğer rahatsızlıkları / Metroraji / Ranula / Böbrek taşları / Strangüri / Ürik asit diyatezi / Uterus: kanamalar; rahatsızlıkları; kanseri / Dolama
Özellikler
"Çoban çantası," der Gerarde, "gerek suyu yahut dekoksiyonu içilsin, gerek lapa şeklinde uygulansın, gerek her iki yolla ya da başka herhangi bir surette kullanılsın, vücudun herhangi bir kısmındaki kanamayı durdurur. Lavman içinde kanlı ishali iyileştirir; taze ve kanayan yaraları iyileştirir; yeni başlamış iltihaplanmalarda ve geri çevrilip soğutulması gereken bütün hastalıklarda harikulade faydalıdır." Gerarde ayrıca dekoksiyonun ishali, kan tükürmeyi, hematüriyi ve diğer bütün kanamaları durduracağını ekler. Thlasp. beyaz adamın sadık dostudur. "Avrupa yerlisidir; bütün göçlerinde Avrupalılara eşlik etmiş ve toprağı işlemek üzere yerleştikleri her yerde kök salmıştır" (Treas. of Bot.). En fakir topraklarda bile yetişmeyi reddetmez, fakat en zenginlerinde coşkuyla serpilir. Burnett, gübre yığınlarının civarında en iyi geliştiğini fark etmişti ve tentürün kokusu da bunu hayli düşündürür. Bazıları tohum kapsülünde uterus biçiminin imzasını görmüş, Burnett ise onda çok büyük önem taşıyan bir organ remedisi bulmuştur. Onun dediğine göre Ø tentür, kesilmiş adette verilecek en iyi şeydir; uterin kanamalarda ise dilüsyonları tercih ederdi. Bunun Cantharis gibi cinsel uyarılma yaptığını gözlemlemiştir. Kökenini uterusa bağladığı inatçı bir safra taşı vakasının iyileştirilmesinde Burnett'e yardımcı olmuştur. Dudgeon (M. H. R., xxxii. 614) bunun tersini gösteren bir vaka bildirir. Bir hanımı sarılık nedeniyle tedavi etmiş ve hasta bundan iyi iyileşmişti; fakat adet akışından sonra tuhaf bir akıntı ortaya çıktı. Bu akıntı kahverengimsi yeşil kandandı ve belirsiz karın ağrıları eşlik ediyordu. Serviks şiş ve yumuşaktı, fakat ülsere değildi. Dudgeon bunu iyileştiremedi; fakat Parisli Rafinesque, başka remedileri denedikten sonra Thlasp. ile başarı sağladı. 6. potens hemen iyi etki gösterdi. Rafinesque daha sonra Ø verdi, ardından yeniden 6. potensi verdi ve birkaç hafta içinde iyileşme tamamlandı. Dudgeon'un Thlasp. hakkındaki makalesi elimizdeki en eksiksiz olanıdır. Rademacher'den bir vaka aktararak Thlasp.'ın ürik asit atılımı üzerindeki etkisini gösterir. Rademacher'in on yıl önce büyük miktarda idrar kumundan kurtardığı bir kadın tekrar başvurdu; karın boşluğu su ile doluydu, aşırı şişmişti ve açık kırmızı renkte, kanlı sedimentli idrar çıkarıyordu. Thlasp. Ø, günde beş kez 30 damla, yalnızca hematüriyi durdurma düşüncesiyle verildi. Fakat sonuç, daha önce hiç olmadığı kadar bol idrar kumu dökülmesi oldu; idrar arttı, ödem kayboldu ve kadın iyileşti. Dudgeon ayrıca Kinil'in bir vakasını da aktarır: Bir kadında doğumdan üç hafta sonra strangüri vardı; idrarını tutamıyor, idrar damla damla akıp gidiyordu. Thlasp. Ø, günde beş kez 30 damla, strangüriyi hemen giderdi; birkaç gün içinde idrar tutulabilir hale geldi ve sedimentsiz berraklaştı. "Yaşlı kişilerin dizürisi; işeme ağrılı olduğunda ve aynı zamanda spazmodik retansiyon bulunduğunda" Heer'in verdiği bir endikasyondur. Dudgeon'un kendi vakaları da daha az çarpıcı değildir: (1) 76 yaşındaki bir hanımın çeşitli bölgelerde romatizmal kas ağrıları vardı; ayrıca her idrar boşaltımında atılan son derece bol ürik asit çıkarımı mevcuttu. Bazen küçük taşlar oluşur ve o zaman üreter boyunca geçerken çok ağrı yapardı; fakat genellikle kaba kum şeklinde dökülür, kabın dibinde kalın bir tabaka oluştururdu. Bu kum, altı ya da yedi hafta süren romatizmal ağrılar sona erdikten sonra da dökülmeye devam etti. Puls., Pic. ac., Lyc. etkisiz kaldı. Thlasp. 1 kumu önemsiz bir miktara indirdi. (2) 57 yaşında bir beyde, diğer dispeptik belirtilere ek olarak, ağrısız fakat iri bir toplu iğne başı kadar kitleler halinde gelen olağandışı büyük miktarda kaba ürik asit boşalımları vardı. Thlasp. 1 bunu durdurdu. (3) Yaklaşık 80 yaşında bir hanım, sol üreterde taş bulunmasından ötürü ıstırap çekiyordu. Daha önce çok kum düşürmüştü. Thlasp. 1, bol kum dökülmesine ve ağrısının hızla hafiflemesine yol açtı. Dudgeon ayrıca Harper'ın, Thlasp.'ın bağırsaklar üzerindeki etkisini gösteren bir vakasına değinir. Yaşlı bir hanım, her dışkılamadan sonra bağırsaklardan gelen, bazen kanla karışık, bazen neredeyse bütünü kan olan bol miktarda mukopus akıntısından yıllarca yakınmıştı. Yüksek potanslı homeopati, oksijen tedavisi ve uzun süre Harper'ın kendi tedavisi altında kalmış, fakat sonuç alınamamıştı; Harper, Thlasp. Ø'yü beşer damlalık dozlarda verince vaka birkaç gün içinde iyileşti. Thlasp. 1x ile, birkaç kez kürete edilmiş ve bundan pek az yarar görmüş, ayrıca iyileşme için zorunlu denilerek yeniden küretaj önerilmiş bir hanımı yeni bir küretajdan kurtardım. Thlasp. kanamaları durdurdu, adetleri uygun zamanına geri getirdi ve hasta hemen, son sınırına kadar boşalmış olan gücünü yeniden kazanmaya başladı. Yakınmalar bir daha geri dönmedi. Özgün duyumlar şunlardır: Sternumun alt ucu ile göbek arasında iğne batmaları ya da bir bataryadan gelen şoklar varmış gibi. Boyun ve sol omuz ağrıdan kırılacakmış gibi. Belirtiler eğilmekle >. Kanamalar bol, periyodiktir; kan koyu renkli, pıhtılıdır. Midede kramp tarzında ağrıyla birlikte ayak parmakları da etkilenir.
İlişkiler
Karşılaştırınız: Cruciferæ, özellikle Sinapis, Thios. (fibrom; uterin tümörler), Matthiol. (koyulaşmış salgılar; kanalizasyon akıntısı yakınında büyür). Böbrek taşları, Oc. can.; ürik asit; omuz ağrısı, Urt. ur. Uterin kanamalar, Trill., Vibur., Ustil., Senec. Bağırsaktan kanamalar, Merc., Nit. ac., Sul., Caps., Merc. c., Pho.
2. Baş
Hafif baş ağrısı.
4. Kulaklar
Sol kulakta işitme kaybı ve ağrı.
5. Burun
Sık, pasif burun kanaması. Sol burun deliğinden serbestçe kan ve mukus akışı. Burun kökünde künt ağrı.
8. Ağız
Çeneler kapatılınca dişler ağrır. Diş etleri hassastır; dişlerde nevraljik his vardır. Diş etlerinin içi sanki kabarcıklarla doluymuş gibi hissedilir. Ranula; submaksiller kanalın genişlemesine yol açar.
9. Boğaz
Boğazın üst kısmında hassasiyet. Boğaz ve yüzde şişlik, sol tarafta <. Bademcikler şiş. Yutkunurken boğaz kurudur.
11. Mide
Bulantı. Midede kramp tarzında ağrı; mideyle birlikte ayak parmakları da ağrır. Midede bulantılı, baygınlık veren his.
12. Karın
Safra taşı koliği; karaciğer tutulumu uterin duruma ikincildir (Burnett). Sternumun alt ucu ile göbek arasında, iğne batması ya da elektrik şoku gibi ağrı. Şiddetli kramp tarzında ağrı, eğilmekle >.
13. Dışkı ve Anüs
Kan gelmesi. Bağırsaklardan gelen inatçı ve bol mukopürülan akıntı, mukustan çok irini andırır; akıntı, dışkı tamamen çıkmadan asla gelmez (yıllarca süren başka tedavilerden sonra Ø beş damla ile birkaç gün içinde iyileşti. Harper).
14. İdrar Organları
Hematüri. İdrar yaparken yanma; sık idrara çıkma; keskin kokulu idrar. Bol miktarda idrar kumu dökülmesi, idrar akışında artış, ödemde rahatlama. Böbrek taşı. Tuğla tozu sedimenti ile idrar miktarında artış. Doğumdan sonra strangüri; idrarın damla damla gelmesi. Yaşlı kişilerde dizüri; damla damla işeme ile.
16. Kadın Cinsel Organları
Cinsel uyarılma. Metroraji; uterin kolikle; hemorajik klorozda; düşük ya da doğum sekellerinde. Erken gelen adet; ilk gün neredeyse yalnızca hafif bir lekelenme vardır, ikinci gün şiddetli kolik ve pıhtıların atılmasıyla birlikte bir kanama olur; akış sekiz ila on beş gün sürer, ardından bir sonraki dönem gelmeden düzelmeyen bir bitkinlik hali bırakır; bu dönem çok bol olur, sonraki daha az olur. Kanamalar: şiddetli uterin kolik ve kramplarla; düşüğe bağlı; klimakterik dönemde; serviks kanseriyle; ya da fibroidlerle. Çok sık ve bol adet, özellikle gevşek konstitüsyonlu kişilerde. Kanamalar koyu renkte, pıhtılıdır. Bastırılmış veya kesilmiş adet. Atalete bağlı adet gecikmesi. Lökore: kanlı, koyu, fötid; bol ve koyu olan adetten önce ve ondan sonraki birkaç gün boyunca. Düşük sonrası kanamalar. Bir sarılık nöbetini takiben, adetten sonra kahverengimsi yeşil kan akıntısı, belirsiz karın ağrılarıyla birlikte; serviks şiş ve yumuşak, fakat ülsere değildir (Th. b. p. 6 hemen rahatlama sağladı; Ø ve yeniden 6 tedaviyi tamamladı).
17. Solunum Organları
Sabahları hafif boğaz ağrısıyla birlikte ses kısıklığı. Hemoptizi.
18. Göğüs
Sol göğüste nabız gibi atan ağrı.
22. Üst Ekstremiteler
Sol omuzda öylesine şiddetli ağrı ki, boynu ile omuzu kırılacakmış sandı. Sağ radiyal arterde güçlü, neredeyse ağrılı nabız gibi atım; Nabız 84, düzensiz. Parmaklarda ağrılar; onuncu günde dolama.